Chiếc thuyền nhỏ xuất phát từ huyện thành từ sáng sớm, vì đi ngược dòng nên không chạy nhanh được. Trời quang đãng, gió nam cũng không mạnh. Tiền Lương Tài ngồi xếp bằng trong khoang thuyền mái vòm hẹp và thấp, nhìn người chèo đò ở mũi thuyền đang dùng hết sức bình sinh, chèo cây mái chèo lớn lên xuống, thỉnh thoảng lại thay ông lo lắng thót tim. Cái mũi thuyền nhọn hoắt chỉ vừa đủ cho mông của người chèo, từ trong khoang nhìn ra, ba mặt bao quanh người lái đò toàn là nước, mỗi khi ông ta dùng sức chèo, hai chân duỗi về phía trước, nửa thân trên ngả ra sau, trông thật sự giống như sắp ngã ngửa xuống nước.

Mũi thuyền nhọn xé toạc dòng nước xanh biếc, theo nhịp điệu đều đặn của cây mái chèo, nước đập vào mép thuyền kêu ào ào, bắn lên những bọt sóng trắng xóa. Có vẻ như cây chèo lái ở đuôi thuyền chỉ để làm cảnh, cây mái chèo lớn ở mũi thuyền mới là chủ lực.

Ánh mặt trời chiếu xiên rọi một nửa dòng sông thành muôn vàn điểm sáng lung linh, chiếu lên mặt người chèo đò thành khuôn mặt âm dương. Vùng đất trồng dâu hai bên bờ như thấp xuống, nhìn từ xa, dường như đã ngang bằng với mặt sông. Tiếng guồng nước thỉnh thoảng lại vọng ra từ phía sau nương dâu. "Mới một hai ngày mà nước đã dâng cao đến mức này!" Lương Tài lặng lẽ nghĩ, trong lòng lại dấy lên sự lo lắng. Ông xem đồng hồ trên tay, sắp tám giờ rồi, thuyền đã đi được hai tiếng, lúc này ông mới thấy chân hơi mỏi, hơn nữa vì cứ chăm chú nhìn mãi nên mắt cũng hơi mỏi.

Phía trước là một cây cầu đá lớn, thấp lè tè trên mặt nước. Từ huyện thành đến cây cầu này nghe nói là mười lăm dặm. Lương Tài lúc này mới thấy chiếc thuyền nhỏ này đi quá chậm. Lúc thuê thuyền, ông từng hứa sẽ thưởng cho hai người lái đò mỗi người một đồng tiền rượu nếu trước buổi trưa đến được làng Tiền Gia. Nhưng nhìn tốc độ hiện tại thì có thể đến kịp lúc với chiếc tàu thủy khởi hành từ huyện thành lúc hơn chín giờ, thế đã là tốt lắm rồi. Lương Tài sốt ruột nghĩ, quay đầu lại nhìn người lái đò ở đuôi thuyền, muốn xem ông ta có bán mạng như người ở mũi thuyền hay không. Như hiểu được tâm tư của Lương Tài, người chèo lái ở đuôi thuyền nhìn lại ông, nói: "Nước chảy xiết quá, không chèo nhanh nổi." Một lát sau lại nói: "Đoạn này vẫn còn tốt đấy! Sắp đến Tiểu Tào Trang rồi, chỗ đó — chà, rẽ qua khúc quanh, gió ngang đổi thành gió ngược, nước còn chảy xiết hơn chỗ này nhiều!"

"Ồ!" Nghe nói vậy, Lương Tài càng thêm sốt ruột; giờ điều ông lo lắng không còn là đến trễ hay sớm, mà là ruộng lúa bên kia rốt cuộc có còn cách nào cứu vãn hay không. Nước bên này đã lớn thế này, bên kia không biết còn đáng sợ đến mức nào! Ông vội vàng nói lớn: "Các anh cứ gắng sức chèo đi, lát nữa tôi sẽ thưởng thêm tiền rượu. Lời tôi nói, nói ra là giữ lấy!"

Việc này, ngay cả người ở mũi thuyền cũng nghe thấy. Hai người chèo đò đều bật cười. Người ở mũi thuyền vừa chèo vừa đáp: "Ai mà không biết cậu là Tiền đại thiếu gia! Cậu chưa bao giờ đối xử tệ với người ta. Chúng tôi ai mà không tin cơ chứ?"

Tiếng nước rít gào càng to hơn, thuyền hơi chòng chành. Tuy nhiên, cây cầu đá lớn phía trước vẫn còn cách một tầm tên. Lương Tài cúi đầu trầm tư, lơ đãng nhìn thấy vùng gần bờ sông trong làng mình đã trở thành một biển nước, nhìn thấy nông dân như đàn kiến chuyển nhà, vội vã qua lại hỗn loạn, kẻ gánh bùn, người đạp guồng nước, tất cả đều đang vùng vẫy trong mực nước sâu cả thước; lại lơ đãng thấy lão Tô trong nhà mình vẫn chậm chạp như thế, vẫn đang ở đó tính toán tiền công cho đám làm thuê cùng những sổ sách nợ nần cũ; Lương Tài nhíu mày, chỉ mong lập tức bay về nhà xem rốt cuộc tình hình thế nào, nhưng ông lại tự an ủi: chắc không đến nỗi quá tệ, lúc rời nhà, những bậc thềm đá bên bờ sông chẳng phải vẫn còn ba bốn bậc lộ trên mặt nước sao?

Ông thở phào nhẹ nhõm, ngẩng đầu lên, thuyền vừa tiến vào vòm cầu đá lớn, trước mắt bỗng tối sầm lại; người lái đò ở mũi thuyền thu mái chèo, ngước mắt nhìn lên vòm cầu, dường như cũng ngạc nhiên vì cây cầu này lại trở nên thấp đến vậy. Thuyền ra khỏi vòm cầu, Lương Tài cũng quay đầu nhìn lại, không khỏi "á" lên một tiếng, hóa ra đôi câu đối bảy chữ khắc trên đá hai bên vòm cầu giờ chỉ còn lộ ra ba chữ rưỡi trên mặt nước! Sau một hồi ngẩn ngơ, Lương Tài phờ phạc nằm ngửa ra sàn thuyền, đè nén những suy nghĩ rối bời đang nổi lên, dự định bình tĩnh cân nhắc xem sau khi về đến nhà thì nên bắt tay vào cứu vãn cục diện nguy hiểm này như thế nào. Làng ông bị thiệt hại do ngập lụt mùa thu vốn chẳng phải chuyện mới mẻ gì, đấu tranh với nước lũ vốn cũng có những cách cũ quen dùng, nhưng nếu như ba bốn ngày trước lúc ông vừa rời nhà đi huyện thành mà những cách cũ đó còn hiệu quả thì giờ đây đã quá muộn. Ông mang hy vọng đến huyện thành, ai ngờ phí hoài thời gian, chẳng đạt được thành tựu gì, ông đã lỡ việc! Giờ đây, ông không có thời gian để oán hận sự ích kỷ của Vương Bá Thân, chỉ trách mình quá xa rời thực tế, lại quá tự phụ, lúc đi đã mạnh miệng hứa với đám nông dân đang nhìn mình đầy mong đợi trong làng, rằng đợi ông về nhất định sẽ có cách. Cảm giác trách nhiệm này đâm nhói tim ông, lại làm rối loạn suy nghĩ của ông. Tiếng nước ào ào đập vào lòng ông; từ trong tiếng ào ào đó, ông dường như còn nghe thấy tiếng nông dân ồn ào: "Sao thiếu gia Lương chưa về, sao cậu ấy không đến nữa? Cậu ấy có cách mà, sao lại không thấy về nữa?" Mặt ông nóng bừng lên, cảm thấy mình là một kẻ lừa đảo, — dù người ta có tha thứ cho ông, không coi ông là kẻ cố ý lừa dối, thì chẳng lẽ ông còn có thể khiến người ta tin rằng ông không phải là một đại thiếu gia hồ đồ, chỉ biết khoác lác mà không biết làm việc sao?

Nghĩ đến đây, ông cảm thấy không còn mặt mũi nào trở về làng, không còn dám đứng trước những con người chất phác, quen thuộc như mọi ngày, thản nhiên đón nhận sự kính trọng và ánh mắt khao khát của họ. "Không được!" Ông tự nhủ, "Mình không thể vô dụng như vậy! Người làm lỡ việc là mình, rốt cuộc vẫn phải do mình thu dọn." Thế là, ông cố gắng kiềm chế sự lo lắng và phiền não, bắt đầu suy nghĩ lại một cách bình tĩnh.

Một lát sau, ông mơ màng nhắm mắt lại.

Ánh mặt trời dần chuyển thành chiếu thẳng. Cơn gió hầm hập thổi từ mũi thuyền vào khoang mái vòm, khiến Lương Tài đang thiu thiu ngủ càng thêm bứt rứt khó chịu. Hai người chèo đò ở mũi và đuôi thuyền thỉnh thoảng lại trao đổi vài tiếng hô hoán, nghe như ca dao, lại như thuật ngữ chèo thuyền, dường như muốn mượn nó để xua đi sự mệt mỏi. Người chèo ở mũi thuyền động tác dần chậm lại, như thể sức lực toàn thân ông ta cũng đang theo mồ hôi mà trôi đi. Lúc này, thuyền đang ở khúc sông khá rộng, phía trước không xa có một khúc quanh, và gia tộc nằm nghiêng nghiêng theo khúc quanh này chính là Tiểu Tào Trang, cách làng Tiền Gia của Lương Tài không quá mười mấy dặm.

"Mấy giờ rồi ạ, thiếu gia?" Người ở đuôi thuyền bỗng hỏi, kẹp chặt đùi vào cây chèo lái, đưa tay lau mồ hôi trên mặt.

Lương Tài mở mắt, rồi như hiểu ra chuyện gì đó, mỉm cười, nhìn đồng hồ nói: "Sắp mười một giờ rồi nhỉ! Đây là nơi nào?" "Sắp đến rồi, sắp đến rồi," người ở mũi thuyền đáp, "Đến Tiểu Tào Trang, chúng ta ăn trưa,..."

Nhưng ông ta chưa kịp nói hết, một tiếng còi tàu sắc lẹm bỗng xé toạc không khí thanh bình trên mặt nước. Người ở đuôi thuyền hét lớn, luống cuống tay chân chèo mạnh vài cái, chiếc thuyền nhỏ liền xoay ngang ra giữa dòng sông. "Vội cái gì!" Người ở mũi thuyền mắng lớn, "Ít thấy kẻ hấp tấp như anh!" Ông ta gắng sức xoay cây mái chèo lớn, lại dùng sức đẩy. Chiếc thuyền nhỏ liền nghiêng nghiêng áp sát vào bờ. Lúc này lại nghe thấy hai tiếng còi "bồ bồ". Một chiếc tàu thủy màu đen oai nghiêm chiếm lấy luồng lạch giữa sông, ầm ầm lao tới. Nhưng thuyền nhỏ chưa kịp vào bờ, hai người chèo đò đã hét lên, vừa chèo vừa lái, mặt đầy căng thẳng, mồ hôi đầm đìa. Trong nháy mắt, tàu thủy đã ở gần, mũi tàu hình tam giác lao vào làn nước biếc, tạo nên những đợt sóng cuồn cuộn, gần đuôi tàu lại cuốn lên hai dải trắng xóa, ầm ầm lao thẳng vào hai bờ, như hai con rồng sống. May mà thuyền nhỏ đã kịp vào bờ, người lái ở đuôi thuyền bám chặt vào cành dâu to bên bờ, nhưng không ngờ đợt sóng ấy đúng lúc đó từ phía sau ập tới, đuôi thuyền bỗng chốc hất lên, suýt nữa làm người lái đò rơi xuống nước. Lương Tài ngồi trong khoang cũng không vững, chỉ thấy người lái ở mũi thuyền ngồi xổm ở đó, hai tay bám chặt vào mạn thuyền, nhấp nhô theo mũi thuyền, nước bắn ướt đẫm người ông ta cũng không màng tới. Những cây dâu nhỏ gần mép nước cũng đều rung chuyển.

Vài phút sau, sự tròng trành của chiếc thuyền nhỏ dần lắng xuống, chiếc tàu thủy màu đen đã đi xa, bầu trời trong xanh vẫn còn vương lại vài sợi khói than.

"Chà, được lắm, oai phong thật!" Người lái đò nhìn chiếc tàu thủy ở đằng xa, nhổ một bãi nước bọt, rồi lại chèo thuyền ra giữa sông. Dòng sông xanh biếc bị quấy đục rồi lại bình tĩnh trở lại, lại vui vẻ reo vui hai bên mạn thuyền, nhả bọt trắng, nhảy múa nhẹ nhàng. Nhưng lòng Lương Tài không thể bình yên. Ông tận mắt chứng kiến tàu thủy của Vương Bá Thân đe dọa tài sản và tính mạng con người trên dòng sông đang dâng nước này như thế nào! Ông có thể tưởng tượng ra, ở khúc quanh kia của dòng sông, con thú đen ngòm này sẽ còn tác oai tác quái thế nào.

Nhưng biết làm sao đây? Bản "công nghị" do lão già Chu Hành Kiện phát động ở huyện thành rốt cuộc có hiệu lực không? — Lương Tài lắc đầu, một mình cười khổ. Ông không dám tin một tờ "công nghị" có thể cản được thứ mỗi ngày kiếm cho Vương Bá Thân một khoản tiền lớn như vậy, ông thậm chí không tin cái gọi là "công nghị" này có thể thành sự thật. Ai chịu vì việc công mà đắc tội với Vương Bá Thân? Hơn nữa, mấy nhà "thân hào giàu có" kia ai mà chẳng có chút cổ phần trong công ty tàu thủy? E rằng ngoài đám người của Triệu Thủ Nghĩa ra, chẳng có ai chịu ký tên vào bản "công nghị" do lão già đề xuất, thế nhưng Chu Hành Kiện, thậm chí cả bản thân Tiền Lương Tài cũng không muốn dâng lên cho Triệu Thủ Nghĩa để hắn lợi dụng! Vì nhìn thấy những điều này, nên Lương Tài vốn chẳng mấy mặn mà với cái gọi là "công nghị" này, nhưng lão già Chu đã có ý đó, thì cứ để ông ta thử một phen cũng chẳng sao.

Nhưng giờ đây ông tận mắt chứng kiến thế nước nguy hiểm thế này, nếu phải ngồi đợi đám "ông lớn" ở huyện thành đùn đẩy nhau, câu chữ cân nhắc, làm việc máy móc để tạo ra bản "công nghị" đó thì đại sự đã hỏng bét từ lâu rồi!

Ông phải lập tức quyết định một cách cứu cấp. Địa vị của gia đình ông ở vùng nông thôn này, lợi hại liên quan ở vùng này, đều buộc ông phải đứng ra không thể từ chối, lập tức phải có cách!

Lương Tài càng nghĩ càng hăng hái, dường như đã không còn ở trên thuyền, mà đang ở trong cái sân lớn nhà mình, trước sau trái phải không phải là những phú nông và tự canh nông đã làm hàng xóm mấy đời thì chính là tá điền nhà ông, tiếng người ồn ào, đều đang kể lể sự thiệt hại và đe dọa mà mỗi người phải chịu, hơn trăm ánh mắt dồn về một hướng, đều nhìn gương mặt Lương Tài, chờ ông lên tiếng...

Lương Tài mải mê suy nghĩ như vậy, cho đến khi cảnh tượng trong ảo giác bỗng chốc trở nên sống động gấp bội, ngưng kết thành tiếng ồn ào và náo loạn có thật. Ông sững người, tập trung nhìn và lắng tai nghe, gió từ phía đối diện đưa tới tiếng người hò hét vang vọng như sóng cuộn, nhưng người chèo đò ở mũi thuyền đã che khuất tầm nhìn, vẫn chưa thể nhìn rõ những bóng đen tụ lại trên bờ phía trước không xa rốt cuộc có phải là người hay không.

Ông quay mặt hỏi gấp người lái đò ở đuôi: "Phía trước, có chuyện gì vậy?" Người lái đò lại thản nhiên đáp: "Còn chuyện gì nữa: đánh tàu hơi nước chứ gì."

"Ồ! Thế nhưng, —" Lương Tài trong lòng muốn nói đây là hành vi "phạm pháp", nhưng không hiểu sao, lời đến bên miệng lại đổi thành: "Cách này có tác dụng gì? Tàu thủy đi trên sông, họ đứng trên bờ gây rối, có tác dụng gì chứ!"

"Đúng vậy!" Người ở mũi thuyền tiếp lời, "Tàu thủy cứ việc đi, chỉ khổ cho khách trên tàu! Đất đá đâu có mắt, trúng vào người ta, ít nhiều gì cũng chịu thiệt."

Lương Tài không nói gì nữa, dịch người lên phía trước, dựa vào mép khoang, chăm chú nhìn. Chiếc thuyền nhỏ vẫn thong dong tiến về phía trước. Tiếng người trên bờ càng lúc càng gần, càng lúc càng rõ, từng tốp người, già trẻ lớn bé đều có, ở giữa còn có một hai người mặc quần áo ngắn gọn gàng, trông như người thành phố. Vài con chó căng thẳng chạy từ đám người này sang đám người kia, còn thỉnh thoảng sủa về phía lòng sông vài tiếng.

Trên đống đất mới đắp cao ở đầu bờ ruộng, guồng nước được dựng lên, trông như những chiếc xúc tu nhỏ, nhưng lúc này guồng nước đang để không, người Tiểu Tào Trang rõ ràng vẫn còn đang phấn khích sau trận chiến ngắn ngủi nhưng căng thẳng vừa rồi.

Chiếc thuyền nhỏ đỗ lại dưới một gốc liễu, hai người chèo đò ngồi xổm ở đuôi thuyền lấy cơm nguội và dưa muối ra, ăn cái gọi là bữa trưa của họ. Lương Tài cũng lên bờ để duỗi chân tay, tiện thể muốn nghe ngóng tình hình làng mình. Ông đi về phía đám người gần nhất. Ở đây có bốn năm người, vẫn đang ồn ào bàn tán về việc "quá hời cho con tàu hơi nước đó". Trong vòng người có một thanh niên trông cũng nho nhã, mặc bộ quần áo ngắn bằng vải tây trắng, túi nhỏ bên vạt áo trái thò ra một sợi dây đồng hồ, đôi mắt hết sức linh hoạt vừa xoay tít, vừa đang vênh váo nói chuyện với đám nhà quê. Lương Tài đứng cách vòng người chừng năm sáu thước, nghe "người thành phố" lạ mặt này nói: "Ngày mai tàu hơi nước vẫn đến, các anh định đối phó thế nào? Vẫn là chiêu bài hôm nay à? Đất đá của các anh chẳng làm nó bị thương, bồ bồ bồ, nó vẫn nghênh ngang đi, các anh chẳng làm gì được nó! Thế chẳng phải các anh tốn công vô ích sao? Lại còn bị người trên tàu cười mắng..."

Giọng the thé của người đàn bà bỗng cắt ngang lời vị tiên sinh này: "Cha A Hổ, mau đi đạp guồng nước đi!"

"Chà!" Một người nông dân trung niên mặt đầy dầu mồ hôi, mắt như chưa ngủ đủ, cáu kỉnh đáp một tiếng, nhưng lại xô người bạn bên cạnh, nói: "Căn Bảo, đi đạp nước đi! Mẹ kiếp con tàu hơi nước, nó đi qua chuyến này, ông đây phải mất nửa ngày một đêm, mà còn chưa chắc đã đạp xong nước!" Anh ta xoay người định đi, nhưng trong đám đông lại có người nói, lại kéo bước chân anh ta lại, người nói chuyện là một gã to con mặt rỗ, mặc áo ngắn vải tây xanh mới cứng, phanh ngực áo, phẫn nộ kêu lên: "Các anh xem tôi này, tôi — con tàu hơi nước khốn kiếp đó làm tôi tốn hơn chục nhân công làm thuê rồi!"

"Ai bảo anh lấy một cô vợ xinh xắn thế chứ!" Trong đám đông bỗng có người không đầu không đuôi trêu chọc hắn.

Mọi người ồ lên cười. Hóa ra gã mặt rỗ này là một "trọc phú" nhỏ ở Tiểu Tào Trang, có hơn ba mươi mẫu ruộng, cách đây không lâu lại cưới một cô vợ trẻ tuổi, lại là nha hoàn của một nhà giàu lớn nào đó ở thành phố, dạy hắn bao nhiêu quy củ thành phố, nên hắn cũng bày đặt ra vẻ, bản thân không chịu xuống ruộng làm việc, chỉ chăm chăm tính toán thuê đám người nghèo túng trong làng với giá rẻ nhất; ai ngờ trận đại hồng thủy này ập đến, nhân công làm thuê khan hiếm, mấy làng lân cận đều cần, khiến hắn đành phải trả giá cao.

"Trình Khánh Hỷ, số tiền thuê hơn chục nhân công này của anh, e rằng đến cuối cùng cũng đổ sông đổ bể thôi!" "Người thành phố" nọ quay sang nói với gã mặt rỗ. "Tại sao? Nước không chịu rút, ngày mai tàu hơi nước vẫn đến, ập một cái làm sập con đập đó, chẳng phải mất sạch sao?"

Không khí trong vòng người lại trở nên căng thẳng, kẻ trước người sau đều chửi rủa con tàu hơi nước đó. Trình Khánh Hỷ phẫn nộ nói: "Mẹ kiếp, nhất định phải đối phó với nó! Tìm Tào đại gia đi, nhờ ông ấy nghĩ cách xem!"

"Anh đúng là hồ đồ!" Mắt gã thanh niên xoay tít, ngón tay mân mê sợi dây đồng hồ sáng loáng trên vạt áo trái, "Tào đại gia chẳng phải đã nghĩ cách cho các anh rồi sao? Sao còn phải đi tìm ông ấy?"

Trình Khánh Hỷ ngây mặt không nói, những người khác lại thì thầm to nhỏ. Tiếng gọi người đi đạp guồng nước gấp gáp của người đàn bà lại vang lên phía bên kia, lần này không chỉ có một người. Trình Khánh Hỷ bỗng gào lên: "Đốt chết mẹ con tàu hơi nước! Cách của Tào đại gia... nhưng mà, mẹ kiếp nó ở dưới nước."

"Vừa rồi tôi thấy ở phía đông cách làng hai ba dặm có một cây cầu đá nhỏ. Chỉ cần năm sáu người canh giữ trên cầu, một trận mưa đá, dù nó có chạy nhanh đến mấy, cũng đủ cho nó nếm mùi rồi. ..."

Mặt những người đang nghe đều nghiêm nghị, nhưng lại nhìn nhau, dường như đang hỏi: "Sao, ý hay đấy chứ?"

"Hà, nếu, lại ném thêm mấy ngọn đuốc xuống, chà, mấy ngọn đuốc xuống, chà, mấy ngọn đuốc, bảo đảm mẹ kiếp lần sau nó không dám đến nữa..."

Lời chưa dứt, trong số người nghe có ai đó bỗng "á" một tiếng, như thể phát hiện ra thứ bất ngờ. Đợi đến khi người khác cũng chú ý tới, Lương Tài đã đứng trước mặt họ. Lương Tài nghe đã lâu, lúc này không nhịn được nữa; ông không quen mấy người nông dân này, nhưng họ đều biết ông là thiếu gia Lương ở làng Tiền Gia kế bên, con trai của Tam lão gia lừng lẫy, tính tình tuy kỳ quái, nhưng lại là một địa chủ trẻ rất ôn hòa.

Lương Tài nhíu mày, khóe miệng lại nở nụ cười ôn hòa, hai tay chắp sau lưng, nói với gã thanh niên ăn mặc như người thành phố kia: "Lão huynh, anh không nên xúi giục họ làm càn, gây ra chuyện rồi, ai là người gánh vác trách nhiệm này?"

Gã kia đang cao hứng, bất ngờ gặp phải gáo nước lạnh này, sao chịu nổi. Hắn khinh khỉnh liếc nhìn Lương Tài, vừa định kêu một tiếng "Hà", lại thu miệng lại. Đôi mắt xoay tít đánh giá Lương Tài, vẻ ngạo mạn trên mặt hắn cũng dần thu lại; Lương Tài tuy cũng mặc áo ngắn, nhưng là lụa Hàng Châu thượng hạng, hắn đương nhiên biết, nhưng điều khiến hắn kinh ngạc nhất là, khuôn mặt Lương Tài tuy ôn hòa, nhưng đôi lông mày rậm đó, đôi mắt sáng lấp lánh khi liếc nhìn, cái mũi thẳng, khuôn miệng vuông vắn, khuôn mặt hơi dài, cộng thêm phong thái ung dung quý phái, không giận mà uy đó, đều cho thấy ông không phải hạng người tầm thường.

"Ấy, hà, thế thì, lão huynh, theo anh, nên làm thế nào đây? Công ty tàu thủy muốn kiếm tiền, nhưng bách tính cũng phải ăn cơm chứ, có phải không?"

Lương Tài cười. Nhưng nụ cười này khiến gã thanh niên không khỏi rùng mình, hắn không đoán ra Lương Tài thuộc loại người nào, cũng không hiểu ông từ đâu chạy tới; nhưng sự lanh lợi mách bảo hắn: người này không thể đắc tội. Hắn vội vàng đổi giọng, nói: "Tôi chẳng qua là thấy chuyện bất bình, nói vài lời tức giận thôi mà!"

"Ồ, hóa ra lão huynh không phải người ở đây," Lương Tài ôn hòa nói, "Là người trong thành đến à? Cho hỏi quý danh đại danh."

"Họ Từ," dường như ngập ngừng một chút, "Tên là Sĩ Tú," lại gượng cười, "Đến đây có chút việc nhỏ."

Đúng lúc này, mấy người nông dân đã bỏ đi hết, ở đằng xa lại có một gã béo hói đầu, thân trên mặc áo ngắn vải hạ bố, thân dưới mặc quần lụa gân, lắc lư bước tới. Từ Sĩ Tú mắt nhanh, đã nhìn thấy trước, liền như gặp được cứu tinh, vui mừng kêu lên: "Hà, Tào Chí Ông đến rồi! Lão huynh chắc cũng quen Tào Chí Ông nhỉ."

Lương Tài gật đầu. Ông quen người được coi là địa chủ duy nhất ở Tiểu Tào Trang này là Tào Chí Thành. Hơn nữa ông cũng đang muốn tìm ông ta để nói chuyện. Vừa rồi trong bàn luận của đám nông dân và Từ Sĩ Tú này chẳng phải đã tiết lộ vị Tào đại gia này từng đưa ra ý kiến sao? Lương Tài muốn làm rõ xem rốt cuộc chuyện này là thế nào.

Tào Chí Thành chưa bước tới trước mặt đã thở hổn hển kêu: "Ha ha, Lương Tài huynh, ngọn gió nào đưa huynh đến, hà, quang lâm tệ địa." Nói xong lại liên tục chắp tay.

Lương Tài mỉm cười gật đầu chào, chưa kịp mở lời, gã béo đã chạy tới trước mặt, không quản mệt nhọc, nhìn Từ Sĩ Tú nói: "Lại đây, lại đây, cũng là duyên phận, gặp vị Tiền Lương Tài huynh này," lại giơ ngón tay cái lên, "Tiền đại thiếu gia của làng Tiền Gia, thân phụ của cậu chính là Tam lão gia, danh tiếng lẫy lừng, danh tiếng lẫy lừng!" "Hà, Lương ông, Lương ông," Từ Sĩ Tú vội vàng chắp tay, "Quả nhiên, ngưỡng mộ đã lâu, ngưỡng mộ đã lâu."

Lương Tài khiêm tốn cười, cũng chắp tay đáp lễ, Tào Chí Thành đã nhăn mặt nhíu mày, kéo lấy Lương Tài, thở hổn hển kể lể: "Tàu thủy mấy ngày nay, thật sự làm làng chúng tôi khổ sở quá, Lương Tài huynh, bên huynh chắc cũng chẳng khá hơn là bao... Ừm, chỗ này địa thế cao hơn, vẫn còn khá, tạ ơn trời đất, vẫn để lại cho chúng tôi một miếng đậu phụ khô khô ráo; nhưng mà, ôi chao, lát nữa huynh nhìn sẽ thấy, phía tây bắc, gần phía làng huynh ấy, thật sự, thực sự bị quấy phá không ra làm sao cả... Vương Bá Thân cũng có con cái, sao ông ta lại không tích chút đức? Lương Tài huynh, làm sao bây giờ?"

"Thật vậy!" Từ Sĩ Tú tiếp lời, cẩn thận liếc nhìn Lương Tài, "Thiên tai thì cũng đành thôi, ai dè đây lại là nhân họa! Thật không còn cách nào."

Lông mày Lương Tài nhướng lên, miệng mím chặt, chăm chú nhìn khuôn mặt tròn trịa có vẻ hơi quê mùa nhưng bản chất lại gian xảo của gã béo, xem ông ta còn nói ra điều gì nữa.

"Nhưng," các nếp nhăn ở khóe mũi Tào Chí Thành bỗng giãn ra, nở một nụ cười khiến người ta nhìn mà sởn gai ốc, "Bây giờ thì tốt rồi! Lương Tài huynh, huynh đến rồi! Chúng tôi ngày ngày mong ngóng huynh trở về." Ông ta kiễng chân, cái đầu hói mỡ màng ngẩng cao, cố dướn miệng lại gần tai Lương Tài, rất bí mật hạ giọng hỏi: "Đã bàn thỏa thuận rồi chứ? Hi hi, tôi nghe nói huynh đi huyện thành để lý luận với — với Vương Bá Thân đó, ấy, tôi ngày nào cũng thắp một nén hương, cầu chúc huynh mã đáo thành công! Ha ha, huynh xuất mã, tự nhiên, đại sự hóa thành tiểu sự, Vương Bá Thân dám không nể mặt huynh, tôi viết ngược chữ Tào! Ấy, tạ ơn trời đất..." Ông ta bỗng thở hổn hển, nói không ra hơi, liền cười khì khì nhỏ giọng.

Từ Sĩ Tú lại chêm vào: "Hôm nay, mưa đã tạnh, chỉ là tàu thủy vẫn chưa ngừng chạy."

Lương Tài không ngờ Tào Chí Thành lại nhắc đến chuyện này trước, sắc mặt ông hơi thay đổi; bất kể thất bại lần này của ông Tào Chí Thành đã biết rồi nên cố ý dùng những lời mỉa mai đó để trêu chọc ông, hay là Tào Chí Thành thực sự mong đợi như vậy, tóm lại, nhắc đến chuyện này ông thấy chói tai.

"Ồ!" Lương Tài ngẩng mặt cười gượng một tiếng, thản nhiên lạnh lùng đáp: "Đi một chuyến vô ích. Vương Bá Thân người này, là kẻ không thể nói lý."

"A — ha!" Tào Chí Thành kinh ngạc kêu lên, những thớ thịt mỡ trên mặt run lên bần bật, nhìn dáng vẻ, sự kinh ngạc này không phải giả bộ. "Thật vô lý! Thật vô lý!" Ông ta thở hổn hển, mặt đỏ gay. "Cho nên, Lương Tài huynh, tôi nói, tôi nói Vương Bá Thân cũng có con có cái..."

Lần này, Lương Tài không kiên nhẫn ngắt lời Tào Chí Thành, trầm tĩnh nói lớn: "Mọi việc phải dựa vào chính mình! Chúng ta tìm cách khác." Dừng một chút, lúc này mới chân thành hỏi lại: "Nhưng, Tào Chí Ông, ông định làm thế nào? Ông đã quyết định được cách nào chưa?"

"Tôi ư?" Tào Chí Thành lại giật mình, nhưng lập tức cười gian xảo, "Tôi có cách gì đâu? Lương Tài huynh, chúng tôi nghe theo sự phân phó của huynh." Đúng lúc này, ông ta bỗng nhiên lại lông mày mũi nhăn nhúm một chỗ, cũng không màng đến việc nói gấp không kịp thở, như nước đổ từ trong bình ra, bồm bộp nói: "Tôi ư, tôi đã sớm nghĩ rồi, không chừng, trong làng chúng ta mỗi người một nén hương, mọi người cùng lên huyện thành, một bước một lạy, cùng nhau quỳ trước cửa nhà Vương Bá Thân, cầu xin ông ta giơ cao đánh khẽ, làm ơn làm phước một lần đi..."

"Ha ha ha," Từ Sĩ Tú không nhịn được cười. Lương Tài lại thấy da gà nổi khắp người. Ông liếc nhìn Tào Chí Thành một cái, lại mỉm cười, nghĩ tên này còn nói quỷ thoại làm gì; nhưng cũng lười vạch trần bộ mặt thật của ông ta, liền lạnh lùng nói: "Thôi được, lần sau lại bàn, thuyền của tôi ở dưới gốc liễu kia... tạm biệt."

Lương Tài bỏ mặc hai người Tào Chí Thành, rảo bước đi về phía thuyền. Lòng ông nặng trĩu, bước chân rất nặng. Thái độ gian xảo của Tào Chí Thành tuy khiến ông tức giận, nhưng Tào Chí Thành dù sao cũng là Tào Chí Thành, ông không việc gì phải để tâm; sự tức giận của ông là vì những người nông dân thuần lương và ngu ngốc ở Tiểu Tào Trang kia, họ bị người ta làm hại, lại còn bị người ta đùa giỡn lợi dụng.

Hai người chèo đò đã đứng ở vị trí của mình rồi. Lương Tài vừa định xuống thuyền, bỗng có người quát tháo ầm ĩ, chạy về phía thuyền. Lương Tài nhận ra đó là Chúc Đại, chồng của cô Chúc, nữ bộc nhà Tuân Như.

"Thiếu gia Lương, Nhị cô nương đâu?" Chúc Đại thô lỗ hỏi, ngó đầu nhìn vào trong khoang thuyền, "Không đến à?"

Lương Tài nhíu mày, chưa kịp mở lời, Chúc Đại lại gào lên: "Tôi nhờ người gửi lời nhắn, bảo cô ấy về; hừ hừ, cô ấy cứ chết ở trong thành đi, không cần về nữa!"

"Không phải cô ấy mới đến thành được ba bốn ngày thôi sao?"

"Thiếu gia Lương, cậu nghe xem; A Hổ ốm cô ấy mới về, A Hổ ốm đỡ hơn một chút, nhà họ Trương lại bắt cô ấy đi, ai ngờ cô ấy vừa đi được một ngày, A Hổ lại ốm. Tôi không có thời gian chăm sóc thằng nhóc đó, cô ấy nếu không cần thằng nhóc này, để nó chết quách đi cho xong, thì khỏi phải về."

Lông mày Lương Tài lại nhíu chặt, thấy gã Chúc Đại này vừa thô kệch nực cười, nhưng cũng đáng thương đến tội nghiệp. Ông vừa bước chân lên mạn thuyền, vừa nói: "Anh ở đây làm loạn cũng chẳng có ích gì; Nhị cô nương lại không ở trong thuyền!"

Chúc Đại sốt ruột, muốn níu Lương Tài lại, nhưng lại không dám; hắn dậm chân nói:

"Thiếu gia Lương, cậu nghe tôi nói..."

"Anh nói đi!" Lương Tài quay đầu lại nhìn Chúc Đại, lòng thương hại lớn hơn cả sự mất kiên nhẫn.

"Thiếu gia Lương, thuyền của cậu chẳng phải ngày hôm nay phải quay về huyện thành sao," Chúc Đại đỏ bừng mặt, như ngượng ngùng nói ra mong đợi lớn nhất và kế sách cuối cùng của hắn, "Cầu xin cậu, cho tôi đi nhờ chuyến thuyền này đến huyện thành, đón Nhị cô nương về."

"Ồ!" Lương Tài bị hắn làm cho tiến thoái lưỡng nan, đành phải hỏi: "Vậy, anh đến huyện thành thì lại có thời gian rồi?"

"Đó là không còn cách nào..."

"Ruộng của anh thì sao?"

"Ruộng đã ngập phân nửa rồi, một nửa còn lại..."

"Anh phải tranh thủ đạp guồng nước ra chứ!"

"Không, Tào đại gia nói, tàu hơi nước sợ đánh, ngày mai sẽ không dám đến nữa. Đánh đuổi tàu hơi nước đi, nước tự nhiên sẽ rút."

"Ồ! Vậy anh còn bận bịu cái gì, còn nói không có thời gian chăm sóc đứa con ốm yếu của mình?" Lương Tài lại thấy gã Chúc Đại này thật sự vừa ngu vừa thô, rất có chút tức giận.

"Tôi làm nhân công làm thuê cho Tào đại gia, đạp nước cho ông ấy."

Đến đây, Lương Tài đã hiểu hoàn toàn. Trong làng thiếu nhân công, Tào Chí Thành lại có cách bảo người ta bỏ việc nhà mình mà làm thuê cho hắn. Còn tên thô lỗ đầu óc đơn giản này lại chết tâm chết ruột tin lời gã béo gian xảo kia, mơ tưởng tàu thủy sẽ bị đánh đuổi, nước tự nhiên sẽ rút.

"Chúc Đại, tôi khuyên anh đừng cứng đầu như vậy!" Lương Tài lại thấy thương hại hắn. "Đạp nước trên ruộng nhà mình mới là chuyện chính đáng!"

"Ấy, thiếu gia Lương, cậu không nhìn thấy mấy mẫu ruộng đó của tôi!" Chúc Đại cúi đầu, chán nản nói, "Đó là gần bờ sông, tàu thủy không ngừng, không cách nào đạp nước, không có chỗ đặt guồng nước; bờ ruộng hôm nay đắp xong, hôm nay đã bị sóng vỗ sập..."

Lương Tài không còn kiên nhẫn nghe hắn kể lể nữa, cúi đầu đi vào trong khoang. Ông nghe tiếng Chúc Đại lại cầu xin ông cho đi nhờ chuyến thuyền này. Lương Tài nhíu mày, không thèm để ý đến hắn nữa, ra lệnh cho thuyền công nhổ neo.

Hồi lâu, hồi lâu, lòng Lương Tài nặng trĩu.