Quân Bắc Phạt vào thành
Từ tết Trùng Dương (khoảng giữa tháng mười dương lịch), Tiền Lương Tài uống rượu tại nhà Hòa Quang, hôm sau Lương Tài đi Thượng Hải, sau đó, bắt đầu một chương mới. Mở đầu viết về việc Hòa Quang và Uyển Khanh đến nhà họ Tiền thăm Thụy Cô thái thái (lúc này đã qua tết Trùng Dương hai mươi ngày), qua cuộc trò chuyện của Thụy Cô mà nhắc đến chuyện Uyển Khanh từng cải tạo cửa sổ, cửa chính của nhị sảnh cùng với vườn hoa, tiểu lâu. (Uyển Khanh nói là vì muốn lắp dây điện, đèn điện, tường phải đục lỗ, nên nhân tiện cải tạo luôn.) Trong vườn đào một cái ao nhỏ, tiểu lâu cải thành tường lửa (lò sưởi âm tường), vân vân. Thụy Cô hỏi tốn bao nhiêu, Uyển Khanh đáp chỉ ba, bốn ngàn đồng thôi. Hòa Quang nói: Tiểu lâu cải thành tường lửa là do Uyển Khanh thiết kế, thuê công nhân từ Thượng Hải về làm.
Uyển Khanh mời Thụy Cô đến trấn xem căn nhà mới của mình, lại nói: Lúc Lương Tài đi Thượng Hải từng nhờ Uyển Khanh xem tình hình thời cuộc (Quân Bắc Phạt) phát triển thế nào, nên khuyên Thụy Cô đến trấn ở, bình an hơn ở dưới quê. (Điểm rõ lúc này là đầu tháng mười một dương lịch, Quân Bắc Phạt đã vây Vũ Xương, quân Tôn Truyền Phương ở Giang Tây chống cự ngoan cường, nhưng bại lui từng đợt, tin đồn rất nhiều.) Thụy Cô nói ta lúc nào cũng đi được, Uyển Khanh lập tức mời cùng đi, Thụy Cô lại bảo Kế Phương vừa mới sởi xong, để vài ngày nữa hãy đi.
Lúc này cần điểm rõ: Nữ bầy thân cận của Thụy Cô ngoài Lai Cô (tức là đứa nha đầu thường xuyên đau ốm, là mua về, lúc này mười lăm tuổi), còn có Quách Cầm Tiên – lúc đó gọi là Cầm Cô.
Khi nói bổ sung về chuyện lắp dây điện, Thụy Cô hỏi: Sao không dùng lò sưởi điện mà lại dùng tường lửa. Uyển Khanh đáp máy của công ty điện lực là hai vạn kilowatt, lắp đèn chiếu sáng đã không ít rồi, bác Chu nói: Tương lai đèn điện sợ chưa chắc đã sáng tỏ, sao có thể gánh nổi lò sưởi điện, hơn nữa dùng lò sưởi điện cũng quá đắt, không bằng tường lửa, mỗi ngày dùng một trăm cân củi (chưa đến một đồng).
Thụy Cô thái thái bày tiệc rượu khoản đãi Uyển Khanh, lại mời vợ chồng Tiền Vĩnh Thuận mang theo con cái tới (lúc này Uyển Khanh cũng mang Gia Ngọc đi). Uyển Khanh mang lễ vật tặng cô thái thái: Giăm bông, bánh trái tinh xảo, gà muối, ngỗng muối, túi sưởi tay bằng bạch đồng kiểu mới, lại tặng Lai Cô, Cầm Cô mỹ phẩm, áo len, hộp gương kiểu mới, tặng nhà Vĩnh Thuận thức ăn, vải vóc. Lai Cô, Cầm Cô đều nói không dám nhận thưởng này. Uyển Khanh nói: Các người là hầu hạ cô mẫu, không giống mọi người, nên như vậy mới phải. Hơn nữa, lúc ta năm, sáu tuổi, cô mẫu đích thân dạy ta đọc chữ, viết chữ, học thuộc Kinh Thi, cô mẫu không có con gái, ta chính là con gái của cô mẫu, bấy lâu nay ít làm tròn hiếu đạo, hai người các ngươi thay ta làm, ta thấy hai người cũng như em gái vậy, chút quà nhỏ này, cần gì phải nhắc đến.
Đêm đó, Uyển Khanh ngủ trên chiếc giường lớn của cô thái thái. Lai Cô, Cầm Cô vốn luân phiên trực đêm trong phòng thái thái (ngoài ra còn có Tiểu Dương), đêm đó, Uyển Khanh nói: Có ta ở đây rồi, đêm nay hai người các ngươi không ai được trực đêm cả. Uyển Khanh cùng cô mẫu trò chuyện gia đình, cô mẫu hỏi Uyển Khanh: Con thấy trong lòng Lương Tài muốn một người phẩm mạo thế nào? Con thay cô mẫu để tâm giúp nhé. Uyển Khanh liền kể hết những lời Lương Tài nói hôm uống rượu với cô thái thái.
---❊ ❖ ❊---
Đoạn dưới viết về chuyện sau khi Uyển Khanh và mọi người về trấn được mười ngày, phong thanh ngày càng căng thẳng, Uyển Khanh đón Thụy Cô thái thái, Kế Phương, Lai Cô, Cầm Cô, vợ Tiền Vĩnh Thuận và hai cô con gái lớn, một người mười bốn tuổi, một người mười tuổi, tất cả đều đến trong thành, cùng ở trên lầu nhị sảnh. Vừa qua được hai ngày, một toán tàn quân của Tôn Truyền Phương đến ngoài thành, viên doanh trưởng cầm đầu đòi tiền, Tuân Như ứng phó không khéo, bị bắt giữ. Cạnh Tân báo tin cho Hòa Quang. Bảo Châu đem hết đồ trang sức ra định bán, nhưng Cố Nhị trên đường vừa gặp A Thọ, cùng đến chỗ Uyển Khanh, Uyển Khanh không dùng trang sức, lệnh Hòa Quang đi cầu xin viên thư ký họ X ở cục cảnh sát, chỉ đưa hai mươi đồng, Tuân Như được thả. Lương Tài vào đêm trước khi quân bại trận ép sát huyện thành từ Thượng Hải về tới huyện, gặp Hòa Quang và mọi người vội vã rồi đi ngay về thôn Tiền Gia. Uyển Khanh và mọi người đều khuyên ngăn, Thụy Cô thái thái nói: Để nó đi, Lương Tài đã quyết ý, mười con trâu cũng không kéo lại được. Lúc đó đang đúng mùa vịt trời bay tới, Lương Tài dọc đường nghe tiếng người bắn súng săn vịt trời, về đến nhà, Lương Tài lập tức tổ chức nhân lực, phục kích toán tàn quân thương binh ít ỏi.
Qua một ngày nữa, nghe phong thanh tiên phong một sư đoàn của quân Đông Lộ đã tản ra cách thành một trạm đường, bày thế bao vây. Viên doanh trưởng quân Tôn rút một bộ phận binh lực ngoài thành vào thành, rêu rao “cùng thành sống chết”, đòi tiền càng gấp. Uyển Khanh sợ quân Tôn và Quân Bắc Phạt thật sự giao chiến ở cửa thành, đồng thời nghe tin dưới quê rất yên ổn, định để Thụy Cô về quê, Thụy Cô muốn Uyển Khanh và vợ con nhà họ Trương đều đi (Trương Lão thái thái ốm, nên người nhà họ Trương không đi), chưa quyết định thì Lương Tài phái người tới, thế là Thụy Cô thái thái đi. Lúc này trong thành, Vương Bá Thân lấy danh nghĩa đại diện thương hội ra thành thương lượng với Quân Bắc Phạt, đề nghị giải quyết hòa bình. Viên doanh trưởng quân Tôn vẫn đòi tiền khổng lồ, Vương Bá Thân hứa hẹn lấy ba ngày làm hạn, một mặt ngầm thông báo Quân Bắc Phạt nên tấn công gấp, và báo trong thành có trăm lẻ quân tàn Tôn, một nửa là tay không, và hẹn Quân Bắc Phạt vào nửa đêm hôm sau đưa một bộ phận tinh nhuệ nhỏ tiến về cửa Bắc, lúc đó sẽ mở cửa đón vào, đột kích tàn quân trong thành, có thể hạ thành trong một trận. (Đoạn này viết là do Uyển Khanh thiết kế, lệnh Hòa Quang báo Vương Bá Thân, Bá Thân phái Lương Tử An bí mật ra ngoài thành bàn bạc thỏa đáng.) Thế là theo kế, trong ngoài thành cùng phát động, một giờ là định đoạt, sư đoàn trưởng dẫn quân vòng quanh thành rồi vội vã tới phía trước, chủ nhiệm chính trị sư đoàn là Nghiêm Vô Kỵ dẫn đội tuyên truyền, trung đội cảnh vệ vào thành, lúc đó trời sắp sáng.
Sau khi Quốc dân Cách mệnh quân vào thành, trung đội cảnh vệ canh gác các ngả đường chính, lúc này cửa hiệu đều đóng cửa, đội tuyên truyền lên phố dán khẩu hiệu, khuyên các cửa hiệu mở cửa. Lúc này quảng trường trong học cung có rất nhiều người, là học sinh trường trung học huyện, do giáo viên Viên Duy Minh dẫn đầu, cầm cờ giấy nhỏ hoan nghênh. Đội tuyên truyền được mời diễn thuyết, đội trưởng vừa nói được mấy câu, bên ngoài tràn vào rất nhiều người, đều hô “hoan nghênh”, một đội là do Phàn Hùng Phi dẫn đầu, lại một đội là nữ học sinh, do Hứa Tĩnh Anh và Hữu Dung dẫn đầu, Tống Thiếu Vinh, Chu Cạnh Tân đứng trong đám người xem, và thì thầm phê bình đội của Phàn (đội của hắn cầm cờ giấy, trên viết “Thiện đường”, “Hội Đôn Phong Hóa Tục”). Chốc lát truyền tin: Chủ nhiệm tới huấn thị rồi. Nhìn từ đôi mắt của Chu Cạnh Tân thấy được dung mạo phong thái, trang phục vân vân của chủ nhiệm. Chủ nhiệm an ủi khích lệ vài câu, thấy biển hiệu hội Đôn Phong Hóa Tục, Thiện đường, hỏi là tổ chức gì, Phàn trợn mắt không hiểu, không đáp. Đội tuyên truyền nói với chủ nhiệm: Có lẽ là đoàn thể dân chúng. Thế là Viên Duy Minh cho là đại diện học sinh, Hứa Tĩnh Anh và những người khác cho là đại diện giới nữ. Thạch Bảo Lộc tự xưng đại diện giới tôn giáo, chủ nhiệm hỏi: Là hòa thượng, đạo sĩ à? Thạch nói: Đạo Cơ Đốc (Tin Lành). Chủ nhiệm cười lớn: Quý đại diện lui ra đi, lúc này không cần. Quần chúng cười lớn. Chủ nhiệm hỏi: Có đại diện giới công thương không? Không ai đáp. Phàn còn liếc nhìn Từ Sĩ Tú, Từ không để ý tới ý hắn. Cạnh Tân vội đẩy Tống Thiếu Vinh ra, nói lớn: Anh ấy là đại diện giới thương nhân; Chu Cạnh Tân còn muốn tìm Lương Tử An làm đại diện công nghiệp, nhưng không thấy. Lúc này chủ nhiệm tuyên bố quần chúng giải tán, và lệnh đội tuyên truyền báo đại diện giới thương nhân thông báo các cửa hiệu mở cửa kinh doanh, mời đại diện các đoàn thể dân chúng và đại diện giới học thuật đến huyện sở nói chuyện. Chu Cạnh Tân đi theo, đến cửa bị chặn lại.
Chủ nhiệm nói chuyện với Phàn, Từ, Viên trong phòng khách. Chủ nhiệm hỏi: Hội Đôn Phong Hóa Tục là tính chất gì? Phàn chém gió vài câu. Hỏi hội trưởng là ai? Phàn đáp: Con nuôi của Quan phu tử – chủ nhiệm thấy hắn nói năng lộn xộn, quay mặt hỏi Viên, bỗng Từ Sĩ Tú chặn lời nói: Trên khẩu hiệu viết đả đảo thổ hào ác bá, là thật sao? Chủ nhiệm gật đầu. Từ liếc mắt nhìn Phàn, Phàn bèn nói: Tiền Lương Tài là khôi thủ của thổ hào. Từ nói: Chu Hành Kiện là ban đầu của ác bá. Chủ nhiệm trầm ngâm một lát rồi nói: Viết tên hai người đó cho tôi, tùy tùng lấy sổ tay nhỏ trong túi áo quân phục ra, rút bút máy trên túi áo, mở sổ tay, chỉ một trang nói: Viết vào đây. Từ làm theo, vẻ mặt vô cùng đắc ý. Viên Duy Minh muốn biện bạch cho Tiền, Chu hai người nhưng chưa quyết định. Chủ nhiệm lại nói: Sao thấy được Tiền nào đó là thổ hào. Phàn đáp: Đó là đại địa chủ ở thôn Tiền Gia cách huyện hai mươi dặm, hắn có gia binh gia tướng, có súng. Chủ nhiệm: Ồ, đại địa chủ lại có vũ trang, bao nhiêu người? Phàn: Chắc vài trăm. Chủ nhiệm: Đã nói hắn là khôi thủ, tất nhiên còn có thổ hào nhỏ làm đảng vũ của hắn, thế đó là ai? Phàn ấp úng: Cái này, vãn sinh không hiểu, bắt được Tiền Lương Tài tra hỏi một lần, không sợ hắn không khai. Chủ nhiệm nhíu mày, lại hỏi: Chu là ban đầu của ác bá, còn có những ai? Từ: Hoàng Hòa Quang, Trương Tuân Như. Chủ nhiệm vì giọng không đúng, nghe không chuẩn, lại lệnh viết. Từ viết ra xong, chủ nhiệm bỗng cười lớn nói: Cao minh cao minh, lĩnh giáo lĩnh giáo, hai vị cứ tự nhiên, tôi và Viên đại diện đây bàn chuyện trường học chút. Phàn, Từ hai người đành phải lui ra. Chủ nhiệm không tiễn, chỉ khom người gật đầu, lệnh vệ sĩ đưa hai người ra khỏi huyện sở. Chủ nhiệm quay hỏi Viên: Trường nào, hiệu trưởng hay giáo viên? Viên nhất nhất kể lại sự thật. Chủ nhiệm: Hiệu trưởng sao không đến? Viên: Đang ở tỉnh thành chưa về. Lại hỏi: Trong huyện còn trường nào? Viên nhất nhất trả lời. Chủ nhiệm sau đó hỏi: Hoàng Hòa Quang vừa nhắc tới, anh quen không? Viên: Quen, nhưng không thân. Chủ nhiệm ngạc nhiên. Viên giải thích: Hoàng rất ít ra ngoài qua lại với người ta, ngược lại là phu nhân của anh ta, trong huyện không ai không biết, không ai không hay. Chủ nhiệm kinh ngạc: Tại sao? Bà ấy chắc thường ra ngoài làm vài hoạt động xã hội, nhưng đại diện giới nữ sao không có bà ấy? Viên: Bà ấy nổi tiếng, là vì phù nguy tế khốn, vung tiền như rác, thích bênh vực kẻ yếu, trí mưu hơn người. Bà ấy không ra khỏi khuê môn, nhưng chuyện tình hình to nhỏ trong huyện bà ấy đều nắm rõ trong lòng bàn tay, bà ấy lại thích lo chuyện bao đồng, thi thố chút mưu kế, liền khiến bọn đảng "giày rách" (chỉ kẻ xấu) khổ sở, trong huyện có một đám tử đệ thích chuyện đã soạn bốn câu tặng bà ấy, nghe cũng xác đáng. Chủ nhiệm mỉm cười gật đầu hỏi: Là bốn câu thế nào? Lại đưa cuốn sổ tay nhỏ đó, Viên lấy bút máy viết vào trong sổ nhỏ của chủ nhiệm: “Năng ngôn thiện mưu nữ Gia Cát, trượng nghĩa sơ tài kim Mạnh Thường; thổ hào liễm tích ác bá tẩu, cảm nhạ Thái Sơn Thạch Cảm Đương.” Chủ nhiệm cười lớn: Họ gì, tên gì? Viên: Trương Uyển Khanh, chính là chị gái của Trương Tuân Như đó. Chủ nhiệm: À! Tôi hiểu rồi. Hôm nay lĩnh giáo không ít, hôm khác lại bàn tiếp vậy. Nhưng xin anh thông báo các trường, ngày hôm nay khai giảng, không được bỏ bê học nghiệp, đặc biệt không được lại xúi giục đám trẻ con lên phố biểu tình diễu hành nữa. Thế là Viên cáo từ, chủ nhiệm bắt tay, cũng không tiễn.
Nghiêm Vô Kỵ bái kiến Hoàng Hòa Quang
Viên đi ra, cúi đầu suy nghĩ về câu hỏi đáp của chủ nhiệm, không hiểu dụng ý, ở cửa huyện sở va phải một người, người này chính là Chu Cạnh Tân. Chu, Viên hai người đến ven đường nói nhỏ. (Chỗ này viết hư cấu là được, dùng cách như sau: Chu kéo Viên hỏi nhỏ: “Chủ nhiệm đã nói gì thế? Sao lúc hai tên "Hanh Cáp" ra lại vênh váo thế?” Viên: “Tôi cũng không đoán ra chủ nhiệm có ý gì.” Bèn kéo Chu đến chỗ vắng bên đường nói nhỏ.) Hai người nói thầm chưa xong, bỗng nghe một người trong đội tuyên truyền đi ra gọi: Đội trưởng cảnh vệ, lệnh của chủ nhiệm, phái hai anh em, đi theo chủ nhiệm và phu nhân đi bái khách. Chu vì sáng nay ở trong học cung đã nói chuyện với người đội tuyên truyền này, bây giờ liền làm người quen cũ, tiến lên chào hỏi: Đồng chí, vất vả rồi, chủ nhiệm muốn đi bái kiến ai vậy! Đáp: Cũng không rõ lắm, hình như là phủ họ Hoàng. Chu vừa nghe, không kịp từ biệt với Viên, vội chạy báo phủ họ Hoàng. Hòa Quang nói với Uyển Khanh: Chủ nhiệm này là ai vậy, đến huyện mà ghế còn chưa nóng, đã muốn đến bái phỏng mình, hơn nữa còn dẫn cả phu nhân tới, thật lạ. Đang nói, A Thọ báo: Huyện có người đưa thiếp mời tới. Uyển Khanh: Người đâu? A Thọ: Người đã đi rồi, thiếp mời ở đây. Hòa Quang nhận lấy xem, hóa ra là danh thiếp, trên viết đồng học đệ Nghiêm Vô Kỵ. Liền nói: Hóa ra là cậu ấy, bảy tám năm không gặp, bay lên cành cao thành phượng hoàng rồi, đã dẫn cả phu nhân tới, Uyển Khanh, nàng cũng không thể không gặp. Uyển Khanh gật đầu, lập tức lệnh A Thọ ở đại môn hầu hạ. Chu tự tiến cử: Tôi đi báo với Tuân Như, cũng gọi anh ấy đến đây đi? Hòa Quang trầm ngâm: Khoan đã, nếu cậu ấy cũng muốn gặp Tuân Như, thì thông báo sau cũng chưa muộn. Uyển Khanh: Anh cứ đi trước huyện tiền nghe ngóng xem. Cạnh Tân quay lại huyện tiền, vừa lúc chủ nhiệm và phu nhân sánh vai đi ra, cảnh vệ xua đuổi người nhàn rỗi. Cạnh Tân đứng dưới hiên nhà trong đám người nhìn từ xa, thấy phu nhân rất đẹp, không kém gì tiểu thư Uyển, mà dáng đi mạnh mẽ, khí khái anh tuấn ép người.
Chủ nhiệm và phu nhân được một người dẫn đường, hai vệ binh kẹp bảo vệ, chốc lát đã đến đại môn phủ họ Hoàng, lúc này người xem bên đường rất đông.
Phủ họ Hoàng (nhìn từ mắt chủ nhiệm) đại môn sơn dầu đen, vào cửa là đường mòn lát sỏi trứng nhỏ, hai bên có tùng xanh bách biếc, bước lên năm bậc đá, đây là bình sảnh (sảnh bằng), không có bày biện, hai vách tường đều là tủ sách (Tứ Bộ Tùng San), Hòa Quang cung kính đợi ở đây. Hòa Quang bắt tay Vô Kỵ, hàn huyên một hai câu, Vô Kỵ giới thiệu phu nhân Trương Kim Giác. Kim Giác đưa tay cởi găng tay, Hòa Quang ngẩn ra một chút, ngượng ngùng bắt tay Kim Giác. Chủ nhiệm nhìn “Tứ Bộ Tùng San” trên hai vách tường bình sảnh cười nói: Người ta coi sách này như thờ trên tường, sao huynh lại coi như vật tầm thường thế. Hòa Quang chưa đáp, phu nhân chủ nhiệm liền cười nói: Nghĩ chắc là vì nó chỉ là đồ cổ giả mà thôi. Hòa Quang, chủ nhiệm đều cười lớn tiếng. Lúc này Hòa Quang dẫn khách đã xuyên qua bình sảnh, lại một sân nữa, đường mòn đá xanh, hai bên có ngô đồng, long bách, đào lý, kẹp xen lạp mai, nam thiên trúc, lúc này lá ngô đồng rụng, nhưng dây leo bò quanh cây ngô đồng, lại kết những quả đỏ. Lại năm bậc đá vào lầu sảnh, Uyển Khanh đã đứng đợi trên thềm hiên, hai tỳ nữ A Xảo, A Tú đi theo. Lầu sảnh này rộng lớn (năm gian lớn), cửa sổ sát đất đã cải tạo, nửa trên lắp kính. Trong sảnh gạch vuông mài nước, tường lửa, hai vách đông tây lại là tủ sách, giữa là thái sư ỷ gỗ nam, đều có đệm gấm, hướng nam sáu cánh bình phong, sơn trắng, giữa treo tranh Tuế Hàn Tam Hữu của Thẩm Nam Tần, màu sắc mới lạ, đối liên hai bên là do Hòa Quang viết: “Xuân phong dương liễu ngô đồng đình viện, thu thủy phù dung tùng bách thế gia,” tấm biển ngang phía trên là “Thế Trạch Đường”. Bốn cái cột cũng có đối liên ôm cột. Trên bàn thờ trưng bày đỉnh cổ vân vân, cạnh bàn thờ là bàn Bát Tiên gỗ nam.
Vào đến lầu sảnh, lại giới thiệu một lần nữa, chỉ thấy Uyển Khanh mặc áo bông lông ngọc bích nhung tráng gương màu xanh thiên thanh, tay áo dài tới cổ tay, áo dài tới eo, cửa tay áo và gấu áo đều viền da trân châu, rộng khoảng một tấc, dưới mặc váy xếp ly lụa mềm màu huyền, giày cao gót màu đen, búi tóc rồng cuộn, chỉ đeo một chiếc đồng hồ vàng. Chủ nhiệm nhìn bốn vách tủ sách đều là bản điện, bản cục và bản khắc tinh hiệu tư gia, kinh, sử, tử, tập đều có, cười bảo phu nhân: Tin như lời nàng nói. Uyển Khanh: Chỗ này hơi lạnh, mời vào tiểu hiên trong vườn đi. Hòa Quang nhường Nghiêm chủ nhiệm đi trước, Nghiêm hơi khiêm nhường một chút, liền cười nói: “Bá dã chấp thù, vi vương tiền khu,” Hòa Quang ngơ ngác. Uyển Khanh đã cười đáp thay: “Vô đại vô tiểu, tòng công vu mại.” Nghiêm quay đầu cười với Uyển Khanh, khoác lấy cánh tay Hòa Quang, bước chân về phía trước. Kim Giác cũng cười, một cánh tay ôm lấy eo Uyển, áp sát tai nói: Chị đối đáp thật nhanh nhạy lại phóng khoáng.
Đoạn dưới viết “Giai Ẩn Hiên”
Dưới lầu Giai Ẩn Hiên:
Tiền gian (phòng trước) Giai Ẩn: Phía nam là vách tường trơn, hai bên mỗi bên một cửa, nửa trên là kính màu xanh khắc chữ triện chung đỉnh cổ, hai vách đông tây, mỗi bên một đôi cửa sổ sát đất, chiếm nửa vách, ngoài cửa sổ là hành lang tẩu mã, lan can đỏ, cũng lắp cửa sổ kính, treo mấy cái lồng chim. (Hòa Quang tiếp khách là đi vào từ cửa sổ sát đất vách tây.)
Phía bắc là một hàng sáu cánh cửa sổ sát đất, sát cửa sổ là một cái bàn gỗ tử đàn mặt đá cẩm thạch hình lục giác, phối bốn cái đôn trống gỗ tử đàn, mỗi cái đều có đệm mềm dệt gấm. Đối diện đông tây, là sáu chiếc ghế gỗ tử đàn, cũng có đệm mềm dệt gấm, giữa ghế phối bàn trà hình thoi, cũng bằng gỗ tử đàn.
Trên vách phía nam treo một hoành phi, trên viết “Giai Ẩn Hiên”, nền mực xanh khảm chữ xà cừ, lạc khoản là: Tiểu hiên hoàn thành, Uyển Khanh đề danh, Hòa Quang viết hoành phi, thời gian vào giữa xuân tháng hai năm X. Dưới hoành phi là một bức trung đường khổ sáu của Ngô Xương Thạc, vẽ trúc cọ, phối một đôi đối liên: “Vạn sự phúc vi họa sở y, bách niên lực dữ mệnh tương trì”, thượng khoản là: Giai Ẩn Hiên hoàn thành bổ bích, hạ khoản là: Uyển Khanh thí bút. Dựa vào bức trung đường này là bàn thấp chữ nhật hai thước (cũng gỗ tử đàn) đặt một chậu bầu dục sứ trắng, đá vũ hoa ngũ sắc tập trung quanh một hàng thủy tiên, đang nở hơn mười bông hoa, hai bên bàn thấp phối chậu hoa đất nung Tử Sa hình bát giác, trong trồng hồng mai, đang nở đúng độ, chậu hoa đặt trên giá gỗ tử đàn, rêu xanh trong chậu giống như nhung lụa. Những thủy tiên, hồng mai này, khiến cả phòng thơm ngát.
Chủ nhiệm thấy hoành phi Giai Ẩn Hiên, liên tục khen tốt, nói đề danh hàm nghĩa sâu xa, thư pháp thanh kỳ cổ quất. Đến khi thấy đối liên Uyển Khanh viết, lại nói phu nhân thư pháp trong sự mị mị thấy sự tuấn dật, chữ như người. Kim Giác nói: Tôi còn có một ví dụ: Chữ Hoàng như Đạt Ma diện bích, chữ chị là Công Tôn đại nương vũ kiếm khí vậy. Chủ nhiệm lại nói: Ừm, thượng liên cụ hiện ý cư an tư nguy, hạ liên gửi gắm sâu xa, nhưng sao không nói là nhân định thắng thiên nhỉ?
Hòa Quang dẫn khách vào hậu gian (phòng sau). Hậu gian Giai Ẩn, ba mặt là cửa sổ kính, đó là nội thất kiểu tây, ghế sofa dài dựa nam hướng bắc, hai bên mỗi bên một chiếc sofa đơn, mặt nhung lụa màu vàng ngỗng, mỗi cái đều có đệm lưng tròn gấm trà, giữa là bàn tròn thấp bằng đồng vàng, đặt đồ hút thuốc, trong phòng có nhiều bàn dài mặt tròn, trên đặt chậu hoa sứ vàng, có hoa nghênh xuân, cây cảnh bốn màu. Chủ nhân mời khách ngồi, A Tú dâng trà. Sau vài câu hàn huyên, Vô Kỵ nói: Nhớ lúc cùng trường huynh Hoàng lấy “Thiên biến bất túc úy, nhân ngôn bất túc tuất, tổ tông bất túc pháp”, làm châm ngôn, lúc đó nghị luận chuyện lớn trong thiên hạ, khí thế bừng bừng thế nào. Sau khi từ biệt lâu xa cách tin tức, hôm qua hỏi người cũ trong sở, biết huynh ẩn dật tiêu trầm, mà phu nhân thì là kỳ nữ tử vậy, trượng nghĩa sơ tài, danh vang hương đảng, nay nhìn hoành phi, biết hai chữ “Giai Ẩn” là do phu nhân đề, nghĩ chắc ẩn này là thiên hạ vô đạo, thì ẩn ở hiệp nghĩa chăng? Hòa Quang nghe Nghiêm chủ nhiệm nhắc lại chuyện cũ lúc ở trường, liền đáp: Đệ tính tình đạm bạc, lúc đó đồng học tuổi trẻ, khí hợp ý đầu, cùng nhau nghị luận chuyện lớn thiên hạ, rút kiếm chém đất, không coi ai ra gì, đệ bèn quên mất sự ngu độn của mình, làm ra lời hào hùng này, lúc đó cũng xuất phát từ tâm can, thực sự không phải là làm màu. Sau khi tốt nghiệp thân hữu xúi giục, tranh cử nghị viên tỉnh, mới biết thế tình hiểm ác, quỷ vực vạn đoan, chỉ dựa vào một bầu nhiệt huyết, không giúp ích được gì, việc mưu tính không thành, bèn tiêu điều thất vọng. Cộng thêm gia cảnh chỉ đủ ấm no, vợ hiền cán luyện (năng nổ), hơn cả nam nhi, thôn này cũng đủ để cuối đời, sau này lại nghiện cái món này, chí lớn tiêu mòn, không nói hết được. Nay thấy lão huynh chí nguyện đã thành, chinh chiến nghìn dặm, trừ hại vì dân, bạn học cũ nay đã khác biệt như bùn với mây, đệ chỉ có chúc mừng sự nghiệp lão huynh ngày càng tiến bộ, sao dám để huynh hạ cố, không thẹn hỏi kẻ dưới.
Uyển Khanh nghe xong, nói nhỏ với Kim Giác ngâm rằng: “Cựu sào cộng thị hàm nê yến, phi hạ chi đầu biến phượng hoàng.” Kim Giác đáp lại bằng nụ cười thấu hiểu, liền nói: “Chỉ sợ là ngụy phượng dễ làm vui nước Sở.” Uyển trầm ngâm một lát, bèn nói: “Chân long lại kinh Diệp Công.” Kim Giác: “Vô Kỵ có thẹn với chân long, chị phu sao lại là Diệp Công?” Uyển Khanh: “Không phải, Diệp Công là chỉ một người khác, anh ấy bôn ba nam bắc, tìm kiếm anh hùng, mấy năm nay có vẻ có chút thu hoạch, lại như không thu hoạch được gì, nếu đã gặp được chủ nhiệm, em sợ anh ấy sẽ nhìn thấy mà chạy mất!”
Bên kia, Hòa Quang và Vô Kỵ bàn về tệ nạn trong huyện, Hòa Quang kể sơ lược, nói thế lực kết bè kết cánh rất kiên cố, sợ một lúc không dễ phá hủy.
Lúc này, A Tú đến nói: Điểm tâm nhẹ chuẩn bị xong rồi, bày ở đây ư? Uyển Khanh: Bày trên lầu đi. Bèn khoác tay Kim Giác, quay đầu nhìn Nghiêm chủ nhiệm nói: Mời lên lầu thế nào?
(Dưới đây mô tả bày trí trên lầu)
Tầng trên Giai Ẩn Hiên là trước sau hai gian. Tiền gian phía nam ba đôi cửa sổ sát đất, nửa trên lắp kính, dưới hai vách đông tây là bức tường cấu thành bởi các hộp sách (mỗi sách một hộp gỗ, lớn nhỏ phối hợp), phía trên là cửa sổ kính, cao bằng nửa trên lắp kính của cửa sổ sát đất phía nam, những cửa sổ này cao khoảng bốn thước, đều phối rèm lụa. Hộp sách được làm bằng gỗ ngân hạnh, mặt hộp khắc tên sách bằng chữ bát phân, điền bằng đá duyên. Giữa gian trong và gian ngoài, trái phải đều có cửa thông nhau, đang mở, rèm cửa nhung lụa màu đỏ tía, móc vàng giữ lại, trên rèm có hoành phi, cũng là nhung lụa màu đỏ tía. Giữa phòng một bàn tròn lớn gỗ nam, cũng có khăn trải bàn nhung lụa màu đỏ tía, quanh bàn phối tám chiếc ghế gỗ nam, đều có đệm mềm, cũng là nhung lụa màu đỏ tía.
Cửa sổ phía nam một bàn dài, trên thờ cây cảnh, trên nóc tủ sách hai vách đông tây cũng có cây cảnh, xen kẽ với ngọc bích và chạm khắc ngà voi, có mỹ nữ, có hoa chim. Bên ngoài hành lang tẩu mã, lắp toàn cửa sổ kính, dựa vách (thực ra chính là vách cấu thành bởi hộp sách) lại có vách cấu thành bởi hộp sách tương tự, nghĩ chắc, lúc xây lầu hai vách đông tây này vốn không có, đặc biệt dùng hộp sách này cấu thành vách.
Trên vách trơn giữa gian trong và gian ngoài, có hoành phi, nền mực xanh khảm chữ xà cừ, viết “Đảm đại tâm tế, hành viên chí phương”, lạc khoản là Hòa Quang viết cho Uyển Khanh. Dưới hoành phi là một bức trung đường khổ sáu, lắp trong khung kính, vẽ phù dung mộc đá quyền, đá quyền đột ngột cao vút, phù dung thì kiều diễm lạnh lùng, mạnh mẽ phát khí, nhìn lạc khoản là: Uyển Khanh vẽ, Hòa Quang mượn từ của Thanh Khâu phụng đề. Bên trái treo một bài “Hành Hương Tử” của Cao Thanh Khâu mà Hòa Quang đề: “Như thử hồng trang, bất thị xuân quang. Hướng cúc tiền liên hậu tài phương. Nhạn lai thời tiết, hàn sấm la thường. Chính nhất phiên phong, nhất phiên vũ, nhất phiên sương. Lan chu bất thái, tịch mịch hoành đường, cưỡng tương y, mộ liễu thành hành. Tương Giang lộ viễn, Ngô Uyển trì hoang. Hận nguyệt mông lung, nhân yểu yểu, thủy mang mang.”
Trước khung kính có một giường sập lớn, phối đệm mềm nhung lụa màu hoa đào, gối tựa mềm, giữa có bàn nhỏ, đây vốn là giường hút thuốc của Hòa Quang.
Kim Giác ngắm bức tranh phù dung của Uyển Khanh, ồ một tiếng nói: “Chị Uyển có tuyệt kỹ này, sao lại tự giấu kín?” Bèn thì thầm ngâm bài “Hành Hương Tử” vịnh phù dung kia của Cao Thanh Khâu: “Như thử hồng trang, bất thị xuân quang”, ngập ngừng một lát, ngước mắt nhìn Uyển Khanh, Uyển Khanh không khỏi đôi má ửng hồng, cười với Kim Giác. Kim Giác ngâm tiếp: “…” chợt nghe Nghiêm chủ nhiệm sau lưng nói: “Hòa Quang, người xưa vịnh thơ từ về phù dung không ít, sao huynh chỉ chọn bài này của Thanh Khâu? Quá bi thương, chẳng lẽ là có gì gửi gắm sao?” Hòa Quang chưa đáp, Kim Giác đã kêu lớn: “Này, bên này còn một bài thất tuyệt nữa! Chà, thư pháp tốt, thật là rồng bay phượng múa! Cái này đối chiếu với vẻ cổ quất thương lão của huynh Hòa Quang đây!” Nghiêm liền tiếp lời ngâm bài thất tuyệt đó: “Bất họa ngạo sương họa cự sương, phong lôi oản để kiến bình chương, khả liên thù noãn thao thao giả, chỉ khoa hoàng hoa vãn tiết hương.” Lại nhìn lạc khoản là: Uyển Khanh biểu muội phương gia sẩn chính, Lương Tài đề. Chợt nhớ đến Phàn Hùng Phi nói Tiền Lương Tài là khôi thủ của thổ hào, Lương Tài này không phải là một người chứ, bèn hỏi Hòa Quang, Lương Tài có phải họ Tiền không? Hòa Quang gật đầu. Chủ nhiệm nhìn phu nhân mà cười lớn: “Đạp phá thiết hài vô mịch xứ, đắc lai toàn bất phí công phu.” Hòa Quang không hiểu, chủ nhiệm bèn kể lại việc bị Phàn và những người khác vu oan. Hòa Quang bèn lược thuật gia thế nhà họ Tiền, Lương Tài là biểu huynh của Uyển Khanh, quả thực là đại địa chủ, mười chín tuổi du học trường sĩ quan lục quân Nhật Bản, còn nửa năm tốt nghiệp vì cha ốm về nhà, tiếp theo cha chết, anh ấy liền không đi Nhật nữa. Quả thực có vũ trang, là huấn luyện nông dân thôn Tiền Gia để phòng tàn quân Tôn Truyền Phương quấy nhiễu. Chủ nhiệm nói: “Có một tin tình báo, nói thu nhận tàn quân hơn trăm người, hổ thị một vùng, nghĩ chắc là nói quá lên rồi. Vị biểu thân này, nghĩ chắc hẳn là kỳ tài lỗi lạc uất ức, có thể gặp một lần không?” Hòa Quang: “Dễ thôi. Anh ấy ở thôn Tiền Gia cách đây hai mươi dặm. Đệ viết thư, phái người đưa đến, chiều nay chắc chắn có thể tới.” Nghiêm trầm ngâm nói: “Thế này, quá không cung kính, … tôi nên đến tận cửa bái yết, nhưng hôm nay lại thực sự không rút ra được thời gian.” Kim Giác cười nói: “Tôi đại diện anh đi một chuyến thế nào?” Nghiêm còn chưa đáp, Uyển Khanh nói: “Em đi cùng chị.” Kim Giác đại hỉ, quay người ôm lấy Uyển Khanh, hôn lên gương mặt trắng hồng non nớt của chị. Chủ nhiệm nói: “Làm phiền phu nhân, càng thêm cảm ơn. Tôi gọi cảnh vệ đến công ty tàu thủy XX đòi một chiếc tàu lửa nhỏ, các phu nhân đi ngay, tối có thể về.”
Uyển Khanh muốn thay quần áo, liền kéo Kim Giác vào hậu gian. Hậu gian chính là phòng ngủ, vách bắc là vách ván, sát bên là giường đồng lớn, khảm gương và xà cừ, màn lụa màu hồ, bây giờ ba mặt đều kéo sang một bên (trừ mặt dựa vách), đỉnh màn cũng lụa màu hồ, rủ xuống tua rua màu vàng nhạt. Hai đầu giường mỗi đầu một cửa nhỏ, vào cửa, là phòng nhỏ hình chữ nhật, nửa trên vách bắc là cửa sổ kính. Giữa phòng nhỏ hình chữ nhật một vách ván, cũng có cửa thông. Hai phòng này một làm phòng trang điểm, có gương kiểu tây, có giá treo áo ngủ, lại có bô vệ sinh kiểu tây; một phòng khác thì chất đầy rương áo, tủ quần áo. Vách ván của hai phòng này đều khảm gỗ đàn hương. Lại vách đông tây phòng ngủ, cũng nửa trên là cửa sổ, nửa dưới là vách gỗ đàn hương, tuy nhiên bên trong là tủ nhỏ, có cửa lật; vách nam treo một bức nhỏ, là tranh mẫu đơn ngọc lan Uyển Khanh vẽ, đề là “Phú quý thanh hoa”, đối liên giấy kim tiền lạnh hai bên cũng do Uyển Khanh tự viết: “Đương ca liên tử dạ, vi lạc cập đinh niên.” Đối diện giường có gương lớn, bàn thấp hình bầu dục nhỏ, hai bên hai chiếc ghế (đệm mềm), lại có hai đôn trống nhỏ, trước giường mỗi bên một cái. Phòng ngủ thơm và ấm.
Uyển Khanh vừa thay quần áo, vừa nói nhỏ với Kim Giác: “Cái người Diệp Công em nói lúc nãy, chính là chỉ biểu ca này của em. Hòa Quang đối với việc trồng hoa trồng dược vân vân là không thèm ngó ngàng, anh ấy quan tâm chuyện lớn quốc gia, nhưng anh ấy chỉ là bàn binh trên giấy. Biểu ca của em ở phương diện quan tâm chuyện lớn quốc gia này lại giống Hòa Quang, nhưng hai người lại không nói chuyện được với nhau, vì biểu ca là nhà thực hành. Anh ấy hào hùng sảng khoái, bôn ba nam bắc, tìm kiếm anh hùng, lại cuối cùng chưa tìm được, có lẽ gặp mặt đối diện lại không nhận ra. … Biểu ca đối với tam giáo cửu lưu không gì không thông, điểm này, em và anh ấy lại có chút hợp ý. Anh ấy nói tài năng làm việc của em đàn ông cũng hiếm thấy, sao không thích làm chút sự nghiệp trong xã hội, em nói với anh ấy, em là cầu điền vấn xá, … nhưng cũng không muốn làm kẻ giữ của, tâm tư riêng ngưỡng mộ là Đào Chu Công. Em từng nói với biểu ca, anh không làm sản xuất, bôn ba trong nước, nói cười giữa chừng, vung tiền như rác, nếu có chỗ nào không đủ, cứ nói với em gái, em gái có lẽ có thể giúp một tay.”
Trương Kim Giác lần đầu gặp Tiền Lương Tài (trích đoạn)
Tàu lửa nhỏ lướt sóng mà đi, không đầy một giờ thì đã tới hàng bờ đá xanh chỉnh tề của thôn Tiền Gia, tàu vừa thả neo, đã sớm dẫn tới một đám lớn người xem náo nhiệt, (viết bậc đá) dựng ván cầu, hai cảnh vệ lên bờ trước, theo sau là hai vị phu nhân dìu nhau cùng lên, sau cùng là A Xảo. (Viết cây cối trên bờ và nông dân vũ trang canh gác mà Kim Giác nhìn thấy,) nghe thấy người xem náo nhiệt tặc lưỡi bàn tán: Một người là tiểu thư Uyển, người kia lại là ai nhỉ? Giống nhau xinh đẹp trẻ trung, như hai chị em.
Lúc này, đã có người báo vào phủ họ Tiền, Lương Tài nghe nói tiểu thư Uyển cùng một người phụ nữ xinh đẹp tương tự tới, đang đoán không ra là ai, Kế Phương bay chạy vào, giọng nhọn kêu lên: Bố, cô Uyển đến rồi, còn dẫn theo một cô không quen tới nữa. Nhưng lại hạ thấp giọng nói nhỏ: Bố, là một cô xinh đẹp giống hệt cô Uyển. Còn có A Xảo, mau ra đi, bố, còn có hai người lính nữa! Lương Tài nắm tay Kế Phương, vội vàng bước ra, vừa vặn đón được ở dưới hiên lớn.
---❊ ❖ ❊---
Kim Giác và Uyển Khanh mới tới thôn Tiền Gia, sau khi bái kiến Thụy Cô thái thái (viết chi tiết), Thụy Cô thái thái hỏi đại danh Kim Giác, Uyển đáp thay: Kim Giác, Kim của kim cổ, Giác của giác ngộ. Thụy cười: Tên hay đặc biệt, nghĩ chắc là lấy nghĩa từ thành ngữ “Giác kim thị nhi tạc phi” này. Kim Giác cười nói: Chính xác, tôi là đoạn chương thủ nghĩa, hơn nữa, xấu hổ, hôm qua đã phi rồi, hôm nay cũng chưa dám tự tin là thị. Uyển cười: Cô mẫu, tên của em gái, cô mẫu vừa nghe đã lật tẩy, nhưng con thật ngốc, ở cùng em gái nửa ngày trời, thế mà không nghĩ tới chuyện này. Cô mẫu, nên chúc mừng một chén. Kim Giác cũng nói: “Tôi cũng kính một chén. Thụy Cô thái thái cười, một tay nhận lấy một chén, mỗi chén uống một ngụm, liền đặt xuống, nói: Nếu đều cạn cả, thật nên say đổ mất! Uyển và mọi người cũng không ép. Lai Cô và Lai Cô lại lấy ly đi, nói để tối rồi uống tiếp vậy.
Vong mệnh Nhật Bản
Lương Tài vào đảng (Quốc dân đảng), được ủy nhiệm làm chủ nhiệm trù bị đảng bộ huyện, một phó chủ nhiệm khác lại là thư ký thuộc hạ chủ nhiệm Nghiêm, thân tín của Nghiêm, nhưng người rất đứng đắn. Chủ nhiệm Nghiêm vốn muốn mời Hòa Quang làm phó chủ nhiệm, Hòa Quang kiên quyết từ chối. (Uyển khuyên chồng thận trọng, có một đoạn Lương Tài và Uyển tranh luận, vì Uyển cũng không tán thành việc vào đảng của Lương Tài.) Chủ nhiệm lại từng trưng cầu ý kiến Hòa Quang, dự định mời Chu Hành Kiện làm phó chủ nhiệm, Uyển Khanh vì Chu tuổi cao không nhận được việc nặng, hơn nữa là bậc cha chú của Lương Tài, không tiện làm phó cho Lương Tài mà thay mặt từ chối.
Từ Sĩ Lương rải tin đồn ở quán trà, nói Chu Cạnh Tân là người giúp vui cho phủ họ Hoàng, được thiếu phu nhân tin tưởng, vì có quan hệ đặc biệt (dùng cử chỉ tay ám thị). Cạnh Tân hận lắm, báo Uyển Khanh, và hiến kế: Năm ngoái sự kiện công ty tàu thủy Vương Bá Thân thực ra là do Sĩ Lương kích động, hiện có thể khiến Chúc Đại kiện cáo, mà trưởng phòng dân chính huyện (mới tới) chắc chắn có thể giúp đỡ. Uyển Khanh cho là phải, chỉ dặn cẩn thận, không lộ sơ hở.
Lương Tài điều trần: Trường trung học huyện, Thiện đường vân vân tích tệ rất nhiều, nên phái người thanh tra. Nghiêm chủ nhiệm ủy nhiệm Chu Hành Kiện thanh tra, Triệu Thủ Nghĩa nghe tin chạy trốn, Tăng Bách Hành chạy không thoát, bị cách chức, ủy nhiệm Tuân Như quyền hiệu trưởng.
---❊ ❖ ❊---
Như vậy một tháng, một ngày, Uyển từ chỗ Kim Giác có tin tức, nói ngày 12 tháng 4 Tưởng ở Thượng Hải phản cộng, huyện này cũng sẽ có biến động. (Tin đến huyện, đám tiểu nhân liền vô cùng phấn khích, mật mưu - viết chi tiết.) Uyển báo Lương Tài, Lương Tài không tin lắm. Chốc lát chủ nhiệm Nghiêm (lúc đó quyền huyện trưởng) gọi Lương Tài nói chuyện, nói mình phụng điều đi Nam Xương, sắp tới tỉnh, và ám chỉ Lương Tài tránh gió đầu. Lương Tài tới nhà Uyển, thì Kim Giác cũng ở đó vì vội vàng không kịp đi cùng chồng, tạm đến nhà Uyển lưu lại. Kim Giác cũng khuyên Lương Tài tránh gió đầu, Lương Tài nói phải về nhà gặp mẹ, rồi mới đi nơi khác. Qua ba ngày, Lương Tài lại tới nhà Uyển, thì thời sự đại biến, huyện trưởng mới đã tới (là bạn của Nghiêm), phụng mệnh thả thổ ác bị bắt giữ, bí mật điều tra đảng Xích, mà Lương Tài là mục tiêu cực lớn. Lương Tài muốn đi gấp, mà Kim Giác, Uyển Khanh đều khuyên ở tạm, lúc này bốn cửa thành kiểm tra rất nghiêm. Lương Tài bèn ẩn nấp tại nhà Uyển. Uyển Khanh lại đón Thụy Cô thái thái vào thành, Kim Giác và Thụy Cô thái thái thường gặp nhau, hai người cực kỳ tâm đầu ý hợp, Kim Giác phụng sự Thụy như bậc trưởng bối, đối với Uyển Khanh cũng gọi cô mẫu.
Giữa tháng năm, huyện trưởng mới phụng lệnh chủ nhiệm Nghiêm tới gặp Kim Giác, giao thư (trong thư nói anh ta điều sang Giang Tây làm huyện trưởng huyện nào đó, lệnh Kim Giác chuyển đường sang Thượng Hải đi Giang Tây), xin Kim Giác cho biết thời gian khởi hành, nói sẽ phái binh bảo vệ tới Thượng Hải. Kim Giác thương thảo với Uyển, mời Uyển đi cùng. Uyển nói đây là cơ hội thoát thân của Lương Tài, nhưng nên cải trang thành nữ bầy, và mang A Xảo đi cùng. Uyển Khanh lại mời Thụy Cô thái thái cùng đi Thượng Hải để đảm bảo an toàn, Thụy không chịu.
Sau khi tới Thượng Hải, ở nhà cậu Văn Khanh, Lương Tài cải trang. Vài ngày sau Kim Giác sẽ đi tàu sông tới Nam Xương, hỏi hành tung của Uyển, Uyển nói sẽ gọi chồng tới, cùng sang Nhật Bản trị bệnh. Kim Giác nói với Lương Tài: “Không bằng đi cùng tới Giang Tây, để rửa sạch thanh bạch cho anh, sau này mới dễ làm việc.” Lương Tài trầm ngâm chưa đáp, Uyển lấy chân dẫm anh, Lương Tài ngộ ra, bèn nói: “Cho phép suy nghĩ, nhưng tôi sợ cũng phải đi Nhật Bản một chuyến cùng vợ chồng Uyển em.” Kim Giác gật đầu nói phải, nhưng vẫn nói: “Nếu không đắc ý, có thể đến Giang Tây.” Lương Tài có dịp rảnh, hỏi riêng Uyển: “Câu trả lời thế nào?” Uyển cười nói: “Chính là ý của em.”
Lương Tài vốn biết tiếng Nhật, ba người mang theo tỳ nữ tới Tokyo, chồng Uyển trị bệnh, Lương Tài qua lại với những người phái tả Quốc dân đảng và những người thoát đảng cộng sản lúc đó cũng vong mệnh Tokyo, Uyển học tiếng Nhật. Ba tháng, khỏi bệnh, tiếng Nhật của Uyển cũng đủ để đối phó sinh hoạt hàng ngày. Lương Tài nói sẽ về Thượng Hải, vì đặc vụ Nhật Bản để ý anh ấy. Chồng Uyển nói đi cùng thế nào? Uyển ngăn anh, nhưng nói với Lương Tài, có thể đến chỗ cậu hỏi hành tung của cô ấy.
Phùng Thu Phương, Vương Dân Trị gặp gỡ Hoàng Hòa Quang, Trương Uyển Khanh tại Nhật Bản
Hòa Quang và mọi người du ngoạn danh thắng - Kamakura, Nara, Takao, Kyoto xong, ở tại khách sạn Đế Quốc Tokyo, một mặt nghe ngóng tình hình trị liệu. Lương Tài hỏi thăm rất nhiều người, cuối cùng biết có bác sĩ Yamamoto có kinh nghiệm về việc này: Cấy ghép tuyến sinh dục, mua của tử tù hoặc bò đực, phí ba ngàn đồng. Một ngày, thảo luận chuyện trị bệnh của Hòa Quang trong phòng của Hòa Quang, Uyển Khanh (phòng khách này là một căn suite, Lương Tài ở phòng bên cạnh, lại là phòng đơn), nói đến khi bác sĩ Yamamoto hỏi chi tiết, Lương Tài ngôn ngữ ấp úng, nói với Hòa Quang: “Không bằng về phòng tôi yên tĩnh nói đi.” Uyển Khanh phát hiện, nghiêm sắc mặt nói thẳng: “Anh Lương, hà tất. Em với anh tuy là biểu huynh muội, nhưng thân như ruột thịt, Hòa Quang trị bệnh là chuyện đại sự đường hoàng, có gì phải kiêng kỵ.” Hòa Quang cũng gật đầu nói: “Uyển Khanh nói đúng, anh Lương hào sảng, sao hôm nay làm vẻ nhi nữ thế.” Lương Tài không còn cách nào, bèn tiếp lời nói: “Yamamoto hỏi tuổi, hỏi cưới nhau mấy năm rồi, tôi đều nhất nhất trả lời, anh ấy lại hỏi có thể hành phòng không, tôi nói có…” ngập ngừng một lát, bèn cúi đầu nói nhỏ: “Lại hỏi, thế thì triệu chứng ở đâu? Tôi đáp vãng môn đầu chỉ (chỉ là khách), lệ nóng đầm đìa.” Hòa Quang nghe đến đây, nhịn không được bật cười khì một tiếng. Uyển Khanh không đổi sắc mặt, thái độ vô cùng nghiêm túc, thấy Lương Tài không nói nữa, bèn hỏi: “Yamamoto có cách gì?” Lương Tài nói: “Có, tiêm thuốc cường tráng, sau đó phẫu thuật.” Uyển Khanh vội hỏi sao phải phẫu thuật? Đáp là cấy ghép tuyến sinh dục. Hỏi tuyến sinh dục lấy từ đâu? Đáp là mua của tử tù hoặc bò đực một tuổi. Uyển Khanh lại truy hỏi tình hình khi phẫu thuật, sau phẫu thuật, cuối cùng nói: “Em thấy không thỏa đáng lắm, thôi bỏ đi. Mùa xuân thời tiết đẹp, dắt theo hai ba bạn tốt, du ngoạn khắp danh sơn thắng thủy, xem hết thế thái viêm lương, đường thấy bất bình, rút đao tương trợ, phù nguy tế khốn, vung tiền như rác; bình thường mười khúc lan can, một góc lầu hồng, trồng hoa trồng dược, ngâm thơ uống rượu, chính thế này đã là thần tiên quyến thuộc, hà tất phải đảo phượng điên loan, mới được gọi là thú vui cá nước?”
Đang nói, bỗng nghe tiếng gõ cửa, Lương Tài mở cửa, A Xảo báo có khách bái phỏng, đưa lên hai tấm danh thiếp. Hòa Quang, Uyển Khanh cùng nhìn, chính là Phùng Thu Phương và Vương Dân Trị. Uyển Khanh liên tục nói mời, lại trách A Xảo, sao đến cả tiểu thư Phùng mà cũng không nhận ra. A Xảo cười không biện giải. Lúc này đã có một nam một nữ mặc kimono đi vào. Hòa Quang cười nói: “Trách không được A Xảo không nhận ra.” A Xảo lúc đầu vừa thấy hai người mặc kimono đi tới, nhận không ra, cho đến khi Dân Trị lên tiếng, lại lấy danh thiếp ra, A Xảo nhìn danh thiếp liền cười nói: “Hóa ra là tiểu thư Phùng, thiếu gia Vương, đổi trang phục, em trong lúc nhất thời lại bị che mắt mất.” Thu Phương cũng nói: “Cô chớ nói phá, cho chị một niềm vui bất ngờ.” Lúc này Thu Phương chạy lên, ôm lấy Uyển Khanh liền kêu: “Chị, nhớ chị muốn chết.” Hòa Quang bắt tay Dân Trị, sau đó giới thiệu: “Đây là Tiền Lương Tài.” Dân Trị vội lại bắt tay, liên tục nói lâu ngưỡng! Bên kia Thu Phương nghe nói “Lương Tài”, liền buông Uyển Khanh, yểu điệu thướt tha đi lại, hai tay ấn lên đầu gối, làm một tư thế kính trọng nhất của phụ nữ Nhật Bản với quý khách, eo liễu gập lại, nói bằng tiếng Nhật: “Thật là vạn hạnh, hôm nay mới được bái kiến Lương thiếu gia ngưỡng mộ đã lâu!” Uyển Khanh: “Sao lại xưng hô Lương thiếu gia rồi? Em gái, em làm theo chị, cứ gọi anh ấy là biểu ca đi.” Thu Phương: “Đã chị nói thế, em sẽ gọi là biểu ca.” Lương Tài: “Hạnh ngộ, hạnh ngộ, Uyển đệ phân phó, lễ nên tuân theo, tôi cứ gọi tiểu thư là Phương em thế nào?” A Xảo dâng trà, thuốc, bánh điểm tâm Nhật Bản, Hòa Quang mời thuốc, Dân Trị cảm ơn, Thu Phương lại lấy một điếu, Hòa Quang cũng tự lấy một điếu, Lương Tài bốc ít bánh điểm tâm Nhật Bản đưa cho Dân Trị. Thu Phương hút một ngụm thuốc, liền nói: “Chúng tôi hôm qua mới đến, sáng nay cô hầu gái nói: Có ba người Trung Quốc, hai nam một nữ,…”
Mọi người nói chuyện náo nhiệt. Thu Phương nói: “Chúng tôi tuy ở Nhật Bản, tin tức quê nhà cũng còn linh thông. Tháng mười hai năm ngoái, anh trai và bố chồng viết thư, đều nói biểu ca Lương phong vân tế ngộ, đại triển hùng đồ, xử lý đám chó má Triệu Thủ Nghĩa, Tăng Bách Hành kia một trận tơi bời. Chúng tôi nghe được,thống khoái vô cùng, đến mơ cũng cười tỉnh mấy lần, chỉ mong bay về quê nhà, xin chúc mừng. Không ngờ thời cuộc đột biến, tin đồn rất nhiều, báo chí Nhật Bản hả hê, thêm dầu vào lửa, tôi tới thư viện tìm báo phương Tây đọc, cũng chúng thuyết phân vân, mâu thuẫn lẫn nhau, tôi đánh điện tín cho chú Thoái Am, ông ấy gửi lại một bức điện, lại là bốn câu thơ: ‘Anh hoa lạn mạn kỷ đa thời? Liễu lục đào hồng lưỡng vị tri. Khuyên quân mạc vấn phương phỉ tiết, cố viên phong vũ chính thê kỳ.’” Thu Phương mạn thanh ngâm xong, Hòa Quang liền dùng hai ngón tay gõ vào cạnh bàn nói: “Diệu, thoái Am công quả nhiên là người dễ mến.” Thu Phương cười nói: “Tôi cơ sở thơ từ cổ thể rất nông, không giải được ý nghĩa của bài thơ này, xin chị phu chỉ giáo.” Uyển Khanh liếc nhìn Hòa Quang, Hòa Quang liền khiêm nhường nói: “Vẫn là mời anh Lương giải thích.” Thu Phương nắm tay Uyển Khanh, khẽ đánh một cái, không chịu nói: “Chị, sao chị lại áp chế chị phu, em phải bênh vực cho anh ấy đây.” Uyển Khanh cười nói: “Thật oan uổng, chị là sợ anh ấy làm xấu mặt, là yêu mến anh ấy, sao lại bảo chị áp chế anh ấy chứ?” Thu Phương nói: “Chị, chị đây là lời nói trái lòng.” Lương Tài cười nói: “Đừng tranh nữa, nghe tôi nói.” Mọi người tưởng Lương Tài muốn giải thơ, đều lập tức yên tĩnh lại. Nhưng Lương Tài lại chỉ vào Uyển Khanh nói: “Đến lượt cô giải thích.” Uyển Khanh muốn tranh luận, Lương Tài lại chậm rãi nói: “Uyển em, trước kia em từng nói, em đối với anh và anh ấy - chỉ Hòa Quang một cái, đều giữ lễ đệ tử, hôm nay thầy muốn khảo em.” Uyển Khanh xua tay: “Không có chuyện này, cho dù có câu này, cũng không thể không cho đệ tử nộp giấy trắng.” Thu Phương cười nói: “Không cần nói nhiều, giơ tay biểu quyết, xem là cho nộp giấy trắng không.” Cô ấy là người đầu tiên giơ tay nói: “Ai không cho nộp giấy trắng thì giơ tay.” Uyển Khanh kéo cánh tay Thu Phương xuống, cười khanh khách nói: “Đây là tụ chúng uy hiếp. Thôi bỏ đi, để tôi nói bừa vài câu vậy. - Tôi nghĩ, câu đầu này là nói phái thân Nhật trong Quốc dân đảng có thể giữ thế lâu dài sao? Câu thứ hai, liễu lục chắc chỉ phái thân Anh Mỹ, đào hồng chỉ cộng sản - phái thân Nga;…” Thu Phương nghe đến đây, liền cầm tay Uyển Khanh hôn một cái. Uyển Khanh tiếp: “Ý toàn bài chắc là: Phái thân Nhật độc chiếm đại quyền còn được bao lâu? Phái thân Anh Mỹ, phái thân Nga hai bên bây giờ thắng bại chưa quyết, khuyên bạn đừng vội hỏi ngày nào chính trị ổn định, xem ra còn phải loạn thêm mấy ngày nữa đấy!” Mọi người vỗ tay. Lương Tài: “Thoái lão bài thơ này là luận đại cục, rốt cuộc tình hình quê nhà gần đây thế nào? Tôi rất nhớ nhà từ.” Dân Trị: “Lão thái thái bình an. Có người, chắc là loại như Triệu Thủ Nghĩa, hướng huyện sở mật báo, nói anh Lương trốn trong trang, mời huyện quan phái binh lục soát…” Lương Tài biến sắc, Uyển Khanh, Hòa Quang cũng vội hỏi: “Sau đó thế nào!” Thu Phương tiếp lời: “May mà huyện trưởng là bạn của chủ nhiệm Nghiêm, trong nhiều phái hệ của Quốc dân đảng, hai người họ cùng thuộc Quế hệ, có ý bảo vệ anh Lương, nhưng lại không thể không ứng phó một chút. Nghe nói anh ta phái một thư ký dẫn sáu cảnh sát tới, nghiêm khắc dặn, không được quấy nhiễu. Thư ký cùng đoàn người đó còn chưa tới thôn, đã có người báo tin cho lão thái thái rồi. Khi thư ký bọn họ tới, cổng trang mở rộng, lão thái thái ngồi ở đại sảnh, nô bộc nam nữ đứng hầu hai bên. Lão thái thái nói với thư ký đó: ‘Người trong nhà tôi đều ở đây cả, các anh tự nhận đi, xem có Lương Tài không. Các anh muốn lục soát ư, tốt, tôi phái người dẫn đường, nhưng, nếu không lục soát được Lương Tài, tôi ngược lại muốn đòi người với các anh! Lương Tài phạm tội gì? Các anh đem nó đến chỗ nào rồi?’ Lúc này, ngoài đại sảnh đã chen chúc đầy người, giọng lão thái thái vang dội, những người này đều ồn ào: ‘Lão thái thái nói đúng!’ Thư ký đó vốn phụng mệnh không được quấy nhiễu, bây giờ thấy tình hình này, mừng là sớm kết thúc, nghe nói anh ta cười bồi: ‘Lão thái thái nói không có là không có rồi, tiểu đệ về báo cáo thôi!’” Mọi người thở phào. Dân Trị nói: “Đây là anh Mai Sinh viết thư nói, Mai Sinh còn ở huyện, giúp cha tôi, làm chuyện địa phương, kiêm phòng Triệu Thủ Nghĩa bọn họ cắn bậy người.” Thu Phương nhìn đồng hồ nói: “Sắp năm giờ rồi, tôi và Dân Trị tẩy trần cho anh Lương, chị, chị phu, mời đến Thượng Dã Tinh Xá, món Tây Pháp ở đó còn tạm được.”
---❊ ❖ ❊---
Trương Kim Giác, Tiền Lương Tài kết bạn đi về phía Bắc
Họ lúc ở Nhật Bản, được tin khởi nghĩa Nam Xương ngày một tháng tám, Uyển Khanh liền lo lắng cho Kim Giác. Giữa tháng tám, trị liệu, một tháng sau bỗng được thư Kim Giác (cô ấy biết địa chỉ của Uyển từ chỗ cậu của Uyển), không nói chi tiết, chỉ nói “tử lý phùng sinh, nhưng Vô Kỵ bất hạnh bị giết, định đông độ nương tựa”. Uyển lúc đó đang định về nước, lại điện ngăn cản. Sau khi tới Thượng Hải, gặp Kim Giác, mới biết chồng cô ấy sau loạn bị Tưởng nghi là cộng đảng mà giết. Uyển Khanh hỏi sau này sẽ thế nào? Kim Giác nói không nhà để về, lại lòng đã nguội lạnh, sẽ trường trai phụng Phật, chỉ có tâm sự chưa xong, mẹ già và mẹ của Nghiêm bị mắc kẹt ở đó, phải cứu ra…, Uyển nhận trách nhiệm phụng dưỡng hai cụ, và nói: Lương Tài có thể nhận trách nhiệm đón hai cụ.
Lương Tài đón hai cụ, có thể viết ẩn dụ, tức là sau khi anh ấy đón hai cụ (lúc đó ở Cửu Giang) tới Thượng Hải, kể lại cho Uyển và mọi người.
Lúc đó bàn việc về, Uyển Khanh cho rằng Lương Tài nên đi đường khác thay quần áo tiềm quy (lặng lẽ về) nhà trước, đợi được tin của Uyển (hoặc phái người chuyên trách) nói đã “không có chuyện gì”, rồi mới tới nhà cô ấy. Lương Tài đồng ý. Nhưng Kim Giác bỗng nói, tôi còn phải tìm em trai. Mẹ cô ấy vội hỏi: “× nhi xảy ra chuyện gì à?” Kim Giác nói: “Chưa có tin tức xác thực, tôi sau khi tới Thượng Hải từng đánh hai bức điện (lúc này đưa ra em trai cô ấy ở Bắc Kinh làm gì - chính là liên lạc viên Quế hệ phái ở đó với Diêm Tích Sơn). Uyển Khanh không cho đi, nói có thể mời người thay. Kim Giác kiên quyết không chịu. Uyển hỏi mẹ Trương, mẹ cô ấy nói tâm trí đã loạn, không quyết định được; mẹ chồng Trương khuyên ngăn. Lương Tài, Hòa Quang trầm ngâm không nói. Uyển Khanh bỗng đập tay xuống bàn nói: Tôi có một chủ ý rồi, mọi người cân nhắc xem. Kim Giác đại hỉ, ôm hôn lên má Uyển nói: Tôi đoán chắc chị có cách, nói mau. Uyển Khanh chỉ Lương Tài nói: Anh ấy trước kia thường chạy Bắc Kinh, người quen nhiều, lại thường ở phân hiệu (chi nhánh) nhà em ở kinh, lúc này Bắc Kinh đối với khách vãng lai nhà nghỉ chắc chắn tra nghiêm, ở chi nhánh có thể bớt phiền phức. … Uyển Khanh chưa nói xong, Hòa Quang đã tán thưởng, Lương Tài mỉm cười. Kim Giác lại nói: Thế thì rất tốt, nhưng tôi muốn đi cùng. Mọi người đều kinh ngạc. Kim Giác bình tĩnh nói: Vô Kỵ có mấy người bạn cùng chí hướng ở kinh, tôi đi, có thể tìm họ trước hiểu em trai đang ở trong tù hay tiềm nhập (lẻn vào) ngầm hay đã rời kinh đi nơi khác, rời kinh lại đi nơi nào. Thứ hai, Uyển Khanh chen lời nói: Thế thì, chị viết vài bức thư giao cho anh Lương là được rồi, hà tất phải thân đi. Kim Giác đáp: Không được, thời nay, đặc vụ Tưởng Diêm quen dùng thư giả lừa người, tôi nếu không đích thân đi, mấy người đó làm sao chịu thấy một bức thư mà thổ lộ tâm tình. Huống chi họ và anh Lương vốn chưa từng gặp mặt. Uyển Khanh nói: Nếu mấy người đó cũng thay đổi, chị thế này chẳng phải dâng tận cửa sao? Kim Giác nói: Không được, anh Lương đi cùng, nếu tôi rơi vào lưới, anh Lương có thể nghĩ cách cứu viện. Uyển hỏi hai cụ thế nào? Mẹ nói: Tôi tâm trí đã loạn, mời thân mẫu quyết định đi; Mẹ chồng nói: Tôi nói được. Mấy người đó không thấy Giác nhi, chỉ dựa vào một mảnh giấy, sợ là mười phần tám chín không chịu nói lời trong lòng. Nếu mấy người đó thay đổi, Giác nhi xảy ra chuyện, Lương thiếu gia thường đi đường Bắc, giao du tất rộng, thân phận Lương thiếu gia, người quen của anh ấy chắc chắn cũng là người có địa vị, nghĩ thủ đoạn của Lương thiếu gia, chắc chắn… Kim Giác tiếp lời: Chắc chắn có thể cứu tôi thoát hiểm. Nói xong đi đến bên mẹ chồng, tựa đầu vào vai bà, cười nói: Con đoán chắc mẹ có thể quyết định nhanh chóng, quả là mẹ tốt mà! Cứ như vậy đi thôi.
Thế là vợ chồng Uyển Khanh cùng Lương Tài, Kim Giác tới phòng làm việc gian ngoài, mời quản lý X vào. Hòa Quang đem chuyện Lương Tài và biểu muội (Kim Giác) muốn đến Bắc Kinh thăm người thân, đi tàu, muốn tàu lớn của công ty nước ngoài, hai khoang hạng nhất, tới Thiên Tân, vân vân nhất nhất dặn dò. Đoạn này hoặc viết ẩn dụ, tức là: Ngày hôm sau, Hòa Quang nói vé tàu đã định mua, năm ngày sau, lại lấy ra bức thư tay cho quản lý chi nhánh Bắc Kinh, và nói: Các bạn lên tàu sau tôi còn phát điện, muốn họ tới Thiên Tân nghênh đón, cũng may họ đều quen Lương Tài. Lại lấy ra một ngàn tiền mặt, một tấm chi phiếu hai ngàn, cho Kim Giác, nói là để dùng ở kinh. Kim Giác chuyển giao cho Lương Tài, lại nói sao dùng nhiều thế. Uyển Khanh nói: Vạn nhất người ở trong tù, phải tốn ít tiền mới đưa ra được. Sợ không đủ đấy, có thể hướng quản lý X đòi, chúng tôi đã viết thư dặn dò kỹ rồi. Kim Giác ôm Uyển: Chị… lệ rơi, nghẹn ngào không nói nên lời. Uyển hôn má Kim Giác, lấy khăn tay lau nước mắt cho cô ấy nói: Em gái là đấng nam nhi, sao bỗng làm vẻ nhi nữ. Chị em mình là một, không phân biệt ta với nhau. Hai cụ cũng lau nước mắt, liên tục nói cảm ơn. Uyển lại gọi thợ may tới, may áo mới cho Kim Giác. Lúc đã tàn thu, đất Bắc lạnh sớm, may cho cô ấy áo lông nhỏ, lại may âu phục cho Lương Tài.
Lúc lên tàu, Uyển Khanh, Hòa Quang, quản lý X tiễn lên tàu, rương sọt bốn, năm cái. Kim Giác nói sao nhiều rương thế này? Uyển Khanh nói: Hai rương là quần áo, một cho em, một cho Lương Tài, ba rương là ít đồ chơi, chuẩn bị cho em tặng người ta. Kim Giác gật đầu không nói, nhưng hôn má Uyển.
---❊ ❖ ❊---
Con tàu là "Liner" hiệu Tổng Thống, khoang hạng nhất, khách Tây nhiều, hai phòng của Kim Giác và Lương Tài thông nhau. Quản lý X dẫn một người đến, nói là tên cầm đầu đám hầu phòng hạng nhất, lại thêm một người đàn bà (gốc Quảng Đông), chuyên phục vụ khách nữ, cả hai người đều biết tiếng Anh, may mà Kim Giác và Lương Tài đều có thể đối đáp vài câu. Lúc lên tàu là mười giờ tối, Uyển Khanh đã mở tiệc lớn tiễn hành, một giờ đêm tàu nhổ neo, Lương Tài và Kim Giác mỗi người về phòng ngủ.
Sáng hôm sau lúc bảy giờ, tàu đang ở giữa biển khơi, Lương Tài đi dạo trên boong tàu, Kim Giác cũng tới, nàng mặc bộ tây phục mới may (hôm qua lúc lên tàu mặc sườn xám, Lương Tài mặc tây phục), mắt sáng răng trắng, liếc nhìn tỏa sáng. Kim Giác tiến lại gần Lương Tài, đứng sánh vai nhìn ra xa, đám người Tây gần đó đều dõi mắt nhìn cặp đôi trai tài gái sắc này. Một lát sau, tên cầm đầu đám hầu phòng cúi chào bằng tiếng Anh hỏi thăm buổi sáng, nói rằng đã đến giờ ăn sáng, mời tới phòng ăn. Trên boong mọi người đều đi ăn, nam nữ khoác tay nhau, Kim Giác cũng khoác tay Lương Tài, mỉm cười bình thản. Sau khi ăn xong lại ra boong tàu đi dạo, sau đó Kim Giác hỏi Lương Tài: "Không đến phòng em xem một chút sao?" Không đợi trả lời, nàng đã khoác tay chàng tới phòng mình, vào phòng liền đóng cửa. Lương Tài không hiểu ý nàng, nhìn Kim Giác, thoáng lộ vẻ ngạc nhiên. Kim Giác cười đẩy Lương Tài ngồi xuống, nói: "Chẳng lẽ sợ em ăn thịt anh sao?" Thế là bắt đầu trò chuyện tâm tình. Kim Giác tự thuật: Người Thượng Hải, cha là giáo sư một trường đại học ở Bắc Kinh, theo cánh tả, bị quân phiệt chú ý, đưa con gái (tức Kim Giác, lúc đó mười bảy tuổi) xuống phía nam, ở Hồng Kông nửa năm. Năm 1924 đến Quảng Châu, theo cánh tả Quốc Dân Đảng, lúc đó Kim Giác mười tám tuổi, vào Đại học Lĩnh Nam, cũng gia nhập Quốc Dân Đảng. Năm 26 cha vâng lệnh tới Hồng Kông, chuẩn bị đến phương Bắc làm nhiệm vụ, thì bị ám sát tại Hồng Kông. Mùa xuân năm 27 cô kết hôn (lúc đó hai mươi mốt tuổi), chồng là người Quảng Tây. Bắc phạt, cô theo chồng tùy quân, sau đó chồng được bổ nhiệm làm thiếu tướng tham mưu Hành doanh Nam Xương, sau lại tùy quân vào Chiết Giang, làm chủ nhiệm chính trị sư đoàn, theo đoàn X tấn công huyện X.
(Phần còn lại như đã ghi trước đó). Kim Giác trần thuật, đối đáp về thời gian, Kim Giác đôi lúc lại làm vẻ ngạc nhiên: "Chị Uyển Khanh không nói với anh sao?". Lương Tài phân bua rằng không có thời gian nói đến chuyện này. Kim Giác nói: "Ở Nhật gần ba tháng, chẳng lẽ lại không có thời gian, các người đều quên em rồi." Lương Tài nói: "Đi chơi và thăm khám bác sĩ một tháng, điều trị một tháng rưỡi." Kim Giác hỏi: "Chữa khỏi chưa?" Lương Tài lắc đầu: "Sao tôi biết được." Rồi hỏi ngược lại: "Cô Uyển Khanh không nói với cô sao?" Kim Giác hơi thẹn, cúi đầu nói: "Nhớ ra rồi, chị ấy nói bác sĩ dặn sau khi cắt chỉ phải qua một tháng mới có thể..."
Sáng hôm sau ngày hết hạn bác sĩ cấm quan hệ vợ chồng, vợ chồng đùa giỡn.
Tháng sau, Uyển Khanh và chồng ở nhà, hôm nay là ngày hết hạn bác sĩ cấm quan hệ vợ chồng (bác sĩ dặn dò kỹ vẫn cần phải tiết chế, hai sao cùng nhà mới có thể một lần), Uyển Khanh bày tiệc lớn, mời cả vợ chồng Tuân Như, uống rượu rất vui.
Ngày hôm sau, vợ chồng Uyển Khanh thức dậy ăn sáng. Thực đơn bữa sáng là cháo yến sào, trứng chim bồ câu, nước cốt gà (nước sâm đã uống trước khi dậy rồi). Hòa Quang không ngừng nhìn đăm đắm vào Uyển Khanh, khóe miệng mỉm cười, đôi lông mày hớn hở, đột nhiên hỏi: "Uyển Khanh, trong "Kinh Thi" có một chương, anh thấy rất hay, em thấy thế nào?" Uyển Khanh mỉm cười nói: "Thầy giáo tới kiểm tra học sinh rồi, xin hỏi là chương nào vậy?" Hòa Quang cười tươi rói, tay cầm đôi đũa gõ nhè nhẹ lên mặt bàn, ngâm nga: "Nguyệt xuất giáo hề, giác chẩm sán hề, hữu mỹ nhất nhân, thanh dương uyển hề." Uyển Khanh nghe thấy chữ "Uyển", không khỏi liếc mắt cười một cái, nhưng lại nói: "Anh nói bừa rồi, trong "Kinh Thi" không có chương nào gồm bốn câu như vậy cả." Hòa Quang dùng đũa chỉ vào Uyển Khanh nói: "Có chứ. Em nghe anh nói đây: Câu đầu xuất từ "Trần Phong - Nguyệt Xuất"; câu thứ hai xuất từ "Đường Phong - Cát Sinh"; câu ba, bốn xuất từ "Trịnh Phong - Dã Hữu Mạn Thảo"." Uyển Khanh nghĩ ngợi một chút, lại lắc đầu nói: "Em chưa từng nghe nói Thi Kinh 300 thiên lại có những lỗi chép nhầm này." Hòa Quang vội ngắt lời: "Không có lỗi chép nhầm, chẳng lẽ không cho phép anh tập hợp câu thơ? Uyển Khanh, em chỉ cần đánh giá xem việc tập hợp câu này có hay không, có khớp không?" Uyển Khanh cười không đáp. Hòa Quang nói: "Có nên chúc mừng một ly không? A Xảo, mau lấy rượu tới đây." A Xảo cười, liếc mắt nhìn Uyển Khanh, nhưng không đứng dậy. Hòa Quang lại lấy đũa gõ bàn nói: "Còn nữa đấy! Hoàng điểu lai chỉ, Uyển khâu chi thượng, hiệt chi khảng chi, bí thủy dương dương, đa thả chỉ!" Uyển Khanh nghe hai câu đầu liền cười: "Anh đây là 'tỷ nhi hưng dã' rồi. Nhưng mà... càng nói càng hoang đường, đáng phạt." Đến khi nghe xong, liền trừng mắt nhìn Hòa Quang một cái: "Em nhớ "Trần Phong - Hành Môn" là "Bí chi dương dương", sao anh lại sửa thành "Thủy", à, câu đầu cũng sửa, chương trước "Thanh dương uyển hề", nguyên văn là "Uyển như thanh dương", đều sửa cả, đáng phạt." Hòa Quang cười lớn: "Chỉ cho phép Khổng Tử xóa thơ, chẳng lẽ không cho phép anh sửa thơ sao? Uyển Khanh, em đừng có đánh trống lảng, hãy nói xem anh sửa chữ Thủy có hay không?" Uyển Khanh đỏ mặt, cúi đầu nói: "Em còn có việc, không tán gẫu với anh nữa." Hòa Quang lại dùng đũa chỉ vào Uyển Khanh nói: "Trí giả lạc thủy, nàng là người trí tuệ, cho nên dạt dào thay nhiều và ngon!" Uyển Khanh giả vờ giận nói: "Bậy bạ!" nhưng lại cười nói: "Anh là nhân giả, nhân giả lạc sơn, cho nên mới thường hay lảng vảng trên đỉnh núi Quần Ngọc." Hòa Quang đang uống nước cốt gà, nghe thấy câu này, không nhịn được cười, phun cả hớp nước vào mặt Uyển Khanh. A Xảo vội đưa khăn mặt nóng hổi tới. Uyển Khanh vừa lau mặt vừa cười khúc khích, lại nghe thấy Hòa Quang ngâm cao giọng: "Nguyệt Lệnh, là tháng này, chim tước vào nước lớn hóa thành ngao." Uyển Khanh vội tiếp lời: "Tân Nguyệt Lệnh, là tháng này, chim tước vào ngao lớn hóa thành nước." Nói chưa xong đã cười, Hòa Quang cũng cười, hai người cười đến không thở nổi. A Xảo không hiểu họ nói gì, tự nhiên không hiểu vì sao mà cười, nhưng cũng cười theo che miệng khúc khích. Uyển Khanh cười xong, A Xảo lại đưa khăn mặt nóng hổi tới. Uyển Khanh, Hòa Quang nhận lấy, đều lau mặt. Uyển Khanh không chớp mắt nhìn A Xảo từ trên xuống dưới, A Xảo tưởng rằng mình lại có lỗi gì bị bà chủ nghiêm khắc này bắt được, trong lòng hoảng hốt, lại nghe Uyển Khanh dịu dàng gọi: "A Xảo, năm nay em bao nhiêu tuổi rồi." A Xảo: "Hai mươi rồi ạ." Uyển Khanh: "Em hầu hạ ta tròn mười ba năm rồi, làm khó cho em, cẩn thận chu đáo, lanh lợi trung hậu, em giờ lớn rồi, nên xuất giá thôi." A Xảo lúc đầu nghe khen ngợi mình, vui mừng hớn hở, bỗng nghe hai chữ "xuất giá", lông mày liền nhíu chặt lại, vội nói: "Em muốn hầu hạ tiểu thư cả đời." Hòa Quang cũng không hiểu tại sao Uyển Khanh đột nhiên lại muốn gả một cô nha đầu đắc dụng như vậy, tay xoa cằm, không nói gì. Uyển Khanh nói: "Khụ! Ta dạy em biết viết biết tính, lại mừng em thông minh, lại chịu khó học hỏi, mấy năm nay, nhiều việc em thay ta lo liệu, em là một trợ thủ đắc lực của ta, nói thật với em, ta không coi em là nha đầu, ta coi em là em gái..." Hòa Quang tới đây mỉm cười, nhưng vẫn không đoán ra tâm sự của Uyển Khanh, A Xảo thì mặt đỏ bừng, lại chảy nước mắt. Uyển Khanh nói: "Ta cũng không nỡ gả em, nhưng mà, em hai mươi tuổi rồi, con gái lớn phải gả, ta trong lòng có một người, với em đúng là một đôi vợ chồng trời sinh!" Hòa Quang đột nhiên đập bàn: "Chắc chắn là A Thọ! Đúng thật là cân tám lạng người nửa cân, không còn gì tốt hơn!" Uyển Khanh: "Đúng, chính là A Thọ!" Quay mặt dịu dàng nói với A Xảo: "A Xảo, em có đồng ý không?" A Xảo lúc này tim đập thình thịch, mặt đỏ bừng, nhìn Uyển Khanh, chỉ cười, không trả lời. Uyển Khanh nói: "Xem chừng A Thọ còn muốn hơn gấp mười hai lần ấy chứ, ngày mai là ngày tốt, bày bốn bàn rượu, hai người thành thân, chúc mừng hai người đồng tâm hòa hợp, trăm năm giai lão, con cháu đầy đàn." A Xảo quỳ sụp xuống đất, ôm chặt hai chân Uyển Khanh, nước mắt đầm đìa, nói nhỏ: "Tiểu thư, tiểu thư..." Uyển Khanh đỡ A Xảo dậy, quay đầu nói với Hòa Quang: "Ngày mai phải mời vợ chồng Tuân Như tới làm chứng hôn, anh và em là chủ hôn!" Hòa Quang cười lớn.
... Uyển Khanh đổi tên con gái nuôi Gia Ngọc thành Chiêu Đệ, hai tháng sau, Uyển có thai, năm sau, Uyển sinh con trai, mở tiệc lớn linh đình.
Chu Hành Kiện vì trước kia phản đối Vương Bá Thân và những người khác, sau thế cục thay đổi, bị Vương vu khống là Đảng Cộng sản, bị bắt giam. Con nuôi ông ta chạy vạy cứu viện, đến tìm Uyển Khanh; Hòa Quang đứng ra bảo lãnh công khai, lại thay mặt giải hòa với Vương Bá Thân, cuối cùng nộp phạt thay Chu Hành Kiện một ngàn đồng (thực ra là vào túi riêng của huyện trưởng), nên được thả. Chu tức sinh bệnh, Hòa Quang và Uyển Khanh đến thăm, ông ta đem chuyện chung thân của con gái nhờ cậy. Uyển Khanh liền nói, con nuôi rất tốt, nó không phụ nghĩa phụ, cũng tất sẽ không phụ nghĩa muội.
Trương Kim Giác và Tiền Lương Tài lên kế hoạch ám sát kẻ thù.
Kim Giác và Lương Tài phát sinh bất đồng khi thảo luận về cách giết kẻ thù. Kim Giác muốn xông thẳng vào hang hổ, đánh úp bất ngờ để kết liễu, dù bản thân không thể thoát thân, kẻ thù chắc chắn sẽ mất mạng; còn Lương Tài chủ trương chờ thời cơ mai phục trên đường kẻ thù qua lại, nhảy ra tấn công, như vậy vừa có thể giết địch, vừa có bảy mươi phần trăm khả năng bảo toàn chính mình. Lúc này Kim Giác nhớ lại bốn câu Uyển Khanh để lại khi chia tay lúc lên tàu: "Giai nhân long tiềm, quân tử báo biến, lôi đình oanh kích, tội nhân tư đắc." Lương Tài giải thích cho bốn câu "cẩm nang diệu kế" này là: "Giai nhân long tiềm" là bảo cô đừng ló mặt ra, bứt dây động rừng. "Quân tử báo biến" là nói tôi nên hóa trang. Hai câu dưới rõ ràng là nói tôi sau khi hóa trang xông thẳng vào hang hổ, với khí thế sấm sét, một đòn tiêu diệt kẻ địch. Kim Giác phản đối: Đây là do chị Uyển không biết tôi có thể lấy mạng người trong vòng mười bước, nên ám chỉ "ẩn nấp", hơn nữa "giai nhân" đâu chỉ chỉ nữ giới, "quân tử" đâu phải đặc quyền của nam giới. Lương Tài nói: Đây là bắt bẻ câu chữ rồi, xét tình thế, vẫn nên là tôi đi. Lại nói: Mai phục tấn công bên đường lớn, chỉ cần mắt sáng tay nhanh, một đòn diệt địch, thì thoát thân dễ hơn, vì trên đường người đông, nghe tiếng súng, người đi đường tất loạn, nhân đó trà trộn vào đám đông sẽ dễ thoát thân. Kim Giác nói: Về lý thuyết là vậy, thực tế chưa chắc đã thế, thứ nhất, xe của kẻ địch chắc chắn có kính chống đạn, thứ hai, làm sao có thể khiến xe địch dừng lại, nếu không, xe chạy như gió, dù có kỹ năng cao cường, chưa chắc đã trúng. Cho nên cô cho rằng vào hang hổ là thượng sách. Về phần hy sinh, cô nói vì cha, vì chồng, cũng vì em trai, vì các đồng chí bị hại khác, cô cam lòng hy sinh.
Kim Giác và Lương Tài khi bí mật mưu tính báo thù ở Bắc Kinh, từng dùng câu "cơn đau đẻ trước khi xã hội mới ra đời" để giải thích cho Lương Tài rằng cách mạng không phải chuyện một sớm một chiều. Lương Tài nói cơn đau đẻ sao mà dài thế. Kim Giác bèn nói ví von không thể hoàn toàn chính xác, luôn có chỗ không chu toàn, cơn đau đẻ có dài có ngắn, cơn đau trước cách mạng Trung Quốc nếu tính từ Cách mạng Tân Hợi, đã hơn mười năm rồi, sau đó có lẽ còn phải hơn mười năm nữa, lúc đó đứa trẻ Cách mạng này mới có thể chào đời được nhỉ.
Trương Kim Giác bị thương nằm viện
Khi Kim Giác ở bệnh viện, Lương Tài ngày nào cũng đến thăm, hai người đàm luận văn chương, lại nghị luận thời cuộc. Lương Tài kể cho Kim Giác nghe những tin tức và bình luận đọc được từ báo chí tiếng Anh, tiếng Nhật, họ cảm thán vì cái gọi là phái tả Quốc Dân Đảng đều đã phản bội, lại kinh ngạc vì Đảng Cộng sản sau cuộc khởi nghĩa Nam Xương đã nam tiến đến Sán Đầu, lại bị đánh bại, mà Công xã Quảng Châu cũng chỉ là phù du thoáng qua (lúc đầu nghe tin này từng hưng phấn, chớp mắt lại nghe thất bại). Kim Giác nằm viện mười ngày thì vết thương đã khỏi hẳn, muốn xuất viện. Lương Tài nói: Vì X X bị giết (tức vụ án do Kim Giác, Lương Tài gây ra), kiểm tra rất gắt gao, bến tàu đường thủy đường bộ mật thám dày đặc, không bằng cứ nằm viện tránh gió. Kim Giác nói: Ban ngày anh bầu bạn với em, thì cũng còn đỡ, đêm dài tịch mịch, tâm sự cuộn trào, thực sự khó chịu. Lương Tài nói: "Tôi kiếm ít sách tới cho cô tiêu khiển. Hôm sau, Lương Tài mang đến "Văn Tuyển", "Thế Thuyết Tân Ngữ", "Trương Thương Thủy Tập", còn vài cuốn tiểu thuyết tiếng Anh, trong đó có "Chiến tranh và Hòa bình" bản dịch tiếng Anh của Maugham. Kim Giác rất vui, lại nói với Lương Tài: Sau này anh chỉ nên đến buổi chiều ba tiếng thôi, đến nhiều, sợ người ta nghi ngờ. Lương Tài cũng đồng ý. Nhưng chiều ngày thứ ba đi, Kim Giác nói bác sĩ bảo cô có thể xuất viện rồi, hay là ra ngoài đi thôi. Lại nói hôm nay tôi mới biết phòng bệnh hạng nhất bệnh viện này mỗi ngày mất năm mươi đồng, tiền thuốc còn chưa tính. Tôi ngoài thân không có gì đáng giá, anh cũng không phải triệu phú, hà tất... Lương Tài ngăn lại: Một hai ngàn đồng, tôi vẫn lấy ra được, hơn nữa, cô Uyển Khanh sớm đã có thư tới, bảo chúng ta không cần lo lắng về tiền bạc, mọi thứ đã có cô ấy lo! Còn tìm cớ ở lại thêm mấy ngày cũng dễ, cô cứ bảo là muốn kiểm tra toàn thân, kéo dài như thế, chắc chắn được một tuần. Kim Giác nghe theo. Năm ngày trôi qua, kiểm tra toàn thân, nói cô thiếu máu, cần tiêm, lại nói có hai cái răng sâu, cần chữa. Thế là lại qua một tuần. Kim Giác ngày nào cũng hỏi, Lương Tài nói: Xem ra nới lỏng hơn rồi, định vòng qua Đại Liên, rồi đến Thượng Hải. Kim Giác lại hỏi: Anh sau này dự tính thế nào? Lương Tài trầm ngâm nói: "Thu xếp phấn son về tuổi trẻ," Kim Giác cười tiếp lời: "Loại bỏ tiếng đàn vào tuổi trung niên, phải không? Em gái nguyện đi cùng."
Phụ lục: Danh sách nhân vật (một phần)
Phủ họ Trương:
Lão thái thái (họ Hứa) —— Cháu nội của lão thái thái đã qua đời, vợ của cháu nội là Hiên thiếu nãi, cháu ngoại là Hứa Tĩnh Anh. Nhà họ Hứa không có tài sản, chỉ đủ ăn đủ mặc.
Trương thái thái (họ Lục) —— Bà không phải người huyện này, anh trai bên nhà mẹ đẻ từng làm đại lý ngoại quốc ở Thượng Hải, rất có thế lực, sau này lại sa sút nhiều, —— tên Thiện Khanh. Em trai bà tên Văn Khanh, cũng kinh doanh ở Thượng Hải.
Chồng của Trương thái thái là Phúc Xương, đã qua đời từ lâu.
Trương Uyển Khanh —— Con gái lớn của Trương thái thái, đã lấy chồng năm năm, nhà chồng họ Hoàng. Uyển Khanh mười tám tuổi xuất giá, khi xuất hiện trong sách là hai mươi ba tuổi, vẫn kiều diễm như mười tám, mười chín tuổi. Xinh đẹp, thông minh, giỏi giang, hào sảng, dám làm dám chịu, gặp việc cẩn thận lại quyết đoán, cả huyện đều biết tiếng. Biết đọc biết viết, biết vẽ biết thư pháp.
Trương Tuân Như —— Con trai Trương thái thái, từng tốt nghiệp Học viện Pháp chính Thượng Hải, là bạn học với anh rể Hoàng Hòa Quang, nhưng thấp hơn một khóa. Ở nhà phụng dưỡng bà nội và mẹ (thực ra là nhàn cư). Anh rất muốn ra ngoài làm việc, nhưng bà nội không cho, bắt anh giữ cửa tiệm cũ gia truyền năm mươi năm: hiệu Nguyên Trường. Tuân Như vì vậy không vui, lại vì vợ là Bảo Châu cũng cùng phe với bà nội, mẹ, cho rằng Tuân Như chỉ đáng an phận thủ thường, nên tình cảm vợ chồng dần không tốt.
Hồ Bảo Châu —— Vợ Tuân Như, nhan sắc sáu bảy phần, dịu dàng, giỏi giang, không biết chữ nhiều, khi xuất hiện trong sách đã lấy chồng hơn bốn năm, hơn nữa mất đi vẻ ngây thơ, kiều diễm thuở mới cưới, trở nên u uất, chậm chạp. Bảo Châu lúc này hai mươi hai tuổi.
Nhà họ Hồ chỉ có anh họ là Hồ Nguyệt Đình, không còn người thân nào khác. Bố mẹ Bảo Châu đều mất, Hồ Nguyệt Đình coi như đã kiêm thừa kế phòng này của cô.
Cố Nhị —— Người hầu nam nhà họ Trương, hơn bốn mươi tuổi.
Bà Trần —— Người hầu nữ, chuyên quản lý nhà bếp, hơn năm mươi tuổi.
Cô Chúc —— Người hầu nữ, hơn ba mươi tuổi, quản lý tạp vụ các phòng, quét dọn, giặt giũ v.v. Chồng là Chúc Đại.
Bảo mẫu —— Hơn ba mươi tuổi, chuyên trông Dẫn Nhi.
Dẫn Đệ —— Con gái Tuân Như, ba tuổi.
Hà Hương —— Mười ba, mười bốn tuổi, thường xuyên đi theo là tiểu tỳ thân cận của lão thái thái.
Hiệu Nguyên Trường:
Tống Hiển Đình —— Quản lý, gần năm mươi tuổi.
Tống Thiếu Vinh —— Con trai ông, hơn hai mươi tuổi.
Triệu Phúc Lâm —— Học việc, thường xuyên làm tạp vụ ở nhà họ Trương.
Phủ họ Hoàng:
Hoàng Hòa Quang —— Tốt nghiệp Học viện Pháp chính Thượng Hải, thơ, văn, sử cũ có nền tảng, từng học tiếng Anh, nhưng đã mai một. Hai mươi bảy tuổi (hai mươi hai tuổi kết hôn, lúc đó Uyển tiểu thư mười tám tuổi). Nhà họ Hoàng sớm đã muốn thành thân, vì nhà họ Trương một là nói Uyển tiểu thư còn trẻ (năm yêu cầu thành thân, Uyển Khanh mới mười bốn tuổi, nhưng năm sau cha mất, nên mới kéo dài đến mười tám tuổi xuất giá, lúc đó Hoàng Hòa Quang đã hai mươi hai tuổi), hai là gặp lúc để tang cha, nên mới chậm trễ.
Uyển tiểu thư (xem trước)
Bà Lục —— Nấu ăn, gần năm mươi tuổi.
Mụ Thi —— Giặt giũ tạp vụ, hơn bốn mươi tuổi.
A Xảo —— Mười bảy tuổi, nha đầu hồi môn của Uyển tiểu thư, nhan sắc năm sáu phần, người lanh lợi, vẫn thật thà, tâm phúc của Uyển tiểu thư.
A Thọ —— Hai mươi tuổi, người hầu đời đời của nhà họ Hoàng, từ nhỏ hầu hạ Hòa Quang, biết chữ khá nhiều, ghi chép, viết mảnh giấy đều được. Mua đồ ăn, làm tạp vụ, thu tiền thuê nhà, đều là việc của anh, giỏi giang, cũng trung thành với chủ.
Tài sản nhà họ Hoàng: Tiệm tạp hóa Hưng Long ở phố Đông, phố Tây...
Phía sau nhị sảnh phủ họ Hoàng vốn là một khu vườn, từng bị cháy, sau đó xây một bức tường ngang, phía trước vẫn là vườn, phía sau cha của Hoàng Hòa Quang xây một lầu nhỏ ở đây, Hòa Quang lại cải tạo, sau được Uyển Khanh đặt tên là "Giai Ẩn Hiên".
Thuyền của Tài Hỷ, nhà họ Hoàng thường thuê.
Phủ họ Tiền:
Tiền Lương Tài —— Địa chủ làng Tiền gia. Ông nội, cha đều từng làm quan. Cha tên Tuấn Nhân, nổi tiếng là Tam lão gia, thời đó là phái Duy Tân, trung niên từ quan, ở nhà, ngoài dạy con (Lương Tài) ra, cũng muốn làm vài việc tốt ở địa phương, nhưng bị phái bảo thủ phản đối, cuối cùng không thành. Nhưng phong thái sắc sảo lộ rõ của ông, người huyện này ai cũng sợ. Lương Tài có phong thái của cha, lại là một mỹ nam tử, lúc lấy vợ hai mươi tuổi, nhưng vợ mất đã ba năm, chưa đi bước nữa, năm nay hai mươi bảy tuổi. Anh từng du học Nhật Bản, mười chín tuổi sang đông, học Lục quân, vào Sĩ quan học hiệu, vì để tang cha, chưa tốt nghiệp, hai mươi hai tuổi về nước, năm sau (hai mươi ba tuổi) kế thừa Thụy cô thái thái (phòng lớn) làm người nối dõi. Chú hai của Tiền Lương Tài mất sớm, chưa cưới, không có người nối dõi.
Thụy cô thái thái —— Cô thái thái đời trước nhà họ Trương (lớn hơn Uyển Khanh một thế hệ), chưa đầy sáu mươi tuổi, trông vẫn như người bốn mươi tuổi, nhưng đã có nửa đầu tóc bạc, mặt vuông, trắng trẻo, mày mắt đoan chính, có uy nghiêm. Tính tình sảng khoái, quyết đoán, có hiểu biết, cũng biết chữ đọc sách.
Kế Phương —— Con gái Lương Tài, ba tuổi rưỡi, xinh đẹp, hoạt bát, rất hiểu chuyện, thông minh.
Tô Thế Vinh —— Tổng quản lâu năm nhà họ Tiền, từng theo Tam lão gia bên ngoài nhiều năm.
Lý Phát —— Công nhân dài hạn, hơn ba mươi tuổi.
Phủ họ Phùng:
Phùng Mai Sinh —— Hơn ba mươi tuổi, tinh minh giỏi giang, đã kết hôn. Anh thường đi lại giữa huyện thành và Thượng Hải. Chú của anh là Phùng Thối Am làm đại lý tại công ty Nhật ở Thượng Hải - công ty Suzuki - gọi là Hoa quản lý, rất có cách. Mai Sinh tự mình góp vốn mở một tiệm nhuộm, kinh doanh hưng thịnh, Mai Sinh coi như là trợ lý tiệm nhuộm, phí xe cộ mỗi tháng một trăm năm mươi đồng. Ngoài ra, cổ tức chia lời hàng năm v.v. cũng có khoảng ba ngàn đồng. Vì vậy, Mai Sinh tiền bạc dư dả. Anh lại thay chú mua bất động sản ở huyện, mua lại vài cửa tiệm (tiệm cũ nhiều năm, vốn dĩ có lợi nhuận, ngặt nỗi con cháu bất hiếu, đành bán giá rẻ), trong đó riêng tiền trung gian (người giới thiệu), thù lao anh nhận được, nghe nói một năm cũng có bốn, năm trăm đồng.
Phùng thái thái —— Vợ Mai Sinh, cũng hơn ba mươi tuổi, không con, nhan sắc trung bình, nhưng cũng giỏi giang.
Phùng Thu Phương —— Em gái Mai Sinh, lúc xuất hiện trong sách mười chín tuổi, sinh viên năm hai trường nữ học giáo hội nào đó ở tỉnh thành (coi như là trung học, nhưng tiếng Anh, toán, vật lý ba môn cao hơn bình thường rất nhiều), người cực kỳ giỏi giang, có thủ đoạn, giống anh trai, tiếng Anh giỏi, hiểu biết phong phú. Vợ Vương Dân Trị. Gặp Uyển tiểu thư là quen ngay - đó là vì Thu Phương lo liệu chuyện hôn nhân mà quen biết, Thu Phương sớm đã biết rõ con người Uyển tiểu thư từ chỗ anh trai mình.
Nhà họ Chu:
Chu Hành Kiện —— Hơn năm mươi tuổi, gần sáu mươi tuổi, lão sĩ phu, thời vận đã qua, gia đạo nghèo khó, giám đốc thiện đường.
Chu Cạnh Tân —— Con nuôi của Chu lão, hai mươi ba, bốn tuổi, giỏi giang, vẻ ngoài là công tử phong lưu, thực ra là người chính phái, thích bênh vực kẻ yếu, chạy vạy vì người khác.
Chu Khắc Thành —— Con gái duy nhất của Chu lão, mười chín tuổi, giản dị, giỏi giang, ngoại hình đẹp, nhân phẩm tốt.
---❊ ❖ ❊---
Khác:
Vương Bá Thân —— Bốn mươi lăm, sáu tuổi, ông chủ công ty tàu thủy Huệ Lợi.
Lương Tử An —— Kế toán kiêm quản lý công ty tàu thủy của Vương Bá Thân.
A Thái —— Nha đầu phủ họ Triệu, bị Triệu Thủ Nghĩa cưỡng dâm, có thai.
Phàn Ngân Hoa —— Thiếp của Triệu Thủ Nghĩa.
Từ Thục Trinh —— Em gái Từ Sĩ Tú, vợ của Triệu tử. Triệu tử ở trong viện tâm thần.
Từ Sĩ Tú —— Cáp tướng quân.
Phàn Hùng Phi —— Mày rậm mắt tròn, hơn ba mươi tuổi, Hanh tướng quân.
Mụ Tiểu Ngô mồm mép —— Nha đầu đi theo khi Thục Trinh xuất giá, hiện vẫn hầu hạ Thục Trinh.
Nhã Tập Viên (quán trà) ở phố Tây huyện thành, ba gian sảnh nhà xưởng phía trước, phía trong là chỗ ngồi nhã nhặn.
Phố Tây là một khu thương mại.
Phố Đông huyện thành —— một khu thương mại khác, hiệu Nguyên Trường ở khu này.
Cuối phố Đông, khu thương mại kết thúc, là một khu khác, bức tường thiện đường ở đây; bên trái phía sau thiện đường là ngõ nhỏ, là cửa sau nhà họ Quách.
"Học Hậu" —— tức phía sau học cung. Trước học cung có quảng trường, có thể chứa hai ba trăm người. Chỗ này có hai tảng đá cao hơn ba thước dựng đứng như bia đá từng kẹp cột cờ ngày xưa, bọn trẻ con thường leo lên.
Lý Nhân Phường —— Nơi ở của phủ họ Triệu. Cuối Lý Nhân Phường có nhà thờ Thiên Chúa, nhà thờ có kèm trường nữ học, Hứa Tĩnh Anh từng dạy học ở đây.
Cạnh cổng lớn phủ họ Triệu, có tiệm làm đồ giấy.