Lúc này Christiana đã lên đường, và Mercy đi cùng với bà. Trong khi họ đi, bọn trẻ cũng ở đó, Christiana bắt đầu trò chuyện. "Và Mercy này," Christiana nói, "Ta coi đây là một ân huệ bất ngờ khi nàng bước ra khỏi nhà cùng ta, để tiễn ta một đoạn đường."

Mer. Mercy trẻ tuổi liền đáp (vì nàng còn rất trẻ), "Nếu con nghĩ rằng đi cùng bà là một mục đích tốt đẹp, con sẽ chẳng bao giờ quay lại cái thị trấn đó nữa."

Chr. "Được thôi, Mercy," Christiana đáp, "hãy gắn số phận của nàng với ta: ta hiểu rõ kết cục của cuộc hành hương này sẽ ra sao. Chồng ta đang ở nơi mà dù có tất cả vàng bạc trong các mỏ quặng Tây Ban Nha, chàng cũng không đánh đổi lấy nơi khác. Nàng cũng sẽ không bị xua đuổi, dù nàng chỉ đi theo lời mời của ta. Nhà Vua, Đấng đã triệu gọi ta và các con ta, là Đấng lấy sự thương xót làm vui. Hơn nữa, nếu nàng muốn, ta sẽ thuê nàng, và nàng sẽ đi cùng ta như một người hầu; dù vậy, mọi thứ giữa nàng và ta đều là của chung, chỉ cần nàng đi cùng ta là được."

Mer. Nhưng làm sao con chắc chắn rằng mình cũng sẽ được chào đón? Nếu con nhận được niềm hy vọng này từ một người biết rõ điều đó, con sẽ chẳng chút do dự, mà sẽ đi ngay, nhờ sự giúp đỡ của Đấng có thể giúp con, dù cho con đường có tẻ nhạt đến đâu.

Chr. Chà, Mercy thân mến, ta sẽ bảo nàng phải làm gì: hãy đi cùng ta đến cánh cửa hẹp, ở đó ta sẽ hỏi thêm giúp nàng; nếu nàng không nhận được sự khích lệ ở đó, ta sẽ bằng lòng để nàng quay trở về nơi của mình. Ta cũng sẽ trả công cho nàng vì lòng tốt mà nàng đã dành cho ta và các con ta khi đồng hành cùng chúng ta trên đường đi.

MERCY ĐI CÙNG CHRISTIANA

Mer. Vậy thì con sẽ đi đến đó, và chấp nhận bất cứ điều gì sẽ xảy đến; và nguyện xin Chúa ban cho con được ở nơi mà lòng Đấng Vua trên trời đã định cho con!

Christiana lúc đó thấy lòng vui sướng, không chỉ vì có bạn đồng hành, mà còn vì bà đã thuyết phục được người thiếu nữ đáng thương này yêu lấy sự cứu rỗi của chính mình. Họ cùng nhau bước tiếp và Mercy bắt đầu rơi lệ.

Christiana bèn hỏi: "Tại sao chị em của ta lại khóc?"

Mer. "Ôi!" nàng thốt lên, "ai mà chẳng thương xót cho được, khi suy xét đúng đắn về tình cảnh của những người thân đáng thương của con, những người vẫn còn ở lại trong cái thị trấn tội lỗi của chúng ta? Và điều làm cho nỗi đau của con thêm nặng nề là họ chẳng có ai dạy bảo hay nói cho họ biết những điều sắp xảy đến."

Chr. Sự dịu dàng vốn là đức tính của người hành hương. Nàng đang làm cho bạn bè mình những điều mà Christian tốt bụng của ta đã làm cho ta khi chàng rời bỏ ta: chàng từng đau buồn vì ta không thèm đoái hoài hay quan tâm đến chàng; nhưng Chúa của chàng và của chúng ta đã thu nhặt những giọt nước mắt ấy, đặt vào trong bình của Ngài. Và giờ đây, cả ta, cả nàng, và những đứa trẻ ngọt ngào của ta, đều đang gặt hái thành quả và lợi ích từ những giọt nước mắt đó. Ta hy vọng, Mercy, những giọt lệ này của nàng sẽ không hoài phí; bởi Chân Lý đã phán rằng "kẻ gieo trong nước mắt sẽ gặt trong vui mừng", trong tiếng hát; và "người đi mà khóc, mang theo hạt giống quý báu, chắc chắn sẽ trở về với niềm vui hân hoan, mang theo những bó lúa của mình."

Rồi Mercy nói:

Nguyện Đấng Chí Thánh dẫn đường con,

Nếu đó là thánh ý Ngài,

Đến tận cửa Ngài, vào ràn chiên,

Lên đồi thánh Ngài an bài.

Đừng để Ngài mặc cho con

Lầm đường lạc lối rời xa

Khỏi ân điển và đường thánh,

Dẫu cho đời có thế nào.

Và xin Ngài gom những người

Con đã để lại đằng sau:

Lạy Chúa, khiến họ cầu nguyện,

Trọn lòng trí thuộc về Ngài.

Lúc này người bạn già của tôi tiếp lời: "Nhưng khi Christiana đến được Đầm Lầy Tuyệt Vọng, bà bắt đầu đứng khựng lại. 'Vì,' bà nói, 'đây chính là nơi chồng yêu quý của ta suýt bị bùn lầy dìm chết.' Bà cũng nhận thấy rằng, mặc cho mệnh lệnh của Nhà Vua phải tu sửa nơi này cho tốt đẹp đối với những người hành hương, thì nó dường như còn tệ hơn trước." Vậy nên tôi hỏi liệu điều đó có thật không.

"Phải," ông cụ đáp, "thật quá đi chứ, bởi có nhiều kẻ giả danh là người làm công cho Nhà Vua, nói rằng họ đang tu sửa con đường cái của Nhà Vua, nhưng lại mang đất cát và phân bón thay vì đá, thế là làm hỏng thay vì sửa chữa. Tại đây, Christiana cùng các con trai đã dừng lại. Nhưng Mercy nói, 'Nào, hãy thử đi, chỉ cần chúng ta cẩn thận.' Thế rồi họ nhìn kỹ bước chân mình, xoay xở để bước qua một cách lảo đảo. Dẫu vậy, Christiana cũng suýt chút nữa rơi xuống, không phải một mà là hai lần."

"Vừa bước qua được, họ chợt tưởng như nghe thấy những lời phán bảo: 'Phước cho người tin, vì những điều đã được truyền bảo từ Chúa sẽ được thực hiện nơi người đó.'"

"Họ lại tiếp tục bước đi; Mercy nói với Christiana, 'Nếu con có lý do vững chắc để hy vọng về một sự đón tiếp nồng hậu tại cánh cửa hẹp như bà, con nghĩ rằng chẳng Đầm Lầy Tuyệt Vọng nào có thể làm con nản lòng.'"

"'Chà,' người kia đáp, 'Nàng biết nỗi khổ của nàng, ta biết nỗi khổ của ta; và này người bạn tốt, chúng ta sẽ còn gặp đủ thứ gian nan trước khi đến được đích cuối của hành trình. Liệu có thể tưởng tượng rằng những người quyết tâm đạt được những vinh quang tuyệt vời như chúng ta, và là những người bị ganh ghét vì hạnh phúc này như chúng ta, lại không phải đối mặt với mọi nỗi sợ hãi, mọi rắc rối và hoạn nạn mà những kẻ thù ghét chúng ta có thể trút lên đầu chúng ta không?'"

TẠI CÁNH CỬA HẸP

Và giờ đây ông Sagacity để tôi tự mình mơ tiếp giấc mơ của mình. Vậy nên, tôi ngỡ mình thấy Christiana, Mercy, và bọn trẻ, tất cả đều đi lên phía cánh cửa; khi đến nơi, họ bàn bạc một chút về cách phải gọi cửa, và những gì nên thưa với người mở cửa cho họ: cuối cùng họ quyết định, vì Christiana là người lớn tuổi nhất, nên bà sẽ gõ cửa xin vào, và bà sẽ là người thưa chuyện với người mở cửa thay cho những người còn lại. Thế là Christiana bắt đầu gõ, và giống như người chồng đáng thương của bà, bà gõ rồi lại gõ. Nhưng thay vì có tiếng đáp lời, tất cả họ đều tưởng như nghe thấy tiếng chó sủa lao về phía mình; một con chó, và lại là một con chó lớn nữa: điều này khiến những người phụ nữ và trẻ em hoảng sợ, họ chẳng dám gõ cửa thêm nữa, vì sợ con chó ngao sẽ vồ lấy họ. Vậy nên, tâm trí họ vô cùng rối bời, không biết phải làm sao. Gõ thì không dám, vì sợ con chó; quay lại cũng không dám, vì sợ người giữ cửa nhìn thấy họ rời đi và sẽ phật ý. Cuối cùng họ nghĩ đến việc gõ lại lần nữa, và lần này gõ to hơn cả lúc trước. Khi đó, Người Giữ Cửa lên tiếng: "Ai đó?" Con chó liền ngừng sủa, và Người mở cửa cho họ.

Christiana cúi mình thấp xuống và thưa: "Xin Chúa của chúng con đừng phật ý với những nữ tỳ của Ngài, vì chúng con đã gõ cánh cửa cao quý của Ngài."

Người Giữ Cửa hỏi: "Các ngươi từ đâu đến? Và các ngươi muốn gì?"

Christiana đáp: "Chúng con đến từ nơi mà Christian đã đi qua, và với cùng một mục đích như chàng; đó là, nếu Ngài ân cần chấp thuận, xin cho chúng con được bước qua cánh cửa này để vào con đường dẫn đến Thành Phố Thiên Đàng. Và thưa Chúa, con xin thưa tiếp, con là Christiana, vợ của Christian, người mà giờ đây đã được đưa lên cao."

Nghe vậy, Người Giữ Cửa kinh ngạc nói: "Cái gì! Người từng chán ghét cuộc sống ấy, giờ lại trở thành người hành hương sao?"

Bà cúi đầu đáp: "Vâng; và những đứa trẻ ngọt ngào này của con cũng vậy."

Sau đó, Người nắm tay bà, dẫn bà vào, và còn nói: "Hãy để trẻ nhỏ đến với ta;" và rồi Người đóng cửa lại. Xong xuôi, Người gọi một người thổi kèn ở phía trên cánh cửa, để chào mừng Christiana bằng những tiếng hò reo và tiếng kèn vui mừng. Người ấy vâng lời, thổi kèn, và lấp đầy không gian bằng những nốt nhạc du dương.

Trong suốt thời gian đó, tội nghiệp Mercy cứ đứng bên ngoài run rẩy và khóc lóc, vì sợ rằng mình bị từ chối. Nhưng khi Christiana đã vào được bên trong cùng các con trai, bà bắt đầu cầu xin cho Mercy.

MERCY NGẤT XỈU

Chr. Bà thưa: "Lạy Chúa, con có một người bạn đồng hành vẫn còn đứng bên ngoài, người đến đây cũng vì lý do như con, một người đang rất lo lắng trong lòng, vì nàng nghĩ rằng mình đến mà không được triệu gọi; trong khi con đã được Vua của chồng con mời đến."

Lúc này Mercy bắt đầu trở nên rất mất kiên nhẫn, mỗi phút đối với nàng dài như một giờ; vậy nên, nàng ngăn Christiana không để bà xin thêm cho mình nữa bằng cách tự mình gõ cửa. Và nàng gõ to đến mức khiến Christiana giật mình. Người Giữ Cửa hỏi: "Ai đó?" Christiana thưa: "Đó là bạn của con."

Người mở cửa và nhìn ra ngoài; nhưng Mercy đã ngã gục bên ngoài trong cơn ngất xỉu, vì nàng quá yếu và sợ rằng sẽ chẳng có cánh cửa nào mở cho mình.

Người nắm lấy tay nàng và nói: "Nàng thiếu nữ, ta bảo nàng hãy đứng dậy."

"Ôi, thưa ngài," nàng nói, "con kiệt sức rồi: gần như chẳng còn chút sự sống nào trong con nữa."

Nhưng Người đáp: "Đã có lời rằng, 'Khi linh hồn ta kiệt quệ trong mình, ta nhớ đến Chúa; và lời cầu nguyện của ta thấu đến Ngài, vào trong đền thánh của Ngài.' Đừng sợ, hãy đứng vững trên đôi chân của mình, và nói cho ta biết vì sao nàng đến đây."

Mer. Con đến đây vì điều mà con chưa bao giờ được mời gọi, như bạn con là Christiana. Lời mời của bà ấy là từ Nhà Vua, còn của con chỉ là từ bà ấy. Vậy nên con sợ rằng mình đã mạo muội.

Người Giữ Cửa. Bà ấy có bảo nàng cùng đến nơi này không?

Mer. Dạ có; và, như Chúa thấy, con đã đến. Và nếu còn chút ân điển và sự tha thứ tội lỗi nào dư dật, con cầu xin rằng con, nữ tỳ tội nghiệp của Ngài, có thể được dự phần vào đó.

MERCY ĐƯỢC PHÉP VÀO

Rồi Người lại nắm tay nàng, nhẹ nhàng dẫn nàng vào, và nói: "Ta cầu nguyện cho tất cả những ai tin vào ta, bất kể họ đến với ta bằng cách nào." Sau đó, Người bảo những người đứng gần đó: "Hãy lấy thứ gì đó cho Mercy ngửi, để làm nàng tỉnh lại sau cơn ngất." Vậy là họ mang đến một bó mộc dược, và một lát sau nàng hồi tỉnh.

Giờ đây Christiana, các con trai bà và Mercy đã được Chúa tiếp nhận ngay đầu con đường, và được Ngài hỏi thăm tử tế. Sau đó, họ thưa thêm với Ngài: "Chúng con hối lỗi vì tội lỗi của mình, và cầu xin Chúa tha thứ cũng như chỉ dẫn thêm những điều chúng con phải làm."

"Ta ban sự tha thứ," Người nói, "bằng lời nói và việc làm: bằng lời nói, trong lời hứa tha thứ; bằng việc làm, trong con đường ta đạt được điều đó. Hãy đón nhận điều thứ nhất từ môi miệng ta bằng một cái hôn, và điều thứ hai khi nó được tỏ lộ."

Tôi thấy trong giấc mơ rằng, Người đã nói với họ nhiều lời tốt lành, khiến họ vô cùng vui sướng. Người cũng đưa họ lên đỉnh cổng, chỉ cho họ thấy họ được cứu chuộc bởi việc làm nào; đồng thời bảo rằng họ sẽ còn thấy lại cảnh tượng đó khi bước đi trên con đường, để được an ủi.

Sau đó, Người để họ ở lại một lát trong phòng khách mùa hè bên dưới, nơi họ bắt đầu trò chuyện riêng với nhau; và Christiana bắt đầu trước:

"Lạy Chúa, con vui mừng biết bao khi chúng ta đã vào được nơi này!"

Mer. Bà có lý do để vui; nhưng con là người có lý do hơn cả để nhảy lên vì sung sướng.

Chr. Có lúc khi đứng ở cửa, vì ta gõ mà không ai đáp, ta đã nghĩ rằng mọi công sức của chúng ta đều hoài phí, nhất là khi con chó xấu xí kia sủa vang dữ dội vào chúng ta.

Mer. Nhưng nỗi sợ lớn nhất của con là sau khi con thấy bà được Người sủng ái, còn con thì bị bỏ lại. Khi ấy, con nghĩ rằng điều đã viết trong Kinh Thánh đã được ứng nghiệm, "Hai người nữ đang xay cối; người này được tiếp nhận, người kia bị bỏ lại." Con đã vô cùng khó khăn mới kiềm chế được không kêu lên, "Tiêu đời rồi! Tiêu đời rồi!" Và con sợ không dám gõ thêm lần nào nữa: nhưng khi nhìn lên những dòng chữ viết trên cửa, con lấy lại can đảm. Con cũng nghĩ rằng mình phải gõ tiếp hoặc là chết; nên con đã gõ, nhưng con không thể nói rõ mình đã gõ thế nào, vì linh hồn con lúc đó giằng xé giữa sự sống và cái chết.

Chr. Nàng không thể kể lại mình đã gõ thế nào sao? Ta chắc chắn rằng tiếng gõ của nàng tha thiết đến mức ngay cả âm thanh đó cũng làm ta giật mình. Ta nghĩ mình chưa bao giờ nghe thấy tiếng gõ nào như vậy trong đời; ta tưởng nàng sẽ vào bằng cách dùng vũ lực, hoặc cướp lấy vương quốc bằng cơn bão táp.

Mer. Ôi! Ở vào hoàn cảnh của con, ai mà chẳng làm như vậy? Bà thấy đấy, cánh cửa đóng lại trước mặt con, và còn có con chó hung dữ quanh đó. Con xin nói rằng, ai mà nhát gan như con, lại chẳng gõ cửa bằng hết sức bình sinh của mình? Nhưng, xin hỏi, Chúa đã nói gì về sự thô lỗ của con? Ngài có giận con không?

Chr. Khi Người nghe tiếng gõ rầm rập của nàng, Người đã mỉm cười một cách ngây thơ lạ thường; ta tin rằng những gì nàng làm đủ để làm hài lòng Người, vì Người không hề tỏ ra phản đối. Nhưng ta thắc mắc trong lòng tại sao Người lại nuôi một con chó như vậy; nếu ta biết trước điều đó, ta đã chẳng đủ can đảm để liều mình theo cách này. Nhưng giờ chúng ta đã vào được rồi, chúng ta đã vào được rồi, và ta thấy vui mừng hết mực.

Mer. Nếu bà không phiền, lần tới khi Người xuống đây, con sẽ hỏi xem tại sao Người lại nuôi một con chó bẩn thỉu trong sân. Con hy vọng Người sẽ không phật ý.

"Phải, hãy hỏi đi," bọn trẻ nói, "và thuyết phục Người xích nó lại, vì chúng con sợ nó sẽ cắn chúng con khi chúng ta rời khỏi đây."

Cuối cùng, Người quay trở lại với họ, Mercy liền gục xuống mặt đất trước mặt Người, thờ phượng và thưa: "Xin Chúa chấp nhận lễ vật ngợi khen mà con dâng lên Ngài bằng môi miệng mình."

MERCY BÀY TỎ NỖI SỢ

Người bảo nàng: "Bình an cho nàng; hãy đứng dậy." Nhưng nàng vẫn nằm phủ phục và thưa: "Lạy Chúa, Ngài thật công chính khi con biện luận cùng Ngài; tuy nhiên, xin cho con được thưa chuyện với Ngài về những phán quyết của Ngài. Tại sao Ngài lại nuôi một con chó độc ác trong sân của mình, mà khi nhìn thấy nó, những người phụ nữ và trẻ em như chúng con lại muốn bỏ chạy khỏi cánh cửa vì sợ hãi?" Người đáp rằng: "Con chó đó có chủ khác; nó cũng được giữ kín trong đất của một người khác, chỉ là những người hành hương của ta nghe thấy tiếng nó sủa mà thôi: nó thuộc về lâu đài mà các ngươi thấy đằng xa kia, nhưng có thể tiến lại gần tường thành của nơi này. Nó đã dọa cho biết bao người hành hương lương thiện phải từ bỏ điều xấu để tìm đến điều tốt, bằng chính tiếng gầm thét dữ dội của nó. Thật vậy, kẻ làm chủ nó không hề giữ nó vì thiện ý với ta hay người của ta, mà với ý định ngăn cản những người hành hương đến với ta, và khiến họ sợ hãi không dám đến gõ cửa cánh cửa này để xin vào. Đôi khi nó cũng đã xổng chuồng và làm hại vài người ta yêu mến; nhưng hiện tại ta vẫn kiên nhẫn chịu đựng mọi điều. Ta cũng ban sự giúp đỡ kịp thời cho những người hành hương của ta, để họ không bị phó mặc cho quyền lực của nó, để nó muốn làm gì thì làm theo bản tính chó má của nó. Nhưng, này! người yêu dấu của ta, ta cho rằng, nếu nàng biết trước dù chỉ một chút như vậy, nàng sẽ không sợ một con chó. Những kẻ ăn mày đi từ cửa này sang cửa khác, thay vì đánh mất một chút bố thí, thà chịu nguy cơ bị chó sủa, gào, và thậm chí là cắn, còn hơn; thế thì một con chó trong sân của người khác, một con chó mà tiếng sủa của nó ta xoay chuyển thành lợi ích cho những người hành hương, lẽ nào lại có thể ngăn cản bất kỳ ai đến với ta? Ta giải cứu họ khỏi sư tử, giải cứu người yêu dấu của họ khỏi quyền lực của con chó."

Mer. Mercy thưa: "Con thú nhận sự ngu muội của mình, con đã nói những điều mình không hiểu: con thừa nhận rằng Ngài làm mọi việc đều tốt đẹp."

Chr. Khi đó Christiana bắt đầu nói về hành trình của họ, và hỏi thăm về con đường.

Vậy nên Người nuôi nấng họ, rửa chân cho họ, và đặt họ vào con đường theo dấu chân Người, đúng như cách Người đã đối đãi với chồng bà trước đây.

Vậy là tôi thấy trong giấc mơ rằng họ tiếp tục bước đi trên con đường của mình, và thời tiết rất dễ chịu với họ.

Sau đó Christiana bắt đầu hát:

"Phước thay cái ngày ta bắt đầu

Trở thành người hành hương;

Và cũng phước thay cho người

Đã thúc đẩy ta làm điều đó.

"Sự thật là đã lâu trước khi ta

Bắt đầu tìm cách sống đời đời;

Nhưng giờ ta chạy nhanh hết sức có thể:

Trễ còn hơn là không bao giờ.

"Nước mắt ta hóa thành niềm vui, nỗi sợ thành đức tin,

Như chúng ta đã thấy;

Vì thế sự khởi đầu của chúng ta (như ai đó nói)

Cho thấy điểm kết thúc của chúng ta sẽ ra sao."

Lúc này, ở phía bên kia bức tường bao quanh con đường mà Christiana và các bạn đồng hành phải đi, có một khu vườn, và khu vườn đó thuộc về kẻ làm chủ con chó hay sủa mà tôi đã nhắc đến ở trên. Một vài cây ăn quả mọc trong khu vườn đó vươn cành qua bức tường; và vì quả đã chín, những ai tìm thấy chúng đều hái và thường ăn chúng, rồi chuốc lấy hậu quả. Vậy nên các con trai của Christiana, như bản tính của trẻ con, bị thu hút bởi những cái cây và trái cây treo trên đó, đã uốn cành xuống, hái quả và bắt đầu ăn. Mẹ chúng có quở trách vì hành động đó; nhưng bọn trẻ vẫn tiếp tục.

Các con trai của Christiana bắt đầu ăn.

"Nào," bà nói, "các con của ta, các con làm vậy là sai rồi, vì trái cây đó không phải của chúng ta;" nhưng bà không biết rằng nó thuộc về kẻ thù: tôi cam đoan với bạn, nếu bà biết, chắc bà đã sợ đến chết khiếp. Nhưng chuyện đó đã qua, và họ tiếp tục lên đường.

NHỮNG KẺ DUNG MẠO XẤU XA

Giờ đây, khi họ đã đi được khoảng hai tầm cung tên từ nơi dẫn họ vào con đường, họ nhìn thấy hai kẻ có vẻ ngoài rất bất lương đang nhanh chóng tiến lại gần để gặp họ. Khi đó, Christiana và người bạn Mercy che mặt bằng khăn voan, và tiếp tục cuộc hành trình; bọn trẻ cũng đi phía trước; cuối cùng, họ gặp nhau. Hai kẻ đi đến gặp họ tiến sát ngay những người phụ nữ, như thể muốn ôm lấy họ; nhưng Christiana nói: "Lùi lại, hoặc đi qua một cách bình an, như các người nên làm."

Thế nhưng hai kẻ này, như những người điếc, không màng đến lời Christiana, mà bắt đầu sờ soạng họ. Khi ấy, Christiana, vô cùng giận dữ, đã đá vào chúng. Mercy cũng, trong khả năng của mình, cố gắng làm mọi cách để đẩy chúng ra. Christiana lại nói với chúng: "Lùi lại, và đi đi; vì chúng ta không có tiền để mất, chúng ta là những người hành hương như các người thấy đấy, và cũng là những người sống nhờ sự bố thí của bạn bè."

Kẻ dung mạo xấu xa. Một trong hai gã đó nói: "Chúng ta không tấn công các người vì tiền, mà đến để nói với các người rằng, nếu các người chịu chấp thuận một yêu cầu nhỏ mà chúng ta sắp hỏi, chúng ta sẽ biến các người thành đàn bà mãi mãi."

Chr. Christiana, đoán được ý của chúng, liền đáp lại: "Chúng ta sẽ không nghe, không quan tâm, cũng không chịu khuất phục trước bất cứ điều gì các người yêu cầu. Chúng ta đang vội, không thể dừng lại; công việc của chúng ta là vấn đề sinh tử."

Thế là bà và các bạn đồng hành lại cố gắng vượt qua chúng; nhưng chúng chặn đường họ.

Kẻ dung mạo xấu xa. Và chúng nói: "Chúng ta không có ý hại tính mạng các người; điều chúng ta muốn là chuyện khác."

Chr. "Phải," Christiana đáp, "các người muốn cả thân xác lẫn linh hồn chúng ta, vì ta biết đó là lý do các người đến đây; nhưng chúng ta thà chết tại chỗ còn hơn để mình rơi vào những cái bẫy có thể đánh mất sự an lành mai sau của chúng ta." Và rồi, cả hai cùng thét lên, "Giết người! Giết người!" và đặt mình dưới những luật lệ được bảo vệ dành cho phụ nữ. Nhưng những kẻ đó vẫn tiếp cận họ, với ý định chiếm đoạt. Vì vậy, họ lại kêu cứu lần nữa.

MỘT NGƯỜI CỨU VIỆN XUẤT HIỆN

Lúc này, vì họ đang ở xa cánh cửa mà họ đã bước vào, tiếng kêu của họ vẫn được nghe thấy từ nơi đó; thế nên một vài người trong nhà đi ra, và nhận ra đó là giọng của Christiana, họ vội vã đến cứu viện. Nhưng khi họ vừa vào trong tầm mắt, những người phụ nữ đang trong tình trạng vô cùng sợ hãi; bọn trẻ cũng đứng khóc bên cạnh. Người đến cứu viện cất tiếng gọi những kẻ bất lương, nói rằng: "Các ngươi đang làm cái trò gì vậy? Các ngươi muốn bắt dân của Chúa ta làm điều sai trái sao?" Người cũng cố gắng bắt giữ chúng, nhưng chúng đã trốn thoát qua tường để vào khu vườn của người đàn ông sở hữu con chó lớn kia; thế là con chó trở thành kẻ bảo vệ chúng. Người Cứu Viện này sau đó tiến đến chỗ những người phụ nữ và hỏi họ có sao không.

Họ đáp: "Chúng con cảm ơn Vương tử của ngài, chúng con vẫn ổn, chỉ là có chút hoảng sợ: chúng con cũng cảm ơn ngài vì đã đến cứu giúp, nếu không chúng con đã bị khuất phục rồi."

Người Cứu Viện. Sau vài lời nữa, Người Cứu Viện nói như sau: "Ta rất ngạc nhiên khi các ngươi được tiếp đón tại cánh cửa phía trên, vì biết các ngươi chỉ là những phụ nữ yếu đuối, mà các ngươi lại không xin Chúa một người dẫn đường. Nếu vậy thì các ngươi đã có thể tránh được những rắc rối và nguy hiểm này; vì Người chắc chắn sẽ ban cho các ngươi một người."

Chr. "Ôi!" Christiana nói, "chúng con quá đỗi vui mừng với phước lành hiện tại, nên những nguy hiểm sắp tới đều bị chúng con quên bẵng. Hơn nữa, ai có thể nghĩ rằng, ngay gần cung điện của Vua, lại có thể ẩn nấp những kẻ bất lương như vậy? Thật vậy, sẽ tốt cho chúng con biết bao nếu chúng con xin Chúa một người dẫn đường; nhưng, vì Chúa của chúng con biết điều gì là có lợi cho chúng con, con tự hỏi tại sao Người không sai một người đi cùng chúng con."

Người Cứu Viện. Không phải lúc nào cũng cần thiết phải ban những điều không được yêu cầu, kẻo làm vậy, chúng trở nên ít giá trị; nhưng khi người ta cảm thấy thiếu thốn điều gì, thì kẻ cần đến nó mới thấy được sự quý báu; và khi nó được ban cho, nó sẽ được sử dụng. Nếu Chúa của ta ban cho các ngươi một người dẫn đường, các ngươi đã không phải hối tiếc về sự sơ suất của mình, vì đã không xin một người, như các ngươi có lý do để làm bây giờ. Thế nên mọi sự đều hiệp lại làm ích, và khiến các ngươi trở nên cẩn trọng hơn.

Chr. Chúng con có nên quay lại chỗ Chúa, thú nhận sự ngu dốt của mình và xin một người không?

Người Cứu Viện. Lời thú nhận sự ngu dốt của các ngươi, ta sẽ dâng lên Người. Việc quay lại thì không cần thiết; vì ở tất cả mọi nơi các ngươi sẽ đến, các ngươi sẽ không thấy thiếu thốn gì cả; vì trong mỗi nơi trọ của Chúa ta, nơi Người đã chuẩn bị để chăm sóc cho những người hành hương của mình, đều có đủ mọi thứ để trang bị cho họ chống lại mọi nỗ lực của kẻ thù. Nhưng, như ta đã nói, Người muốn họ phải cầu xin thì Người mới làm cho họ. Và điều gì không đáng để xin thì cũng là điều chẳng ra gì.

NHỮNG NGƯỜI HÀNH HƯƠNG TIẾP TỤC

Khi nói xong những lời đó, Người quay về chỗ cũ, và những người hành hương tiếp tục lên đường.

Mer. Mercy thốt lên, "Thật là một cú sốc bất ngờ! Con cứ tưởng chúng ta đã vượt qua mọi nguy hiểm, và chúng ta sẽ không bao giờ còn thấy buồn phiền nữa."

Chr. "Sự ngây thơ của nàng, em gái ta," Christiana nói với Mercy, "có thể tha thứ cho nàng nhiều điều; nhưng về phần ta, lỗi lầm càng lớn hơn, vì ta đã thấy mối nguy hiểm trước khi ra khỏi cửa, nhưng lại không chuẩn bị khi vẫn còn có thể. Vì vậy, ta đáng trách hơn nhiều."

Mer. Mercy nói tiếp, "Sao bà biết điều này trước khi rời nhà? Xin hãy giải đáp câu đố này cho con."

Chr. Được, ta sẽ kể cho nàng. Trước khi đặt chân ra khỏi cửa, một đêm nọ, khi đang nằm trên giường, ta đã mơ về điều này; vì ta ngỡ mình thấy hai kẻ, giống hệt những kẻ này, đứng dưới chân giường ta, âm mưu cách ngăn cản sự cứu rỗi của ta. Ta sẽ kể cho nàng nghe chính xác lời của chúng. Chúng nói (đó là khi ta đang gặp rắc rối), "Chúng ta phải làm gì với người đàn bà này? Vì bà ta kêu gào cả thức lẫn ngủ để xin sự tha thứ: nếu để bà ta tiếp tục như khởi đầu này, chúng ta sẽ mất bà ta như đã mất người chồng của bà ta." Điều này, nàng biết đấy, đáng lẽ đã khiến ta phải cảnh giác, và chuẩn bị khi còn có thể chuẩn bị.

Mer. "Chà," Mercy nói, "cũng như sự bất cẩn này khiến chúng ta nhìn thấy những khiếm khuyết của chính mình, thì Chúa của chúng ta đã nhân cơ hội đó để bày tỏ sự phong phú của ân điển Ngài; vì Ngài, như chúng ta thấy, đã theo sát chúng ta với lòng nhân từ mà không cần chúng ta cầu xin, và đã giải cứu chúng ta khỏi tay những kẻ mạnh hơn mình, bằng chính ý muốn tốt lành của Ngài."