Việt Nam Thư Quán - Thư viện Online

Ta thấy họ tiếp tục lên đường cho đến khi tới con sông nằm ngay phía trước những Ngọn núi Đáng mến; đó là con sông nơi có những hàng cây tuyệt đẹp mọc hai bên bờ, mà lá của chúng, nếu dùng làm thuốc, có thể chữa lành bệnh tật; nơi các đồng cỏ luôn xanh tươi suốt bốn mùa, và là chốn họ có thể nằm nghỉ an yên.

Bên bờ sông, trên đồng cỏ ấy, có những rào chắn và chuồng trại cho cừu, cùng một ngôi nhà được xây dựng để nuôi dưỡng, chăm sóc những chú chiên nhỏ – tức là con thơ của những người phụ nữ đang trên đường hành hương. Tại đây, có Một Đấng được giao phó trông nom chúng, Đấng biết xót thương, biết gom những chú chiên con ấy vào cánh tay, ẵm chúng vào lòng, và dẫn dắt dịu dàng những kẻ đang mang thai.

Christiana khuyên bốn người con gái của mình hãy gửi gắm con thơ cho người Đàn ông ấy chăm sóc, để tại bên dòng nước này, lũ trẻ được che chở, đùm bọc, giúp đỡ và nuôi dưỡng, sao cho không một đứa trẻ nào phải thiếu thốn trong tương lai. Nếu bất cứ đứa nào trong số chúng đi lạc hay bị mất dấu, Người sẽ đưa chúng trở về; Người cũng sẽ băng bó những vết thương lòng và ban sức mạnh cho những kẻ ốm đau. Tại đây, chúng sẽ chẳng bao giờ phải lo thiếu ăn, thiếu mặc; tại đây, chúng sẽ được bảo vệ khỏi phường trộm cướp; bởi lẽ Người thà chết chứ không để mất đi bất cứ sinh linh nào được giao phó cho Người. Hơn thế nữa, tại đây, chắc chắn chúng sẽ nhận được sự nuôi dạy và chỉ bảo tốt nhất, được học cách đi trên con đường ngay chính; và bạn biết đấy, đó là một ân huệ vô giá. Ngoài ra, như bạn thấy đó, nơi đây còn có những dòng nước trong lành, những đồng cỏ dễ chịu, những bông hoa xinh đẹp, nhiều chủng loại cây cối, và cả những loài cây cho quả bổ dưỡng—không phải thứ quả như Matthew từng ăn, rơi qua bức tường từ vườn của Beelzebub; mà là thứ quả ban sức khỏe cho kẻ ốm yếu, và duy trì, bồi đắp thêm sự sống cho kẻ vốn đã khỏe mạnh. Vì thế, họ hoàn toàn yên tâm khi gửi gắm con thơ cho Người; và điều khiến họ thêm vững tin chính là mọi sự chăm sóc này đều do Nhà Vua chi trả, nên nơi đây tựa như một bệnh viện dành cho trẻ nhỏ và trẻ mồ côi.

LÂU ĐÀI NGHI NGỜ

Họ tiếp tục lên đường. Khi tới Đồng cỏ Lối rẽ, đến chỗ có bậc thang mà Christian và người bạn đồng hành Hopeful từng đi qua trước khi bị Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng bắt giữ và tống vào Lâu đài Nghi Ngờ, họ dừng chân và bàn bạc xem nên làm gì cho phải; cụ thể là giờ đây, khi họ đã mạnh mẽ hơn, lại có cả một người như ông Great-heart dẫn đường, liệu họ có nên thử tấn công gã khổng lồ, san bằng lâu đài của hắn, và nếu có bất kỳ người hành hương nào đang bị giam giữ trong đó thì giải phóng cho họ trước khi đi tiếp hay không. Thế là người nói thế này, kẻ bàn thế khác. Một người băn khoăn liệu có nên bước lên mảnh đất không thuộc về Nhà Vua hay không; người khác lại cho rằng có thể, miễn là mục đích của họ là tốt đẹp; nhưng ông Great-heart nói: "Dẫu lý lẽ vừa rồi không phải lúc nào cũng đúng, nhưng ta có lệnh phải chống lại tội lỗi, chiến thắng cái ác, và chiến đấu trong cuộc chiến tốt lành của đức tin; và ta xin hỏi, nếu không phải với Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng thì ta nên chiến đấu với ai trong cuộc chiến tốt lành này? Vì vậy, ta sẽ quyết tâm đoạt mạng hắn và san bằng Lâu đài Nghi Ngờ." Rồi ông hỏi: "Ai sẽ đi cùng ta?" Ông Honest già đáp: "Tôi." "Và cả chúng tôi nữa," bốn người con trai của Christiana là Matthew, Samuel, Joseph và James cùng lên tiếng; vì họ đều là những thanh niên trai tráng khỏe mạnh. Thế là họ để những người phụ nữ ở lại trên đường cái, cùng với ông Feeble-mind và ông Ready-to-halt với đôi nạng của mình, để họ làm quân bảo vệ cho đến khi đoàn trở về; bởi ở nơi đó, dù Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng ở rất gần, nhưng vì họ vẫn giữ đúng đường, nên "một đứa trẻ nhỏ cũng có thể dẫn dắt họ".

Thế là ông Great-heart, ông Honest già và bốn chàng thanh niên tiến về phía Lâu đài Nghi Ngờ để tìm Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng. Khi đến cổng lâu đài, họ gõ cửa với một âm thanh lạ thường. Nghe tiếng, gã khổng lồ già tiến ra cổng, theo sau là vợ hắn, mụ Diffidence. Gã liền hỏi: "Kẻ nào, và là gì mà lại to gan đến mức dám quấy rầy Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng theo cách này?"

Ông Great-heart đáp: "Là ta đây, Great-heart, một trong những người dẫn đường của Nhà Vua Xứ Thiên Đàng đưa những người hành hương đến đích; ta yêu cầu ngươi mở cổng để ta vào; hãy chuẩn bị chiến đấu đi, vì ta đến đây để lấy đầu ngươi và san bằng Lâu đài Nghi Ngờ."

GÃ KHỔNG LỒ TUYỆT VỌNG BỊ CHÉM ĐẦU

Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng, vì bản thân là khổng lồ, nghĩ rằng chẳng ai có thể đánh bại mình; lại tự nhủ: "Xưa nay ta từng chinh phục cả các thiên thần, lẽ nào Great-heart lại khiến ta sợ hãi?" Thế là gã mặc giáp trụ rồi đi ra. Trên đầu gã đội một chiếc mũ sắt, ngực thắt tấm giáp lửa, chân mang giày sắt, tay cầm một cây chùy lớn. Sáu người kia tiến tới, bao vây hắn cả trước lẫn sau; và khi mụ khổng lồ cái Diffidence xông ra giúp chồng, ông Honest già đã hạ gục mụ chỉ bằng một nhát đòn. Rồi họ chiến đấu hết mình để bảo vệ mạng sống, và Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng bị đánh ngã xuống đất, nhưng hắn ngoan cố không chịu chết. Hắn vùng vẫy dữ dội, người ta nói hắn có chín cái mạng như loài mèo vậy; nhưng Great-heart chính là tử thần của hắn, vì ông không buông tha cho đến khi chém lìa đầu hắn khỏi vai.

Sau đó, họ bắt tay vào việc phá hủy Lâu đài Nghi Ngờ, và như bạn biết đấy, việc này thật dễ dàng vì Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng đã chết. Họ mất bảy ngày để phá hủy nơi đó; và trong đó, họ tìm thấy một người hành hương tên là ông Despondency, gần như chết đói, cùng con gái ông là Much-afraid: hai cha con này được họ cứu sống. Nhưng hẳn bạn sẽ phải kinh ngạc khi nhìn thấy những thi thể nằm la liệt ở khắp nơi trong sân lâu đài, và dưới hầm ngục đầy những xương người chết.

Khi ông Great-heart cùng các đồng bạn hoàn thành công việc vĩ đại này, họ đưa ông Despondency và con gái Much-afraid vào sự chăm sóc của mình; vì họ là những người lương thiện, dù từng bị giam cầm trong Lâu đài Nghi Ngờ dưới tay tên bạo chúa Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng.

Vậy nên, ta xin nhắc lại, họ mang theo đầu của gã khổng lồ (vì thân xác hắn đã bị họ chôn vùi dưới một đống đá), rồi quay trở lại con đường chính, đến với những người bạn đồng hành và cho họ thấy những gì họ đã làm. Khi Feeble-mind và Ready-to-halt tận mắt thấy đó quả thực là đầu của Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng, họ vô cùng vui sướng và hân hoan. Giờ đây, nếu cần, Christiana có thể chơi đàn vĩ cầm, còn con gái Mercy của bà có thể chơi đàn cầm; vì ai nấy đều đang trong tâm trạng phấn khởi, bà chơi một khúc nhạc, và Ready-to-halt muốn khiêu vũ. Ông nắm lấy tay Much-afraid, con gái ông Despondency, và họ bắt đầu khiêu vũ ngay trên đường. Đúng là ông không thể khiêu vũ nếu thiếu một chiếc nạng trong tay, nhưng ta đảm bảo với bạn là ông nhảy rất cừ; cô gái cũng rất đáng khen vì đã hòa nhịp theo âm nhạc một cách duyên dáng.

Còn về phần ông Despondency, âm nhạc đối với ông không quan trọng bằng việc ăn uống, vì ông vốn đã gần như chết đói. Thế là Christiana đưa cho ông một ít rượu thuốc mang theo để giúp ông hồi sức ngay lập tức, rồi chuẩn bị cho ông chút đồ ăn; chẳng bao lâu sau, ông cụ đã tỉnh táo lại và bắt đầu thấy khỏe khoắn rõ rệt.

Giờ đây, trong giấc mơ, ta thấy khi mọi việc đã xong xuôi, ông Great-heart lấy cái đầu của Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng cắm lên một cây sào bên vệ đường, ngay đối diện cột mốc mà Christian đã dựng lên để cảnh báo những người hành hương đi sau hãy cẩn thận kẻo bước vào vùng đất của gã. Rồi dưới đó, trên một phiến đá cẩm thạch, ông khắc những vần thơ sau:

"Đây là cái đầu của kẻ mà cái tên thôi

Thuở trước đã khiến khách hành hương khiếp sợ;

Lâu đài hắn đã đổ, mụ vợ Diffidence cũng lìa đời

Bởi tay Great-heart dũng cảm đã đoạt mệnh.

Despondency, và con gái Much-afraid,

Cũng được chính người hùng ấy ra tay giải cứu.

Ai còn nghi ngờ, cứ việc ngước mắt nhìn lên,

Sẽ thỏa lòng mà xóa bỏ những âu lo.

Cái đầu này, khi những người què đang nghi ngờ nhảy múa,

Cho thấy họ đã thoát khỏi nỗi sợ hãi từ lâu."

NHỮNG NGỌN NÚI ĐÁNG MẾN

Sau khi dũng cảm thể hiện sức mạnh trước Lâu đài Nghi Ngờ và tiêu diệt Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng, họ tiếp tục tiến lên, đi mãi cho đến khi tới những Ngọn núi Đáng mến, nơi Christian và Hopeful từng được nghỉ ngơi với bao cảnh sắc muôn màu. Họ cũng làm quen với các mục tử ở đó, những người đã đón tiếp họ nồng hậu, như từng làm với Christian trước kia, chào mừng họ đến với những Ngọn núi Đáng mến.

Giờ đây, khi các mục tử thấy đoàn người đông đảo đi theo ông Great-heart (vì họ vốn rất thân quen với ông), họ liền nói: "Chào ông, ông dẫn theo một đoàn người đông đúc thật đấy; xin hỏi ông tìm thấy tất cả những người này ở đâu vậy?"

Ông Great-heart đáp:

"Trước hết, đây là Christiana và đoàn người của bà,

Các con trai bà, và con dâu, những người như ngôi sao Bắc Đẩu,

Giữ vững phương hướng theo kim chỉ nam

Từ tội lỗi đến ân điển; nếu không họ đã chẳng ở đây.

Tiếp đến, đây là Honest già, người đến hành hương,

Cả Ready-to-halt nữa, kẻ mà tôi dám cam đoan

Là người trung thành, và Feeble-mind cũng vậy,

Người đã tự nguyện không để mình bị bỏ lại phía sau.

Despondency, người tốt bụng, đang theo sau

Và cả Much-afraid, con gái ông ấy cũng vậy.

Liệu chúng tôi có được tiếp đón ở đây, hay phải

Đi tiếp nữa? Xin hãy cho biết chúng tôi có thể trông cậy vào đâu."

CÁC MỤC TỬ TIẾP ĐÃI

Các mục tử liền nói: "Đây là một đoàn người đáng mến. Các bạn được chào đón, vì chúng tôi quan tâm đến kẻ yếu cũng như người mạnh. Vị Hoàng tử của chúng tôi luôn dõi theo mọi việc, dù là việc nhỏ nhất; vì vậy, sự yếu đuối sẽ không phải là rào cản cho sự tiếp đón của chúng tôi." Thế là họ dẫn đoàn người vào cửa cung điện, rồi nói với họ: "Mời vào, ông Feeble-mind; mời vào, ông Ready-to-halt; mời vào, ông Despondency và bà Much-afraid, con gái ông. Những người này, ông Great-heart," các mục tử nói với người dẫn đường, "chúng tôi gọi đích danh, vì họ dễ bị chùn bước nhất; còn ông và những người khỏe mạnh còn lại, chúng tôi để các vị tự do như thường lệ."

Ông Great-heart nói: "Hôm nay tôi thấy ân điển tỏa sáng trên gương mặt các vị, và các vị thực sự là những mục tử của Chúa tôi; vì các vị đã không xô đẩy những người yếu thế này bằng cả vai lẫn sườn, mà ngược lại còn rải hoa trên con đường họ vào cung điện, như lẽ ra phải làm."

Thế là những người yếu ớt đi vào, và ông Great-heart cùng những người còn lại theo sau. Khi họ đã an tọa, các mục tử hỏi những người yếu thế hơn: "Các bạn muốn gì? Vì," họ nói, "mọi việc ở đây đều phải được thực hiện để hỗ trợ kẻ yếu cũng như răn dạy kẻ ngỗ ngược." Thế là họ thết đãi đoàn người một bữa ăn với những món dễ tiêu, ngon miệng và bổ dưỡng; sau khi dùng bữa, họ đi nghỉ ngơi, mỗi người một nơi theo chỗ của mình.

Khi buổi sáng tới, vì những ngọn núi ở gần và trời quang đãng, và vì phong tục của các mục tử là cho khách hành hương xem một số điều kỳ lạ trước khi họ rời đi; nên sau khi họ chuẩn bị xong xuôi và đã hồi sức, các mục tử đưa họ ra cánh đồng, và lần đầu tiên cho họ xem những gì từng cho Christian xem trước kia.

Sau đó, họ dẫn đoàn người đến vài địa điểm mới. Địa điểm đầu tiên là Núi Kỳ Quan, nơi họ nhìn ngắm và thấy một người ở đằng xa đang lấy lời nói làm rung chuyển cả những ngọn đồi. Họ liền hỏi các mục tử điều đó có nghĩa là gì. Các mục tử bảo rằng người đó là con trai của ông Great-grace mà bạn đã đọc trong phần đầu của những ghi chép về Hành trình của Người hành hương; và anh ta được đặt ở đó để dạy cho những người hành hương cách tin tưởng, hoặc cách dùng đức tin để loại bỏ những khó khăn mà họ gặp phải trên đường đi. Ông Great-heart liền nói: "Tôi biết anh ta; anh ấy là người hơn hẳn nhiều người khác."

Sau đó, họ dẫn đoàn người tới một nơi khác gọi là Núi Vô Tội; ở đó, họ thấy một người mặc toàn đồ trắng, và hai kẻ tên là Định Kiến và Ác Ý liên tục ném bùn vào người đó. Nhưng lạ thay, bất kể chúng ném bao nhiêu bùn, chỉ trong chốc lát, bùn lại rơi xuống hết, và y phục của người đó trông vẫn sạch sẽ như thể chưa từng bị ném bẩn. Những người hành hương liền hỏi: "Điều này có nghĩa là gì?"

Các mục tử trả lời: "Người đàn ông này tên là Người Tin Kính, và y phục này tượng trưng cho sự vô tội trong lối sống của ông. Những kẻ ném bùn vào ông là những kẻ ghét sự tử tế; nhưng như các bạn thấy đấy, bùn không thể bám vào y phục của ông: kẻ sống đời vô tội trên thế gian này cũng sẽ như vậy. Bất kể kẻ nào muốn làm hoen ố những người như thế, chúng đều chỉ hoài công vô ích; bởi lẽ, khi thời gian trôi qua một chút, chính Chúa sẽ khiến sự vô tội của họ tỏa sáng như ánh mặt trời, và sự công chính của họ rạng rỡ như ánh trưa."

Sau đó, họ đưa đoàn người tới Núi Bác Ái, nơi họ cho xem một người đàn ông có một xấp vải nằm trước mặt, từ đó ông cắt áo quần cho những người nghèo đang đứng xung quanh; thế mà xấp vải đó chẳng hề vơi đi chút nào.

Họ liền hỏi: "Điều này có nghĩa là gì?"

"Đây là," các mục tử nói, "để cho các bạn thấy rằng ai có lòng lấy công sức của mình mà giúp đỡ người nghèo, sẽ không bao giờ thiếu thốn. Kẻ làm cho người khác được tươi mát, chính mình cũng sẽ được tươi mát. Và chiếc bánh mà người góa phụ dâng cho vị tiên tri không hề làm cho thùng bột của bà bị vơi đi chút nào."

Họ cũng dẫn đoàn người đến một nơi, tại đó họ thấy một kẻ tên là Khờ Khạo và một kẻ tên là Thiếu Trí đang tắm cho một người Ethiopia với ý định làm cho anh ta trắng ra; nhưng càng tắm, anh ta lại càng đen hơn. Họ liền hỏi các mục tử điều đó có nghĩa là gì. Các mục tử bảo họ: "Những kẻ gian ác cũng sẽ như vậy: mọi phương cách được sử dụng để tạo dựng danh tiếng tốt cho kẻ như thế, rốt cuộc chỉ khiến họ càng thêm đáng ghê tởm mà thôi. Những người Pha-ri-si thuở trước là như vậy, và tất cả những kẻ giả vờ mộ đạo sau này cũng sẽ như vậy."

Mercy, vợ của Matthew, liền nói với mẹ chồng là Christiana: "Thưa mẹ, nếu được, con muốn xem cái hang trong đồi, hay nơi thường được gọi là Lối rẽ xuống Địa ngục." Thế là mẹ cô chuyển ý định đó cho các mục tử. Sau đó, họ đi đến cái cửa: nó nằm ở bên sườn đồi; họ mở cửa ra và bảo Mercy lắng nghe một lúc. Cô lắng nghe và nghe thấy tiếng ai đó nói: "Nguyền rủa cha tôi vì đã ngăn cản bước chân tôi đến với con đường hòa bình và sự sống." Một kẻ khác nói: "Ôi, giá mà tôi bị xé xác trước khi tôi đánh mất linh hồn mình chỉ để cứu mạng sống này!" Một kẻ khác nữa nói: "Nếu được sống lại lần nữa, tôi thà tự phủ nhận bản thân còn hơn là phải đến chốn này!" Rồi mặt đất như rung chuyển dưới chân cô gái trẻ vì sợ hãi; cô tái mặt đi và run rẩy bỏ chạy, miệng nói: "Phước cho người nào được giải thoát khỏi nơi này."

CHIẾC GƯƠNG LỚN

Khi các mục tử đã cho họ xem tất cả những điều này, họ dẫn đoàn người trở lại cung điện và chiêu đãi họ bằng những gì trong nhà có. Nhưng Mercy lại khao khát một thứ cô nhìn thấy ở đó mà lại xấu hổ không dám hỏi. Mẹ chồng cô liền hỏi xem cô làm sao, vì trông cô không được khỏe. Mercy nói: "Có một chiếc gương treo trong phòng ăn, mà con không thể rời mắt khỏi nó; nếu không có nó, con nghĩ mình sẽ không bao giờ hạnh phúc." Mẹ chồng cô liền nói: "Ta sẽ nói với các mục tử về mong muốn của con, họ sẽ không từ chối đâu." Nhưng cô nói: "Con xấu hổ khi để những người đàn ông này biết con khao khát thứ đó." "Không đâu con gái," bà nói, "khao khát một thứ như vậy không phải là đáng xấu hổ, mà là một đức tính." Thế là Mercy nói: "Vậy thưa mẹ, nếu mẹ không phiền, hãy hỏi các mục tử xem họ có sẵn lòng bán nó không."

Chiếc gương này là thứ hiếm có trên đời. Nhìn vào một hướng, nó phản chiếu chính xác dung mạo của một người; và chỉ cần xoay sang hướng khác, nó sẽ cho người ta thấy khuôn mặt và hình ảnh của chính Hoàng tử của những người hành hương. Phải, tôi từng nói chuyện với những người biết rõ về nó, và họ kể rằng họ đã nhìn thấy cả chiếc mão gai trên đầu Người khi soi vào chiếc gương đó; họ cũng thấy những vết đinh trên tay, trên chân và trên sườn Người. Thật vậy, chiếc gương này tuyệt vời đến mức nó sẽ cho người ta thấy Người ở bất cứ đâu họ muốn nhìn, dù là khi Người còn sống hay đã chết, dù trên trái đất hay trên thiên đàng, dù trong trạng thái thấp hèn hay vương giả, dù là khi Người đến để chịu khổ nạn hay đến để cai trị.

Vì vậy, Christiana đi gặp riêng các mục tử—(các mục tử tên là Tri Thức, Kinh Nghiệm, Tỉnh Thức và Chân Thành),—và nói với họ: "Một trong các con dâu của tôi dường như đang khao khát một thứ mà nó đã nhìn thấy trong ngôi nhà này, và nó nghĩ rằng nó sẽ không thể hạnh phúc nếu bị các vị từ chối."

Kinh Nghiệm đáp: "Hãy gọi con bé lại, gọi nó lại; nó chắc chắn sẽ có được thứ nó muốn nếu chúng ta có thể giúp." Thế là họ gọi cô lại và hỏi: "Mercy, con muốn thứ gì?" Cô đỏ mặt nói: "Chiếc gương lớn treo trong phòng ăn ạ." Vậy là Chân Thành chạy đi lấy nó; và với sự đồng ý vui vẻ, chiếc gương được trao cho cô. Cô cúi đầu cảm ơn và nói: "Nhờ điều này, con biết mình đã có được ân huệ trong mắt các vị."

Họ cũng trao cho những người phụ nữ trẻ khác những thứ họ mong muốn, và dành cho chồng của họ những lời khen ngợi lớn lao vì đã cùng Great-heart tiêu diệt Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng và san bằng Lâu đài Nghi Ngờ.

Các mục tử đeo vòng cổ cho Christiana, và họ cũng làm như vậy cho bốn người con dâu của bà; họ còn đeo bông tai và những viên ngọc quý trên trán cho họ.

Kẻ Quay lưng Kháng cự Evangelist.

Xem trang 357

HỌ RỜI KHỎI CÁC MỤC TỬ

Khi họ định ra đi, các mục tử để họ đi trong bình an, nhưng không đưa cho họ những lời cảnh báo nhất định như từng đưa cho Christian và đồng bạn của anh trước kia. Lý do là vì họ đã có Great-heart làm người dẫn đường, người vốn am hiểu mọi sự, nên có thể đưa ra những lời cảnh báo kịp thời hơn; nghĩa là, ngay khi hiểm nguy sắp cận kề. Những lời cảnh báo mà Christian và đồng bạn từng nhận từ các mục tử, họ đã quên sạch đến khi cần thực hiện. Do đó, đây là lợi thế mà đoàn người này có được so với đoàn trước.

Từ đó, họ tiếp tục đi và hát rằng:

"Hãy xem, các chặng đường được sắp đặt thật vừa vặn,

Để cứu giúp những kẻ trở thành người hành hương,

Và họ đón tiếp chúng ta mà không chút trở ngại nào

Những kẻ coi cuộc đời kia là mục tiêu và tổ ấm!

"Những điều mới lạ họ có, họ trao cho chúng ta,

Để chúng ta, dù là khách hành hương, vẫn có thể sống những cuộc đời vui vẻ;

Họ còn ban cho chúng ta những thứ,

Cho thấy chúng ta là khách hành hương, dù đi đến bất cứ nơi đâu."

Khi đã rời xa các mục tử, họ nhanh chóng tới nơi Christian từng gặp một kẻ tên là Kẻ Quay lưng, sống ở thị trấn Bội đạo. Vì thế, ông Great-heart, người dẫn đường của họ, nhắc lại cho họ nhớ: "Đây là nơi Christian từng gặp một kẻ tên là Kẻ Quay lưng, kẻ mang dấu ấn của sự phản bội trên lưng mình. Và tôi có điều này muốn nói về kẻ đó: hắn chẳng chịu nghe lời khuyên nào, một khi đã sa ngã, không ai có thể ngăn hắn lại. Khi tới nơi có Thập tự giá và ngôi mộ, hắn từng gặp một người bảo hắn hãy nhìn vào đó; nhưng hắn nghiến răng, giậm chân và nói rằng hắn quyết tâm quay trở về thị trấn của mình. Trước khi tới cổng, hắn gặp Evangelist, người đã đề nghị nắm lấy tay hắn để đưa hắn trở lại con đường cũ. Nhưng kẻ Quay lưng này đã chống cự; và sau khi gây ra nhiều tổn hại cho người đó, hắn đã vượt tường trốn thoát."

GẶP VALIANT-FOR-TRUTH

Sau đó họ tiếp tục đi; và đúng tại nơi mà Little-Faith từng bị cướp, có một người đứng đó với thanh kiếm tuốt trần và khuôn mặt đầy máu. Ông Great-heart liền hỏi: "Ngươi là ai?" Người đó đáp: "Tôi là người tên là Valiant-for-truth. Tôi là một người hành hương và đang trên đường đến Thành Thiên Đàng. Khi tôi đang đi trên đường, có ba kẻ tấn công tôi và đưa ra ba điều kiện: 1. Liệu tôi có muốn trở thành một trong số chúng không? 2. Hay quay trở lại nơi tôi đã ra đi? 3. Hay là chết tại chỗ? Với câu hỏi đầu, tôi trả lời rằng tôi đã là một người trung thực từ lâu, nên đừng mong tôi sẽ cùng phe với những tên trộm. Sau đó chúng hỏi tôi nghĩ sao về câu thứ hai. Tôi bảo rằng nếu nơi tôi ra đi không khiến tôi thất vọng thì tôi đã chẳng rời bỏ nó; nhưng vì nhận thấy nó hoàn toàn không phù hợp và chẳng mang lại lợi ích gì cho mình, tôi đã từ bỏ nó để chọn con đường này. Sau đó chúng hỏi tôi nghĩ sao về câu thứ ba. Tôi bảo chúng rằng mạng sống của tôi đáng giá hơn nhiều so với việc để tôi dễ dàng vứt bỏ. Hơn nữa, các người chẳng có quyền gì mà ép tôi phải lựa chọn như vậy, vì thế hãy cẩn thận nếu các người đụng đến tôi. Thế là ba tên đó, cụ thể là Wild-head, Inconsiderate và Pragmatic, tuốt vũ khí ra nhắm vào tôi, và tôi cũng tuốt kiếm chống lại chúng. Chúng tôi lao vào đánh nhau, một chọi ba, suốt hơn ba giờ đồng hồ. Chúng đã để lại trên người tôi, như các bạn thấy đấy, vài dấu tích của sự dũng mãnh, và chúng cũng mang đi mất vài dấu tích của tôi. Chúng vừa mới bỏ chạy thôi: tôi cho rằng, như người ta nói, chắc chúng nghe tiếng ngựa của các bạn nên đã vội vã tháo chạy."

VALIANT ĐÃ CHỐNG CHỌI THẾ NÀO

Great: Nhưng đây là thế trận quá chênh lệch, ba chọi một.

Valiant: Đúng vậy; nhưng số lượng dù ít hay nhiều cũng chẳng là gì đối với người có chính nghĩa bên mình. "Dẫu một đội quân đóng trại vây hãm tôi," một người từng nói, "lòng tôi cũng chẳng sợ hãi: dẫu chiến tranh dấy lên chống tôi, tôi vẫn sẽ tự tin. Hơn nữa," anh nói, "tôi từng đọc trong vài ghi chép rằng một người đã từng đánh bại cả một đạo quân; và Samson đã giết bao nhiêu người với cái xương hàm lừa?"

Great: Người dẫn đường liền nói: "Tại sao anh không kêu cứu, để ai đó có thể đến tiếp viện cho anh?"

Valiant: Tôi đã làm thế, kêu cầu lên Nhà Vua, Đấng mà tôi biết có thể nghe thấy tôi và ban sự giúp đỡ vô hình; thế là đủ với tôi rồi.

Great: Ông Great-heart liền nói với ông Valiant-for-truth: "Anh đã cư xử rất xứng đáng. Cho tôi xem thanh kiếm của anh." Anh liền đưa nó cho ông. Khi cầm thanh kiếm trong tay và nhìn ngắm một lúc, ông nói: "Ha! Đúng là lưỡi kiếm của Jerusalem."

Valiant: Phải rồi. Ai sở hữu được một trong những lưỡi kiếm này, lại có bàn tay cầm chắc và kỹ năng sử dụng, thì có thể đối đầu cả với thiên thần. Không cần lo nó sẽ hỏng, chỉ cần biết cách vung kiếm. Lưỡi kiếm này sẽ không bao giờ cùn. Nó có thể cắt đứt cả xương thịt, lẫn linh hồn và tinh thần.

Great: Nhưng anh đã chiến đấu một thời gian dài. Tôi ngạc nhiên là anh không thấy mệt.

Valiant: Tôi đã chiến đấu cho đến khi thanh kiếm dính chặt vào tay mình; và khi chúng gắn kết lại, như thể một thanh kiếm mọc ra từ cánh tay tôi, và khi máu chảy qua những ngón tay, thì đó là lúc tôi chiến đấu với lòng can đảm nhất.

Great: Anh đã làm tốt lắm; anh đã kháng cự cho đến khi đổ máu, phấn đấu chống lại tội lỗi. Anh hãy ở lại cùng chúng tôi, cùng ra vào với chúng tôi, vì chúng tôi là bạn đồng hành của anh.

Thế là họ đưa anh đi, rửa sạch các vết thương, chia sẻ những gì mình có để anh hồi sức; và rồi họ cùng nhau tiếp tục lên đường.

Khi họ đi tiếp, vì ông Great-heart rất quý mến anh (ông vốn yêu quý những người mà ông thấy là cùng chí hướng với mình), và vì trong đoàn có những người yếu ớt, nên ông đã hỏi han anh về nhiều điều; chẳng hạn như, đầu tiên là quê quán của anh.

Valiant: Tôi đến từ Vùng Đất Tối; vì đó là nơi tôi sinh ra, và cha mẹ tôi vẫn còn ở đó.

Great: "Vùng Đất Tối!" người dẫn đường nói; "Nó có nằm cùng bờ biển với Thành phố Hủy diệt không?"

Valiant: Phải. Điều thôi thúc tôi lên đường hành hương là thế này. Có một người tên là Tell-true đến vùng chúng tôi, và ông kể về những gì Christian đã làm, người từng rời khỏi Thành phố Hủy diệt; cụ thể là cách anh ta từ bỏ vợ con, chọn lấy cuộc đời hành hương. Người ta cũng đồn đại và tin rằng anh ta đã giết một con rắn bò ra cản đường anh ta; và anh ta đã vượt qua để đến được nơi mình định đến. Người ta cũng kể về sự đón tiếp mà anh ta nhận được tại tất cả các trạm dừng chân của Chúa, đặc biệt là khi anh ta đến cổng Thành Thiên Đàng; "Vì ở đó," người đó nói, "anh ta được đoàn quân của những Đấng Sáng Láng đón chào bằng tiếng kèn." Anh ta cũng kể về việc tất cả chuông trong Thành phố đã reo vang vui mừng khi anh ta bước vào, và những bộ y phục bằng vàng mà anh ta được mặc; cùng nhiều điều khác mà giờ đây tôi xin không kể lại. Tóm lại, người đó kể câu chuyện về Christian và những cuộc hành trình của anh ta đến mức lòng tôi rực cháy sự thôi thúc phải đi theo anh ta; cha mẹ cũng không thể ngăn cản tôi. Thế là tôi rời bỏ họ và đi được đến tận đây.

Great: Anh đã đi vào bằng cổng, phải không?

Valiant: Vâng, đúng vậy; vì chính người đó cũng nói với chúng tôi rằng tất cả sẽ chẳng là gì nếu chúng ta không bắt đầu bước vào con đường này bằng cách đi qua cổng.

Great: "Hãy xem này," người dẫn đường nói với Christiana, "cuộc hành hương của chồng bà, cùng với những gì anh ấy đạt được, đã lan truyền đi khắp mọi nơi."

Valiant: Cái gì, đây là vợ của Christian sao?

Great: Đúng vậy, và đây cũng là bốn người con trai của anh ấy.

Valiant: Cái gì! Và cũng đang trên đường hành hương sao?

Great: Vâng, quả thực, họ đang theo sau đây.

Valiant: Lòng tôi thấy vui mừng khôn xiết. Người tốt ơi, anh ấy sẽ vui sướng biết bao khi nhìn thấy những người từng không muốn đi cùng mình, nay lại bước theo anh ấy vào trong Thành!

Great: Chắc chắn điều đó sẽ là niềm an ủi cho anh ấy; vì ngoài niềm vui được thấy chính mình ở đó, thì niềm vui được gặp lại vợ con mình ở đó cũng lớn lao không kém.

Valiant: Nhưng bây giờ, vì ông đã nói đến chuyện đó, xin cho tôi nghe ý kiến của ông về vấn đề này. Một số người đặt câu hỏi liệu chúng ta có nhận ra nhau khi đã ở đó hay không.

CÁC TRỞ NGẠI CỦA VALIANT

Great: Họ nghĩ rằng liệu mình có nhận ra chính mình không? hay họ có vui sướng khi thấy chính mình trong hạnh phúc đó không? Và nếu họ nghĩ họ sẽ nhận ra và làm được điều này, tại sao lại không nhận ra những người khác, và vui mừng trong sự an lành của họ nữa? Hơn nữa, vì người thân là cái tôi thứ hai của chúng ta, dẫu trạng thái đó sẽ chấm dứt ở đó, nhưng tại sao lại không thể kết luận một cách khôn ngoan rằng chúng ta sẽ vui sướng hơn khi thấy họ ở đó thay vì thấy họ thiếu vắng?

Valiant: Vâng, tôi hiểu ý ông rồi. Ông có còn điều gì muốn hỏi tôi về việc tôi bắt đầu lên đường hành hương không?

Great: Có. Cha mẹ anh có sẵn lòng để anh trở thành người hành hương không?

Valiant: Ồ, không; họ dùng mọi cách tưởng tượng được để thuyết phục tôi ở lại nhà.

Great: Tại sao, họ có thể nói gì để chống lại việc đó?

Valiant: Họ nói đó là một cuộc đời nhàn rỗi; và nếu bản thân tôi không nghiêng về sự lười biếng, tôi sẽ không bao giờ ưa thích cuộc sống của người hành hương.

Great: Thế họ còn nói gì khác không?

Valiant: Họ bảo tôi rằng đó là một con đường nguy hiểm: "Phải, con đường nguy hiểm nhất trên thế giới," họ nói, "chính là con đường mà những người hành hương đi."

Great: Họ có chỉ cho anh thấy con đường này nguy hiểm ở chỗ nào không?

Valiant: Có; và rất chi tiết là đằng khác.

Great: Hãy kể vài ví dụ xem.

NHỮNG ĐIỀU LÀM VALIANT NẢN LÒNG

Valiant: Họ kể cho tôi nghe về Đầm Lầy Tuyệt Vọng, nơi Christian gần như bị ngộp thở. Họ bảo tôi rằng có những cung thủ đứng sẵn trong lâu đài của Beelzebub để bắn hạ những ai gõ cửa cổng hẹp để xin vào. Họ cũng kể cho tôi nghe về khu rừng và những ngọn núi tối tăm của Đồi Khó Khăn; về những con sư tử; và cả về ba gã khổng lồ, Bloody-man, Maul và Slay-good. Hơn nữa, họ nói rằng có một con quỷ dữ ám ảnh Thung lũng Hạ mình, và Christian đã gần như mất mạng vì nó. "Ngoài ra," họ nói, "con phải đi qua Thung lũng Bóng tối, nơi có những con yêu tinh, nơi ánh sáng là bóng tối, nơi con đường đầy rẫy cạm bẫy, hố sâu, bẫy rập." Họ cũng kể cho tôi nghe về Gã Khổng Lồ Tuyệt Vọng, về Lâu đài Nghi Ngờ và về sự hủy diệt mà những người hành hương gặp phải ở đó. Hơn nữa, họ nói tôi phải đi qua Vùng Đất Bị Phép, nơi rất nguy hiểm; và rằng, sau tất cả những điều đó, tôi sẽ tìm thấy một dòng sông, nơi không có cây cầu nào bắc qua, và dòng sông đó nằm giữa tôi và Thiên Đàng.

Great: Thế thôi sao?

Valiant: Chưa đâu. Họ còn nói với tôi rằng con đường này đầy rẫy những kẻ lừa đảo, và những kẻ nằm vùng ở đó để lừa những người tốt đi chệch khỏi con đường.

Great: Nhưng họ làm thế nào để chứng minh điều đó?

Valiant: Họ bảo tôi rằng ông Worldly Wiseman nằm vùng ở đó để lừa gạt. Họ cũng nói rằng có Formality và Hypocrisy liên tục xuất hiện trên đường. Họ cũng bảo rằng By-ends, Talkative, hay Demas sẽ tìm cách kéo tôi đi theo; rằng Flatterer sẽ bẫy tôi trong lưới của hắn; hoặc với gã Ignorance đầu óc nông cạn, tôi sẽ tự phụ đi đến cổng, từ đó hắn bị tống khứ trở lại cái hang bên sườn đồi, và buộc phải đi theo con đường tắt xuống địa ngục.

Great: Tôi hứa với anh, chừng đó là đủ để làm anh nản lòng; nhưng họ có dừng lại ở đó không?

Valiant: Chưa hết. Họ còn kể cho tôi nghe về nhiều người từng thử con đường đó từ lâu, đã đi một chặng đường dài để xem liệu họ có thể tìm thấy vinh quang mà mọi người thường bàn tán từ đời này sang đời khác hay không; và cách họ quay trở lại, tự biến mình thành trò hề vì đã đặt chân ra khỏi cửa trên con đường đó, làm thỏa lòng cả vùng. Và họ nêu tên vài người như vậy, như Obstinate và Pliable, Mistrust và Timorous, Turn-away và Atheist già; cùng nhiều người khác, những người mà họ nói, có người đã đi xa để xem mình có thể tìm thấy gì, nhưng không một ai trong số họ thu được lợi ích đáng kể nào dù chỉ bằng trọng lượng của một chiếc lông vũ.

Great: Họ có nói thêm gì để làm anh nản lòng không?

Valiant: Có; họ kể cho tôi nghe về một người tên là Mr. Fearing, người cũng là một người hành hương, và cách anh ta thấy con đường này cô quạnh đến mức chẳng bao giờ có một giờ phút thoải mái nào ở đó; cũng như việc ông Despondency suýt nữa đã chết đói ở đó; và cả (điều mà tôi suýt quên) rằng chính Christian, người từng gây xôn xao dư luận, sau tất cả những mạo hiểm để giành lấy vương miện thiên đàng, cuối cùng lại chết đuối trong Dòng sông Đen, và chẳng bao giờ đi thêm được bước nào nữa, dù mọi chuyện đã bị bưng bít đi.

Great: Và không điều nào trong số đó làm anh nản lòng sao?

Valiant: Không; chúng chẳng là gì đối với tôi cả.

Great: Làm sao anh làm được như vậy?

Valiant: Vì tôi vẫn tin vào những gì ông Tell-true đã nói; và điều đó đưa tôi vượt lên trên tất cả những điều đó.

Great: Vậy thì đây chính là chiến thắng của anh, chính là đức tin của anh.

Valiant: Đúng vậy. Tôi tin, và vì thế tôi lên đường, bước vào con đường, chiến đấu với tất cả những kẻ chống lại mình, và nhờ tin tưởng, tôi đã đến được nơi này.

"Ai muốn thấy lòng can đảm chân chính,

Hãy đến đây;

Người ở đây sẽ mãi kiên định,

Dù gió lộng, dù bão giông;

Chẳng có lời nản lòng nào

Khiến người ấy lay chuyển

Ý định đã thề nguyện

Trở thành người hành hương.

"Ai bủa vây quanh người ấy

Bằng những câu chuyện ảm đạm,

Chỉ tự làm mình bối rối—

Sức mạnh anh ấy càng thêm lớn.