Moby-dick; Hay, Con Cá Voi

Lượt đọc: 293 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 112
Người Thợ Rèn

❊ ❊ ❊

Tận dụng tiết trời mùa hè mát mẻ dễ chịu đang bao trùm lên những vĩ độ này, và để chuẩn bị cho những công việc đặc biệt bận rộn sắp tới, Perth—lão thợ rèn lấm lem bụi than và chằng chịt vết bỏng—đã không chuyển lò rèn di động của lão xuống khoang tàu sau khi hoàn thành phần việc giúp Ahab sửa chân, mà vẫn giữ nó trên boong, buộc chặt vào những vòng sắt cạnh cột buồm trước. Giờ đây, lão bị những viên thuyền phó, những kẻ phóng lao và những người chèo thuyền thúc giục không ngừng nghỉ để làm những việc lặt vặt cho họ; khi thì sửa chữa, khi thì thay đổi, hoặc tạo hình lại đủ loại vũ khí cùng các dụng cụ trên thuyền. Lão thường bị bao quanh bởi một đám đông háo hức, tất cả đều đợi đến lượt mình, trên tay cầm những chiếc thuổng, đầu lao, mũi tên và những cây giáo, chăm chú dõi theo từng cử động lấm lem của lão một cách ghen tị khi lão miệt mài làm việc. Tuy nhiên, cánh tay và cây búa của lão già này vẫn vô cùng kiên nhẫn. Chẳng một tiếng cằn nhằn, chẳng một chút nóng nảy hay cáu bẳn nào thốt ra từ lão. Trong sự im lặng, chậm rãi và trang nghiêm, lão khom cái lưng đã gãy gập kinh niên của mình xuống thấp hơn nữa, cần mẫn làm việc như thể công việc chính là cuộc đời, và tiếng búa đập nặng nề là nhịp đập nặng nề của trái tim lão. Và đúng là như vậy thật.—Thật khốn khổ thay!

Dáng đi kỳ lạ của lão già này, một kiểu lê bước khập khiễng nhẹ nhưng trông có vẻ đau đớn, đã khơi gợi sự tò mò của các thủy thủ ngay từ những ngày đầu chuyến đi. Và trước sự dai dẳng trong những câu hỏi của họ, cuối cùng lão cũng chịu khuất phục; và thế là câu chuyện đáng xấu hổ về số phận bi đát của lão ai cũng đều hay biết.

Trong một đêm mùa đông giá rét, vào khoảng thời gian muộn màng và chẳng hề trong sạch, trên con đường chạy giữa hai thị trấn, lão thợ rèn trong cơn mê muội đã cảm thấy sự tê cứng chết chóc đang dần lan tỏa khắp người, rồi lão tìm đến trú ẩn trong một nhà kho xiêu vẹo. Kết cục là lão mất đi phần đầu của cả hai bàn chân. Từ sự thật cay đắng ấy, từng phần một, cuối cùng bốn hồi kịch của niềm vui, và hồi thứ năm dài dằng dặc đầy bi thương vẫn chưa có hồi kết trong vở kịch cuộc đời lão, cũng dần lộ ra.

Lão là một ông già, khi đã gần sáu mươi tuổi, mới muộn màng đối mặt với cái thứ mà trong thuật ngữ của nỗi đau gọi là sự lụi bại. Lão từng là một nghệ nhân nổi tiếng khéo tay, công việc làm không xuể; lão có nhà, có vườn; có một người vợ trẻ trung, yêu thương lão như con gái, và ba đứa con thơ tươi vui, hồng hào; mỗi Chủ nhật, cả nhà đều đến một ngôi nhà thờ trông rất đỗi an lành, nằm ẩn mình trong một lùm cây. Nhưng rồi một đêm kia, dưới màn đêm che đậy và được ngụy trang vô cùng xảo quyệt, một gã trộm liều lĩnh đã lẻn vào mái ấm hạnh phúc ấy và cướp đi của họ tất cả. Đáng cay đắng hơn nữa, chính người thợ rèn lại vô tình dẫn lối cho tên trộm ấy vào tận trái tim gia đình mình. Đó chính là Con Quỷ Chai! Khi cái nút chai chết chóc kia được mở ra, gã quỷ dữ bay ra và thiêu rụi mái ấm của lão. Ngày ấy, vì những lý do khôn ngoan, cẩn trọng và tiết kiệm, xưởng của lão thợ rèn nằm ngay dưới tầng hầm của ngôi nhà, nhưng lại có lối vào riêng biệt; nhờ vậy mà người vợ trẻ khỏe mạnh, yêu chồng vẫn luôn lắng nghe tiếng búa đập mạnh mẽ của người chồng già với đôi tay trẻ trung mà không chút lo âu phiền muộn, trái lại còn thấy vô cùng thích thú; những tiếng vang, được lớp sàn và tường nhà làm dịu bớt, vọng lên căn phòng của lũ trẻ nghe chẳng chút khó chịu; và cứ thế, theo khúc hát ru bằng sắt thép của công việc nhọc nhằn, những đứa con của lão thợ rèn được đưa vào giấc ngủ.

Ôi, bi kịch chồng chất bi kịch! Ôi, Thần Chết, tại sao ngài không thể đến đúng lúc hơn? Nếu ngài mang lão thợ rèn này đi trước khi sự lụi bại hoàn toàn ập đến, thì người vợ trẻ đã có một nỗi đau ngọt ngào, và lũ trẻ mồ côi sẽ có một người cha đáng kính, huyền thoại để mơ tưởng trong những năm tháng sau này; và tất cả bọn họ sẽ có một cuộc sống đủ đầy không lo âu. Nhưng Thần Chết lại cướp đi một người anh cả đức hạnh, kẻ mà tiếng huýt sáo làm việc mỗi ngày gánh vác mọi trách nhiệm của một gia đình khác, để lại lão già vô dụng này ở lại, đợi cho đến khi sự mục rữa gớm ghiếc của cuộc đời khiến lão dễ dàng bị thu hoạch hơn.

Cần gì phải kể hết mọi chuyện? Những nhát búa dưới tầng hầm ngày càng thưa thớt dần; mỗi nhát búa mỗi ngày lại yếu ớt hơn lần trước; người vợ ngồi chết lặng bên cửa sổ, đôi mắt ráo hoảnh, nhìn chằm chằm đầy trân trối vào khuôn mặt đẫm lệ của những đứa con; bễ lò tắt ngấm; lò rèn đầy ắp tro than; ngôi nhà bị bán đi; người mẹ vùi mình xuống lớp cỏ dài nơi nghĩa địa; lũ con lần lượt theo bà xuống đó; và lão già không nhà cửa, không gia đình loạng choạng bước đi như một kẻ lang thang trong bộ đồ tang; mọi nỗi đau của lão chẳng ai thèm ngó ngàng; mái đầu bạc của lão trở thành trò cười cho những lọn tóc vàng óng!

Cái chết có vẻ là cái kết duy nhất đáng mong đợi cho một cuộc đời như thế; nhưng Cái Chết chỉ là bước khởi đầu dấn thân vào vùng đất của những điều Chưa Từng Trải đầy lạ lẫm; nó chỉ là lời chào đầu tiên trước những khả năng của vùng Viễn Xa bao la, vùng Hoang Dã, vùng Nước, vùng Phiêu Bạt; vì thế, đối với đôi mắt đang khao khát cái chết của những kẻ như vậy, những người vẫn còn sót lại chút lương tâm ngăn cản việc tự sát, đại dương bao la, nơi mọi thứ đều góp nhặt và bao dung, lại đang mở ra đầy quyến rũ toàn bộ mặt phẳng của những nỗi kinh hoàng không thể tưởng tượng nổi, và những cuộc phiêu lưu đầy kinh ngạc, tươi mới; và từ trái tim của Thái Bình Dương vô tận, hàng ngàn nàng tiên cá cất tiếng hát với họ—"Hãy lại đây, những kẻ tan nát cõi lòng; ở đây có một cuộc đời khác mà không phải chịu tội lỗi của cái chết trung gian; ở đây có những điều kỳ diệu siêu nhiên mà không cần phải chết để có được. Hãy lại đây! Hãy chôn vùi bản thân trong một cuộc sống mà đối với thế giới trên cạn đầy căm ghét và bị căm ghét của các người bây giờ, lại là sự lãng quên hơn cả cái chết. Hãy lại đây! Hãy dựng bia mộ của các người ngay trong nghĩa địa, và lại đây, cho đến khi chúng ta kết hôn với các người!"

Lắng nghe những giọng nói ấy, từ Đông sang Tây, lúc bình minh ló dạng và khi hoàng hôn buông xuống, linh hồn người thợ rèn đáp lại, "Vâng, ta đến đây!" Và thế là Perth lên tàu đi săn cá voi.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 28 tháng 10 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.