Tiến sâu hơn nữa vào tâm điểm khu vực săn cá voi ở Nhật Bản, con Pequod nhanh chóng náo nhiệt hẳn lên với công việc đánh bắt. Thường thì, vào những ngày thời tiết êm ả, dễ chịu, họ phải lênh đênh trên thuyền suốt mười hai, mười lăm, mười tám, hay thậm chí hai mươi tiếng đồng hồ liên tục, miệt mài chèo lái hoặc chèo tay bám đuổi lũ cá voi, hoặc trong những khoảng nghỉ chừng sáu bảy mươi phút để bình tĩnh chờ đợi chúng trồi lên; dẫu rằng bao công sức bỏ ra chẳng thu lại được là bao.
Những lúc ấy, dưới ánh mặt trời đã dịu bớt, lênh đênh cả ngày trên mặt biển lăn tăn sóng gợn nhẹ nhàng; ngồi trong chiếc thuyền nhỏ, nhẹ tựa chiếc xuồng làm từ vỏ cây; hòa mình một cách thân tình vào những con sóng êm đềm, những con sóng vỗ nhẹ vào mạn thuyền như tiếng gừ gừ của lũ mèo bên bậu lò sưởi; đó là những thời khắc của sự tĩnh lặng đầy mơ mộng, khi chiêm ngưỡng vẻ đẹp bình yên và rạng rỡ của mặt đại dương, người ta quên đi trái tim hổ dữ đang phập phồng bên dưới; và chẳng ai muốn nhớ rằng, cái bàn chân nhung ấy chỉ chực chờ che giấu những chiếc nanh vuốt tàn nhẫn không chút khoan dung.
Đó là những thời khắc mà người lữ khách ngồi trên thuyền săn cá voi bỗng cảm thấy một sự gắn bó hiền hòa, đầy tin cậy, tựa như đang ở trên đất liền; anh ta coi biển khơi như những dải đất đầy hoa; và con tàu phía xa, chỉ còn lộ ra những chóp cột buồm, trông như đang vật lộn tiến về phía trước, không phải qua những con sóng cao cuồn cuộn, mà qua những đồng cỏ cao ngút ngàn của thảo nguyên: tựa như lũ ngựa của những người di cư phương Tây chỉ để lộ đôi tai vểnh lên, trong khi thân hình chúng đang lội bì bõm giữa lớp cỏ xanh mướt diệu kỳ.
Những thung lũng nguyên sơ trải dài; những sườn đồi xanh biếc dịu dàng; khi sự tĩnh lặng và tiếng rì rầm lan tỏa trên khắp những nơi ấy; bạn gần như thề rằng lũ trẻ sau khi chơi đùa mệt nhoài đang nằm ngủ trong chốn cô tịch này, vào một thời khắc tháng Năm vui tươi nào đó, khi những đóa hoa rừng đang độ khoe sắc. Và tất cả những điều ấy hòa quyện vào tâm trạng huyền hoặc nhất của bạn; để rồi thực tại và mơ tưởng, gặp gỡ ở lưng chừng, thấm đẫm vào nhau, tạo thành một chỉnh thể liền mạch không chút tì vết.
Những khung cảnh xoa dịu tâm hồn ấy, dù chỉ là tạm thời, cũng không phải là không có tác động nhất thời lên Ahab. Nhưng nếu những chiếc chìa khóa vàng bí ẩn này dường như mở ra trong ông những kho báu vàng bí ẩn của riêng ông, thì hơi thở của ông khi chạm vào chúng lại chỉ chứng minh cho sự hoen ố mà thôi.
Ôi, những trảng cỏ xanh! ôi, những cảnh sắc xuân thì bất tận trong tâm hồn; trong các ngươi,—dẫu đã lâu khô cằn bởi cơn hạn hán chết chóc của cuộc đời trần thế,—trong các ngươi, con người vẫn có thể lăn mình, tựa như những chú ngựa non trên đồng cỏ ba lá mới buổi sớm mai; và trong vài khoảnh khắc phù du ngắn ngủi, cảm nhận được làn sương mát lành của sự sống bất diệt trên da thịt. Cầu Chúa cho những khoảnh khắc tĩnh lặng đầy phước lành này kéo dài mãi. Nhưng những sợi chỉ đan xen, hòa lẫn của cuộc đời được dệt nên bởi dọc và ngang: những cơn bão xen ngang những ngày tĩnh lặng, mỗi ngày tĩnh lặng lại có một cơn bão chực chờ. Không có sự tiến triển vững chãi, không thụt lùi trong cuộc đời này; chúng ta không tiến bước qua những nấc thang cố định để rồi cuối cùng dừng lại:—qua bùa chú vô thức của thời thơ ấu, đức tin khờ khạo của thời niên thiếu, sự hoài nghi của tuổi dậy thì (định mệnh chung), rồi đến chủ nghĩa hoài nghi, rồi đến sự vô thần, cuối cùng dừng chân ở sự nghỉ ngơi suy tư về chữ "Nếu" của tuổi trưởng thành. Nhưng một khi đã đi qua, chúng ta lại lần theo vòng tròn ấy; và mãi mãi là trẻ thơ, là thiếu niên, là đàn ông, và là những chữ "Nếu". Bến đỗ cuối cùng nằm ở đâu, nơi mà chúng ta không còn phải nhổ neo thêm lần nào nữa? Thế giới này đang chèo lái trong tầng không gian rạo rực nào, nơi mà những kẻ mệt mỏi nhất cũng chẳng bao giờ thấy chán chường? Người cha của đứa trẻ bị bỏ rơi đang trốn ở nơi nào? Linh hồn chúng ta tựa như những đứa trẻ mồ côi mà những người mẹ chưa chồng đã chết ngay khi sinh ra chúng: bí mật về huyết thống của chúng ta nằm trong nấm mồ của họ, và chúng ta phải tìm đến đó để thấu hiểu.
Và cũng trong ngày hôm đó, nhìn đăm đắm từ mạn thuyền xuống vùng biển vàng rực ấy, Starbuck khẽ lẩm bẩm:—
“Vẻ đẹp khôn cùng, như người tình từng thấy trong đôi mắt cô dâu trẻ của mình!—Đừng kể với ta về lũ cá mập với hàm răng xếp tầng, và những trò bắt cóc ăn thịt đồng loại của ngươi. Hãy để đức tin xua tan sự thật; hãy để mơ tưởng thay thế ký ức; ta nhìn sâu xuống dưới và ta tin.”
Và Stubb, tựa như loài cá với những chiếc vảy lấp lánh, nhảy vọt lên trong cùng thứ ánh sáng vàng rực ấy:—
“Ta là Stubb, và Stubb có câu chuyện của riêng mình; nhưng ở đây Stubb xin thề rằng hắn luôn là một kẻ vui vẻ!”