Im lặng và hiểu lầm đã làm hỏng mọi chuyện. Trong căn hộ, không khí trở nên nặng nề hơn. Myriam cố không thể hiện gì với hai đứa trẻ nhưng lại giữ khoảng cách với Louise. Cô chỉ lẩm bẩm nói với chị, đưa ra những chỉ dẫn rõ ràng. Cô làm theo lời khuyên của Paul, anh nhắc đi nhắc lại với cô: “Chị ta là người làm, không phải là bạn chúng ta.”
Hai người họ không còn cùng uống trà trong bếp, Myriam ngồi bên bàn, còn Louise tựa lưng vào bàn bếp nữa. Myriam không còn nói những lời ngọt ngào: “Louise, chị đúng là thiên thần” hoặc “Không thể có người nào được như chị”. Tối thứ Sáu, cô không còn đề nghị uống nốt chai vang màu phớt hồng vẫn ngủ quên trong góc tủ lạnh. “Bọn trẻ đang xem phim, chúng ta có thể vui vẻ một chút,” Myriam thường nói thế. Bây giờ, khi một người mở cửa, người kia đóng nó lại sau lưng mình. Càng ngày họ càng hiếm khi ở cùng một phòng, và thực hiện một vũ đạo khôn khéo để tránh mặt nhau.
Rồi mùa xuân bừng nở, rực rỡ, bất ngờ. Ngày dài ra và cây cối bắt đầu nảy lộc. Thời tiết đẹp quét sạch các thói quen, thúc đẩy Louise ra ngoài, đến các công viên cùng hai đứa trẻ. Một tối, chị hỏi Myriam liệu chị có thể về sớm hơn một chút. “Tôi có hẹn,” chị giải thích bằng giọng xúc động.
Chị đến gặp Hervé trong khu phố nơi anh làm việc, và hai người họ cùng đi xem phim. Hervé thích đến một hiên quán nào đó làm một ly, nhưng Louise đã nài nỉ. Sau đó, anh nói cũng rất thích bộ phim nên tuần sau đó họ quay lại xem thêm. Trong phòng chiếu phim, Hervé kín đáo ngủ gà gật bên cạnh Louise.
Cuối cùng, chị cũng đồng ý đến làm một ly bên hiên một quán rượu nằm đâu đó quanh khu Các Đại Lộ Lớn. Hervé là một người đàn ông hạnh phúc, chị nghĩ. Anh vừa mỉm cười vừa nói về những dự định của bản thân, về những kỳ nghỉ đến vùng Vosges mà hai người họ có thể ở bên nhau. Họ sẽ tắm khỏa thân trong hồ, sẽ ngủ trong một căn nhà gỗ miền núi của người chủ mà anh quen biết. Và lúc nào họ cũng sẽ nghe nhạc. Anh sẽ cho chị khám phá bộ sưu tập đĩa nhạc của mình, và anh tin chắc rằng, chẳng mấy chốc, chị sẽ không thể không thích chúng. Hervé muốn về hưu và anh không hình dung được mình sẽ một mình tận hưởng những năm tháng nghỉ ngơi đó. Cho đến giờ, anh đã ly hôn được mười lăm năm. Anh không có con, và nỗi cô đơn đối với anh thật nặng nề.
Hervé đã phải vận dụng hết các chiến thuật cho đến một tối, Louise chấp thuận đi cùng anh về nhà. Anh chờ chị ở Paradis, quán cà phê đối diện với tòa nhà nơi vợ chồng Massé ở. Họ đi tàu điện ngầm cùng nhau và Hervé đặt bàn tay đỏ au của anh lên đầu gối Louise. Chị lắng nghe anh nói, mắt nhìn chăm chăm vào bàn tay đàn ông đó, bàn tay đang chiếm chỗ, đang bắt đầu, đang muốn nhiều hơn nữa. Bàn tay kín đáo đang che giấu trò chơi của nó.
• • •
Họ làm tình một cách ngớ ngẩn, anh nằm đè lên chị, đôi lúc cằm người nọ va vào cằm người kia. Nằm dài trên người chị, anh rên rỉ nhưng chị không biết là do khoái cảm hay do các khớp xương làm anh đau đớn mà chị lại không giúp đỡ anh. Hervé thấp đến nỗi chị có thể cảm thấy mắt cá chân anh cà vào mắt cá chân chị. Đôi mắt cá chân thô dày, đôi bàn chân anh phủ đầy lông, và chị cảm thấy dường như sự cọ xát đó còn thô thiển, phiền toái hơn cả phần đàn ông của anh trong chị. Trước đây, Jacques rất cao lớn và ông ta làm tình như thể trừng phạt, rất điên cuồng. Từ sau lần ôm ấp đó, Hervé cảm thấy nhẹ nhõm, như được giải thoát khỏi một gánh nặng, và anh tỏ ra thân thiện hơn.
Chính ở đó, trên giường của Hervé, trong căn hộ thuê giá rẻ của anh ở cửa ô Saint-Ouen, với một người đàn ông ngủ thiếp bên cạnh, chị đã nghĩ đến một đứa trẻ. Một đứa trẻ bé xíu, vừa ra đời, một đứa trẻ còn được bao bọc trong mùi vị ấm áp của cuộc đời mới bắt đầu. Một đứa trẻ được phó mặc cho tình yêu, được chị mặc cho quần yếm cộc màu phấn và được chuyền từ tay chị sang tay Myriam rồi đến tay Paul. Một đứa bé sơ sinh hẳn sẽ giữ họ ở gần nhau, gắn kết họ bằng cùng một tình cảm dịu dàng. Xóa bỏ những hiểu lầm, những bất đồng, trả lại ý nghĩa cho những thói quen. Đứa bé đó, chị sẽ ru vỗ nó trên đầu gối mình suốt nhiều giờ liền, trong một căn phòng nhỏ chỉ được chiếu sáng mờ mờ bởi một chiếc đèn ngủ có mấy chiếc thuyền và mấy hòn đảo chạy vòng quanh. Chị sẽ vuốt ve cái đầu trọc lóc và sẽ nhẹ nhàng ấn ngón tay út vào miệng đứa trẻ. Nó sẽ thôi không gào thét nữa, vì còn bận mút cái móng tay được sơn của chị bằng hai hàng lợi phồng to.
• • •
Ngày hôm sau, chị dọn giường của Paul và Myriam cẩn thận hơn thường lệ. Chị vuốt tay lên mặt ga. Chị tìm kiếm dấu vết ôm ấp nhau của họ, dấu vết một đứa trẻ mà lúc này chị chắc chắn là sắp xuất hiện. Chị hỏi Mila xem con bé có muốn em trai hoặc em gái không. “Một em bé mà hai bác cháu mình sẽ cùng chăm sóc, cháu nghĩ sao?” Louise hy vọng Mila sẽ nói chuyện đó với mẹ, con bé sẽ thổi vào đầu óc cô ý nghĩ sau đó sẽ bắt rễ và ngự trị trong cô. Và một hôm, trước ánh mắt vui sướng của Louise, con bé đã hỏi Myriam có phải mẹ đang có em bé trong bụng không. “Ôi không, thà chết còn hơn,” Myriam vừa cười vừa trả lời.
Louise thấy như thế thật tồi tệ. Chị không hiểu nổi cái cười của Myriam, không hiểu tại sao cô lại xem nhẹ câu hỏi đó đến thế. Chắc chắn Myriam nói câu ấy là để xua đuổi số phận. Chị giả vờ không quan tâm, nhưng không vì thế mà nghĩ đến chuyện đó ít hơn. Tháng Chín, cả Adam cũng sẽ đi học, căn nhà sẽ trống vắng, Louise sẽ chẳng còn việc gì để làm. Phải có một đứa trẻ khác xuất hiện để lấp đầy những ngày mùa đông dài dằng dặc.
Louise lắng nghe các cuộc trò chuyện. Căn hộ nhỏ, chị không cố tình làm điều đó, nhưng rốt cuộc chị biết hết mọi chuyện. Chỉ có điều thời gian vừa qua, Myriam nói nhỏ hơn. Cô đóng cửa lại sau lưng khi nói chuyện qua điện thoại. Cô thì thầm, môi ghé sát vào phía trên vai Paul. Có vẻ như hai vợ chồng họ đang có những điều bí mật.
Louise nói với Wafa về đứa trẻ sắp ra đời, về niềm vui mà đứa trẻ đó sẽ mang lại cho chị cũng như công việc nó sắp tạo ra. “Với ba đứa con, họ sẽ không thể không cần đến tôi.” Louise trải qua những thời điểm phấn khích. Chị có linh cảm thoáng qua, mơ hồ, về một cuộc sống sắp mở rộng, về những khoảng không gian lớn hơn, về một tình yêu thuần khiết hơn, về những ham muốn mãnh liệt hơn. Chị nghĩ đến mùa hè đang rất gần, nghĩ đến những kỳ nghỉ gia đình. Chị tưởng tượng ra mùi đất mới lật và hạt ô liu thối rữa bên rìa đường. Vòm lá cây ăn quả buồng rủ dưới ánh trăng vằng vặc và chẳng có gì phải mang vác, chẳng có gì phải che đậy, chẳng có gì phải giấu giếm.
Chị lại bắt đầu nấu ăn, trong khi những tuần vừa qua, các món chị nấu đã trở nên gần như không thể nuốt nổi. Chị chuẩn bị cho Myriam những món cơm nấu với sữa và quế, những món xúp nhiều gia vị và đủ loại món ăn nổi tiếng là giúp tăng cường khả năng sinh sản. Chị quan sát thân hình cô gái trẻ với sự chăm chú của một con hổ cái. Chị soi mói độ sáng của làn da cô, trọng lượng của đôi bầu vú, độ sáng bóng của mái tóc, tất cả những dấu hiệu mà chị tin là báo hiệu cho việc có thai.
Chị chăm lo cho quần áo của họ với sự tập trung của một nữ tu, một phù thủy đạo Vô đu. Chị vẫn lấy hết sạch đồ trong máy giặt ra như mọi khi. Chị banh quần lót của Paul. Chị nhất quyết giặt những thứ đồ lót mỏng manh bằng tay, và trong bồn rửa ở bếp, chị giặt quần lót, áo ngực bằng đăng ten hoặc bằng lụa của Myriam dưới vòi nước lạnh. Chị đọc những bài kinh.
Nhưng Louise không ngừng thất vọng. Chị không cần phải lục thùng rác. Chẳng có gì lọt khỏi mắt chị. Chị đã nhìn thấy cái vết ấy trên chiếc quần pyjama vứt dưới chân giường, phía Myriam ngủ. Trên sàn phòng tắm, sáng đó, chị đã nhìn thấy một giọt máu nhỏ xíu. Một giọt máu nhỏ tới nỗi Myriam không buồn lau đi và đã khô lại trên sàn gạch xanh và trắng. Thứ máu đó không ngừng trở lại, chị đã biết rõ mùi của nó, thứ máu mà Myriam không thể che giấu chị, và mỗi tháng, lại báo hiệu cái chết của một đứa trẻ.
Những ngày mệt mỏi nối tiếp thời kỳ hưng phấn. Thế giới dường như thu hẹp, co rút lại, đè lên thân thể chị một sức nặng khiến chị như bị nghiền nát. Paul và Myriam đóng lại trước mặt chị những cánh cửa mà chị những muốn phá tung. Chị chỉ có một mong muốn: hòa nhập với họ, tìm cho mình một chỗ, yên vị ở đó, đào một cái ổ, một cái hang, một góc ấm áp. Đôi khi chị cảm thấy sẵn sàng đòi lại phần đất của mình, thế rồi niềm hăng hái đó chùng xuống, nỗi u sầu xâm chiếm chị và thậm chí chị còn thấy xấu hổ vì đã tin vào một điều gì đó.
Một tối thứ Năm, khoảng tám giờ, Louise về nhà. Chủ nhà đang chờ chị trong hành lang. Ông ta đứng dưới cái bóng đèn không sáng được nữa. “À, cô đây rồi.” Bertrand Alizard gần như lao vào chị. Ông ta gí màn hình điện thoại di động vào mặt Louise, chị đưa tay lên che mắt. “Tôi đang chờ cô đây. Tôi đến nhiều lần rồi, vào buổi tối hoặc buổi chiều. Tôi không bao giờ gặp cô cả.” Ông ta nói bằng giọng ngọt như mía lùi, vươn phần thân trên về phía Louise, khiến chị có cảm giác ông ta sắp chạm vào chị, túm lấy cánh tay chị, nói vào tai chị. Ông ta nhìn chị chằm chằm bằng đôi mắt kèm nhèm, không có lông mi, mà ông ta vừa dụi lấy dụi để sau khi tháo đôi kính buộc vào một sợi dây.
Chị mở cửa căn hộ một phòng và để ông ta vào. Bertrand Alizard mặc quần rộng thùng thình màu be, và khi quan sát ông ta từ sau lưng, Louise nhận thấy thắt lưng bị thiếu mất hai vòng luồn, nên quần hoác ra ở chỗ eo và bên trên mông. Trông ông ta chẳng khác nào lão già còng lưng và ốm o lấy trộm quần áo của một người khổng lồ. Mọi thứ ở ông ta đều có vẻ vô hại, cái sọ trọc lóc, đôi má nhăn nheo đầy vết đồi mồi, đôi vai run rẩy, mọi thứ, trừ đôi bàn tay khô héo và to tướng, móng tay dày cộp trông như hóa thạch, đôi bàn tay của một gã đồ tể mà ông ta đang xoa vào nhau cho nóng lên.
Ông ta lặng lẽ lọt vào bên trong căn hộ, từng bước một, như thể lần đầu tiên khám phá nơi này. Ông ta xem xét mấy bức tường, lướt ngón tay trên những tấm ván tường trắng toát. Ông ta chạm hai bàn tay chai sạn vào mọi thứ, vuốt ve lớp vải bọc xô pha, lướt lòng bàn tay qua mặt bàn phooc mi ca. Dường như ông ta cảm thấy căn hộ này trống rỗng, không có người ở. Có lẽ ông ta muốn nhận xét vài câu với người thuê nhà, nói với chị rằng ngoài việc trả tiền nhà chậm chị còn không chăm sóc tốt nơi này. Nhưng căn hộ giống y nguyên như khi ông ta để nó cho chị, vào cái ngày ông ta dẫn chị đi thăm lần đầu tiên.
Ông ta đứng đó, bàn tay đặt trên lưng một chiếc ghế, nhìn Louise và chờ đợi. Ông ta nhìn chị chằm chăm, bằng đôi mắt vàng khè không còn thấy gì rõ lắm nhưng lại không sẵn sàng cụp xuống. Ông ta chờ chị lên tiếng. Chờ chị lục trong túi để lấy ra khoản tiền nhà. Ông ta chờ chị đi bước đầu tiên, chờ chị xin lỗi vì đã không trả lời cả bức thư lẫn những tin nhắn ông ta gửi. Nhưng Louise chẳng nói gì. Chị vẫn đứng cạnh cửa ra vào, giống đám chó con sợ sệt sẵn sàng cắn lại khi người ta muốn xoa dịu chúng.
“Theo như tôi thấy thì chị đã bắt đầu đóng thùng đồ đạc. Tốt đấy.” Alizard đưa ngón tay to tướng chỉ vào mấy chiếc thùng đặt ở lối ra vào. “Người thuê nhà sắp tới sẽ chuyển đến đây trong vòng một tháng nữa.”
Ông ta đi vài bước và nhẹ nhàng đẩy cánh cửa buồng tắm. Chiếc bồn rửa bằng sứ như bị chìm xuống sàn nhà, và bên dưới, những tấm ván mục ruỗng đã sụp đổ.
“Có chuyện gì thế này?”
Ông chủ nhà ngồi xổm xuống. Ông ta lẩm bẩm, cởi áo vest vứt luôn xuống sàn rồi đeo kính vào. Louise đứng đằng sau ông ta.
Ông Alizard quay lại và nhắc đi nhắc lại bằng giọng nặng nề:
“Tôi hỏi cô đã xảy ra chuyện gì!”
Louise giật mình.
“Tôi không biết. Chuyện đã xảy ra được vài ngày. Chắc là do đồ cũ quá rồi, tôi nghĩ thế.”
“Không hề có chuyện đó. Tôi đã tự tay xây cái buồng tắm này. Lẽ ra cô phải thấy mình may mắn chứ. Hồi đó, mọi người phải đứng trên thềm mà tắm. Chính tôi, một mình tôi, đã lắp vòi hoa sen trong cái căn hộ này.“
“Nó bị đổ sụp rồi.”
“Đó là do lỗi bảo trì, đương nhiên. Dù sao cô cũng không nghĩ rằng tôi có trách nhiệm phải sửa chữa trong khi chính cô đã để cho cái vòi mục ruỗng ra đấy chứ?”
Louise nhìn ông ta chằm chằm và ông Alizard khó mà biết được ánh mắt cứng rắn cùng thái độ im lặng đó có ý nghĩa gì.
“Tại sao lại không gọi cho tôi? Cô đã sống thế này bao lâu rồi?” Ông Alizard lại ngồi sụp xuống, trán đẫm mồ hôi.
Louise không nói với ông rằng căn hộ một phòng này chỉ là cái hang, một thứ ngoặc đơn nơi chị trở về để che giấu nỗi mệt mỏi. Rằng chị sống ở nơi khác. Ngày nào cũng vậy, chị tắm vòi hoa sen trong căn hộ của Myriam và Paul. Chị cởi quần áo trong phòng ngủ của họ và khẽ khàng đặt quần áo của chị lên giường vợ chồng họ. Rồi chị khỏa thân đi qua phòng khách để sang phòng tắm. Adam ngồi dưới đất và chị đi qua trước mặt thằng bé. Chị nhìn đứa bé nói bập bẹ và biết rằng nó sẽ không để lộ bí mật của chị. Nó sẽ không nói gì về thân hình Louise, về làn da chị trắng như tượng, về đôi bầu vú chị lấp lánh ánh xà cừ vốn chẳng mấy khi tiếp xúc với ánh mặt trời.
Chị không đóng cửa phòng tắm để có thể nghe thấy tiếng thằng bé. Chị bật nước và đứng bất động thật lâu, lâu hết mức có thể, dưới vòi nước nóng bỏng. Chị không mặc lại quần áo ngay lập tức. Chị thọc ngón tay vào những lọ kem mà Myriam chất thành đống rồi mát xa bắp chân, đùi, cánh tay. Chị đi chân trần trong căn hộ, cả người quấn trong một chiếc khăn tắm màu trắng. Chiếc khăn tắm của chị, mà ngày nào chị cũng giấu kín dưới một chồng khăn tắm trong ngăn tủ. Chiếc khăn tắm của riêng chị.
“Cô đã nhận thấy vấn đề và không cố giải quyết nó? Cô thà sống như bọn người Di gan phải không?”
Căn hộ một phòng ở khu ngoại ô này, ông ta giữ nó lại vì thói ủy mị. Ngồi xổm trước vòi tắm, Alizard bi kịch hóa mọi việc. Ông ta thở dài, phóng đại, đưa tay lên ôm trán. Ông ta dùng đầu ngón tay sờ mó lớp rêu đen rồi lắc đầu, như thể ông ta là người duy nhất đo đếm được hết mức độ trầm trọng của tình hình. Ông ta lớn tiếng đánh giá chi phí sửa chữa. “Sẽ phải mất chừng tám trăm euro. Ít nhất là thế.” Ông ta phô bày tài năng sửa chữa của mình, dùng những từ kỹ thuật, khẳng định rằng sẽ phải mất chừng mười lăm ngày để khắc phục thảm họa này. Ông ta tìm cách gây ấn tượng với người phụ nữ bé nhỏ tóc vàng, nhưng chị vẫn chẳng nói gì.
“Cô ta có thể trông vào khoản tiền đặt cọc”, ông ta nghĩ. Hồi đó, ông ta đã nài nỉ để chị trả cho ông ta hai tháng tiền nhà, dưới danh nghĩa tiền đặt cọc. “Thật buồn khi phải nói ra điều này, nhưng ta không thể tin tưởng mọi người được.” Trong trí nhớ chủ nhà của mình, ông ta chưa từng phải trả lại khoản tiền đó. Không có người nào cẩn thận đủ độ: ông ta luôn tìm ra được thứ gì đó, luôn moi ra được một lỗi lầm, một dấu vết, một vệt xước. Alizard có năng khiếu làm ăn. Trong vòng ba mươi năm, ông ta lái xe tải hạng nặng đi lại giữa Pháp và Bồ Đào Nha. Ông ta ngủ trong khoang lái, ăn uống tạm bợ, cưỡng lại bất cứ ham muốn nào. Ông ta nói dối về thời gian nghỉ ngơi, tự an ủi mình bằng cách tính toán số tiền không phải tiêu, tự thỏa mãn với chính mình vì có thể bắt bản thân hy sinh đến vậy để đổi lấy một gia tài tương lai.
Năm này qua năm khác, cuối cùng ông ta đã mua được những căn hộ một phòng ở ngoại ô Paris và cải tạo lại chúng. Ông ta cho những người không có lựa chọn nào khác thuê nhà với giá cắt cổ. Cứ cuối tháng, ông ta lại làm một vòng quanh những căn hộ cho thuê đó để thu hoạch. Ông ta thò đầu qua khe cửa, đôi khi tự cho phép mình bước vào trong, để “liếc qua”, để “đảm bảo mọi thứ đều ổn”. Ông ta hỏi những câu tọc mạch và những người thuê nhà khó chịu đáp lại, cầu mong ông ta biến đi, ra khỏi bếp nhà họ, nhấc mũi ra khỏi tủ nhà họ. Nhưng ông ta vẫn đứng đó và cuối cùng họ đành mời ông ta uống thứ gì đó, ông ta nhận lời rồi chậm rãi nhấm nháp. Ông ta nói về chứng đau lưng - “ba mươi năm lái xe tải, lưng ta cứ gọi là gãy luôn ấy chứ” - ông ta bắt đầu câu chuyện như vậy.
Ông ta thích cho phụ nữ thuê nhà, vì thấy họ cẩn thận hơn và ít gây chuyện. Ông ta ưu tiên các nữ sinh viên, các bà mẹ đơn thân, những phụ nữ đã ly hôn nhưng không phải là mấy bà già đến ở rồi không trả tiền, tất cả chỉ vì họ có luật riêng của mình. Thế rồi Louise xuất hiện, với nụ cười buồn bã, mái tóc vàng, dáng vẻ thất thần. Chị được một khách thuê nhà cũ của Alizard giới thiệu, một nữ y tá ở bệnh viện Henri-Mondor, người vẫn luôn trả tiền thuê nhà đúng hạn.
Thói ủy mị khốn kiếp. Cô ả Louise này chẳng có ai thân thích. Không con, chồng chết, đã chôn. Cô ta đứng đó, trước mặt ông, tay cầm một nắm tiền và ông thấy cô ta xinh xắn, thanh lịch trong chiếc áo sơ mi cổ tròn. Cô ta nhìn ông, ngoan ngoãn, đầy vẻ hàm ơn. Cô ta thì thầm: “Tôi ốm yếu lắm” và lúc đó, ông có mong muốn cháy bỏng là được hỏi han cô ta, tìm hiểu xem cô ta làm gì từ khi chồng chết, cô ta từ đâu đến và đang phải chịu đựng nỗi đau khổ nào. Nhưng cô ta không để ông có thời gian làm thế. Cô ta nói: “Tôi vừa tìm được một công việc, ở Paris, trong một gia đình rất tốt.” Và câu chuyện dừng lại ở đó.
Lúc này, Bertrand Alizard những muốn thoát khỏi người thuê nhà câm lặng và cẩu thả kia. Ông ta đâu có ngốc. Ông ta không còn chịu đựng nổi những lời xin lỗi, thái độ trốn tránh và những lần trả tiền muộn của chị.
Ông ta không biết tại sao nhưng khi nhìn Louise ông ta thấy rùng mình. Có điều gì đó ở chị khiến ông ta ghê tởm; nụ cười khó hiểu, kiểu trang điểm quá lố, cách chị nhìn ông ta từ trên xuống mà không hề nhếch mép. Chị chưa bao giờ đáp lại bất cứ nụ cười nào của ông ta. Chị chưa bao giờ bỏ chút công sức để nhận thấy rằng ông ta đã mặc áo vest mới và đã chải lệch sang bên mái tóc màu hung thưa thớt của mình.
Alizard bước về phía chậu rửa. Ông ta vừa rửa tay vừa nói: “Tám ngày nữa tôi sẽ quay lại và mang theo trang thiết bị cùng một công nhân để tiến hành việc sửa chữa. Lúc đó cô phải đóng cho xong đồ đạc đấy.”
