Gió tháng Ba đang gầm rít quanh ngôi nhà, đồng hồ điểm hai tiếng, ngọn đèn thư phòng vẫn sáng, và Moor ngồi viết với gương mặt đầy lo lắng. Thỉnh thoảng, anh dừng lại để lật xem những trang sách phía trước; đôi khi anh ngẩn người buông hững hờ cây bút, chìm vào suy nghĩ miên man; và có lúc anh phải đặt bút xuống, đưa tay che đi đôi mắt còn mệt mỏi hơn cả tâm trí đã sai khiến chúng phải thức khuya làm việc.

Trở lại với công việc sau một quãng nghỉ như thế, anh giật mình nhẹ khi thấy Sylvia đang đứng ở ngưỡng cửa. Vội vã đứng dậy để hỏi xem nàng có bị ốm không, anh khựng lại giữa căn phòng, bởi với một nỗi bàng hoàng và linh tính chẳng lành, anh nhận ra nàng đang mộng du. Đôi mắt nàng mở tráo, bất động và vô hồn, nét mặt điềm tĩnh, nhịp thở đều đặn, và dường như mọi giác quan đều chìm sâu vào trạng thái hoàn toàn bất tỉnh. Sợ đánh thức nàng quá đột ngột, Moor đứng lặng không cử động, nhưng đầy vẻ tò mò, bởi đây là lần đầu tiên anh tận mắt chứng kiến hiện tượng mộng du; đó là một cảnh tượng lạ lùng, suýt soát như đáng sợ, khi chứng kiến cơ thể hoàn toàn vâng lệnh một cách mù quáng theo phần hồn đang dẫn dắt nó.

Trong vài phút, nàng vẫn đứng yên ở chỗ vừa xuất hiện. Sau đó, như thể giấc mơ đòi hỏi phải hành động, nàng cúi xuống, nhặt một vật gì đó từ chiếc ghế cạnh cửa, giữ nó trong giây lát, hôn nhẹ lên rồi lại đặt xuống. Chậm rãi và vững vàng, nàng bước băng qua phòng, né tránh mọi vật cản bằng bản năng chính xác thường dẫn dắt kẻ mộng du vượt qua những hiểm nguy khiến đôi mắt lúc tỉnh phải kinh hãi, rồi ngồi xuống chiếc ghế bành lớn mà anh vừa bỏ trống, tựa má vào tay vịn và nghỉ ngơi yên bình trong vài phút. Chẳng mấy chốc, giấc mơ làm nàng xao động; ngẩng đầu lên, nàng chồm người về phía trước, như thể đang nói chuyện hay vuốt ve một ai đó đang ngồi dưới chân mình. Chồng nàng vô tình mỉm cười; bởi thường khi chỉ có hai người, anh vẫn ngồi đó đọc sách hoặc trò chuyện với nàng, trong khi nàng nghịch mái tóc của anh, so sánh những lọn tóc nâu dày dặn ấy với mái tóc xoăn của chàng Milton trẻ tuổi trong bức tranh treo phía trên. Nụ cười ấy vừa chớm nở đã vội tan biến, bởi Sylvia đột ngột chồm dậy với hai tay dang rộng, cất tiếng kêu phá vỡ sự im lặng bằng một nỗi khẩn cầu đầy sức nặng:

– Không, không, anh không được nói! Em sẽ không nghe đâu!

Tiếng kêu của chính nàng đã đánh thức nàng dậy. Ý thức và ký ức quay trở lại cùng một lúc, khuôn mặt nàng tái mét vì sợ hãi khi đôi mắt đang ngơ ngác nhận ra trước mặt không phải là Warwick mà là chồng mình. Vẻ mặt đầy hoảng sợ nhưng lại vô cùng tỉnh táo ấy khiến Moor gial mình hơn cả sự xuất hiện bất ngờ hay tiếng thét vừa rồi, bởi một sự thật lóe lên trong đầu anh rằng có một nỗi phiền muộn nào đó chưa từng được ngờ tới đang đè nặng lên lòng Sylvia, và giờ đây nó đang bộc phát trái với mong muốn của nàng. Mong muốn thấu tỏ sự quyết tâm tìm ra chân tướng, anh tạm thời che giấu mục đích của mình, để thái độ bình thản của bản thân trấn an và xoa dịu nàng.

– Em yêu, đừng làm bộ dạng lạc lõng và hoảng hốt thế. Em hoàn toàn an toàn mà, chỉ là đi mộng du thôi. Này, hỡi phu nhân Macbeth, có phải em vừa sát hại ai đó nên mới la hét kỳ lạ thế này, làm anh sợ chẳng kém gì lúc anh làm em hoảng sợ đâu chứ?

– Em đã bóp chết giấc ngủ rồi. Em vừa làm gì thế? Em đã nói những gì? – nàng hỏi, run rẩy và co ro khi ngã người xuống ghế.

Hy vọng có thể làm dịu lòng nàng, anh bước lại chiếc đôn ngồi xuống và kể lại những gì vừa diễn ra. Ban đầu, nàng lắng nghe với tâm trí phân tâm, bởi cảm giác sống động về giấc mơ vẫn còn hằn sâu trong tâm trí, khiến nàng nửa tin nửa ngờ rằng Warwick sắp đứng dậy như Banquo và đòi lại chiếc ghế mà sự độc chiếm dường như đã mặc nhiên thuộc về anh ta. Một vẻ nhẹ nhõm vô bờ bã thay thế cho nỗi sợ hãi khi nàng nghe xong, và nàng tự trấn an bản thân với ý nghĩ rằng bí mật của mình vẫn là của riêng mình. Bởi dẫu đó là một vị khách trọ đầy ảm đạm trong tâm hồn, nàng vẫn chưa quyết định chấm dứt thử thách này.

– Điều gì đã khiến em đi mộng du vậy, Sylvia?

– Em nhớ là mình nghe tiếng đồng hồ điểm một giờ, rồi nghĩ bụng sẽ xuống xem anh làm gì mà muộn thế, nhưng chắc là đã ngủ quên lúc nào không hay và cứ thế hành động theo ý định trong mơ. Anh thấy đấy, em đã mặc áo choàng và đi dép lê hệt như cách em vẫn làm mỗi khi dạo chơi ban đêm lúc tỉnh giấc. Lửa sưởi ấm thật dễ chịu và trông anh ở đây thật ấm cúng làm sao; bảo sao anh thích ở lại đây tận hưởng nó đến thế.

Nàng chồm người về phía trước, sưởi ấm đôi tay theo một sự bắt chước vô thức đối với Adam, vào đêm mà nàng đã hồi tưởng lại trước khi chìm vào giấc ngủ. Moor dõi theo nàng với nỗi bất an ngày một lớn; bởi chưa bao giờ anh thấy nàng ở trong tâm trạng thế này. Nàng lảng tránh câu hỏi của anh, quay mặt đi nơi khác, nửa che giấu khuôn mặt, và với một cử chỉ dạo gần đây đã trở thành thói quen, nàng dường như cố che giấu trái tim mình. Đã nhiều lần nàng khiến anh bối rối, đôi khi làm anh buồn lòng, nhưng chưa bao giờ nàng tỏ ra sợ hãi anh. Điều này vừa tổn thương tình yêu vừa chạm đến lòng tự trọng của anh, và nó củng cố quyết tâm của Moor: phải ép nàng giải thích về những đổi thay đã diễn ra nơi nàng trong suốt những tháng mùa đông vừa qua, bởi chúng thực sự quá nhiều và đầy bí ẩn. Như thể sợ hãi sự im lặng, Sylvia lại cất lời ngay sau đó.

– Sao anh lại thức khuya thế? Đây đâu phải lần đầu tiên em thấy đèn phòng anh sáng khi em thức giấc. Anh đang nghiên cứu điều gì mà chăm chú thế?

– Nghiên cứu vợ của anh.

Tựa vào tay ghế, nàng ngước lên nhìn anh đầy tha thiết, dịu dàng, như đang khơi gợi sự thổ lộ và nài nỉ chút ân tình. Những lời nói ấy, ánh mắt ấy đâm thấu vào tận đáy lòng Sylvia, và nếu không vì ý nghĩ "mình vẫn chưa thử đủ lâu", nàng đã thốt lên lời thú tội đang chực chờ trên bờ môi. Một khi đã thốt ra, sẽ là quá muộn cho những nỗ lực thầm kín hay thành công, và những niềm hy vọng hạnh phúc nhất của người đàn ông này sẽ tan biến trong chớp mắt. Thấu hiểu rằng bản chất của anh vốn nhạy cảm và khó tính chẳng kém gì phụ nữ, nàng cũng biết rằng việc phát hiện ra tình cảm của cô dành cho Adam — dẫu cho nó từng trong sáng đến đâu, dẫu cho nó đã chừng mực thế nào — cũng sẽ vĩnh viễn làm vấy bẩn vẻ đẹp trong đời sống vợ chồng của Moor. Sẽ chẳng còn giờ phút nào được coi là thiêng liêng, chẳng còn hành động, ánh mắt hay lời nói nào của nàng hoàn toàn thuộc về anh, và cũng chẳng còn niềm hạnh phúc gia đình thân thương nào không bị che phủ bởi bóng đen của người bạn thân anh ấy. Nàng chưa thể thốt nên lời, và quay ánh mắt về phía ngọn lửa, nàng hỏi:

– Sao lại nghiên cứu em? Anh không còn cuốn sách nào hay hơn sao?

– Chẳng có cuốn nào mà anh thích đọc đến thế hay có nhu cầu thấu hiểu đến thế; bởi vì dẫu em là người gần gũi và thân thương nhất với anh, anh lại có cảm giác hiểu em ít hơn bất kỳ người bạn nào mà anh có. Anh không muốn làm tổn thương em, em yêu, cũng chẳng hề đòi hỏi khắt khe gì; nhưng từ khi chúng ta kết hôn, em ngày càng trở nên xa cách hơn, và hành động đáng lẽ phải kéo chúng ta lại gần nhau trong sự dịu dàng thì nay dường như lại đẩy chúng ta ra xa. Em chẳng bao giờ nói về bản thân mình nữa, cũng chẳng hỏi anh về những chuyển biến trong tâm trí bận rộn của em; và dạo gần đây đôi khi em còn tránh mặt anh, như thể sự cô đơn dễ chịu hơn là ở bên anh. Có phải vậy không, Sylvia?

– Thỉnh thoảng thôi; anh biết là em vốn thích ở một mình mà.

Nàng đáp lại một cách thật lòng nhất có thể, cảm nhận rằng tình yêu của anh đòi hỏi mọi sự sẻ chia ngoại trừ cái sự thật tàn nhẫn duy nhất có thể phá nát sự bình yên ấy đến mức không gì cứu vãn nổi.

– Anh vẫn biết mình là kẻ có trái tim lì lợm, nhưng anh cứ hy vọng nó không ích kỷ, – anh buồn bã nói. – Giờ thì anh thấy rằng nó đúng là như vậy, và anh vô cùng hối hận vì tinh thần đầy hy vọng của mình, vì tình yêu đầy nôn nóng đã mang lại sự thất vọng cho cả hai chúng ta. Lẽ ra anh nên chờ đợi lâu hơn, lẽ ra anh không nên quá tự tin vào khả năng chinh phục em của mình, và không bao giờ nên để em hoài phí cuộc đời trong những nỗ lực vô vọng để tìm kiếm hạnh phúc khi anh không phải là tất cả những gì em kỳ vọng. Lẽ ra anh không nên đồng ý với mong muốn được ở lại đây qua mùa đông chỉ để sống cô quạnh thế này cùng anh. Lẽ ra anh phải biết rằng một tổ ấm tĩnh lặng và một người bạn đồng hành chỉ biết nghiên cứu như anh chẳng thể có nhiều sức hút với một cô gái trẻ tuổi như em. Tha lỗi cho anh nhé, anh sẽ làm tốt hơn, và cuộc sống một chiều này của chúng ta sẽ thay đổi; bởi trong khi anh cảm thấy vô cùng mãn nguyện thì em lại đau khổ.

Thật không thể chối cãi điều đó, và với một tiếng nấc nghẹn ngào không rơi nước mắt, nàng vòng tay ôm lấy cổ anh, tựa đầu lên vai anh và ngầm thừa nhận sự thật trong lời anh nói. Nỗi muộn phiền hằn sâu thêm trên khuôn mặt anh, nhưng anh cất lời vui vẻ hơn, tin rằng mình đã tìm ra nỗi buồn thầm kín.

– Tạ ơn trời đất, mọi chuyện vẫn chưa quá muộn để cứu vãn, và chúng ta rồi sẽ hạnh phúc thôi. Sẽ có một sự thay đổi toàn diện; em sẽ không phải tận tụy vì anh nữa, mà là anh vì em. Em có muốn cùng anh đi nước ngoài, để quên đi cái tổ ấm ảm đạm này cho đến khi sự yên bình của nó trở nên hấp dẫn trở lại không, Sylvia?

– Không, Geoffrey, chưa phải lúc này. Em sẽ học cách làm cho tổ ấm này trở nên dễ chịu, em sẽ làm việc chăm chỉ hơn, và không chừa lại chút thời gian nào cho sự chán chường hay bất mãn. Em đã hứa mang lại hạnh phúc cho anh, và em có thể làm điều đó ở đây tốt hơn bất cứ nơi nào khác. Hãy để em thử lại lần nữa.

– Không, Sylvia, em đã làm việc quá sức rồi; em làm mọi thứ với sự nhiệt tình mãnh liệt đến mức vắt kiệt cả thể xác trước khi ý chí kịp mệt mỏi, và điều đó sinh ra u uất. Anh rất dễ tin người, nhưng khi thấy hành động đi ngược lại lời nói, anh không thể tiếp tục tin tưởng được nữa. Những tháng ngày qua khẳng định với anh rằng em không hạnh phúc; có phải anh đã tìm ra cái gai thầm kín đang dằn vặt em không?

Nàng không đáp, bởi sự thật thì nàng không thể nói, còn dối trá thì nàng không đành lòng trao cho anh. Anh đứng dậy, đi qua đi lại, lục lọi trong ký ức, trái tim và lương tâm để tìm kiếm bất kỳ nguyên nhân nào khác nhưng chẳng thấy gì, và chỉ nhìn thấy một lối thoát duy nhất cho sự hoang mang của mình. Anh kéo một chiếc ghế ra trước mặt nàng, ngồi xuống, và nhìn nàng với vẻ mặt đầy uy quyền, ngắn gọn hỏi:

– Sylvia, từ khi về với anh, có khi nào anh chuyên quyền, bất công hay cay nghiệt không?

– Ồ, Geoffrey, anh quá hào phóng, quá công bằng và quá dịu dàng!

– Anh có đòi hỏi quyền lợi nào ngoài những gì em đã trao, hay có vô tình và cố ý nài nỉ, ép buộc bất kỳ sự hy sinh nào không?

– Chưa bao giờ.

– Giờ thì anh đòi hỏi quyền được thấu hiểu trái tim em; anh khẩn khoản và yêu cầu một điều duy nhất: sự tin tưởng của em.

Khi ấy, nàng cảm thấy giờ khắc đã điểm và cố gắng chuẩn bị tinh thần để đối mặt với nó như lẽ ra phải thế, bằng cách nhủ rằng nàng đã nỗ lực trong những lời cầu nguyện, trong sự tuyệt vọng và cùng cực để làm tròn bổn phận của mình, nhưng rồi đã thất bại. Warwick đã đúng, nàng không thể quên anh ấy. Sức sống mãnh liệt trào dâng trong con người ấy và trong thứ tình cảm mà anh ta khơi gợi đã phú cho ký tảng trí nhớ của nàng một sức mạnh còn uy quyền hơn cả sự hiện diện hữu hình của người chồng. Nhận thức về tình yêu của anh ta lúc này đã phá hủy công sức mà sự vô tình từng giúp lòng kiên nhẫn và sự kiêu hãnh tạo dựng trước đó. Càng cố gắng quên đi, nàng càng cảm thấy khao khát sâu sắc và thiết tha hơn dẫu biết điều đó là cấm kỵ, cho đến khi những tháng ngày nỗ lực vô ích thuyết phục nàng rằng thật không thể vượt qua một niềm đam mê còn bất kham hơn cả ý chí, hơn cả sự ăn năn hay lòng kiên trì. Giờ đây, nàng mới thấy được sự sáng suốt trong lời cảnh báo của Adam, và cảm nhận rằng anh ấy hiểu rõ cả trái tim của người bạn mình lẫn trái tim nàng hơn chính bản thân nàng. Giờ đây, nàng vô cùng hối hận vì đã không nói hết sự thật khi anh ấy ở đó để giúp đỡ mình, và trước khi chút giả dối nhỏ nhoi ấy kịp tước đi sự đường hoàng của nỗi buồn. Dẫu vậy, dẫu run rẩy nhưng nàng đã hạ quyết tâm; và trong lúc Moor tiếp tục nói, nàng sẵn sàng bù đắp cho sự im lặng vừa qua bằng một lòng trung thực tuyệt đối.

– Vợ yêu ạ, sự giấu giếm không phải là sự hào phóng, bởi nỗi muộn phiền nặng nề nhất khi được sẻ chia cùng nhau cũng không thể tước đi sự ngọt ngào trong đời anh, làm mất đi sức quyến rũ của tổ ấm, hay khiến anh đau khổ hơn cái sự thiếu vắng lòng tin này. Đó là một sự sai trái kép, bởi em không chỉ hủy hoại sự bình yên của anh mà còn tự hủy hoại cả hạnh phúc của chính mình khi hoài phí sức khỏe và niềm vui trong những nỗ lực vô vọng để gánh chịu nỗi đau một mình. Đôi mắt em giờ đây hiếm khi nhìn thẳng vào mắt anh, lời nói của em thì đo đếm, hành động thì dè dặt, và sự vui tươi trong sáng đã phai mờ tất cả. Em che giấu trái tim mình khỏi anh, che giấu cả gương mặt; anh có cảm giác như đã đánh mất cô gái phóng khoáng ngày nào mà anh từng yêu, để rồi tìm thấy một người phụ nữ u sầu, người âm thầm chịu đựng cho đến khi bản chất chân thật nổi loạn và đẩy cô ấy đến lời thú tội trong giấc ngủ. Chẳng có trang nào trong cuộc đời anh mà anh không thoải mái bày tỏ cho em thấy; chẳng lẽ anh không xứng đáng nhận lại sự chân thành tương đương sao? Chẳng lẽ anh không thể nhận lại điều đó ư?

– Vâng.

– Sylvia, điều gì đang đứng giữa chúng ta?

– Adam Warwick.

Câu hỏi nghiêm túc như một lời cầu nguyện, ngắn gọn như một mệnh lệnh vừa dứt thì câu trả lời cũng vang lên ngay tức khắc, khi Sylvia quỳ xuống trước mặt anh, vén tấm màn che mà từ nay sẽ không bao giờ còn giấu nàng khỏi anh nữa, ngước nhìn lên khuôn mặt người chồng mà không còn vướng bận một bóng mây nào trong tâm hồn, và bình tĩnh kể lại toàn bộ sự thật.

Sự thật ấy quá bất ngờ, quá khó tin để có thể chấp nhận hay thấu hiểu ngay lập tức. Moor giật mình khi nghe cái tên đó, rồi chồm người về phía trước, nín thở và chăm chú, như muốn chộp lấy từng từ trước khi chúng rời khỏi bờ môi nàng; những từ ngữ gợi lại những sự việc và hành động vốn tối tăm và vô nghĩa cho đến khi tia lửa của sự thông tuệ châm ngòi cho cả một chuỗi ký ức dài và soi rọi tâm trí anh với tốc độ khủng khiếp. Bị che mờ bởi sự tận tụy của chính mình, việc biết về tình yêu và sự mất mát của Adam dường như là minh chứng cho lòng trung thành của anh ta; ý nghĩ rằng anh ta yêu Sylvia chưa từng xuất hiện trong đầu Moor, và điều đó vẫn thật khó tin ngay cả khi chính miệng nàng kể lại. Nàng đã đúng khi sợ hãi tác động mà sự thật này sẽ gây ra cho anh. Nó cứa vào lòng tự trọng của anh, tổn thương trái tim anh, và vĩnh viễn vấy bẩn niềm tin của anh vào tình yêu và tình bạn. Khi sự thật ập đến, lạnh lẽo và cay đắng như ngọn sóng biển, nàng nhìn thấy sự đau đớn trắng bệch và nỗi phẫn nộ của một tâm hồn bị tổn thương đang dâng lên trên khuôn mặt anh, sự đau đớn mang theo nỗi khổ của một người phụ nữ cùng cường độ đam mê mạnh mẽ của một người đàn ông. Ánh mắt anh trở nên rực lửa và cương nghị, những đường gân nổi đậm trên vầng trán, những nếp nhăn quanh khóe miệng trở nên cứng đờ và nhẫn tâm, toàn bộ khuôn mặt biến đổi một cách đáng sợ. Khi nhìn ngắm, Sylvia thầm tạ ơn trời đất vì Warwick không có mặt ở đây để gánh chịu sự đền tội tức khắc cho một lỗi lầm vô tình mà người bạn của anh ta có thể đã đòi hỏi trước khi cơn cám dỗ tự nhiên nhưng không xứng đáng này qua đi.

– Giờ thì em đã trao hết mọi sự tin tưởng dẫu có lẽ em đã bẻ gãy trái tim cả hai khi làm điều đó. Em không mong được tha thứ ngay lúc này, nhưng em chắc chắn rằng anh sẽ rủ lòng thương, và em phó mặc số phận của mình trong tay anh. Geoffrey, em phải làm gì đây?

– Hãy đợi anh, – đẩy nàng ra, Moor bỏ đi khỏi phòng.

Tâm trí đau đớn đến mức quên mất rằng mình còn một thể xác, Sylvia vẫn ngồi nguyên ở đó, hai tay ôm lấy đầu để cố nhớ lại những gì vừa diễn ra, và tự củng cố tinh thần cho những gì sắp tới. Cảm giác đầu tiên của nàng là sự nhẹ nhõm khôn tả. Cuộc chiến kéo dài đã chấm dứt; nỗi bận tâm ám ảnh đã biến mất; giờ đây chẳng còn gì phải che giấu nữa; nàng lại có thể là chính mình, và tâm hồn nàng vươn lên với một chút sự linh hoạt thuở nào khi gánh nặng được trút bỏ. Trong một khoảnh khắc, nàng tận hưởng sự tự do nhọc nhằn mới kiếm được ấy, rồi ký ức rằng gánh nặng không hề biến mất mà chỉ được đặt lên vai người khác lại lấp đầy lòng nàng bằng nỗi đau đớn quá đỗi buốt giá không thể trút thành nước mắt, quá sâu sắc để có thể hy vọng chữa lành ngoại trừ bằng hành động. Nhưng hành động thế nào đây? Nàng đã thực hiện bổn phận bị trì hoãn quá lâu, quá vô ích ấy, và khi ánh hào quang thỏa mãn ban đầu qua đi, nàng nhận ra trước mặt mình là sự lo âu, hối hận và đớn đau được nhân lên gấp bội. Sự thật đứng đó trần trụi và lạnh lùng, và không sức mạnh nào của nàng có thể rút lại những lời đã phơi bày nó trước mặt chồng, không thể trả lại cho họ sự mù quáng thuở ban đầu hay những thăng trầm của hy vọng và sợ hãi sau này. Trong khoảng không gian tĩnh lặng kéo dài bao trùm căn phòng, nàng có thời gian để làm dịu sự xao động và xoa dịu nỗi dằn vặt của mình bằng một niềm tin mơ hồ nhưng hữu ích vốn hiếm khi rời bỏ những tâm hồn lạc quan: rằng một điều gì đó, dẫu chưa thấy và chưa ngờ tới, sẽ xuất hiện để hàn gắn vết nứt, chỉ ra việc phải làm, và đem lại hạnh phúc cho tất cả vào phút cuối.

Moor đi đâu hay ở lại bao lâu thì Sylvia chẳng bao giờ hay biết, nhưng khi cuối cùng anh trở lại, cái nhìn đầu tiên đã cho nàng thấy rằng niềm kiêu hãnh cũng là thứ đáng sợ chẳng kém gì cơn thịnh nộ. Chẳng có vàng nào là không pha tạp, và giờ đây nàng nhìn thấy mặt tối của một bản chất vốn dường như chỉ toàn ánh nắng. Nàng biết anh rất kiêu hãnh, nhưng chưa từng nghĩ mình lại là nguyên nhân gây ra biểu hiện buồn bã nhất của nó; thứ biểu hiện cho thấy sự hiện diện của niềm kiêu hãnh ấy có thể biến nỗi buồn thầm lặng của một người đàn ông công chính và dịu dàng thành một thử thách khó vượt qua hơn cả sự giận dữ tột cùng hay những lời trách móc cay đắng nhất. Gần như chẳng tái đi so với lúc ra đi, trên gương mặt anh không hề có dấu hiệu của cảm xúc dữ dội nào. Đôi mắt anh ánh lên vẻ sắc lạnh và tối sẫm, một nếp nhăn lo lắng hằn trên vầng trán, và một sự nghiêm nghị u sầu thay thế cho nét thanh thản vui tươi từng có trên khuôn mặt. Sự thay đổi nằm ở đâu thì Sylvia không thể nói rõ, nhưng một sự biến chuyển tinh tế nào đó đã bao trùm lên toàn bộ con người anh. Cái giá lạnh đột ngột đã tàn phá tình cảm dịu dàng nhất trong đời anh dường như vẫn để lại dư âm buốt giá, cướp đi vẻ ngoài nồng hậu cuốn hút của anh, tước đi âm hưởng ấm áp từ lồng ngực trong giọng nói của anh, và khoác lên anh dáng vẻ của một kẻ đang kiên quyết tự nhủ: "Ta phải chịu đau khổ, nhưng ta sẽ chịu đựng nó một mình."

Lạnh lùng và điềm tĩnh, anh đứng nhìn nàng với một biểu cảm kỳ lạ, như thể đang cố gắng nhận thức thực tại, và nhìn thấy ở nàng không phải là người vợ mà là người tình của Warwick. Bị đè nặng bởi nỗi sợ cũ, giờ đây lại được phóng đại bởi một sự tiếc nuối vô biên, nàng chỉ có thể ngước nhìn anh với cảm giác rằng chồng mình đã trở thành vị quan tòa phán xét nàng. Thế nhưng khi nhìn, nàng vẫn ý thức được một sự kinh ngạc thoáng qua trước sự hoán đổi nhân vật dường như đang diễn ra ở hai người vốn vô cùng gần gũi và thân thiết với mình. Warwick với trái tim mạnh mẽ đã khóc như một đứa trẻ, nhưng lại chấp nhận sự thất vọng mà không một lời oán trách và chịu đựng nó một cách nam tính. Moor — người mà nàng tưởng sẽ sớm thể hiện sự yếu mềm ấy hơn — lại trở nên nổi giận trước, rồi trở nên lạnh lùng và cứng rắn, hệt như những gì nàng từng nghĩ về người bạn của anh ấy trước khi cơn cám dỗ tự nhiên nhưng không đáng có này qua đi. Nàng đã quên mất rằng nỗi đau của Moor sắc bén hơn, vết thương của anh sâu thẳm hơn bởi niềm hy vọng kiên nhẫn được ấp ủ quá lâu; bởi nhận thức rằng anh chưa từng và sẽ không bao giờ được yêu như cách anh yêu; bởi cảm giác bất công chắc chắn sẽ bùng cháy ngay cả trong trái tim hiền hòa nhất khi đối mặt với một sự thật bị che giấu muộn màng và sự mất mát toàn diện như thế.

Sylvia cất lời trước, không phải bằng âm thanh, mà bằng một cử chỉ thỉnh cầu nhỏ, một ánh nhìn phục tùng đầy đau đớn. Anh đáp lại cả hai, không phải bằng những lời than khóc hay trách móc, mà chỉ bằng một chút dịu dàng quen thuộc trong cái chạm và giọng nói đủ để khiến những giọt nước mắt của nàng vỡ òa, khi anh đỡ nàng ngồi xuống chiếc ghế cổ mà họ vẫn thường ngồi bên nhau, ngồi vào chiếc ghế đối diện, dọn sạch một khoảng trống trên chiếc bàn giữa hai người, và nhìn qua phía bên kia với dáng vẻ của một kẻ quyết tâm tìm thấy lối đi cho riêng mình và sẽ tuân theo nó bất chấp cái giá phải trả.

– Giờ thì Sylvia, anh đã có thể lắng nghe như lẽ ra phải thế.

– Ồ, Geoffrey, em có thể nói gì đây?

– Hãy nhắc lại tất cả những gì em vừa kể cho anh. Lúc nãy anh chỉ nắm bắt được một sự thật, còn giờ anh cần những tình tiết cụ thể, bởi anh thấy lời thú tội này thật khó tin.

Có lẽ chẳng có sự chuộc tội nào khắc nghiệt hơn thế lại được đặt lên vai nàng: phải ngồi đó, mặt đối mặt, mắt đối mắt, và kể lại lần nữa câu chuyện nhỏ bé về mối tình bị ngăn cản và những nỗ lực vô ích ấy. Sự kích động từng cho nàng dũng khí để thú nhận lần đầu, thì giờ đây, việc phải cẩn trọng lặp lại những gì từng trào ra tự do từ bờ môi lại trở thành một cực hình. Nhưng nàng vẫn làm, mừng vì được chứng minh lòng ăn năn qua bất kỳ bài kiểm tra nào anh đưa ra. Nước mắt thường làm mờ tầm nhìn của nàng, những cảm xúc không thể kìm nén thường chặn đứng lời nàng; và hơn một lần, nàng hướng về anh ánh nhìn khẩn khoản, hỏi một cách rõ ràng chẳng kém gì lời nói: "Em có phải tiếp tục nữa không?"

Chăm chú tìm hiểu cho bằng hết, Moor không hề hay biết về thử thách mà anh đang áp đặt, không nhận ra rằng sự thay đổi ở chính anh mới là lời trách móc cay nghiệt nhất mà anh có thể đưa ra, và với sự kiên trì vừa dịu dàng vừa cương quyết, anh theo đuổi mục đích của mình cho đến cùng. Khi những giọt mồ hôi lớn lăn dài trên má nàng, anh lặng lẽ lau chúng đi; khi nàng ngừng lại, anh kiên nhẫn đợi cho đến khi nàng bình tâm; và khi nàng cất lời, anh lắng nghe mà hiếm khi ngắt lời ngoại trừ thỉnh thoảng đặt ra một câu hỏi. Thỉnh thoảng, một cơn bừng sáng của nỗi đau đớn dữ dội quét qua gương mặt anh, khi một cụm từ nào đó — ngầm ám chỉ thay vì diễn tả trực tiếp tình yêu của Warwick hay nỗi khát khao của Sylvia — lọt qua đôi môi người kể, và khi nàng miêu tả cuộc chia tay của họ ngay tại chính chốn này, ánh mắt anh rời khỏi nàng hướng về lò sưởi mà những lời nàng thốt lên dường như đã biến nó thành hoang tàn, với một cái nhìn mà nàng chẳng bao giờ có thể quên. Nhưng khi câu hỏi cuối cùng đã được đáp lời, lời thỉnh cầu sự tha thứ cuối cùng đã được thốt lên ngắt quãng, chẳng còn lại gì ngoài sự kiêu hãnh tái nhợt; và giọng nói của anh lạnh lùng, tĩnh lặng hệt như dáng vẻ của anh.

– Phải, chính điều này đã làm anh bối rối và khiến anh mò mẫm trong bóng tối lâu đến thế, bởi anh đã hoàn toàn đặt niềm tin vào những gì anh hoàn toàn yêu thương.

– Than ôi, chính sự tin tưởng tuyệt đối ấy đã khiến nhiệm vụ của em trở nên quá cần thiết và quá đỗi khó khăn. Biết bao lần em khao khát được đến bên anh với nỗi muộn phiền to lớn của mình hệt như cách em vẫn thường làm với những nỗi buồn nhỏ nhặt khác. Nhưng ở đây, anh sẽ còn phải chịu đựng nhiều hơn cả em; và khi đã gây ra lỗi lầm, thì em phải là người gánh chịu hình phạt. Vì thế, hệt như bao tâm hồn yếu đuối nhưng sẵn lòng khác, em đã cố gắng giữ cho anh được hạnh phúc bằng mọi giá.

– Một lời chân thành trước khi chúng ta kết hôn hẳn đã tha cho chúng ta khỏi điều này. Em không thể đoán trước kết cục và can đảm thốt lên nó sao, Sylvia?

– Giờ thì em thấy rồi, nhưng lúc đó thì không, nếu không em đã nói ra một cách thoải mái hệt như đêm nay. Em cứ nghĩ mình đã vượt qua được tình cảm dành cho Adam; có vẻ như thật nhân từ khi tha cho anh một sự thật có thể làm xáo trộn tình bạn của anh, thế nên dẫu em đã nói sự thật, em lại không nói ra toàn bộ. Em cứ nghĩ những cám dỗ đều đến từ bên ngoài; em có thể chống lại những thứ đó, và em đã làm được, ngay cả khi nó mang hình hài của Adam. Cám dỗ lần này đến quá bất ngờ, trông có vẻ vô hại, hào phóng và công bằng đến mức em đã nhượng bộ mà không hề hay biết đó là một sự cám dỗ. Chắc chắn em đã tự lừa dối mình một cách tàn nhẫn hệt như cách em lừa dối anh, và Chúa chứng giám cho việc em đã cố gắng bù đắp cho nó thế nào khi thời gian dạy cho em biết về sai lầm chết người của mình.

– Tội nghiệp em, còn quá sớm để em chơi trò chơi hiểm nghèo của những trái tim. Lẽ ra anh phải nhận ra điều đó, và để em lại với những niềm vui trong trẻo, giản đơn của tuổi thiếu nữ. Tha lỗi cho anh vì đã giữ em làm tù nhân lâu đến thế; hãy tháo bỏ chiếc cùm mà anh đã tròng vào, và đi đi, Sylvia.

– Không, xin đừng đẩy em ra xa lúc này; đừng nghĩ rằng em có thể làm tổn thương anh rồi lại vui vẻ rời bỏ để mặc anh chịu đựng cô độc. Hãy nhìn lại vẻ dịu dàng vốn có của anh nếu có thể; hãy nói chuyện với em như anh vẫn từng; hãy để em bày tỏ trái tim mình và anh sẽ thấy anh chiếm giữ một khoảng không gian lớn nhường nào trong đó. Hãy để em bắt đầu lại, bởi giờ đây bí mật đã được phơi bày, chẳng còn nỗi sợ nào ngăn cản tình yêu nữa; và em có thể dồn toàn lực để học lấy bài học mà anh đã kiên trì dạy dỗ.

– Em không thể đâu, Sylvia. Chúng ta đã ly hôn chẳng khác nào khi tòa án và bồi thẩm đoàn đã phán quyết một cuộc chia tay vừa chính đáng vừa cay đắng cho chúng ta. Em không bao giờ có thể làm vợ anh với một tình cảm không thể khuất phục ngự trị trong tim; anh cũng chẳng bao giờ có thể làm chồng em khi bóng đen của sự sợ hãi vẫn còn tồn tại. Anh muốn có tất cả hoặc chẳng có gì.

– Adam đã tiên liệu trước điều này. Anh ấy hiểu rõ anh nhất, và lẽ ra em nên tuân theo lời khuyên dũng cảm mà anh ấy đã trao cho em từ lâu. Ôi,ách chi giờ này anh ấy ở đây để giúp chúng ta!

Khao khát ấy thốt lên từ đôi môi Sylvia một cách vô tình khi nàng quay sang tìm kiếm sức mạnh từ tâm hồn mạnh mẽ từng yêu thương nàng. Nhưng nó chẳng khác nào ngọn gió thổi vào đống lửa âm ỉ; một cơn quặn thắt của sự ghen tuông bóp nghẹt trái tim Moor, và anh thốt lên bằng một tia sáng lóe lên trong mắt khiến Sylvia gial mình hơn cả sự thay đổi chóng mặt trong giọng nói và dáng vẻ.

– Im đi! Em có nói bất cứ điều gì về bản thân em hay về anh thì anh cũng có thể chịu đựng được, nhưng xin hãy tha cho anh âm thanh của cái tên Adam vào đêm nay. Bản chất của một người đàn ông không dễ tha thứ như phụ nữ, và những kẻ ưu tú nhất trong chúng ta cũng nuôi dưỡng những xung động mà em chẳng thể nào ngờ tới. Nếu anh phải mất đi người vợ, người bạn và mái ấm, thì vì ơn Chúa, xin hãy giữ lại cho anh lòng tự trọng của chính mình.

Mọi sự lạnh lùng và kiêu hãnh tan biến khỏi gương mặt Moor khi cao trào của nỗi buồn ập đến; với một cử chỉ bộc phát, anh vắt hai tay lên bàn, gục đầu xuống trong cơn bộc phát của nỗi đau không rơi nước mắt — thứ đau đớn mà chỉ đàn ông mới thấu hiểu.

Sylvia khao khát được cất lời biết bao! Nhưng những lời dịu điều nhất thì lấy đâu ra sự an ủi? Nàng tìm kiếm một gợi ý xoa dịu nào đó, một tia hy vọng hạnh phúc hơn; chẳng có gì xuất hiện cả. Ánh mắt nàng khẩn khoản hướng về những bức tranh các Nữ thần Vận mệnh phía trên như thể đang nài nỉ họ giúp đỡ. Nhưng họ nhìn lại nàng với vẻ lạnh lùng câm lặng, và theo bản năng, suy nghĩ của nàng vượt qua họ để hướng về Bậc Tể trị của mọi số phận, cầu xin sự giúp đỡ chưa từng bị chối từ. Không có lời văn nào thể hiện lời cầu xin của nàng, không có âm thanh nào diễn tả nó, chỉ là một tiếng kêu không tiếng động phát ra từ tận sâu thẳm của một tâm hồn thống hối, tự nhận lấy sự yếu mềm của mình, phơi bày những khao khát. Nàng cầu nguyện cho sự phục tùng, nhưng nhu cầu sâu thẳm hơn của nàng đã được thấu suốt, và khi nàng xin sự kiên nhẫn để chịu đựng, Thiên đàng đã ban cho nàng sức mạnh để hành động, và từ thử thách sắc bén này mang lại cho nàng một sức mạnh tốt đẹp hơn cùng sự thấu hiểu bản thân rõ ràng hơn những năm tháng trải nghiệm phẳng lặng có thể ban tặng. Một cảm giác an toàn, vững chãi ập đến với nàng khi sự phó thác hoàn toàn ấy bảo đảm bằng thứ sức mạnh nâng đỡ vạn vật rằng nàng đã tìm thấy thứ mình khao khát nhất để làm cho cuộc đời trở nên trong sáng và bổn phận trở nên ngọt ngào. Úp mặt vào hai tay, nàng ngồi đó, quên mất rằng mình không chỉ có một mình, trong khoảnh khắc ngắn ngủi mà quý giá ấy, nàng cảm nhận được sự an ủi vô bờ bến của một đức tin ngây thơ trẻ thơ hướng về một Người Bậc Bạn duy nhất — Đấng mà khi chúng ta bị tất cả bỏ rơi, thậm chí bị chính bản thân ruồng rẫy, vẫn chìa bàn tay ra và ôm ấp chúng ta vào lòng đầy dịu dàng.

Giọng nói của người chồng đã kéo nàng trở lại, và khi ngước lên, nàng cho anh thấy một vẻ mặt đầy thiết tha, kiên nhẫn, nó chạm đến trái tim anh hệt như một lời quở trách vô thức. Những giọt nước mắt đầu tiên mà nàng từng thấy đã dâng lên trong mắt anh, và tất cả sự dịu dàng thuở nào quay trở lại trong giọng nói, làm mềm mỏng đi cái quyết định ruồng bỏ vốn ban đầu được bắt đầu một cách lạnh lùng hơn.

– Em yêu, sự im lặng và nghỉ ngơi là tốt nhất cho cả hai chúng ta đêm nay. Chúng ta không thể đối phó với rắc rối này như lẽ ra phải thế cho đến khi bình tĩnh hơn; rồi chúng ta sẽ cùng bàn bạc xem làm thế nào để chấm dứt nhanh nhất những gì lẽ ra không bao giờ nên bắt đầu. Tha lỗi cho anh, hãy cầu nguyện cho anh, và trong giấc ngủ hãy quên anh đi một lúc.

Anh giữ cửa cho nàng, nhưng khi bước qua, Sylvia ngước gương mặt lên chờ đợi nụ hôn chúc ngủ ngon — thứ vốn chưa từng vắng bóng từ khi nàng trở thành vợ anh. Nàng không nói, nhưng ánh mắt khiêm nhường khẩn khoản xin món quà tha lỗi ấy; và nó không bị từ chối. Moor đặt tay lên môi nàng, nói rằng "những điều này giờ là của Adam rồi", và hôn lên trán nàng.

Chỉ là một hành động nhỏ nhoi nhường ấy: nhưng nó đánh gục Sylvia với sự chắc chắn đầy đau đớn về mất mát đã giáng xuống cả hai, và nàng lê bước rời đi, cảm thấy bản thân như một kẻ lưu vong bị tước đoạt khỏi trái tim và tổ ấm mà nàng sẽ chẳng bao giờ còn có thể làm nữ chủ nhân hạnh phúc nữa.

Moor dõi theo bóng dáng nhỏ bé đang bước lên lầu, vừa đi vừa khóc nức nở khe khẽ, như thể anh đang họa lại tiếng thở dài "không bao giờ còn thế nữa" được gửi gắm qua những giọt nước mắt ấy, và khi bóng nàng khuất dạng cùng một cái ngoái đầu nhìn lại phía sau, anh tự giam mình trong cô đơn cùng nỗi buồn to lớn của chính mình.