Các vị đã từng chứng kiến biểu hiện của Mao Trạch Đông khi đối mặt với áp lực từ cái chết chưa?

Đã từng chứng kiến. Ngài ấy rất bình tĩnh.

Bước đi trước nọng súng của lực lượng truy binh gồm 7 lữ đoàn, điều này có thể tính là đối mặt với áp lực của cái chết chứ? Bước đi thong thả, nghênh ngang, có tính là bình tĩnh không? Cho nên câu hỏi này của các vị, tôi đã sớm đáp rồi.

Nếu các vị cho rằng khoảng cách trên núi dưới núi còn xa, chưa đủ để tạo ra bầu không khí khủng bố thích hợp, vậy tôi có thể lấy thêm cho các vị một ví dụ.

Vượt sông Hoàng Hà sang khu căn cứ Tấn Sát Ký, Mao Trạch Đông ở tại Thôn Thành Nam, nơi đặt trụ sở Bộ Tư lệnh Quân khu Tấn Sát Ký. Tháng 5, ngài chủ trì triệu tập hội nghị bí thư kéo dài 10 ngày. Sau khi hội nghị kết thúc, ngài rất hưng phấn, không nghỉ ngơi mà soạn thảo một bức điện dài gửi Đặng Tiểu Bình - người đang tiến sâu vào Đại Bích Sơn để gây dựng khu căn cứ, đồng thời còn soạn thảo thông cáo triệu tập Hội nghị Hiệp thương Chính trị toàn quốc.

Viết xong thông cáo, trời đã tờ mờ sáng. Mao Trạch Đông ra sân tản bộ một vòng, vặn hông, mở rộng lồng ngực, rồi quay vào nhà thu dọn bút mực và bản thông cáo, nói: "Ngân Kiều, tôi nghỉ ngơi đây."

Tôi vội lấy hai viên Amytal, rót nước mời ngài uống. Mao Trạch Đông là con trai của nông dân, khi đi ngủ có thói quen cởi trần trụi. Ngài nằm xuống là thế nào cũng phải đọc sách báo một lát. Nửa tiếng sau, ngài đặt tờ báo sang bên gối, đôi mắt khép lại. Tôi hiểu rằng không cần phải uống thuốc ngủ lần thứ hai nữa, liền rón rén bước ra khỏi phòng.

Giang Thanh đã thức dậy, sinh hoạt của bà rất có quy luật. Bà ở trong một căn phòng nhỏ sát vách. Nhiếp Vinh Trăn cũng đã dậy, đi tản bộ một vòng về thì bắt tay Giang Thanh, trò chuyện gì đó. Mỗi lần gặp mặt họ đều bắt tay nhau, đối xử với đối phương rất khách sáo, nhưng lời nói không nhiều lắm, trò chuyện vài câu là Nhiếp Vinh Trăn quay về phòng. Nhiếp Vinh Trăn nhường phòng cho Mao Trạch Đông ở, còn mình thì chuyển ra dãy nhà phía sau.

Ngay lúc đó, còi phòng không trên đỉnh núi phía bắc Thôn Thành Nam đột ngột reo lên. Tim tôi thắt lại, căng thẳng đến mức lập tức nín thở. Thôn Thành Nam không giống với Diên An, ở Diên An, hễ máy bay địch vừa tiến vào Khu biên khu Thiểm Cam Ninh là điện thoại đã gọi đến Diên An, Diên An có thể kịp thời hú còi phòng không. Còn Thôn Thành Nam lại ở rất gần Bắc Bình, hơn nữa chỉ khi phát hiện máy bay địch trên đỉnh núi thì mới có thể hú còi, thời gian đã vô cùng gấp gáp; chỗ ở của Mao Trạch Đông cách hầm trú ẩn hơn một trăm mét, động thái mà chậm trễ một chút thôi sẽ vô cùng nguy hiểm.

Tôi lo lắng đến mức chẳng biết làm thế nào, cứ quanh quẩn trước cửa phòng Mao Trạch Đông. Có lẽ các vị thấy buồn cười: Việc này chẳng đơn giản sao? Cẩn thận không thừa, gọi Mao Trạch Đông dậy chạy đến hầm trú ẩn là được chứ gì?

Sự việc mà đơn giản như vậy, thì tôi dẫu có ngốc đến mấy cũng không đến mức cuống cuồng như vậy. Ở đây có một điểm đặc biệt: Mao Trạch Đông rất khó ngủ. Ngài nổi cáu, mười lần thì có đến chín lần là do bị tiếng động làm tỉnh giấc, nhỡ may máy bay địch không phải đến ném bom, ngài nhất định sẽ nổi giận lôi đình. Mao Trạch Đông nổi giận thực sự là "cơn giận lôi đình", tiếng quát như sấm rền, lại còn tự xưng là lão tử: "Lão tử chống đỡ ngươi!", "Lão tử không cần ngươi!", "Ngươi đứng đó cho lão tử!"... Nổi giận một trận như thế tổn hại rất lớn đến cơ thể ngài, sẽ khiến tinh thần suy sụp mất mấy ngày.

Đội trưởng cảnh vệ Diêm Trường Lâm nhón chân chạy tới, vừa gấp gáp vừa cẩn trọng, hạ thấp giọng hỏi: "Làm sao bây giờ? Làm sao bây giờ? Có đánh thức ông cụ dậy không?"

Những người đi theo Mao Trạch Đông lâu năm, đôi khi gọi ngài là ông cụ.

"Ngài vừa uống thuốc ngủ chợp mắt được chốc lát..." Tôi cứ liên tục xoa hai bàn tay vào nhau.

"Trời đất ơi, nhỡ máy bay địch đến ném bom thì làm thế nào?"

"Nhỡ không ném bom thì sao? Có gọi ông tổ cũng muộn rồi!"

Đang lúc không biết quyết định thế nào, 3 chiếc máy bay địch đã áp sát bầu không khí, lượn lờ ngay trên đầu chúng ta. Ai nấy đều ngẩn ngơ như gà gỗ, không trốn không tránh. Bây giờ chỉ có thể cầu nguyện linh hồn vắc-xin của Các Mác phù hộ mà thôi. Không ném bom thì vạn sự tốt lành; còn nếu ném bom xuống, chi bằng chúng ta chết trước đi, chứ đừng sống mà để ngàn người chê vạn người mắng, mang tội danh muôn thuở...

Máy bay địch lượn hai vòng, ù ù bay về hướng Bắc Bình. Chúng tôi giống như đang vác một cối xay đá lớn bỗng nhiên rơi xuống đất, toàn thân nhẹ bẫng một trận, suýt chút nữa thì nhảy cẫng lên. Trong lòng liên tục kêu gào linh hồn Các Mác hiển linh.

Sự nhẹ nhõm tan biến trong chớp mắt, chúng tôi lại bị sự lo âu mới bao trùm: Ba chiếc máy bay này rõ ràng là máy bay trinh sát, sau khi trinh sát xong... Tiêu rồi! Chúng tôi nghĩ rằng máy bay ném bom sẽ bay đến ngay sau đó. Sân quân khu khác với những ngôi nhà dân tự nhiên hỗn tạp ở ngoài, chúng được xây bằng những dãy nhà trệt ngay ngắn, mục tiêu rất rõ ràng, ném phát nào trúng phát đó!

Vẫn là mâu thuẫn giữa việc máy bay địch có đến hay không, cách làm sáng suốt nhất là đùn đẩy mâu thuẫn lên trên. Chúng tôi thuộc quyền lãnh đạo của Giang Thanh, hãy để bà ấy quyết định phải làm thế nào. Nhiếp Vinh Trăn phái thư ký Phạm của ông sang bàn bạc, kết quả bàn bạc là tạm thời không làm phiền Mao Trạch Đông, chúng tôi trước tiên chuẩn bị tốt mọi công tác phòng không, tổ chức nhân sự canh gác ở cửa phòng Mao Trạch Đông, đặt cáng cứu thương bên cạnh, hễ máy bay địch đến ném bom là khiêng Mao Trạch Đông chạy thẳng vào hầm trú ẩn.

Đúng vào giờ ăn sáng, có người đến gọi chúng tôi lần lượt đi ăn cơm. Không một ai trong chúng tôi đi cả. Vào thời điểm thế này làm sao có thể rời khỏi Mao Trạch Đông chứ?

Hơn 8 giờ, còi phòng không trên Bắc Sơn lại hú lên lần nữa. Không thể do dự thêm nữa, Diêm Trường Lâm hô lớn một tiếng: "Làm theo lời Bành tổng nói!" Tôi đã phá cửa xông vào.

Khi rút lui khỏi Diên An, Bành Đức Hoài từng nói với Diêm Trường Lâm rằng: "Vào thời khắc then chốt, trong tình huống nguy hiểm, bất kể Chủ tịch có đồng ý hay không, các cậu cứ khiêng ngài ấy lên mà chạy. Đợi đến nơi an toàn rồi hãy nói lý lẽ sau. Chủ tịch cũng sẽ tha thứ thôi."

Tôi lao đến trước giường Mao Trạch Đông: "Chủ tịch, có tình hình..." "Đứa nào?" Mao Trạch Đông bừng tỉnh, ngẩn ngơ trợn mắt nhìn tôi, có vẻ sắp nổi giận. Diêm Trường Lâm đã chẳng nói chẳng rằng đỡ ngài đứng dậy: "Chủ tịch, máy bay địch sắp đến ném bom rồi, ban nãy đã có ba chiếc máy bay trinh sát bay qua, bây giờ còi phòng không lại reo lên lần nữa, chắc chắn máy bay tới là máy bay ném bom, xin Chủ tịch mau chóng đến hầm trú ẩn để phòng không."

Mao Trạch Đông cuối cùng cũng hiểu ra chuyện đang xảy ra trước mắt. Thế nhưng, ngài lại bất chấp thời gian và hoàn cảnh, kiên cường duy trì thói quen sinh hoạt của mình. Tôi hoảng loạn thay áo quần cho ngài, ngài lại đưa tay ra: "Lấy thuốc lá đây. Châm cho tôi một điếu hút." Trời đất ơi! Tôi kêu lên: "Chủ tịch, không kịp nữa rồi!"

Mao Trạch Đông khó chịu nhíu mày: "Đã ném bom rồi à?"

Diêm Trường Lâm sốt ruột giậm chân: "Ấy da, Chủ tịch, máy bay ném bom vừa đến là ném bom ngay. Ném xuống rồi thì chạy cũng không kịp đâu. Ngài nghe kìa..."

"Nghe cái gì? Châm thuốc!" Mao Trạch Đông ra lệnh.

"Nhanh nhanh nhanh!" Giang Thanh xông vào, hô ở cửa: "Máy bay xuống rồi, máy bay xuống rồi!" Vừa dứt lời, người bà lách mình nhảy ra cửa, từ đằng xa tiếp tục truyền đến tiếng kêu giục giã của bà: "Đi mau đi mau!"

Tình hình vô cùng cấp bách! Tôi thô bạo thò tay luồn vào dưới nách Mao Trạch Đông. Diêm Trường Lâm tiện tay khoác một chiếc áo bông lên người Mao Trạch Đông, Thạch Quốc Thụy và Tôn Vấn Quốc liền đỡ lấy cánh tay bên kia của Mao Trạch Đông. "Nhanh lên nhanh lên!" Tôi hô lên, bốn người vừa khiêng vừa đỡ, kéo xốc Mao Trạch Đông chạy thẳng ra ngoài cửa.

Vừa ra khỏi cửa, một trận rít gào vút qua trên đầu, chúng tôi theo bản năng rụt cổ lại, lùi bước về phía sau. Vẫn chưa hiểu chuyện gì xảy ra? Mặt đất hoàng thổ dưới chân chấn động mạnh, bên tai vang lên tiếng nứt vỡ đục ngầu như trứng thối. Thế là, chúng tôi giống như bị bùa định thân, tất cả đều cứng đờ lại.

“A!” Từ đằng xa truyền đến tiếng thét tuyệt vọng của Giang Thanh. Tôi bừng tỉnh lại, mở trừng mắt nhìn, mồ hôi lạnh toát ra ào ào. Trời ơi, ba quả bom xếp thành một chùm, rơi ngay trước cửa phòng Mao Trạch Đông, với tay là tới! Tôi muốn hét, muốn chạy, nhưng lại như bị đóng băng không thể làm ra bất kỳ phản ứng nào.

Tiếp theo, chuyện không thể tưởng tượng nổi đã xảy ra: “Nó bị làm sao thế?” Mao Trạch Đông nhìn chằm chằm ba quả bom ấy, giống như một triết gia đang suy ngẫm vấn đề trọng đại nào đó, đầy vẻ hồ nghi định cúi người xuống. Ngài hứng thú với con quay đang xoay vù vù ở phần đuôi quả bom đó, vươn một ngón tay ra, hình như muốn khều con quay ấy...

“Bom! Đó là bom!” Giang Thanh hét lên, giậm chân. Trên đầu lại vang lên tiếng rít của máy bay bổ nhào, bà lập tức bật nhảy lên như quả bóng bay bơm quá căng, chạy về phía hầm trú ẩn. Cùng lúc đó, bốn nhân viên cảnh vệ chúng tôi cũng giống như bị móc sắt hụt đốt vào người, kêu lên: “Chạy mau. Chạy mau!” Khiêng xốc Mao Trạch Đông, chân không chạm đất lao mạnh về phía hầm trú ẩn.

“Nhanh lên! Nhanh lên! Máy bay sắp ném bom rồi! Máy bay sắp ném bom rồi!” Nhiếp Vinh Trăn vừa điên cuồng vẫy tay vừa hét ở cửa hầm.

Tôi dốc hết toàn lực khiêng Mao Trạch Đông chạy. Chiếc áo bông của Mao Trạch Đông suýt nữa thì rơi tuột xuống, chúng tôi không dám dừng bước, cũng không cho phép Mao Trạch Đông dừng bước, một tay tôi xốc cánh tay Mao Trạch Đông lên, tay kia đỡ lấy chiếc áo bông sau lưng ngài, tiếp tục cắm cổ chạy. Mao Trạch Đông rõ ràng cực kỳ không quen với “hình tượng” này, liên tục ra lệnh: “Buông ra, buông tôi ra, tôi không cần chạy!”

Lúc này, chúng tôi vừa chạy ra khỏi cửa sau của khu đại viện quân khu. Phía sau vang lên mấy tiếng nổ lớn đinh tai nhức óc, quả bom do máy bay địch thả xuống đã phát nổ trong đại viện. Tôi theo bản năng liếc mắt nhìn lại. Chỉ thấy khói đen cuồn cuộn bay thẳng lên trời. “Các cậu ngốc thế nhỉ!” Mao Trạch Đông nhân cơ hội hất tay tôi ra, thở dốc nói: “Mục tiêu ném bom của nó là nhà cửa, chúng ta ra khỏi viện là an toàn rồi, còn vội cái gì?”

Thấy máy bay địch lại lao xuống, chúng tôi mặc kệ lời ngài nói, xốc ngài chạy càng nhanh hơn. Vừa chạy đến cửa hầm, phía sau lại vang lên một tiếng nổ lớn. Khoảng cách rất gần. Chúng tôi xốc Mao Trạch Đông vào trong hầm, liền bị ngài hất ra. Cửa hầm tương đối an toàn hơn rất nhiều, chúng tôi không tiếp tục “cưỡng ép” ngài nữa, đổi sang khuyên nhủ: “Chủ tịch, đến hầm trú ẩn thôi ạ?”

Mao Trạch Đông thở dốc hơi ổn định, nói: “Tôi còn chưa hút thuốc lá cơ mà!”

Diêm Trường Lâm đã mặc xong áo bông cho Mao Trạch Đông. Tôi châm cho ngài một điếu thuốc.

Tư lệnh Nhiếp Vinh Trăn lại khuyên: “Chủ tịch, mau vào hầm trú ẩn đi ạ.”

Mao Trạch Đông nói: “Đợi một chút, ở đây an toàn, tôi còn phải xem máy bay ném bom nữa cơ mà...”

Dứt lời, máy bay địch lại bổ nhào xuống. Trong đại viện lóe lên tia lửa, khói chưa tan hết thì khói đen lại dâng lên, cuồn cuộn lan ra tứ phía. Mao Trạch Đông gật đầu: “Tôi nhìn rõ rồi.” Đoạn quay người thong thả chui vào hầm trú ẩn.

Sau khi máy bay địch bay đi, chúng tôi chạy ngược lại đại viện, việc đầu tiên là đi xem chỗ ở của Mao Trạch Đông. Quả bom chưa phát nổ, thứ giống như con quay ở phần đuôi vẫn đang xoay trong gió. Sau khi quả bom thả xuống sau đó phát nổ, các mảnh bom bay vào phòng Mao Trạch Đông không ít, bụi thuốc súng phủ khắp nơi, hai chiếc bình phích nước đều bị vỡ tung, nước chảy lênh láng khắp mặt đất. Xem ra thứ mà máy bay địch thả xuống là bom sát thương. Nếu không phải chúng tôi cưỡng ép khiêng Mao Trạch Đông đi, hậu quả quả thực không thể tưởng tượng nổi.

Sau này tôi nghe nói, một số công nhân có giác ngộ trong xưởng quân khí của địch, thường ngấm ngầm nhét cát vào trong bom thay cho thuốc súng, cho nên mới xuất hiện bom xịt. Phải nói Mao Trạch Đông “mạng lớn”, trước hết là vì ngài đại diện cho lợi ích của đông đảo nhân dân nhất. Chẳng phải là như thế sao?

Địch rõ ràng có mục đích đến ném bom. Nhiếp Vinh Trăn ra lệnh: “Phải tranh thủ phá án cho nhanh, chắc chắn có kẻ xấu, bắt kẻ xấu này ra, đem ra công thẩm xử bắn!”

Vụ án này sau khi giải phóng Bảo Định, tra cứu hồ sơ địch, mới được phá giải. Hóa ra là phó giám đốc nhà máy thuốc lá Đại Phong trực thuộc Hậu cần quân khu. Phần tử đặc vụ Mạnh Hiến Đức đã kéo ti vụ trưởng nhà bếp nhỏ của Bộ Tư lệnh là Lưu Tòng Văn vào cơ quan đặc vụ. Sau khi các thủ trưởng Trung ương đến Thôn Thành Nam, bọn chúng từng chuẩn bị hạ độc vào cơm canh, do biện pháp bảo an vô cùng nghiêm ngặt, bất cứ thứ gì đưa vào miệng Mao Trạch Đông đều phải qua tay vệ sĩ chúng tôi trước, bọn chúng sợ bại lộ nên không dám ra tay. Sau một hồi mưu tính, bọn chúng đã đem tình hình các thủ trưởng Trung ương như Mao Trạch Đông đến Thôn Thành Nam báo cáo cho cơ quan đặc vụ Bảo Định, lại báo cáo chi tiết cho cục bảo mật của Tưởng Giới Thạch. Cơ quan đặc vụ Bảo Định cũng báo cáo cho cơ quan đặc vụ Bắc Bình. Thế là, mới xảy ra sự kiện quân Quốc Dân Đảng phái máy bay đến ném bom. Hai phần tử đặc vụ Mạnh Hiến Đức và Lưu Tòng Văn sau đó đã bị công thẩm xử bắn.

Để bảo vệ an toàn cho Mao Trạch Đông, La Thụy Khanh từng phản đối Mao Trạch Đông bơi sông Trường Giang, Mao Trạch Đông nổi giận nói: “Chẳng qua các cậu là sợ tôi chết đuối ở chỗ các cậu mà thôi! Thế nào là an toàn? Ngồi trong nhà máy bay vẫn có thể ném bom cơ mà!” Lời này nếu suy xét kỹ lưỡng, thì quả thực rất phù hợp với thực tế.

Tính từ thời kỳ Tỉnh Cương Sơn, cho đến Vạn lý Trường chinh, đến Diên An, Mao Trạch Đông thường xuyên rơi vào cảnh bị máy bay ném bom. Vợ ngài là Hạc Tử Trân chính là người bị máy bay ném bom trọng thương. Trước khi rút khỏi Diên An, sóng xung kích do bom nổ đã hai lần làm vỡ tan cửa sổ, tấn công vào hang đá của ngài. Lần ở Thôn Thành Nam này lại càng nguy hiểm hơn. Sau khi lập quốc, ngài cũng nhiều lần đối mặt với các vụ ném bom. Có hai lần ảnh hưởng tương đối lớn.

Một lần là vào năm 1952, Mao Trạch Đông đi thị sát Thượng Hải, đã bị máy bay Quốc Dân Đảng ném bom. Bộ phận bảo vệ công an dựa vào bài học ở Thôn Thành Nam, nghi ngờ có đặc vụ cung cấp tình báo cho Đài Loan. Tra tới tra lui, đã làm ra một vụ “Sự kiện Phan Dương”. Phan Hán Niên chịu oan vào ngục. Kỳ thực việc thẩm tra xử lý cụ thể thì Mao Trạch Đông không thể và hoàn toàn không hề nhúng tay vào. Một vị lãnh đạo toàn Đảng toàn quân toàn dân, đối với loại sự kiện cụ thể này sao có thể nhúng tay xử lý cụ thể được chứ? Tôi nhớ năm 1956 khi Mao Trạch Đông bơi lội ở Thượng Hải, đã gặp lại một vệ sĩ trước kia là Lý Liên Thành. Vệ sĩ này được điều từ bên cạnh Lưu Thiếu Giác đến Thượng Hải. Mao Trạch Đông hỏi Lý Liên Thành hiện đang làm gì? Lý Liên Thành nói tham gia xử lý “Sự kiện Phan Dương”. Mao Trạch Đông lúc đó còn chưa hiểu “Sự kiện Phan Dương” rốt cuộc là thế nào nữa. “Lần ném bom khác xảy ra vào rạng sáng ngày 18 tháng 1 năm 1958. Mao Trạch Đông bơi mùa đông ở Ung Giang, Nam Ninh, ban đêm tiếp tục làm việc. Khoảng một giờ rạng sáng, bộ đội rađa không quân phát hiện máy bay Quốc Dân Đảng bay về hướng Nam Ninh. Chẳng lẽ Quốc Dân Đảng nắm được tin Mao Trạch Đông đang triệu tập Hội nghị công tác Trung ương tại Nam Ninh? Phó tư lệnh không quân đi theo đoàn là Hà Đình Nhất hết sức căng thẳng. Phải biết rằng, Nam Ninh không có sân bay quân sự và máy bay chiến đấu đâu nhé! Ông lập tức liên hệ khẩn cấp bằng điện thoại với sân bay quân sự Liễu Châu, ra lệnh cho bộ đội không quân xuất kích chiến đấu, chia làm 3 đợt, bằng mọi giá phải chặn đứng máy bay Quốc Dân Đảng lại!

Hôm đó, toàn thành phố Nam Ninh giới nghiêm ánh sáng. Chúng tôi ùa vào phòng ngủ của Mao Trạch Đông, mời ngài đến hầm trú ẩn. Ngài vung tay lên: “Tôi không đi. Muốn đi thì các cậu đi.”

“Chủ tịch, chúng tôi phải chịu trách nhiệm về sự an toàn của ngài.”

“Tưởng Giới Thạch mời tôi đến Nam Kinh, tôi đã đi đấy, thế nào? Tôi lại về rồi, hắn còn có thể thế nào nữa? Bây giờ chẳng lẽ còn không an toàn bằng hồi đó sao?” Mao Trạch Đông chỉ vào mũi tôi: “Cậu đi đi, thắp nến cho tôi!”

Tôi nói: “Không được, Chủ tịch, vẫn nên đề phòng vạn một thì hơn...”

“Đi!” Mao Trạch Đông mất kiên nhẫn. “Thắp nến lên! Bom của Quốc Dân Đảng có ném dưới chân tôi, thì ném dưới chân tôi nó cũng không dám nổ! Có bao giờ tôi sợ bọn chúng đâu?”

Nến được thắp sáng, Mao Trạch Đông tiếp tục đọc sách, ngài đọc cuốn «Sở Từ», đọc một cách chăm chú, vô cùng say sưa.

Nói thêm một câu. Mao Trạch Đông đến những năm cuối đời, chẳng phải vẫn xảy ra sự kiện “ngày 13 tháng 9” đó sao? Lâm Bưu cũng muốn phái máy bay ném bom ám sát ngài, chẳng có tác dụng gì, không ai có thể làm Mao Trạch Đông chết bom được cả.