Tiến sĩ Matthew Walker, tác giả của quyển sách Why We Sleep: Unlocking the Power of Sleep and Dreams (tạm dịch: Vì sao chúng ta ngủ: Tiết lộ sức mạnh của giấc ngủ và giấc mơ), cho biết tình trạng thiếu 171 | T r a n g
ngủ giống như cuộc khủng hoảng về sức khỏe: “Dường như không có một bộ phận nào, hoặc không có hoạt động nào của não bộ mà không được cải thiện nhờ giấc ngủ đủ (và bị suy giảm khi chúng ta không ngủ
đủ giấc). Do đó, việc chúng ta nhận được nhiều lợi ích sức khỏe vào giấc ngủ mỗi đêm thì không có gì đáng ngạc nhiên”. Tiến sĩ Walker lập luận rằng con người là sinh vật duy nhất “cố tình tước đi giấc ngủ mà không có lý do chính đáng”. Chúng ta nghĩ ra vô số lý do mình “không thể” ngủ
đủ giấc như bận bịu công việc, giải trí, tiệc tùng hay bận rộn nói chung.
Giấc ngủ không được ưu tiên vì nó chẳng thú vị như những việc này mặc dù khi thiếu ngủ thì ta không thể có sức khỏe tối ưu. Thiếu ngủ không nên là huân chương danh dự, nó nên là dấu hiệu của sự vô trách nhiệm.
Cũng khó mà đòi hỏi phải làm việc này cho hoàn hảo, đặc biệt là nhiều người đang đối mặt với hoàn cảnh không được ngủ trọn giấc: có con nhỏ, có việc phải lo lắng, những giờ làm việc rối tung. Và vì thế bạn nên ném sự hoàn hảo ra ngoài cửa sổ. Nhưng thậm chí khi đối diện với những thách thức, chúng ta vẫn có thể làm những điều trong khả năng của mình, chúng ta có thể kiểm soát những điều có thể kiểm soát để cải thiện giấc ngủ. Bằng cách nào? Tiến sĩ Walker có một số lời khuyên đơn giản, một số mẹo nhỏ để bạn áp dụng cho thói quen đi ngủ mỗi tối. Chỉ cần thực hiện một số điều này sẽ giúp cải thiện tổng thể giấc ngủ của bạn:
• Đi ngủ đúng giờ và thức dậy đúng giờ mỗi ngày.
• Ra ngoài và tiếp xúc với ánh sáng mặt trời mỗi ngày.
172 | T r a n g
• Ngủ đủ tám tiếng mỗi đêm.
• Giữ nhiệt độ phòng ngủ luôn mát mẻ.
• Treo rèm trong phòng ngủ để che sáng.
• Tránh uống rượu, không dùng các thuốc an thần. (Thuốc an thần không thể ngủ).
• Uống cà phê ở mức caffein tối thiểu, tránh nạp caffein sau buổi trưa.
• Sử dụng nút bịt tai và mặt nạ che mắt để ngăn tiếng ồn và ánh sáng. Có thể dùng máy tạo âm thanh trắng (white-noise) cho dễ ngủ.
• Giảm ánh sáng đèn và tắt tất cả các màn hình điện tử một giờ trước khi đi ngủ.
Liều thuốc ánh sáng mặt trời
Thừa ánh sáng vào ban đêm có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ – đặc biệt là ánh sáng xanh phát ra từ các màn hình – nhưng điều quan trọng là chúng ta cần tiếp xúc đủ ánh sáng mặt trời suốt cả ngày, đủ nhiều để ánh mặt trời trở thành “liều thuốc miễn phí” thứ tư của chúng ta.
Bạn có thể nhận thấy một mô thức ở đây, tất cả những “liều thuốc miễn phí” đều có mối liên hệ chặt chẽ với nhau: từ chế độ dinh dưỡng đến tập thể dục, từ tập thể dục đến giấc ngủ, và từ giấc ngủ đến ánh sáng. Theo một nghiên cứu của do Tiến sĩ Jeanne F. Duffy và Tiến sĩ Charles A.
173 | T r a n g
Czeisler thực hiện thì “Hệ thống sinh học của con người và động vật gần như không có chu kỳ dài chính xác 24 giờ mà được thiết lập lại hằng ngày để duy trì sự đồng bộ với thời gian môi trường bên ngoài”. Theo bài viết trên tạp chí Everyday Health của Kristen Stewart và được Tiến sĩ Samuel Mackenzie tư vấn ý kiến y khoa, nhịp sinh học của chúng ta có độ lệch vì
“đồng hồ sinh học kiểm soát giấc ngủ của chúng ta nhạy cảm với ánh sáng... những thứ như lượng ánh sáng mặt trời hấp thu trong ngày và lượng ánh sáng tiếp xúc vào ban đêm đều ảnh hưởng đến chu kỳ giấc ngủ
của chúng ta”.
Chúng ta tiếp xúc quá nhiều ánh sáng xanh vào ban đêm và gần như
không tiếp xúc đủ ánh sáng mặt trời vào ban ngày vì chúng ta luôn ngồi trong xe khi đi từ nơi này qua nơi khác. Ước tính rằng người Mỹ dành 93% thời gian ở trong nhà, trong khi tổ tiên của chúng ta ngày xưa dành cả ngày dưới ánh nắng mặt trời. Justin Strahan, nhà đồng sáng lập công ty JOOVV chuyên sản xuất thiết bị trị liệu bằng ánh sáng đỏ cho biết:
“Hoặc là chúng ta sống trong khu vực hạn chế ánh sáng mặt trời vào nhiều thời điểm trong năm, hoặc lịch trình bận rộn khiến ta không có nhiều thời gian để tiếp xúc với ánh nắng. Rất có thể bạn không đọc quyển sách này ở công viên, trên bãi biển hay trong sân nhà... Nếu bạn chỉ ra ngoài trời vài giờ một tuần, bạn có thể không có đủ ánh sáng tự nhiên cho cuộc sống của mình. Điều này gây rủi ro cho sức khỏe nhiều hơn mọi người nghĩ, và có thể là nguyên nhân gốc rễ của chứng mất ngủ, mệt mỏi, trầm cảm và nhiều triệu chứng khác”.
174 | T r a n g
CŨNG GIỐNG ĐỒ ĐẠC DƯ THỪA TRONG CUỘC SỐNG CỦA CHÚNG TA, NHỮNG VẤN ĐỀ SỨC KHỎE KHÔNG TỰ BIẾN MẤT KHI TA PHỚT LỜ NÓ, MÀ TRÁI LẠI, NÓ CÀNG THÊM NHIỀU RẮC RỐI VÀ BỆNH TẬT HƠN QUA TỪNG NĂM.
Như vậy, việc tránh tiếp xúc ánh sáng xanh vào ban đêm là rất quan trọng – vì nó ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình sản sinh melatonin giúp chúng ta ngủ ngon – và việc hấp thu ánh nắng mặt trời ban ngày cũng quan trọng không kém – bắt đầu với những tia nắng sớm. Theo nghiên cứu của tổ chức Sleep Health (Sức khỏe giấc ngủ), những người tiếp xúc ánh nắng mặt trời chẳng những ngủ ngon hơn vào ban đêm, mà họ còn có xu hướng ít căng thẳng, ít chán nản hơn những người phơi nắng không đủ. Vì vậy, hãy mở rèm cửa khi bạn thức dậy để ánh nắng tràn vào, nhâm nhi một tách cà phê ngoài sân nhà, hay tốt hơn nữa là hãy đi dạo ngoài trời, bạn sẽ cảm thấy khỏe hơn, ngủ ngon hơn và ít căng thẳng hơn.