Ngày xửa ngày xưa, bên bờ sông Hằng linh thiêng, có một vị Rishi[1] sống những tháng ngày chuyên tâm hành lễ và thiền định về Đấng Tối Cao. Từ lúc mặt trời mọc đến khi lặn, ngài ngồi bên bờ sông tĩnh tâm tu tập, còn đêm xuống thì tìm nơi trú ẩn trong một túp lều lợp bằng lá cọ do chính tay ngài dựng lên giữa bụi rậm gần đó. Trong phạm vi hàng dặm xung quanh chẳng có bóng dáng người nào. Tuy nhiên, trong lều lại có một chú chuột, sinh sống nhờ vào những mẩu vụn thức ăn thừa sau bữa tối của vị Rishi. Vì bản tính của bậc hiền triết là không làm hại bất kỳ sinh linh nào, chú chuột của chúng ta chưa từng bỏ chạy mỗi khi thấy ngài, mà trái lại, nó còn chạy đến, chạm vào chân ngài và nô đùa cùng ngài. Vị Rishi, một phần vì lòng thương xót sinh vật nhỏ bé này, một phần cũng để có người bầu bạn trò chuyện đôi lúc, đã ban cho chú chuột khả năng ngôn ngữ. Một đêm nọ, chú chuột đứng trên hai chân sau, cung kính chắp hai chân trước lại và thưa với vị Rishi: "Thưa bậc hiền triết cao quý, ngài đã nhân từ ban cho con khả năng nói năng như con người. Nếu không làm phiền đến ngài, con xin mạo muội cầu xin một ân huệ nữa." Vị Rishi đáp: "Là chuyện gì thế? Chuyện gì vậy, chú chuột nhỏ? Con cứ nói điều con muốn đi." Chú chuột thưa: "Khi ngài đi ra bờ sông hành lễ vào ban ngày, có một con mèo mò đến túp lều để bắt con. Nếu không phải vì sợ oai danh của ngài, thì con mèo đó đã ăn thịt con từ lâu rồi; con rất sợ rằng có ngày mình sẽ rơi vào bụng nó. Con cầu xin ngài hãy biến con thành một con mèo để con có thể đối đầu với kẻ thù của mình." Vị Rishi tỏ ý thuận lòng, ngài vảy chút nước thánh lên mình chú chuột, và ngay lập tức, nó biến thành một con mèo.

Vài đêm sau, vị Rishi hỏi vật cưng của mình: "Này mèo nhỏ, con thấy cuộc sống hiện tại thế nào?" Con mèo đáp: "Thưa ngài, chẳng khá hơn là bao." Vị hiền triết gặng hỏi: "Tại sao không? Chẳng phải con đã đủ mạnh để đối đầu với tất cả lũ mèo trên thế giới này sao?" Con mèo đáp lại: "Vâng, thưa ngài. Ngài đã biến con thành một con mèo dũng mãnh, đủ sức đương đầu với mọi con mèo trên đời. Nhưng giờ con không còn sợ mèo nữa; con đã có một kẻ thù mới. Mỗi khi ngài đi ra bờ sông, một đàn chó lại kéo đến túp lều, sủa vang dội khiến con sợ mất mật. Nếu ngài không phiền, xin ngài hãy biến con thành một con chó." Vị Rishi phán: "Hãy biến thành chó đi," và thế là con mèo lập tức biến thành một con chó.

Vài ngày trôi qua, đến một đêm nọ, con chó nói với vị Rishi: "Con không biết phải cảm ơn ngài sao cho đủ vì lòng tốt đối với con. Con vốn chỉ là một con chuột nhỏ bé, ngài không những ban cho con giọng nói mà còn biến con thành mèo; rồi ngài lại nhân từ biến con thành chó. Tuy nhiên, làm một con chó, con phải chịu đựng biết bao khốn khổ. Con chẳng bao giờ được ăn no: thức ăn duy nhất của con là phần cơm thừa của ngài, nhưng thế vẫn chưa đủ để lấp đầy dạ dày của một con vật to lớn như ngài đã tạo ra. Ôi, con ghen tị với lũ khỉ biết bao, chúng cứ nhảy nhót từ cây này sang cây khác và ăn đủ loại trái cây thơm ngon! Nếu ngài không giận, con xin ngài hãy biến con thành một con khỉ." Vị hiền triết nhân từ sẵn lòng đáp ứng nguyện vọng của vật cưng, và con chó biến thành một con khỉ.

Ban đầu, con khỉ của chúng ta sướng như điên. Nó chuyền từ cành cây này sang cành cây khác, hút lấy mọi thứ quả mọng nước mà nó tìm thấy. Nhưng niềm vui đó chẳng kéo dài được bao lâu. Mùa hè đến mang theo hạn hán. Là một con khỉ, nó thấy thật khó khăn mỗi khi muốn uống nước từ sông hay ao hồ; và nó nhìn thấy lũ lợn rừng đầm mình trong nước suốt cả ngày. Nó ghen tị với kiếp sống của chúng và thốt lên: "Ôi, lũ lợn rừng đó mới sung sướng làm sao! Cả ngày thân thể chúng được nước làm mát và sảng khoái. Ước gì mình là một con lợn." Thế là đêm đến, nó kể lể với vị Rishi về những nỗi khổ của kiếp khỉ và những thú vui của kiếp lợn rừng, rồi khẩn khoản xin ngài biến nó thành lợn rừng. Vị hiền triết, người có lòng nhân từ vô bờ bến, đã làm theo yêu cầu của vật cưng và biến nó thành một con lợn rừng. Suốt hai ngày trời, con lợn của chúng ta giữ cho thân mình luôn ướt đẫm, và đến ngày thứ ba, khi đang bì bõm trong môi trường yêu thích ấy, nó chợt nhìn thấy nhà vua của đất nước đang cưỡi trên một con voi được trang điểm lộng lẫy. Nhà vua đang đi săn, và chỉ nhờ may mắn, con lợn của chúng ta mới thoát khỏi việc bị tóm gọn. Trong lòng, nó suy ngẫm về những nguy hiểm rình rập cuộc sống của một con lợn rừng, và ghen tị với kiếp sống của con voi oai vệ, kẻ may mắn được cõng nhà vua trên lưng. Nó khao khát được làm voi, và đêm đến, nó cầu xin vị Rishi biến mình thành voi.

Con voi của chúng ta đang lang thang trong chốn hoang dã thì nhìn thấy nhà vua đang đi săn. Con voi tiến về phía đoàn tùy tùng của nhà vua với ý định để họ bắt lấy mình. Nhà vua, nhìn thấy con voi từ xa, trầm trồ vì vẻ đẹp của nó và hạ lệnh bắt về thuần hóa. Con voi của chúng ta dễ dàng bị bắt, được đưa vào chuồng ngựa hoàng gia và chẳng bao lâu sau đã được thuần hóa. Tình cờ, hoàng hậu bày tỏ ý muốn tắm ở dòng sông Hằng linh thiêng. Nhà vua, muốn hộ tống vợ hiền, đã ra lệnh đưa con voi mới bắt được tới. Nhà vua và hoàng hậu trèo lên lưng nó. Người ta cứ tưởng rằng con voi đã đạt được nguyện vọng vì đã có nhà vua ngồi trên lưng. Nhưng không. Vẫn còn đó một hạt sạn. Con voi, kẻ tự coi mình là một loài vật cao quý, không thể chịu nổi ý nghĩ rằng một người phụ nữ, dù là hoàng hậu, lại cưỡi trên lưng mình. Nó cảm thấy bị hạ thấp. Nó nhảy dựng lên dữ dội đến mức cả nhà vua và hoàng hậu đều ngã xuống đất. Nhà vua cẩn thận đỡ hoàng hậu dậy, ôm nàng vào lòng, hỏi han xem nàng có đau nhiều không, dùng khăn tay lau sạch bụi bẩn trên y phục của nàng, rồi âu yếm hôn nàng cả trăm lần. Con voi của chúng ta, sau khi chứng kiến cảnh nhà vua âu yếm hoàng hậu, liền phóng chạy vào rừng nhanh nhất có thể. Vừa chạy, nó vừa thầm nghĩ: "Rốt cuộc thì mình mới thấy hoàng hậu mới là tạo vật hạnh phúc nhất trên đời. Nàng mới là đối tượng nhận được sự quan tâm vô bờ bến biết bao! Nhà vua đã đỡ nàng dậy, ôm nàng vào lòng, hỏi han đầy dịu dàng, tự tay mình lau sạch bụi bẩn trên quần áo nàng, và hôn nàng cả trăm lần! Ôi, hạnh phúc thay khi làm hoàng hậu! Mình phải bảo vị Rishi biến mình thành hoàng hậu mới được!" Nói rồi, con voi băng qua những cánh rừng, đến túp lều của vị Rishi khi mặt trời đã lặn, và phủ phục dưới chân vị hiền triết.

Vị Rishi hỏi: "Sao thế, có tin tức gì không? Tại sao con lại rời khỏi chuồng ngựa của nhà vua?" "Con biết phải thưa với ngài thế nào đây? Ngài đã rất nhân từ với con; ngài đã đáp ứng mọi mong muốn của con. Con còn một ân huệ cuối cùng muốn cầu xin, và đây sẽ là điều cuối cùng. Khi làm voi, con chỉ thấy mình to xác hơn chứ chẳng thấy hạnh phúc hơn. Con nhận ra rằng trong mọi sinh vật, hoàng hậu là kẻ hạnh phúc nhất thế gian. Xin ngài, thưa cha thánh, hãy biến con thành hoàng hậu." Vị Rishi đáp: "Đứa trẻ ngốc nghếch, làm sao ta có thể biến con thành hoàng hậu được? Ta lấy đâu ra vương quốc cho con, lại còn một người chồng hoàng tộc nữa chứ? Tất cả những gì ta có thể làm là biến con thành một cô gái đẹp tuyệt trần, sở hữu nhan sắc làm say đắm trái tim bất cứ hoàng tử nào, nếu thần linh ban cho con cơ hội gặp gỡ một vị hoàng tử vĩ đại!" Con voi đồng ý với sự thay đổi này; và ngay lập tức, con vật khôn ngoan đã biến thành một thiếu nữ xinh đẹp, được vị hiền triết đặt tên là Postomani, hay người con gái hoa anh túc.

Postomani sống trong túp lều của vị Rishi, dành thời gian chăm sóc hoa và tưới tắm cho cây cối. Một ngày nọ, khi đang ngồi trước cửa lều trong lúc vị Rishi đi vắng, nàng thấy một người đàn ông vận y phục vô cùng sang trọng tiến về phía túp lều. Nàng đứng dậy hỏi người lạ kia là ai và đến đây có việc gì. Người lạ trả lời rằng ông ta đi săn ở những vùng lân cận, rằng ông ta đã rượt đuổi một con nai nhưng vô ích, rằng ông ta thấy khát, và đến túp lều của vị ẩn sĩ để xin nước uống.

Postomani: Thưa ông, hãy coi túp lều này như nhà của chính mình. Tôi sẽ làm mọi thứ có thể để ông thấy thoải mái; tôi chỉ tiếc rằng chúng tôi quá nghèo để tiếp đãi chu đáo một người có địa vị như ông, vì nếu tôi không lầm, ông chính là quốc vương của đất nước này.

Nhà vua mỉm cười. Postomani bèn mang ra một chiếc bình nước, định đích thân rửa chân cho vị khách hoàng gia, khi ấy nhà vua nói: "Nàng tiên thánh thiện, đừng chạm vào chân ta, vì ta chỉ là một người Kshatriya, còn nàng là con gái của một bậc hiền triết thánh thiện."

Postomani: Thưa ngài quý tộc, tôi không phải con gái vị Rishi, tôi cũng chẳng phải là con gái của một Brahmani; nên việc tôi chạm vào chân ngài chẳng có gì là bất kính cả. Hơn nữa, ngài là khách của tôi, và tôi có nghĩa vụ phải rửa chân cho ngài.

Nhà vua: Hãy tha lỗi cho sự đường đột của ta. Nàng thuộc đẳng cấp nào?

Postomani: Tôi nghe vị hiền triết nói rằng cha mẹ tôi là người Kshatriya.

Nhà vua: Ta có thể hỏi liệu cha nàng có phải là một vị vua không, vì vẻ đẹp phi thường và phong thái uy nghiêm của nàng cho thấy nàng là một công chúa từ trong trứng nước.

'Nàng xứng đáng tô điểm cho cung điện của vị quân chủ vĩ đại nhất'

Postomani không trả lời câu hỏi, đi vào trong lều, mang ra một khay đầy những loại trái cây ngon nhất và đặt trước mặt nhà vua. Tuy nhiên, nhà vua nhất quyết không chạm vào trái cây cho đến khi cô gái trả lời câu hỏi của mình. Khi bị dồn ép, Postomani đáp: "Bậc hiền triết thánh thiện nói rằng cha tôi là một vị vua. Sau khi thất trận, ông cùng mẹ tôi chạy trốn vào rừng. Cha đáng thương của tôi bị hổ ăn thịt, và chính lúc đó mẹ tôi hạ sinh tôi, bà nhắm mắt xuôi tay ngay khi tôi mở mắt chào đời. Kỳ lạ thay, có một tổ ong trên cái cây ngay dưới chân nơi tôi nằm; những giọt mật rơi vào miệng tôi và duy trì tia hy vọng sống cho đến khi vị Rishi nhân từ tìm thấy và đưa tôi về lều của ông. Đó là câu chuyện giản đơn về cô gái tội nghiệp đang đứng trước mặt nhà vua."

Nhà vua: Đừng tự gọi mình là tội nghiệp. Nàng là người phụ nữ đáng yêu và xinh đẹp nhất. Nàng xứng đáng tô điểm cho cung điện của vị quân chủ vĩ đại nhất.

Kết quả là nhà vua đã đem lòng yêu cô gái và họ được vị Rishi làm lễ kết hôn. Postomani được đối xử như hoàng hậu được sủng ái, còn vị hoàng hậu trước đó thì thất sủng. Tuy nhiên, hạnh phúc của Postomani ngắn chẳng tày gang. Một ngày nọ, khi đang đứng cạnh một cái giếng, nàng bỗng chóng mặt, ngã xuống nước và qua đời. Lúc đó, vị Rishi xuất hiện trước mặt nhà vua và nói: "Hỡi đức vua, đừng đau buồn về chuyện đã qua. Những gì định mệnh đã an bài thì phải xảy ra. Vị hoàng hậu vừa chết đuối không phải dòng dõi hoàng tộc. Nàng sinh ra là một con chuột; sau đó ta đã lần lượt biến nàng, theo mong muốn của chính nàng, thành một con mèo, con chó, con khỉ, con lợn rừng, con voi, và một cô gái xinh đẹp. Giờ khi nàng đã ra đi, ngài hãy sủng ái lại vị hoàng hậu cũ của mình. Còn với đứa con gái nuôi của ta, nhờ ân huệ của các vị thần, ta sẽ làm cho tên tuổi của nàng trở nên bất tử. Hãy để thi thể nàng nằm lại trong giếng; hãy lấp giếng bằng đất. Từ xương thịt của nàng sẽ mọc lên một cái cây được đặt theo tên nàng là Posto, tức là cây Thuốc phiện. Từ cái cây này sẽ thu được một loại dược phẩm gọi là thuốc phiện, loại thuốc nổi tiếng như một phương thuốc mạnh mẽ qua mọi thời đại, và sẽ luôn được uống hoặc hút như một loại thuốc phiện tuyệt diệu cho đến tận cùng thời gian. Người uống hoặc hút thuốc phiện sẽ có một phẩm chất của mỗi loài vật mà Postomani đã biến thành. Họ sẽ tinh ranh như chuột, thích sữa như mèo, hay gây gổ như chó, bẩn thỉu như khỉ, hung dữ như lợn rừng, và đỏng đảnh như hoàng hậu."

Câu chuyện của tôi đến đây là kết thúc,

Cây gai Natiya héo úa, v.v.

[1] Một bậc hiền triết thánh thiện.