Qua một tuần, nhà Bảo Khánh có sáu gã đàn ông mang súng ập tới. Bọn chúng bước lên lầu rạp diễn, canh giữ Bảo Khánh lại. Sau đó Trương Văn đi tới, mở khóa cho Tú Liên, bảo cô đi cùng hắn.
Tú Liên vừa thấy Trương Văn, vừa khóc vừa cười. Nhưng vừa nhìn thấy súng của hắn cùng đám người kia, cô liền bủn rủn ngã quỵ xuống giường.
"Tú Liên, đi cùng anh." Trương Văn dùng giọng ra lệnh, sắc mặt trắng bệch như người chết.
Cô bất động.
"Đi thôi, mang hết đồ đạc với trang sức theo," hắn lại nói như ra lệnh, giọng the the chói tai.
Cô vẫn không nhúc nhích.
Hắn mất kiên nhẫn. "Sao thế?" Hắn hỏi, "Sao thế hả?" "Em phải nói với bố một tiếng, anh không nên dùng súng dọa ông." Tú Liên nói. Cô đã hạ quyết tâm.
"Không phải em là người của anh sao?" Trương Văn bắt đầu lo lắng.
"Em là người của anh, con cũng là của anh," Tú Liên chỉ vào bụng nói, "nhưng em không thể cứ thế này mà đi với anh được, em phải nói với bố em một tiếng. Bố... bố là của em..." Cô cắn chặt môi.
"Đi thôi," Trương Văn giục cô, "đừng toàn nói lời vô ích! Mất thời gian! Mang trang sức của em theo."
"Em đi với anh, trang sức cũng không quên đâu. Nhưng em nhất định phải nói với bố một tiếng. Anh có thể dùng súng dọa ông, nhưng em thì không thể."
"Đưa trang sức cho anh trước đã." Trương Văn sốt ruột.
"Không được, em phải đi gặp bố trước."
"Được rồi, đi đi."
Tú Liên cũng chẳng rõ mình đã bước vào phòng bố bằng cách nào.
Bảo Khánh rất bình tĩnh, thản nhiên tự nhược. Ông ngồi trên ghế. Hai gã đàn ông đứng đối diện, họng súng chĩa thẳng vào ông. Ông nhìn Tú Liên bằng ánh mắt điềm tĩnh, trên mặt chẳng có chút biểu cảm nào, như thể chuyện trước mắt hoàn toàn chẳng liên quan gì đến mình.
Tú Liên ban đầu bước rất chậm, rồi bất giác lao về phía ông, vội vã chạy tới. Cô vốn có cả bụng lời muốn nói, nhưng một câu cũng không thốt nên lời, chỉ biết quỳ rạp trước mặt ông mà khóc. Cuối cùng, cô nghẹn ngào khản giọng, khó khăn lắm mới nói ra được: "Bố ơi, bố thương con uổng công rồi, để con đi đi, con không thể không đi."
Bảo Khánh không nói nên lời. Tay ông nắm chặt lấy tay vịn ghế, run rẩy lên. Bỗng nhiên, ông cười khẩy một tiếng, nói: "Đi, đi, đi. Con gái lớn gả chồng như bát nước đổ đi, đi đi."
Trương Văn bước tới. Hắn không nhìn Bảo Khánh, kéo Tú Liên dậy: "Đi."
Cô cầm lấy quần áo và trang sức, cúi đầu đi theo Trương Văn. Ra khỏi cửa, cô ngước nhìn bầu trời, trên trời có một cánh chim đang bay. Cô nghĩ, dù sao đi nữa, cuối cùng cũng được tự do rồi, giống như cánh chim kia vậy.
Trương Văn dẫn cô đến một con ngõ hẻo lánh. Nhà cửa nơi này đều đã bị bom giật sập, nhưng trong đống đổ nát vẫn có người ở. Có nhà sập tường, có nhà mất nóc. Trong một ngôi nhà, có một căn phòng nhỏ như bao diêm, tường bị bom chấn nghiêng ngả, tách rời khỏi trần nhà, nên trong phòng rất sáng sủa. Trong phòng kê một chiếc giường tre, hai cái ghế tre, một cái bàn.
"Đây là nhà của chúng ta," Trương Văn nói.
Tú Liên không nỡ nhìn tiếp. Nơi này quá đỗi đáng sợ, chuột bọ, rệp muỗi khắp nơi. Nhưng cô không muốn để hắn nhận ra tâm sự của mình, cô nhìn hắn: "Nhà của chúng ta, cũng ra dáng lắm chứ," cô nói. Cô hy vọng Trương Văn sẽ đối tốt với mình, làm vơi bớt nỗi đau xót khi rời xa bố.
Trên giường đặt tay nải cô mang tới, bên trong phần lớn là giày tất. Cô nhớ ra trong túi áo còn ít trang sức, bèn lấy hết ra, đặt vào lòng bàn tay hắn: "Cho anh này, em giữ cũng chẳng để làm gì."
Nhìn thấy vàng, mắt hắn sáng rực lên. Để đền đáp cô, hắn ôm cô vào lòng.
Họ bàn bạc xem nên dọn dẹp căn phòng thế nào, Tú Liên nghĩ ra rất nhiều chủ kiến. Căn phòng nhỏ, hệt như chỗ ở của búp bê Tây. Dọn dẹp phòng ốc cho tươm tất một chút, bạn bè đến chơi còn có chỗ ngồi uống chén trà. Từ nay cô sẽ bắt đầu một cuộc sống mới. Đợi khi có gian nhà lớn hơn, lại dọn qua đó. Những suy nghĩ này khiến cô vui vẻ hẳn lên, vẻ sầu muộn trên mặt tan biến đi nhiều. Cho dù chỉ là gian phòng nửa bức tường, nhỏ như bao diêm, thì cũng phải sống tiếp chứ.
Hai người ra quán ăn cơm. Sau bữa cơm, Trương Văn nói về dự tính tương lai. Tốt nhất là ngày nào cũng ra ngoài ăn cơm, hắn bảo. Khoản chi tiêu này vẫn lo liệu được, nhà quá chật, nấu nướng chẳng xoay xở nổi. Hắn không thích chỗ ngủ ám mùi cơm canh. Tú Liên thực lòng tán thành, cô vốn dĩ chẳng biết nấu ăn. Cứ ăn ở ngoài mãi lại hay. Trang sức để hắn bán lấy tiền đổi cơm ăn, thế cũng tốt, cô thấy vui vẻ.
Họ lên phố mua sắm, lúc trở về, mua một chiếc chăn thêu Tứ Xuyên dày dặn, hai chiếc gối. Có thêm những thứ này, căn phòng trông tươm tất, thuận mắt hơn hẳn. Chiếc chăn mới rất đẹp, cô trở nên phấn khởi, trên mặt đã rạng rỡ nụ cười.
Ngày tháng trôi qua thật nhanh. Cuộc sống như một con suối nhỏ trong vắt hai bên bờ nở đầy hoa dại, róc rách trôi đi. Trong thế giới nhỏ của Tú Liên, quả thực mưa thuận gió hòa, gió thoảng hiu hiu. Mùi ẩm mốc của đống đổ nát, mùi hôi thối của rác rưởi và xác chết, lũ chuột cống chạy loạn xạ, cô đều chẳng để tâm. Những lúc Trương Văn không có nhà, cô lại bận rộn đan áo cho con, quét dọn phòng ốc. Cô ngân nga những khúc đại cổ thường hát thuở trước, vuốt ve bụng ngày một nhô cao, lòng vui sướng khôn xiết. Có con rồi, sẽ hạnh phúc biết bao.
Trương Văn rất đắc ý với chiến lợi phẩm của mình, thường đưa bạn bè về ngắm cô. Mỗi lần bọn họ tới, luôn khiến người vợ mới cưới chưa có hôn lễ chính thức như cô rơi vào cảnh ngượng ngùng khốn đốn. Bố xưa nay không cho cô giao thiệp với người ngoài, cô chẳng biết ứng đối tiếp đãi ai. Gian phòng bé tí tẹo, bỗng chốc kéo đến một đám đông, lại toàn đàn ông, chỉ có mình cô là phụ nữ. Bọn chúng cho rằng phàm là đàn bà hát đại cổ thì chẳng có ai đoan chính, đương nhiên cũng chẳng coi cô là người đàng hoàng. Mỗi lần bọn họ đến, Tú Liên đều nơm nớp lo sợ, không dám hé răng. Nếu khách sáo, lạnh nhạt với khách, khách không vui, Trương Văn sẽ mắng cô. Tươi cười đon đả một chút, Trương Văn lại tức điên lên, mắng cô là đồ đê tiện hạ lưu. Đám người kia đa phần rất càn rỡ, chỉ cần Trương Văn vừa quay lưng đi là đã động tay động chân. Cô chẳng thể né tránh, bởi gian phòng chật ních người, diện tích lại quá đỗi nhỏ hẹp.
Hôm Trương Văn đưa Tú Liên đi, Nhị nãi nãi liền dọn Đại Phượng và Tiểu Lưu vào phòng của Tú Liên. Bà muốn cháu ngoại ở kề bên để còn trêu đùa cho khuây khỏa. Tú Liên ra sao, mặc xác nó, chẳng bõ công bận lòng. Nhị nãi nãi xưa nay vốn thực dụng. Con gái nhà lành dính chuyện bẽ mặt, có gì to tát đâu, biết đâu chừng chính nó lại thích thế ấy chứ. Chồng bà là đồ ngu xuẩn, đáng đời vớ phải cái chuyện nhảm nhí này. Bà có cháu ngoại bế, lại có thừa rượu uống, chuyện khác, mặc kệ đi.
Dạo này, Bảo Khánh trầm mặc ít lời, buồn bực chẳng vui. Bị vợ chửi mắng, ông chưa từng cãi lại một câu. Nếu có ai hỏi thăm Tú Liên, ông liền nói cô bị ốm, hoặc đánh trống lảng, khen ngợi cháu ngoại vài câu. Bạn bè rất ý tứ, chẳng bao giờ gặng hỏi, nhưng cũng luôn có những kẻ hiếu kỳ, thiếu tế nhị.
Đêm đêm ông trằn trọc trở mình, mãi không sao chợp mắt. Tú Liên đi rồi, căn nhà trở nên trống trải vô cùng. Cô đã làm tổn thương trái tim ông. Người khác lừa gạt ông, thì còn chấp nhận được, nhưng Tú Liên, đứa con gái ông yêu thương nhất lại làm ra cái chuyện này, thực sự khiến ông không chịu nổi. Cứ nghĩ đến sự lừa dối của cô đối với mình, trong lòng ông lại đau nhói như dao đâm.
Ông vốn không phải người hễ gặp đả kích là nản lòng thoái chí. Có lẽ ông sẽ đau lòng cả đời, nhưng trách nhiệm thì vẫn phải gánh vác, chỉ cần Tú Liên cần, ông sẵn sàng dốc hết sức mình ra giúp đỡ cô. Sớm muộn gì Trương Văn không bỏ rơi cô thì cũng đem bán cô đi. Ông phải tìm ra cô, để mắt tới cô, để cứu vớt cô vào lúc cô cần. Ông không có sức lực để liều mạng với Trương Văn cùng đám thổ phỉ của hắn, nhưng ông có thể kéo con gái mình lại một phen vào thời khắc cần thiết. Ông bỏ ra mấy đồng tiền, dò la được địa chỉ của họ. Người đến báo tin đã kể lại tường tận đầu đuôi tình hình cho ông, ngay cả căn phòng trông như thế nào, Tú Liên thu dọn bài trí ra sao, đám bạn bè kia của Trương Văn khó chơi thế nào, đều miêu tả sống động như thật cho ông hay.
Nghĩ đến cảnh Tú Liên phải sống ở nơi như thế, quanh quẩn trong gian nhà nát bé tí tẹo kia, ông lại đau xót quặn lòng. Ông có tiền thuê cho chúng một gian phòng, nhưng ông không định làm vậy. Không thể vì con gái mà giảng hòa với tên Trương Văn khốn kiếp đó được. Tuyệt đối không thể.
Tốt nhất là quên hết đi. Nhưng làm sao quên được cơ chứ? Tú Liên là khúc ruột của ông. Dẫu rằng căm ghét Trương Văn, nhưng trong lúc đau lòng tột cùng, ông cũng không thể buông bỏ đứa con mình một tay nuôi nấng. Ông muốn dồn hết tâm trí vào đứa cháu ngoại. Nhưng mỗi lần bế đứa cháu mập mạp lên, ông lại không tránh khỏi bực bội rối bời khi nhớ ra, Tú Liên đang mang thai, sắp sinh cho ông đứa cháu ngoại thứ hai rồi, lại còn là con của Trương Văn!
Ông gắng sức muốn quên đi Tú Liên cùng người đàn ông của cô. Còn có việc hệ trọng hơn đang đợi ông đi làm. Ông phải nghĩ cách cứu Mạnh Lương ra. Nghĩ tới đây, ông đứng bật dậy, nghiến răng hạ quyết tâm. Chỉ cần ông còn một đồng tiền, một hơi thở, một chút sức lực, ông sẽ nghĩ cách cứu người bạn này ra. Mạnh Lương mới là bạn bè chân chính. Chuyện của Tú Liên, ông ấy đã sớm nhắc nhở, chỉ trách Bảo Khánh lúc đó u mê đầu óc. Mạnh Lương từng giúp đỡ ông, cổ vũ ông, cho ông cơ hội để cống hiến sức lực cho đất nước.
Sứ mệnh giải cứu Mạnh Lương đã nhen nhóm ngọn lửa mới trong lòng ông. Ông không còn suy sụp ủ rũ, mặt mày rầu rĩ nữa, mà toàn tâm toàn ý, lại có được mục đích sống. Ông đi khắp nơi dò la, tìm quan chức, tìm nhân vật đặc biệt, rải tiền khắp chốn để hỏi xem Mạnh Lương rốt cuộc bị giam ở đâu.
Các quan chức nghe thấy yêu cầu của ông, đều không khỏi giật mình, lộ ra vẻ sợ hãi. "Đừng dính vào việc này," họ nói, từ thái độ của họ có thể nhận ra, họ cảm thấy ông chỉ đang phí công vô ích.
Có người dứt khoát bảo thẳng với ông rằng, vì một gã nhà văn lập dị quái đản như thế mà bôn ba ngược xuôi, đúng là điên rồi. Đến lúc này ông mới hiểu ra, dẫu có đi đường dây của bang Pháo Ca cũng chẳng ăn thua. Đó là việc của chính phủ đương thời. Các quan chức đã dạy cho ông một bài học. Họ không chịu nói thẳng toẹt ra với ông, sợ ông đem chuyện đi bép xép. Họ nói năng vòng vo, mập mờ, chẳng đâu vào đâu. Có người bảo: "Thời buổi chiến tranh, chỉ có kẻ cầm quân mới có quyền thế, tiếng súng vang lên thì quan văn chẳng còn đất dụng võ nữa."
Bảo Khánh nghe theo lời chỉ bảo của họ, đi tìm những người cầm quân. Ông từng hát giúp vui cho các sĩ quan quân đội, quen biết không ít người. Họ đối với ông khá khách sáo, có người cũng khen ngợi đôi câu về tài năng của ông. Ừ, giờ đang lúc cần đến họ, chẳng ngại gì mà không đi tìm. Thế nhưng, các sĩ quan vừa nghe thấy ông có việc cầu xin, phần lớn đều bận rộn không thể tiếp khách. Cùng lắm chỉ phái một viên thư ký hoặc lính liên lạc ra gặp mặt. Chẳng bao lâu sau, Bảo Khánh chưa cần mở miệng cũng biết bọn họ rập khuôn cùng một câu trả lời: "Đám soạn kịch, viết tiểu thuyết, đều không đáng tin cậy. Đáng lẽ phải khử sạch bọn chúng đi cho đỡ rước lấy rắc rối." Có một vị tướng lĩnh cấp cao tò mò nhìn ông, hỏi với vẻ ác ý: "Ông sống chán rồi, muốn tìm đường chết à? Về mà hát đại cổ của ông đi, lão già! Nhà văn nhà viết kịch thì ông đừng có xía vào, cứ để hắn nằm rục xương trong nhà lao đi."
Bảo Khánh cúi đầu chào rồi bước ra. Ông hết cách rồi. Thế sự đổi thay thật rồi. Người Trung Quốc xưa nay vốn trọng kẻ sĩ, ngay cả Đường Huyền Tông còn chẳng dám đắc tội với Lý Bạch; vậy mà ngày nay đám quân nhân lại dám bắt giữ học giả, nhốt vào chốn lao tù. Biết đâu chừng Mạnh Lương đã rơi đầu rồi cũng nên. Ông bỗng khựng lại, nỗi kinh hoàng bóp nghẹt lấy trái tim ông. Rốt cuộc chính phủ đương thời là thế nào? Chẳng lẽ tầm nhìn của giới lãnh đạo bây giờ còn không bằng một Mạnh Lương hay sao? Ông vội vàng nhìn quanh quất bốn phía, sợ mối hoài nghi trong lòng mình bị người khác nghe thấy. Ông rảo bước nhanh hơn.
Tối hôm đó, ông đi tìm vài người bạn của Mạnh Lương ở nhà hát. Những người này nói với ông rằng, họ cũng đang ngày đêm bôn ba khắp nơi, muốn giải cứu Mạnh Lương, nhưng mãi vẫn không dò la được nơi ông ấy bị giam giữ. Họ cho rằng ông ấy vẫn còn sống, còn lại thì chẳng biết thêm được gì. Họ từng muốn đăng một mẩu tin tìm người trên báo, xem thử có ai biết tung tích của ông ấy để đến báo tin hay không. Thế nhưng đã bị cơ quan kiểm duyệt báo chí gạch bỏ mất. Họ vẫn chưa tuyệt vọng. Dù tìm được hay không, vẫn cứ phải tiếp tục tìm kiếm. Có một cậu thanh niên kéo Bảo Khánh sang một bên, khẽ nói với ông: "Nếu làm quá lộ liễu, để mọi người đều biết chúng cháu đang tìm cách cứu bác ấy, bên cơ quan đặc vụ có khi sẽ thủ tiêu bác ấy mất," cậu ta nói, "nhưng nói đi cũng phải nói lại, nếu chúng cháu không vận động quần chúng quan tâm đến chuyện của bác ấy, thì việc cứu bác ấy lại càng không có hy vọng. Cho nên nhất định phải hết sức cẩn trọng." Bảo Khánh càng nghe càng hồ đồ, ông chỉ hiểu rằng cậu thanh niên này muốn ông đừng quá lỗ mãng, sợ sẽ bất lợi cho Mạnh Lương.
Đêm về, ông nằm trên giường, nghĩ đi nghĩ lại. Sự đời thật phức tạp. Trước kia, ông cứ ngỡ muốn đánh thắng trận thì ắt phải có sức mạnh. Nước Trung Hoa nếu ai nấy đều khỏe mạnh cường tráng, nhất định có thể đánh bại Nhật Bản. Đánh bại Nhật Bản rồi thì thiên hạ sẽ thái bình, có ngày tháng êm ấm để sống. Ông xoa xoa cái đầu hói. Mọi sự rõ ràng không đơn giản như thế. Nhật Bản còn chưa đánh bại được, nhìn lại bản thân xem, rơi vào kết cục thế nào, mà Mạnh Lương thì rơi vào kết cục ra sao! Mạnh Lương, một lòng khuyên người ái quốc, một lòng muốn quốc gia giàu mạnh, ngược lại bị chính phủ tống vào ngục tối; còn ngữ đốn mạt như Trương Văn lại nhởn nhơ tự do tự tại. Đây rốt cuộc là cái thói đời gì vậy?
Ông nằm đó, lưng quay lên trời, mặt vùi vào gối. Đừng nhọc lòng suy nghĩ vẩn vơ nữa. Ông chỉ muốn ngủ, muốn quên hết tất cả. Nghĩ ngợi để làm gì cơ chứ? Đầu đau buốt dữ dội, đừng phí thêm tâm sức nữa. Tốt nhất là cứ giống như bà vợ, ngây ngô đần độn, tối ngày say khướt. Thời buổi này chỉ có mụ ta là còn có thể sống một cách nhẹ nhõm thảnh thơi. Mụ thật có phúc, chẳng âu chẳng lo.
Thực sự kiệt sức rồi, chẳng còn hơi sức đâu mà bận tâm, mà suy nghĩ nữa.
Sáng hôm sau, ông thức dậy từ rất sớm, tinh thần phấn chấn lên không ít, sinh lực cũng đã hồi phục. Giấc ngủ quả thực có công hiệu thần kỳ. Ông còn sống, ông vẫn còn tài nghệ. Đời người dường như dễ thở hơn đôi chút. Ông bế Tiểu Bảo lên. Đứa bé toét miệng cười, thích thú ú ớ reo vang.
Bảo Khánh nhìn bà vợ, bà ta đang ngồi trên ghế, bên cạnh đặt một bình rượu. "Bà ngoại Tiểu Bảo này," ông nở nụ cười mỉa mai, nói: "Bà thật là có phúc đấy." "Tôi á?" Vợ ông vừa cắn hạt hướng dương, vừa cất tiếng hỏi lại, "Nếu tôi mà thực sự có phúc, thì đã chẳng sinh ra vào cái thời buổi này."
Câu nói ấy nằm ngoài dự liệu của Bảo Khánh. Chà, xem ra bà ta cũng không hẳn là hoàn toàn chẳng biết nghĩ suy.