Muốn gây khó khăn, Thừa định để mặc Ma-ri một mình ở Cẩu Rồng trong ít ngày. Hắn nói:
- Tôi cần đi chơi đó đây dăm bữa nửa tháng để nghỉ ngơi cho đầu óc đỡ căng thẳng. Có minh mẫn thì tính toán công việc mới trôi chảy được.
Ma-ri ngần ngại:
- Muốn nghỉ ngơi thì ở nhà mà nghỉ ngơi. Chim gà vô số đấy, tha hồ ông ăn cho khỏe người. Nếu ông muốn thuốc men nữa, thì bảo ông Pi-ca xem và cho đơn.
- Nhưng ở nhà thấy công việc bề bộn, không lẽ làm ngơ.
- Ông định đi đâu?
- Hoặc lên Tam Đảo, hoặc ra Đồ Sơn. Nhưng tôi muốn nghỉ ở Đồ Sơn để gần Hải Phòng, nếu có thì giờ thì xem mấy chiếc tàu của hãng Phúc Lai Thành nó thế nào.
Ma-ri cau mặt:
- Thôi, không mua tàu nữa. Ông bỏ chết tôi ở đây à?
- Rẻ thì mua, đắt thì thôi. Tôi đã định gì đâu?
Muốn ngăn chồng, Ma-ri nói:
- Nếu ông lên Tam Đảo hay ra Đồ Sơn, thì tôi đi với.
Thừa dọa:
- Bà đừng đi. Bởi vì ra Hải Phòng, thế nào tôi cũng tạt qua về làng kia mà?
Bất đồ câu nói vô tình làm chạm vào máu ghen của Ma-ri:
- À, ông định bỏ mẹ con tôi, để về tư túi với con trời đánh, thì ông bảo.
Thừa cười:
- Định tư túi mà nói ra miệng?
Ma-ri như được đà:
- Ông thấy nó mù, nó què thì xót xa phỏng? Ông tưởng tôi ngu mà không hiểu ý ông từ hôm ông thấy tôi treo ảnh nó ở bên buồng à? Ông đi đâu tôi cũng theo! Nhất định không rời ông một bước!
Thừa bực mình:
- Thì cứ theo. Ai bảo sao!
- Tôi nói thật với ông, nếu ông về quê nhà ông, thì tôi tự tử ngay bây giờ cho ông coi!
Thừa cáu kỉnh:
- Tại làm sao đương chuyện trò ôn tồn, lại sinh sự ngay được!
- Sinh sự vì sự sinh! Tôi chán cái mã ông lắm rồi.
Thừa cười khinh, không đáp.
Hắn sửa soạn đi Hà Nội.
Ma-ri cũng sửa soạn hành lý để theo. Thừa lên ô tô.
Ma-ri cũng lên, ngồi bên cạnh.
Suốt dọc đường hơn năm mươi cây số, không ai nói với ai một lời.
Khi xe về tới nhà ở Hà Nội, bỗng hai người trông thấy thằng Mão đứng ở hè.
Thế là Ma-ri được thể. Hắn xuống đất, hầm hầm đến trước mặt Mão. Nhưng Mão không tỏ vẻ sợ hãi, nó nhổ toẹt một bãi nước bọt, rồi quay đi.
Thừa biết tình thế gay go, sợ cuống lên.
- Thằng kia, mày đứng rình gì ở đây?
Thấy Ma-ri hỏi, Mão quay lại, đủng đỉnh đáp:
- Đường của nhà nước, tôi đứng chơi!
- Nhưng nhà này là nhà tao, mày rình ăn cắp phỏng?
- Nhà của bố tôi, tôi có quyền đứng.
Thừa lên tiếng:
- Mão! Mão! Không được bướng.
Ma-ri quay lại Thừa, đay:
- Đấy, con ông thì ông dạy!
Bất đồ Mão xông vào Ma-ri. Ma-ri sợ quá, chạy tọt vào nhà, hô hoán:
- Pôn ơi! Giăng ơi! Nó đánh chết ma-măng đây này!
Thừa cau mặt nhìn Mão:
- Đến đây làm gì? Cút ngay! Đồ mất dạy!
Mão vênh váo, đáp:
- Tôi đến để chất vấn ông là tôi có phải con ông không?
Thừa không đáp, đi tuột vào nhà. Hắn còn nghe thấy câu của Mão nói theo:
- Ông không có quyền để tôi cầu vơ cầu vất!
Cửa khóa lại, Thừa đi hẳn vào nhà trong.
Cố nhiên hắn lại bị Ma-ri đay nghiến một trận hàng giờ đồng hồ. Và khi thấy Thừa cất ô-tô vào nhà xe, Ma-ri không cho Thừa đi đâu, bèn khóa tách cửa nhà lại, giấu biệt thìa đi.
Thừa tức lắm.
Song, Ma-ri không buộc nổi chân Thừa. Không có ô-tô thì Thừa đi xe lửa. Không dám về quê thì hắn phải trêu Ma-ri cho hả giận. Hắn định lên đồn điền. Hắn cần sống một mình cho thảnh thơi.
Trưa hôm ấy, ăn cơm xong, chờ cho Ma-ri ngủ, Thừa khẽ trở dậy, thuê xe ra ga. Hắn lấy vé hạng hai, rồi muốn tránh gặp người quen, hắn ra ngay sân, lên ngồi ở trong toa. Hắn mở rộng tờ báo trước mặt để đọc. Hắn không để ý đến ai.
Xe lửa chạy, qua hết cầu sông Cái, đến Gia Lâm, thì Thừa vừa đọc hết tờ báo.
Không còn việc gì để làm, hắn thừ người ra để nghĩ. Bỗng thấy cửa ra vào mở toang, người ở toa hạng tư có thể nhìn thông thống thấy hắn, hắn đứng dậy, định đóng lại. Sực hắn giật nảy mình, vội vàng né người cho khuất. Hắn trông thấy thằng Mão.
Mão mặc quần tây và áo sơ-mi trần. Nó ngồi bên cạnh một người đàn ông đứng tuổi, cũng mặc tây khá sang trọng và đứng đắn. Quần áo hàng đũi, sơ-mi lụa, ca-vát đỏ. Trước người ấy, là chiếc va-li da lớn. Trong toa này, trừ Mão và người đàn ông đứng tuổi, còn thì toàn những người quần nâu áo vải, ngồi sau những chồng bu gà, rọ lợn, cùng những đống hành lý cồng kềnh, xếp ngổn ngang.
Thấy toa hạng ba luôn luôn có người ra vào, cửa đóng rồi lại mở, mở rồi lại đóng, Thừa sợ thằng Mão trông thấy hắn, nên hắn ngồi quay lưng đi. Chỗ ấy cạnh kẽ cửa, hắn có thể nhìn thẳng đến thằng Mão.
Không rõ thằng Mão đi đâu với người đứng tuổi hay chỉ là bạn đồng hành, mới quen người ấy. Thừa thấy hai người nói chuyện với nhau. Thỉnh thoảng Thừa nhìn xuống, thấy lúc thì Mão mời người ấy hút thuốc lá, lúc thì mua nước chanh uống một mình. Nó đi đâu? Hay nó biết Thừa về Cẩu Rồng mà theo lên để hành hạ, vòi tiền bố? Nếu lên Cẩu Rồng, thì nó đi một mình, chứ sao lại đi hai người? Nó làm nghề gì mà ăn mặc tiêu pha có vẻ đàng hoàng như thế kia? Thừa nghĩ đến hai mẩu chuyện kể lại nỗi cơ cục của người vợ cũ viết trong cuốn Dân quê SOS., và hình ảnh tiều tụy của tấm thân gầy còm đói khát, mắt che bằng miếng the thâm, miệng méo xệch để kêu khóc và tay ôm cái chân không biết bị đánh hay bị chen ngã mà què. Vậy thì sao mẹ như thế, mà con lại như thế này?
Thừa lé mắt qua kẽ cửa, nhìn thằng Mão. Nó vẫn nói chuyện với người ngồi bên cạnh. Tàu chạy nhanh. Cửa toa mở rộng. Gió thốc vào món tóc xù trên đầu nó. Nhưng hình như nó còn muốn mát hơn. Nó thò cổ ra ngoài.
Bỗng một tay thằng Mão ôm chầm lấy mắt và dụi dụi. Nó bị một bụi than vào mắt rồi. Nó dụi, nó dụi mãi. Chắc là hạt than còn vướng ở trong mắt, nó nhờ người đàn ông đứng tuổi giúp nó.
Lúc ấy, tấm lòng của người cha làm Thừa xót xa. Hắn thương hại thằng Mão. Hắn chú ý nhìn nó.
Người đứng tuổi lấy hai tay vành hai mí mắt của thằng Mão. Hai mắt ông ta gí gần vào con mắt bị thương của nó, để tìm xem hạt bụi nằm đâu. Vì hai cánh tay giơ lên cao, nên hai ve áo ông ta ngoác rộng ra. Lúc ấy Thừa nhìn rõ một mắt của thằng Mão dòm vào túi áo trong của ông ta. Khi ông ta hết sức chú ý vào hạt bụi, và phùng mồm thổi mạnh đánh phù vào mắt nó, thì nhanh như cắt, tay nó thò vào túi áo trong của ông ta, và thoắt một cái, nó rút cái ví.
Thấy thằng Mão ăn cắp có mưu mô, Thừa nhủn cả người. Hắn vừa nhục cho hắn, vừa lo cho thằng Mão.
Nhưng người đàn ông không biết là bị mất ví. Còn thằng Mão thì vờ dụi tay lên mắt vài cái, rồi đứng dậy. Nó len những hành lý để ngổn ngang, rồi thong thả ra phía đầu toa. Lúc ấy tàu chạy vẫn mau.
Thình lình, người đàn ông đập tay vào túi áo, biết là mình mất ví. Ông ta hớt hải, kêu rầm lên, trỏ vào thằng Mão:
- Các ông bắt thằng ăn cắp hộ tôi! Nó lấy của tôi cái ví.
Cả toa lộn xộn, thì lại nhanh như cắt, Mão xuống bậc, và lăng mình, nhảy phắt xuống đường.
Thừa quái cổ nhìn nó. Nó không ngã, không loạng choạng. Nó chỉ chạy theo đà tàu đương mở hết tốc lực có vài bước, rồi ung dung ra giữa đường cái, nhìn theo đoàn xe lửa, nhăn răng ra cười, đi như thường.
Hành khách nhìn lại thằng Mão, thấy nó thoát nạn như bỡn, thì lắc đầu. Người mất cắp kể lại cái kế khôn ngoan của kẻ gian.
Thừa không cần nghe. Hắn đã chứng kiến từ đầu đến cuối cái cảnh này rồi. Hắn thở dài, ngồi thừ người, cho đến lúc tàu đến ga Vĩnh Yên.
Về đến nhà, Thừa bỏ bữa cơm chiều.
Hắn nghĩ đến mẹ Mão, đến Ma-ri. hắn nghĩ đến lũ con hắn, từ thằng Mão đến con Ca-mê-li-a. Rồi hắn nghĩ đến hắn và cái gia tài gồm ngót năm chục mẫu đồn điền và chín cái nhà ở Hà Nội. Hắn no bứ đến cổ rồi.
Hắn rền rĩ, vật chân vật tay.
Hôm sau, hắn thấy nhức đầu, rồi hâm hấp sốt.
Buổi trưa, thằng Pôn về Cẩu Rồng. Nó nói với Thừa:
- Ma-măng sai con đi tìm pa-pa.
Rồi nó kể:
- Ma-măng cứ tưởng pa-pa về quê Hải Dương.
Thừa lẩm bẩm một mình:
- Tìm làm gì?
- Tối hôm qua, cụ Lăng đến chơi, nói rằng hãng Phúc Lai Thành mời pa-pa đi Hải Phòng để nói chuyện.
Thừa gắt:
- Pa-pa không đi đâu, không buôn bán gì cả. Mày bảo ma-măng đến trả lời cụ ấy là pa-pa không mua tàu thủy nữa, pa-pa không có tiền!
- Cụ ấy hỏi pa-pa định để lại những cái nhà nào thì bảo cụ ấy, cụ ấy mách mối mua cho.
Thừa thở dài, không đáp.
Hắn nhắm mắt, không muốn nghe thằng Pôn nói gì nữa.
* * *
Lúc tỉnh dậy, Thừa thấy thằng Pôn đã ra ga để kịp chuyến xe lửa xuôi Hà Nội. Hắn đã cất cơn sốt, bèn lấy mô-tô để đi.
Hắn định đêm nay không về nhà với Ma-ri. Hắn không thể chịu đựng mãi những lời xói móc chua cay của con người tai ngược. Hắn phải tìm một không khí khác.
Hắn nghĩ đến ông bạn thân Hoài Tân Tử.
Hắn muốn rủ ông đi chơi, nghe ông nói phiếm. Và nếu bàn việc kinh doanh, hắn hỏi ông có chung vốn để buôn tàu hay không.
Hắn tiếc cho sự nghiệp ông Bạch Thái Bưởi, ông Bưởi thoạt kỳ thủy cũng chỉ làm nghề thầu khoán nhỏ. Hắn thấy người ta nói rằng năm 1909, ông ta mới thuê ba chiếc tàu chở khách của hãng Tây Điếc, hay Tây Cao gì đó, thế mà ngoảnh đi ngoảnh lại, trong có mười năm trời, không hiểu lãi thế nào, ông ta đã mua được lớn nhỏ đến ba mươi chiếc, và một nhà máy, gọi là Máy đen, để đóng tàu và chữa tàu. Hắn còn nghe nói là cái nhà ở Hải Phòng mà ông ấy đặt bàn giấy, trên bờ sông Tam Bạc là cái nhà thuê. Thấy ở đấy, làm ăn thịnh vượng, ông ấy muốn mua lại. Nhưng bà chủ nhà nhất định không bán, để bắt chẹt ông ấy cứ phải thuê mỗi ngày một đắt. Về tiền tài, xưa nay ông ký Bưởi không chừa một ai là không lừa, cho nên phải lụy người chủ nhà, ông ấy ức lắm.
Một lần, không hiểu ông ấy định dở dói thủ đoạn với bà chủ nhà thế nào đó, bà ta nhất định đuổi ông ấy đi, không cho thuê nữa. Ông ấy phải dọn bàn giấy đến nhà Máy đen. Từ đó, ông ấy làm ăn lụn bại.
Thừa cho là trước hết, hắn phải tậu cái nhà của ông Bưởi thuê cũ. Buôn tàu mà ở cái nhà hợp với nghề, thì chả mấy chốc, hắn cũng được như ông Bưởi.
Hắn sực nghĩ đến ý kiến muốn chung vốn với ông Hoài Tân Tử. Hắn nhớ lại lời ông Lăng nói là người mình không thể công ty với nhau được. Thế nào đến lúc phát tài, thì không người này đẩy người kia ra, thì cũng người kia đẩy người này ra, để một mình chiếm hãng buôn mà làm chủ. Ông Lăng nói rất đúng, ông Hoài Tân Tử tám lạng thì hắn cũng nửa cân, chẳng ai để yên cho nhau đâu.
Thế thì hắn có nên cho Ma-ri chung cổ phần với hắn không? Hắn phì cười. Công ty với Ma-ri, hắn còn mong Ma-ri muốn hất cẳng hắn nữa kia. Ma-ri muốn hất cẳng hắn, vì Ma-ri có biết công việc, không ỷ lại hoàn toàn vào hắn. Ma-ri có biết công việc, thì mới bớt ăn tiêu, đài điếm, khỏi phá của.
Nhưng dù sao thì hôm nay, hắn cũng không về với Ma-ri, cho Ma-ri hối hận là đã làm cho hắn giận dữ.
Hắn phải đến thăm ông bạn nhà thơ.
Xe về gần đến Gia Lâm. Tới ngã ba rẽ sang đường số 5, bỗng có cái xe bò đi trước mặt. Thừa bóp còi hai ba lượt, mà xe bò không tránh. Hắn phải vội ngoắt hẳn sang đường đi Hải Phòng. Lúc ấy, không hiểu có phải vì do tâm thần bất định hay sao. Thừa không lái lộn về Hà Nội, mà cứ mặc cho nó đi trên đường số 5. Đến hai mươi thước, hắn mới sực nhớ ra là đã lầm đường.
Nhưng trót lầm, thì cứ đi. Đi Hải Dương hay thẳng đến Hải Phòng cũng được. Thừa đắn đo. Ở Hải Dương thì ngủ lại nhà ai? Hay phóng tuột xuống cảng? Hay tạt qua về quê?
Thừa móc túi lấy đồng hồ để xem giờ. Về quê thì phải đến nửa đêm mới tới. Đường thì gồ ghề, đi đêm có thể nguy hiểm. Vả về làng thì ở nhà ai? Có việc gì mà về?
Hắn bỏ ý định về Hải Dương, bỏ ý định về làng. Xe vẫn chạy băng băng.
Thế thì đi Hải Phòng thôi.
Thừa cho rằng trời dun dủi cho hắn đi điều đình việc mua tàu của hãng Phúc Lai Thành. Thế này là điềm hay đây.
Đến Hải Phòng thì ngủ ở đâu đêm nay? Hắn có nhiều bạn, nhưng không muốn phiền ai. Hắn có thể nhân dịp thì đến xóm cô đầu ở phố Dinh, hoặc thuê săm nào cũng được, qua một đêm với một ả giang hồ.
Thừa sực nghĩ đến An-na Phán, một người bạn của Ma-ri. Từ ngày người này mở nhà chứa toàn đầm lai non ở đường Quần Ngựa, hắn mới đến có hai lần.
Hắn quyết định nhân dịp này thế nào cũng vào nhà An-na Phán.
Xe đến gần ga Phú Thụy.
Bỗng trong tia sáng của đèn pha, hắn thấy đàng xa một người đen ngòm đứng giữa đường, giơ chiếc mùi soa trắng ra vẫy. Thừa bật cười. Hẳn đây là một người lầm mô-tô của hắn là xe buýt chở khách. Hắn nhớ lại ngày trước, có một lần hắn đã cố đứng chắn đường như vậy, để vẫy cho kỳ được một chiếc ô-tô phải đứng lại. Nếu không phải xe của Tây mà còn rộng, thì hắn nói khó để xin một chỗ ngồi. Nếu là xe của Tây, thì hắn xin lỗi là đã lầm, tưởng là xe hàng chở khách.
Muốn tránh những người tầm phơ gạ xin chỗ, Thừa bóp còi thật dài. Nhưng người ấy không tránh, vẫn vẫy.
Thừa đã trông rõ. Không phải là đàn ông, mà là đàn bà.
Xe đến gần, Thừa trông rõ hơn. Không phải là đàn bà đứng tuổi, mà là con gái trẻ.
Một gã đĩ tính như Thừa, thấy gái thì như mèo thấy mỡ, sao có thể mần ngơ được. Hắn hãm ngay xe lại.
Nhưng người con gái nói:
- Xin lỗi ông, tôi tưởng xe hàng.
Dưới ánh trăng trong sáng, Thừa thấy người con gái này khá xinh. Mình bầu bầu, mặt trái xoan, mắt bồ câu. Một tay cầm chiếc ô đen, một tay xách chiếc va-li nhỏ. Cái cằm tuy hơi lẹm, nhưng nó làm cho người ấy khi nói thì thêm tươi, vì như cười nửa miệng. Thừa mỉm mép:
- À ra bà lầm. Thưa thế bà về đâu ạ?
- Tôi định chờ xe đi Dụ Nghĩa. Nếu không có ô-tô, thì tôi đến ga, chờ tàu.
Một ý nghĩ đen tối nảy ra trong óc con người hay lừa bịp. Hắn nói:
- Tàu đêm có đỗ ở ga Dụ Nghĩa đâu. Mà ban nãy, tôi qua bến ô-tô buýt ở bờ sông, không thấy còn xe đi Hải Phòng.
- Còn ô-tô-ca ạ.
Thừa chữa:
- À, phải.
Nhưng hắn bày ngay cơ hội tốt cho người con gái thấy mà lợi dụng:
- Tôi cũng đi Hải Phòng, qua Dụ Nghĩa.
Thấy người ấy không nói gì, hắn cho là bao giờ con gái cũng nhút nhát, rụt rè, cho nên không dám chủ động yêu cầu hắn chở hộ. Hắn mời:
- Xe tôi có chỗ ngồi ở phía sau, nếu bà cần đi, tôi xin chở giúp.
Cố nhiên người con gái không từ chối.
Thừa chờ cho người ấy ngồi vững vàng trên yên sau, rồi mới mở máy.
Hai người bắt đầu nói chuyện.
- Thưa bà quê ở gần Phú Thụy ạ.
- Vâng.
- Bà về nhà ai ở Dụ Nghĩa?
- Thưa cụ, cậu tôi là ký ga Dụ Nghĩa ạ.
Thừa biết là người con gái đã nhìn rõ cái bộ mặt già của hắn. Hắn muốn người ấy đừng gọi hắn là cụ:
- À, ra cô đi thăm ông cậu. Ga Dụ Nghĩa vắng, ít khách, tàu đêm không đỗ. Thật là bất tiện.
Thừa sực nhớ ra. Tiếng người con gái này giống tiếng ai mà hắn đã nghe. Hắn tiếc tiếng oanh lại thỏ thẻ sau lưng hắn mà hắn không thể quay lại để nhìn mặt người ngọc.
Cho nên đến Hải Dương, tới chỗ hàng giải khát ở ngã tư Đông Thị, hắn hãm xe lại:
- Mời cô vào đây. Cô xơi gì?
Người con gái đáp:
- Cảm ơn ông, cháu không khát ạ.
Dưới ánh điện sáng xanh, Thừa đã rõ mặt người ấy. Hắn ngợ quá. Không những tiếng nói giống tiếng một người hắn quen, mà cả khổ người, nét mặt, cũng hao hao một người nào mà hắn đã gặp. Hắn cố nghĩ xem cái người mà hắn đã gặp là ai. Nhưng không tài nào nhớ ra. Chắc vì đời hắn đã gặp nhiều người quá. Hắn chỉ nhớ một điều là cái người mà hắn đã gặp này, mà người con gái có khổ người, nét mặt và tiếng nói giống ấy, là một người hắn có cảm tình. Vì vậy, nhìn người con gái này, hắn cũng có thiện cảm ngay.
“Thế thì lái thẳng về Hải Phòng, vào tuột nhà An-na Phán, là mất kêu”. Thừa không thể buông cái mồi ngon này được. Uống nước, trả tiền xong, Thừa lại lên xe. Hắn mỉm cười:
- Ban nãy đi xe thế, cô có chóng mặt không?
- Không ạ.
- Tôi muốn cho xe chạy nhanh hơn, nhưng sợ cô không chịu được gió.
- Cảm ơn ông. Ông cứ cho chạy nhanh. Cháu chịu được ạ.
Thừa mở máy.
Tiền Trung, Lai Khê, Phạm Xá, Phú Thái. Người con gái nói:
- May cho cháu được đi nhờ xe ông, chứ không, dễ bây giờ cháu còn vẩn vơ ở giữa đường.
Thừa vờ:
- À sắp đến Dụ Nghĩa rồi nhỉ.
Một lát, người con gái vừa cười vừa hỏi, như có ý ngượng nghịu:
- Thưa ông, cháu hỏi thế này khí không phải, ông về Hải Phòng, là về nhà hay đến đấy có việc gì ạ?
Thừa nhanh nhảu đáp:
- Nhà tôi ở Hải Phòng.
- Thưa ông buôn bán hay làm gì ạ?
- Tôi làm thầu khoán.
- Thưa ông, ông làm ơn cho biết quý danh ạ?
- Ồ, cô hỏi làm gì?
- Thưa, nhờ ông giúp, cháu mới đến được Dụ Nghĩa sớm. Cháu muốn biết để nhớ tên ông mãi về sau này.
- Ồ, đã bảo làm gì cái vặt mà cô phải hỏi! Thế tôi có hỏi tên cô đâu?
Thừa cười khanh khách, và biết hẳn người con gái tin mình là người tử tế, cao thượng. Hắn nhắc lại:
- Ừ, tôi có hỏi tên cô đâu nhỉ.
Người con gái đáp:
- Thưa ông, cháu tên Thúy, nhưng vẫn gọi là cái Thúy-gian. Hôm nào ông đi qua Dụ Nghĩa, mời ông quá bộ vào chơi với cậu cháu.
Hai tiếng Thúy-gian làm Thừa tò mò, muốn hỏi thêm. Hắn đáp:
- Vâng, nếu có dịp đi qua, thế nào tôi cũng vào thăm ông ký.
Xe gần đến Dụ Nghĩa, Thúy-gian nhắc:
- Thưa ông, cho cháu xuống ở cửa ga ấy ạ.
- Vâng.
Nhưng xe vẫn chạy nhanh như bay. Thừa làm như cuống quýt:
- Quái! Quái! Không tắt được máy, hỏng à.
- Sao thế ạ?
Thừa không đáp. Xe đi quá ga:
- Lạ quá! Sao thế này? Hỏng máy à?
- Không hãm được ạ?
Hắn vẫn làm như loay hoay với cái xe. Mô-tô vẫn vùn vụt chạy.
Hắn đoán được người con gái ngồi phía sau băn khoăn, lo sợ ngần nào. Muốn làm người ấy tin, luôn luôn hắn nói:
- Quái! Quái! Chữa tốt rồi kia mà.
Rồi hắn bảo:
- Xe tôi vẫn thế đấy. Nhiều lúc bực mình quá! Vừa chữa xong lúc chiều!
Xe đến ga Vật Cách. Thừa nói:
- Đành thôi. Cũng tình cờ tôi giúp cô mà không được việc. Tôi không biết làm thế nào. Vậy mời cô quá bộ lại đàng nhà đêm nay, nghỉ với các em. Mai sớm, cô ra tàu đi Dụ Nghĩa vậy.
Người con gái không đáp.
Chắc Thúy-gian hối hận lắm. Nhưng Thừa vui sướng lắm. Vớ được con bò lạc rồi. Sao trời lại tốt bụng với hắn thế! Con người thế này lại sa vào tay hắn! Có bạc, có vàng, chỉ mua được gái giang hồ. Có diễm phúc mới được hưởng thứ hiếm có này.
Xe tới Hải Phòng. Thừa đi tuột đến nhà An-na Phán.
* * *
An-na Phán thấy Thừa lai một người con gái đến nhà, thì nó hiểu ý ngay.
Nó vội vàng khóa cổng và cửa lại, rồi dẫn Thừa và Thúy-gian vào một buồng.
Biết việc chẳng lành, Thúy-gian hốt hoảng, nhìn trước nhìn sau kiếm lối để chạy ra đường cái. Nhưng cô đã mắc vào cạm rồi. Cô hô hoán lên.
Bỗng cô thấy đến hơn một chục người chạy đến. Họ trạc tuổi cô, toàn mặc váy đầm sặc sỡ, người thì tóc vàng, mũi lõ, người thì tóc đen, mũi tẹt. Họ nhìn cô. Người nhăn nhở cười. Người như có vẻ ái ngại.
An-na Phán quắc đôi mắt lờ lờ màu tro:
- Chúng mày tống nó vào buồng cho chị. Chứ kêu mà được à?
Thúy-gian hầm hầm trỏ vào mặt Thừa:
- À, tôi tưởng ông là người tử tế…
Thừa cười vẻ đắc ý:
- Thôi, cưỡng cũng vô ích!
Hắn kéo tay Thúy-gian để bắt cô theo. Nhưng cô nhất định chùn lại.
An-na Phán dậm chân xuống đất, mắng bọn con em:
- Đứng làm phỗng với nhau à?
Một người đến gần Thúy-gian, dịu dàng nói:
- Thôi, chị! Người ta tránh chẳng khỏi số. Chị cứ vào buồng, rồi thế nào hãy hay.
An-na Phán quay lại người con em:
- Thương phỏng?
Nó ẩy người ấy ra, rồi đẩy giúi Thúy-gian về phía buồng.
Thúy-gian ngã khụy xuống đất, lại vội vàng kêu lên.
Thừa và An-na Phán, người ôm đầu, người ôm chân, khênh Thúy-gian vào buồng, rồi khóa trái cửa lại.
Thừa cảm ơn An-na Phán. Hắn kể lại việc hắn gặp gỡ tình cờ. An-na Phán giơ cốc rượu:
- Mừng anh! Trông hay đấy. Khi nào anh không dùng nữa. Anh để lại cho tôi. Đừng vứt đi mà phí nhé.
Thừa uống hết cốc rượu:
- Xin tuân lời bà chị.
An-na Phán đùa:
- Nó giống anh cái cằm. Nhận họ hàng đi thôi!
Thừa ôm bụng cười:
- Từ nãy, đi đường, trước nó gọi mình bằng cụ, xưng là tôi. Đến lúc nó hạ mình xuống là ông, thì lại xưng là cháu!
Nói xong, Thừa bảo:
- Chị sửa soạn bàn đèn, cho tôi mấy điếu, tôi bàn với chị cái này.
- Vẽ! Có cưỡi bò thì vào ngay. Chị đây không cần mua chuộc mà phải bàn với tán!
- Ừ thì cũng phải làm mấy điếu cho dai sức chứ.
Rồi Thừa hỏi:
- Đêm nay đã đành. Nhưng mai, làm thế nào giữ được nó nhỉ? Tôi còn ở Hải Phòng ít ra là một tuần.
An-na Phán đáp:
- Nhà này thiếu gì mẻng. Mỗi tối một mítx[1] có hơn không?
Thừa lắc đầu:
- Duyệt qua cả rồi. Xí lắm! Đằng này vớ được món này, hãy hưởng cho thỏa chí tang bồng, rồi có buông mới buông. Làng chơi đã mấy ai được trời cho cái cảnh như thế này, hở chị?
An-na Phán vừa tiêm thuốc, vừa nghĩ. Nó uống một chén rượu, rồi hai chén rượu. Hai má nó bừng bừng đỏ:
- Gay nhỉ. Nhưng tôi tưởng giữ nó để bắt nó làm nghề này mới khó, chứ chỉ giam vài hôm thì khó gì?
- Chị làm thế nào?
- Cứ nhốt cổ nó ở trong ấy, khóa trái cửa lại.
- Nhịn ăn, nhịn ỉa à?
- Đút vào cho bánh tây, chai nước và cái bô, thế là chu.
An-na Phán lại uống thêm chén rượu nữa. Nó đã chếnh choáng, đặt dọc tẩu xuống, hỏi:
- Mấy điếu rồi nhỉ?
- Bốn. Xin điếu nữa.
An-na Phán lại tiêm. Bỗng nó đập tay vào đùi:
- Khỉ quá, khó đếch gì. Phàm những đứa bị bắt vào đây, thì thế nào mấy hôm đầu cũng không chịu. Chúng nó khóc lóc, kêu la, chửi rủa, phá phách như con điên. Nhưng mình cứ lờ đi. Trái lại, còn phải tử tế, dịu dàng mà dỗ dành. Chỉ độ dăm hôm là chúng nó quen, không hoang mang nữa. Con này thì thế nào tôi cũng rình chụp được ảnh nó. Thế là nó mất gỡ.
- Sao?
- In ảnh nó, để khai môn bài, lấy số cho nó. Thế là suốt đời cô làm nhà thổ!
An-na Phán tiêm xong, đưa Thừa hút:
- Mấy điếu rồi nhỉ?
- Năm.
- Thôi vào với nó đi. Coi không có nó tự tử thì hoài. Phải cẩn thận, hễ thấy nó có cái gì có thể tự tử được, thì giấu biệt đi nhé.
- Được. Xin điếu nữa.
- Sao anh hút nhiều thế?
An-na Phán giấu dọc tẩu đi. Thừa với tay giật lấy. Bỗng hai mắt con mẹ dầu nhìn Thừa. Hai mắt lờ đờ màu tro pha màu đỏ ngầu ngầu của hơi men, nó như đám mây buổi chiều nhuộm bằng ánh hồng của mặt trời lặn, thành cái ráng báo điềm sắp giông bão. An-na Phán quờ quạng bằng cánh tay say để giữ lại dọc tẩu, rồi nó rức lên khóc, và nói bằng tiếng Pháp:
- Anh An-be! Đừng hút nữa! Tôi khuyên anh! Tôi xin anh! Vào với nó đi! Nó tự tử bây giờ!
Thừa thấy An-na Phán cũng thất thường không kém Ma-ri, hắn vội vàng đứng dậy:
- Chị cho thìa khóa buồng.
Con mụ dầu khanh khách cười, giơ bắt tay Thừa:
- Ừ, nghe chị thì chị yêu. Đừng làm nó sợ nhé. Tội nghiệp con bé!
Nhưng bỗng nó lại khóc nức nở:
- An-be! Hay là mày đừng làm hại đời nó! Nó còn ngây thơ! Đừng đày đọa con bé vô tội và thật thà! Mày nghĩ đến vợ mày, đến con gái mày!
Thừa mỉm cười:
- Nốc lắm rượu vào, rồi nói chẳng đâu vào đâu!
- Anh An-be! Anh là bạn thân, tôi thương anh. Nhưng nó là bạn gái, tôi cũng thương nó!
Mặt An-na nhăn nhó, thở phì phì những hơi rượu hăng hăng. Nó lại rũ ra cười, rồi quắc mắt, giục Thừa:
- Kìa! Còn đứng đây làm gì nữa! Vào mà hưởng cái phút thần tiên rất hiếm hoi trong đời các người làng chơi đi chứ? Anh không cho thế là hãnh diện à?
Thấy Thừa đi vào buồng, nó vỗ tay reo:
- Tôi lại làm được việc phúc đức nữa, là giúp cho người bạn gái biết thế nào là mùi đời! A ha!
* * *
Hôm Thừa sắp về Hà Nội, hắn nói chuyện với Thúy-gian:
- Em bằng lòng ở lại đây với chị An-na rồi chứ?
Thúy-gian cười đau đớn:
- Chả bằng lòng cũng chả được! Chị ấy đã lấy số cho em rồi. Em chạy đâu cũng không thoát được tay chị ấy.
Một lát, Thúy-gian trách:
- Chỉ tại anh không kín đáo. Đưa em lên hiệu chụp ảnh, anh lại khoe với chị ấy, để chị ấy nhờ in trộm thêm ba chiếc.
Thừa thở dài:
- Anh rất hối hận.
- Nhưng em không giận anh, vì anh chỉ là vô tình.
- Thế em giận chị An-na ác với em quá nhỉ?
- Em cũng chả giận chị ấy. Em chỉ giận cái số em nó chẳng ra gì.
Thừa ôm lấy đầu Thúy-gian, vỗ về vào vai:
- Em Thúy-gian của tôi ngoan ngoãn, hiền lành quá!
Thúy-gian rút đầu khỏi tay Thừa, bẻ đùa:
- Anh quên gọi em là Xuy-dan à? Em ghét cái tiếng gian ở tên cũ lắm. Em thích cái tên mới là Xuy-dan. Thúy là tên của ba má em đặt. Thúy-gian là tên của thiên hạ đặt. Còn Xuy-dan mới là tên của anh đặt cho em. Tên Xuy-dan nói hơi giống Thúy-gian, nhưng mỗi tên có ý nghĩa, và một kỷ niệm khác nhau. Làm nghề này thì đổi tên là phải. Vả ở đây, tất em phải đặt tên Tây.
Thừa âu yếm:
- Anh xin lỗi em! Anh mới đặt tên cho em, nên chưa quen miệng. Vả gọi tên mới, sợ em cũng nghe chưa quen tai.
Xuy-dan cười cười:
- An-be! Xuy-dan!
Thừa sung sướng:
- An-be! Xuy-dan! Thế An-be về, Xuy-dan có nhớ không?
- Có. Bao giờ anh lại xuống đây với em?
- Anh không hẹn trước. Nhưng chắc chắn là không lâu. Đừng mong nhé.
- Cứ mong. Em có mong, anh mới sốt ruột chứ? Mấy lị không mong xuống để nhìn thấy em cắt tóc ngắn với mặc váy đầm à?
- À nhỉ. Thế thì anh cố thu xếp việc nhà, để xuống ngay với em.
Thừa đứng dậy, nhưng lại ngồi xuống:
- Suýt quên một việc.
Hắn đưa cho Xuy-dan tờ giấy hai mươi đồng:
- Em cầm lấy mà tiêu.
Xuy-dan lắc đầu:
- Em không cần tiền. May mặc, ăn uống, đã có chị An-na.
- Nhưng còn phấn son?
- Anh mới mua cho em, dùng đã hết đâu?
- Để tiêu vặt chứ?
- Đã có lương tháng của chị An-na phát cho.
- Sao anh thấy chị ấy bảo tháng đầu, còn phải thử thách, chị ấy không phát lương vội.
- Thử thách xem có chịu tiếp khách không ấy à? Thân em đã rơi vào đây, thì giữ gìn cho trong sạch làm gì mà còn làm cao, hả anh?
Thừa đùa:
- Giữ gìn trong sạch cho anh, với anh, chứ làm gì?
- Thế anh có bằng lòng cho em tiếp khách không?
Thừa bối rối, nhưng đáp rất trơn:
- Không. Em là của riêng anh.
- Không tiếp khách, chị An-na đánh chết. Em trông đôi mắt chị ấy, em sợ lắm. Tử tế, ngọt ngào đấy, nhưng giở mặt lúc nào không biết chừng.
- Em biết thế à?
- Em biết. Các chị khác cũng bảo thế. Nếu anh không muốn cho em tiếp khách, thì anh nên nói với chị ấy một tiếng.
Thừa thở dài:
- Được, để anh nói.
Nhưng Xuy-dan lắc đầu:
- Vô ích! Anh ạ, ở đây mà không tiếp khách, thì ở làm gì? Thôi, anh đừng quan tâm đến em nữa. Em sẽ tiếp khách. Chị An-na phát lương cho em. Có thiếu tiêu thì em xin khách. Vả mười đồng hôm nọ anh cho, em còn giữ nguyên.
Trưa hôm ấy, Thừa xin với An-na Phán cho Xuy-dan đi ăn cơm hiệu với hắn. Hai người ngồi trong một ngăn riêng biệt. Trong lúc ngà ngà say, Thừa nói:
- Xuy-dan! Anh buồn lắm. Đến hôm nay mà anh vẫn chưa biết em bao nhiêu tuổi, người ở đâu, ba má em làm gì?
Xuy-dan cười:
- Tuổi ấy à? Anh thích em bao nhiêu tuổi thì em ngần ấy tuổi. Người ở đâu ấy à? Ở nước An-nam chứ ở đâu? Còn ba má em ấy à? Em chỉ biết cả anh lẫn em chúng ta đều gọi trời bằng ông thôi.
Thừa bẹo má Xuy-dan:
- Em dí dỏm lắm! Ai lấy được em làm vợ, thì nhà người ấy lúc nào cũng vui vẻ.
Nhưng Xuy-dan thở dài.
- Em buồn à?
Xuy-dan gật đầu:
- Người định lấy em làm vợ, hiện bây giờ đương tìm em và đương khóc.
Thừa lặng người:
- Thật à?
- Em nói dối anh để làm gì? Giá bây giờ anh ấy biết em ở đây nhỉ!
Xuy-dan bưng mặt, sụt sịt. Thừa ngao ngán:
- Em! Em! Xuy-dan em!
Xuy-dan vẫn thổn thức:
- Đời em thế là bỏ đi rồi. Em không ngờ em lại làm cái nghề đốn mạt này!
Thừa dỗ:
- Em! Xuy-dan! Em làm nghề gì mà đốn mạt? Em là của riêng anh kia mà?
Xuy-dan lau nước mắt, rồi tủm tỉm cười. Thừa nói:
- Anh ân hận quá. Anh đã phá hoại hạnh phúc của em, thì phải chịu trách nhiệm về đời em.
Xuy-dan lắc đầu:
- Chẳng qua là cái số em thế, cho nên nó xui khiến cho em gặp anh, lại xui khiến cho xe của anh đến Dụ Nghĩa thì hỏng máy.
Thừa nhìn Xuy-dan, thở dài khẽ. Rồi hắn an ủi:
- Nếu em không muốn làm nghề này, thì em bảo chị An-na rút số đi cho em.
- Không thể. Cái số trong môn bài, rút lúc nào cũng được. Nhưng cái số trời định cho em, thì chả ai rút nổi. Vả lại, bây giờ đời em còn thơm tho gì nữa mà mong!
- Em trẻ và đẹp. Sao em lại không mong lấy được chồng?
Xuy-dan cười đau đớn:
- Anh đừng hỏi. Lấy chồng thì ai không muốn lấy. Ai lại thích làm nghề này bao giờ. Nhưng em tự xét, thân em đã vấy bùn, em không muốn thêm một tủi nhục nữa.
Thừa đùa:
- Thế thì lấy anh!
Bỗng Xuy-dan bưng lấy mặt khóc, và lần này nức nở to hơn:
- Các anh đi chơi gái, thì đừng bao giờ nên nói câu ấy. Các anh đùa cho vui miệng, nhưng các anh không đặt địa vị vào người phải nghe, cho nên không biết họ tủi nhục thế nào.
Nói xong, Xuy-dan lấy mùi soa lau mắt, rồi cố mỉm cười, vuốt vào tóc Thừa:
- Tuổi anh bằng tuổi ba em, mà anh đòi lấy em!
Thừa không biết là nên tươi hay nên ngượng. Hắn vờ cười, để thốt được hơi thở dài ở trong ngực. Xuy-dan hỏi:
- Anh có vợ chưa?
Rồi Xuy-dan bưng miệng, rúc vào lòng Thừa:
- Em quên! Chị ấy là bạn chị An-na! Thế hẳn con anh lớn bằng em đấy nhỉ.
Thừa cười:
- Em đừng hỏi. Anh cũng như em, không nói thật đâu. Nếu em tốt với anh, thì anh yêu em. Nếu anh tốt với em, thì em yêu anh. Khi ấy chúng ta chỉ cần biết là hai đứa yêu nhau. Không nên tìm chuyện gì khác về gia đình nhau, nó khuấy đục hạnh phúc chung, em ạ.
Xuy-dan xịu mặt:
- Em đến nước này mà cứ phải nghe nói đến tiếng yêu, với tiếng lấy, thì em khổ tâm lắm. Em là người của anh trong một đêm, thì anh cần gì phải nói những tiếng quý hóa của tâm tình. Lần này, muốn có em, anh chỉ xỉa vào tay chị An-na vài đồng bạc khác để có em khác. Bởi vì anh không muốn biết em lần thứ hai. Thế thì anh cần gì phải xa phí lời nói. Lời anh nói là từ cổ trở ra, nhưng nó là cái dùi, đâm sâu vào tận tim người nghe. Không gì ác hơn là dử người đau khổ bằng hạnh phúc, anh An-be ạ.
Thừa lắc đầu:
- Em làm như ở đời không còn người tử tế nữa ấy.
- Phải rồi. Em cũng biết có khối người mê đĩ, lấy đĩ làm vợ thật. Nhưng lấy đĩ làm vợ không phải là cứu cho đĩ khỏi khổ nhục, mà chỉ là đổi cho đĩ cái khổ nhục nọ lấy cái khổ nhục kia, có khi cái khổ nhục sau còn to hơn cái khổ nhục trước.
Thừa cười:
- Em nói!
- Thật đấy. Có ai lấy đĩ mà chồng một vợ một bao giờ. Trừ phi người đàn bà tai ngược đánh bạt vợ cả đi, hoặc người đàn ông vô lương tâm mê đĩ, bỏ vợ cả. Nhưng ở đời, người vô lương tâm đến nỗi như thế, thật là hiếm.
Thừa bịt mùi soa vào miệng để ho thật lâu. Xuy-dan tiếp:
- Nhưng dù sao, thì đi lấy tranh chồng người cũng chả bao giờ sống yên vui được. Nếu không thính thoảng bị vợ cả nó trở lại đánh ghen, thì cũng bị người chồng bạc tình lại với mình, khi nó tìm thấy người khác hơn mình. Không thế, thì chính mình cũng tự đày đọa mình, vì ngựa bao giờ cũng quen lối cũ. Nếu có gia đình nào mà anh chồng lấy đĩ, sống bền được với nhau, thì một trong đôi vợ chồng ấy là ma bùn.
Xuy-dan nhếch mép. Nhưng Thừa thở dài:
- Em ít tuổi mà thạo đời lắm nhỉ.
- Em mới ở đây mấy hôm, nhưng em sống nghề nào phải biết nghề ấy, em phải hỏi các bạn từ những nỗi vui sướng đến những nỗi đắng cay của nghề. Có biết, có dạy nhau cho biết, chúng em mới sống được, để còn có lúc cười được với các anh, mua vui cho các anh. Chứ không thì chỉ âu sầu buồn tủi, rồi chết hết giống đĩ, thì đời còn gì là hoa tươi cỏ lạ cho các anh hưởng nữa!
Xuy-dan cười, cười những tiếng khanh khách, ghê rợn như tiếng xé vải, gò lưng xuống mà cười, đập hai cánh tay vào thành bàn mà cười, cười như người điên lên cơn. Thấy nét mặt Thừa kém vui, Xuy-dan không nói nữa, mới rót chỗ rượu sâm-banh còn lại ra hai cốc, đưa một cốc cho Thừa:
- Nào, mời anh. Em nói như vậy mà anh cảm động à? Anh phải coi đời như cái vườn hoa. Anh vào vườn hoa thì nên ngắm hoa, ngửi hoa, hay nên ỉu xịu cái mặt rồi khóc, để ra về?
Thừa mủi lòng, lắc đầu:
- Anh biết là em ít tuổi nhưng đã chịu đựng nhiều nỗi đắng cay.
Xuy-dan xua tay:
- Đắng cay! Em chấp tuốt! Nào, mời anh!
Hai người chạm cốc nhau. Xuy-dan ngửa cổ, nuốt từng hớp rượu, kêu ừng ực.
❀ ❀ ❀
[1] Tiếng Anh, nghĩa là con gái chưa chồng.