(Xem bài hát của Edgar trong "LEAR.")

I

Ý nghĩ đầu tiên của tôi là hắn đã nói dối từng lời,

Tên què cụt già nua ấy, với ánh mắt đầy ác ý

Liếc xéo để dò xét xem lời dối trá của mình tác động thế nào

Đến tôi, và miệng khó lòng che giấu nổi

Sự hả hê, đang mím lại và hằn sâu

Ở khóe môi, vì lại lừa được thêm một nạn nhân.

II

Hắn còn được bố trí ở đó để làm gì với chiếc gậy?

Để làm gì, ngoài việc mai phục bằng những lời gian dối, giăng bẫy

Mọi lữ khách có thể bắt gặp hắn đang đứng đó,

Và hỏi đường? Tôi đoán trước cái cười gằn như đầu lâu

Sẽ bung ra, chiếc nạng kia sẽ viết bia mộ cho tôi

Như một trò tiêu khiển giữa con đường bụi bặm,

III

Nếu theo lời khuyên của hắn, tôi rẽ khỏi đường cái

Để bước vào vùng đất đầy điềm gở mà ai nấy đều đồng lòng

Rằng đó là nơi ẩn giấu Ngọn tháp Tối. Thế nhưng, trong sự phó mặc,

Tôi vẫn rẽ theo hướng hắn chỉ: chẳng còn chút kiêu hãnh

Hay hy vọng nào bùng lên ở cái đích nhìn thấy trước

Mà chỉ là nỗi hân hoan rằng cuối cùng mọi chuyện cũng có hồi kết.

IV

Bởi vì, trải qua biết bao năm tháng lang thang khắp thế gian,

Trải qua cuộc tìm kiếm kéo dài đằng đẵng, hy vọng của tôi

Đã teo tóp lại thành một bóng ma chẳng tài nào chống đỡ nổi

Niềm vui ồn ào cuồng nhiệt mà sự thành công mang lại,

Giờ đây tôi hầu như chẳng màng kìm nén nhịp đập rộn rã

Của trái tim, khi nhận ra trước mắt chỉ là sự sụp đổ.

V

Tựa như khi một người bệnh nặng cận kề cái chết

Trông thực sự đã lìa đời, cảm nhận được sự bắt đầu và kết thúc

Của những giọt nước mắt, gửi lời từ biệt đến từng người bạn,

Và nghe ai đó bảo người kia hãy ra ngoài hít thở

Không khí trong lành hơn ("vì mọi chuyện đã qua rồi," hắn nói,

"Và đòn giáng đã hạ xuống, chẳng nỗi đau nào cứu vãn nổi"); VI

Trong khi một số người bàn tán xem gần những ngôi mộ khác

Còn đủ chỗ cho người này không, và ngày nào

Thì thích hợp nhất để khiêng thi hài đi,

Cùng những mối lo về cờ phướn, khăn tang và gậy gộc:

Và người bệnh vẫn nghe thấy tất cả, chỉ khẩn cầu

Rằng mình đừng làm hổ thẹn thứ tình cảm dịu dàng ấy mà cứ nằm lại.

VII

Thế đấy, tôi đã chịu đựng quá lâu trong cuộc hành trình này,

Đã nghe người ta tiên tri về thất bại quá nhiều lần, đã từng thấy tên mình

Được ghi bao lần vào "Băng đảng" — nghĩa là,

Những hiệp sĩ từng hướng bước chân đi tìm Ngọn tháp Tối —

Đến mức việc thất bại y như họ bỗng trở thành lựa chọn tuyệt nhất,

Và mọi hoài nghi lúc này chỉ là — liệu tôi có đủ sức chăng?

VIII

Thế nên, lặng lẽ tựa như tuyệt vọng, tôi quay lưng rời khỏi hắn,

Tên què cụt đáng ghét ấy, rời khỏi con đường của hắn

Để bước vào lối đi hắn chỉ. Cả ngày hôm nay

V vốn dĩ đã là một ngày ảm đạm, và ánh chiều mờ tối

Đang chìm dần vào màn đêm, dù vẫn kịp bắn một tia nhìn sắc lạnh

Màu đỏ máu để thấy cánh đồng hoang tóm được kẻ lạc loài.

IX

Vì hãy nhìn kìa! Chẳng mấy chốc khi tôi vừa thực sự đặt chân

Cam kết với cánh đồng hoang, đi được tầm một hai bước,

Rồi dừng lại ngoái đầu nhìn lần cuối

Về phía con đường an toàn, thì nó đã biến mất; xung quanh chỉ là đồng hoang xám xịt:

Chẳng có gì ngoài đồng hoang đến tận chân trời góc bể.

Tôi chỉ có thể đi tiếp; chẳng còn việc gì khác để làm.

X

Thế là tôi tiếp tục bước đi. Tôi nghĩ mình chưa từng thấy

Một thiên nhiên nào cằn cỗi và hèn m kém thế; chẳng có gì sinh sôi:

Về hoa cỏ ư — thà mong tìm thấy một rừng tuyết tùng còn hơn!

Nhưng cỏ dại, cây đại kích, theo đúng quy luật của chúng

Vẫn có thể nảy nở giống nòi, chẳng có ai uy hiếp,

Cứ tưởng tượng xem; một hạt gai dính áo cũng đã là báu vật nhặt được.

XI

Không! Sự nghèo túng, trì trệ và những nét mặt nhăn nhó kỳ quái,

Theo một cách kỳ lạ nào đó, chính là phần của vùng đất này. "Hãy nhìn

Hoặc nhắm mắt lại," Thiên nhiên cáu kỉnh cất lời,

"Chẳng ích gì đâu: Ta không thể cứu vãn nổi hoàn cảnh của mình:

Chính ngọn lửa Ngày Phán Xét mới phải chữa lành nơi này,

Thiêu trụi những cục đất khô cằn và giải thoát cho các tù nhân của ta."

XII

Nếu có bất kỳ thân cây kế rách rưới nào mọc vượt lên

Những cây khác, ngọn của nó liền bị chặt phăng; bằng không thì những ngọn cỏ khô

Sẽ sinh lòng ghen tị. Cái gì đã tạo ra những lỗ thủng và vết rách đó

Trên những chiếc lá sẫm màu cứng nhắc của cây ngưu nhĩ, bị dập nát như muốn bóp nghẹt

Mọi hy vọng về sắc xanh? Chắc hẳn phải có một con thú bước đi

Dẫm nát sự sống của chúng, với dã tâm của loài thú.

XIII

Còn về phần cỏ, nó mọc thưa thớt như những sợi tóc

Trên đầu kẻ mắc bệnh phong; những cọng cỏ mỏng manh khô đét đâm xuyên lớp bùn

Mà nhìn bên dưới cứ như được nhào nặn với máu.

Một con ngựa già mù lòa, trơ ra từng khúc xương,

Đứng ngây dại, dẫu chẳng biết vì sao nó lại lạc đến đó bị vứt bỏ

Khỏi chuồng ngựa của quỷ sau khi đã kiệt sức!

XIV

Nó còn sống chứ? Biết đâu nó đã chết từ lâu rồi,

Với chiếc cổ gầy guộc đỏ au, gân guốc đang căng cứng,

Và đôi mắt nhắm nghiền dưới lớp bờm rỉ sét;

Hiếm khi nào sự kỳ dị lại đi liền với nỗi thống khổ đến thế;

Tôi chưa từng thấy con thú nào mà mình lại căm ghét đến vậy;

Nó hẳn phải rất độc ác mới đáng phải chịu nỗi đau đớn nhường này.

XV

Tôi nhắm mắt lại và hướng tâm trí vào lòng mình.

Như một người lính gọi rượu uống trước trận giao tranh,

Tôi xin một ngụm ký ức về những khung cảnh xưa cũ, hạnh phúc hơn,

Trước khi tôi có thể hy vọng hoàn thành trọn vẹn vai trò của mình.

Nghĩ trước, đánh sau — đó là nghệ thuật của người lính:

Một hương vị của thời xưa cũ sẽ đưa mọi thứ trở lại quỹ đạo.

XVI

Không đời nào! Tôi tưởng tượng ra khuôn mặt đỏ bừng của Cuthbert

Dưới mái tóc vàng xoăn tít của cậu ấy,

Anh bạn dấu yêu, đến mức tôi gần như cảm thấy cậu ấy đang quàng

Một tay qua vai tôi để giữ tôi đứng yên ở chỗ đó

Theo cái cách cậu ấy vẫn hay làm. Hỡi ôi, nỗi ô nhục của một đêm!br>Ngọn lửa mới trong tim tôi vụt tắt và để lại một sự lạnh lẽo.

XVII

Rồi Giles, linh hồn của danh dự — anh ấy đang đứng kìa

Thành thực hệt như mười năm trước khi mới được phong tước hiệp sĩ.

Một người đàn ông lương thiện dám làm những gì mình cho là phải (anh ấy nói thế).

Tốt lắm — nhưng cảnh tượng bỗng xoay chuyển — phừ! bàn tay đao phủ nào

Lại ghim một mảnh giấy da lên ngực anh ấy vậy? Những kẻ đồng bái kim

Tự đọc nó. Tên phản bội đáng thương, bị khạc nhổ và nguyền rủa!

XVIII

Thà chịu đựng hiện tại này còn hơn một quá khứ như thế;

Vì vậy hãy quay trở lại con đường đang tối dần của tôi thôi!

Không một âm thanh, không một bóng hình cho đến tận tầm mắt có thể với tới.

Liệu đêm tối có phái tới một con cú rúc hay một con dơi không?

Tôi tự hỏi: khi một vật gì đó trên vùng đất bằng phẳng ảm đạm

Đã đến để thu hút tâm trí tôi và chuyển hướng suy nghĩ của tôi.

XIX

Một con suối nhỏ bất chợt cắt ngang đường đi của tôi

Đột ngột hệt như cách một con rắn bò ra.

Không phải dòng nước lững lờ phù hợp với chốn u minh này;

Dòng nước này, khi sủi bọt chảy qua, có lẽ từng là chậu nước tắm

Cho móng guốc rực lửa của ác ma — khi chứng kiến sự hung dữ

Của dòng xoáy đen ngòm bị bủa vây bởi những bọt nước và vảy trắng.

XX

Nhỏ nhen làm sao mà cũng cay độc làm sao! Dọc theo bờ suối,

Những khóm tổng quán sủi thấp lè tè quỳ rạp xuống dòng nước

Những cây liễu đẫm nước lao đầu xuống trong một cơn cuồng nộ

Tuyệt vọng câm lặng, một đám đông tự sát:

Dòng sông — kẻ đã gây ra mọi tội lỗi với chúng,

Dù đó là gì đi nữa — vẫn cứ cuồn cuộn chảy qua, chẳng mảy may chùn bước.

XXI

Khi tôi lội qua đó — lạy các vị thánh nhân, tôi sợ biết bao

Khi mỗi bước chân lại dẫm phải má của một thây ma,

Hoặc cảm thấy chiếc gậy tôi dò dẫm để tìm

Những chỗ trũng bị vướng vào tóc hay râu của hắn!

— Đó có thể chỉ là một con chuột nước mà tôi đâm trúng bằng gậy,

Nhưng, ứ hự! âm thanh phát ra nghe hệt như tiếng trẻ sơ sinh thét lên.

XXII

Tôi mừng biết bao khi đặt chân lên bờ bên kia.

Giờ là lúc tìm đến một miền đất tốt lành hơn. Thật là một điềm báo hão huyền!

Những kẻ nào đã vật lộn ở đây, chúng đã gây ra cuộc chiến nào,

Mà cú giậm chân dã man của chúng lại có thể biến lớp đất ẩm ướt

Thành một vũng bùn nhão nhoét? Giống như loài cóc trong cái bể chứa đầy chất độc,

Hoặc lũ mèo rừng trong chiếc lồng sắt nung đỏ —

XXIII

Trận chiến hẳn đã diễn ra như thế trong vòng tròn chết chóc ấy.

Cái gì đã nhốt chúng ở đó, khi cả cánh đồng rộng lớn để lựa chọn?

Không một dấu chân nào dẫn vào cái chuồng gớm ghiếc ấy,

Cũng chẳng có dấu chân nào đi ra. Chắc hẳn một thứ nước độc điên rồ nào đó đã khuấy động

Bộ óc của chúng, giống như những tên nô lệ chèo thuyền mà Thổ Nhĩ Kỳ

Bắt giam để giải trí, bắt Ki-tô hữu đấu với người Do Thái.

XXIV

Và hơn thế nữa — cách đó một furlong — chà, kìa!

Cỗ máy đó, cái bánh xe ấy dùng vào việc tồi tệ gì,

Hay cái phanh xe, không phải bánh xe — thứ bừa cào phù hợp để kéo tảng

Da thịt con người ra như tơ sợi? Mang đầy dáng dấp

Của một công cụ từ Địa ngục, bị bỏ quên lại trên trần gian

Hoặc được mang đến để mài giũa những chiếc răng thép đã rỉ sét của nó.

XXV

Rồi đến một mảnh đất toàn gốc cây chặt cụt, thuở trước từng là một khu rừng,

Tiếp theo có lẽ là một đầm lầy, và giờ thì chỉ còn là một mảnh đất trơ trọi

Tuyệt vọng và tàn tạ; (giống như một kẻ ngốc tìm thấy niềm vui,

Tạo ra một thứ rồi lại phá nát nó, cho đến khi tâm trạng hắn

Thay đổi và hắn bỏ đi!) trong phạm vi một sào đất —

Toàn là đầm lầy, đất sét và gạch vụn, cát và sự hoang vu đen kịt đến cùng cực.

XXVI

Giờ thì xuất hiện những đốm mụn nhọt mưng mủ, mang màu sắc vừa vui tươi vừa ảm đạm,

Giờ là những khoảng đất mà sự cằn cỗi của thổ nhưỡng

Bật ra thành rêu hoặc những khối u sần sùi như mụn nhọt;

Rồi xuất hiện những cây sồi bại liệt, một vết nứt trên thân nó

Trông như một cái miệng méo mó toác rộng viền môi

Đang há hốc trước cái chết, và chết ngay trong khoảnh khắc co rút lại.

XXVII

Và vẫn xa vời vợi cái đích như mọi khi!

Chẳng có gì trong tầm mắt ngoài buổi chiều tà, chẳng có gì

Để dẫn bước chân tôi đi xa hơn! Ngay khi ý nghĩ đó vừa thoáng qua

Một con chim lớn màu đen, kẻ tri kỷ thân thiết của quỷ Apollyon,

Bay lướt qua, chẳng thèm đập đôi cánh rộng có màng như rồng

Đã sượt qua mũ tôi — biết đâu đó chính là vị dẫn đường mà tôi đang tìm kiếm.

XXVIII

Bởi vì, khi ngẩng đầu lên, tôi bất chợt nhận ra rằng

Bất chấp màn sương chập choạng, cánh đồng hoang đã nhường chỗ

Xung quanh cho những dãy núi — với cái tên để tô điểm

Cho những đỉnh cao và đống đất xấu xí nay đã hiện rõ trong tầm mắt.

Làm sao chúng lại có thể đánh úp tôi như thế — hãy tự giải đáp lấy đi!

Và làm sao để thoát khỏi chúng lại càng là một bài toán mù mịt.

XXIX

Thế mà dường như tôi có đôi chút nhận ra một trò chơi khăm

Đã giáng xuống đầu mình, Chúa mới biết từ bao giờ —

Có lẽ trong một cơn ác mộng. Thế là, hành trình

Đi tiếp theo hướng này đành chấm dứt tại đây. Khi mà, ngay đúng lúc

Định buông xuôi, một lần nữa, một tiếng cách vang lên

Hệt như khi một chiếc bẫy sập xuống — bạn đã nằm gọn trong hang ổ!

XXX

Nó ập đến trong tôi như thiêu như đốt ngay tức khắc,

Đây chính là nơi này! Hai ngọn đồi bên phải kia

Cúi rạp xuống như hai con bò đực khóa chặt sừng vào nhau trong trận chiến;

Trong khi bên trái là một ngọn núi cao trụi lủi... Đồ ngốc,

Lú lẫn, lại đi ngủ gật ngay vào thời khắc quan trọng này,

Sau cả một đời dành dụm để luyện tập cho đôi mắt!

XXXI

Giữa chốn ấy còn có gì nằm ngoài chính Ngọn tháp?

Cái tháp tròn lùn tịt, mù lòa hệt như trái tim kẻ ngốc,

Được xây bằng đá nâu, chẳng thể tìm thấy thứ thứ hai thứ ba

Trên toàn thế giới này. Con yêu tinh chế nhạo của bão tố

Đang chỉ cho thủy thủ thấy bãi cạn vô hình

Mà anh ta đâm phải, chỉ khi những thanh ván tàu bắt đầu rạn nứt.

XXXII

Không nhìn thấy ư? Phải chăng vì trời tối ư?— chao ôi, ban ngày

Đã quay trở lại vì điều đó! Trước khi nó rời đi,

Ánh hoàng hôn đang lịm dần bùng cháy qua một khe núi:

Những ngọn núi, tựa như những gã khổng lồ trong một buổi đi săn, nằm rạp xuống,

Cằm chống lên bàn tay, để ngắm con mồi đang bị dồn vào đường cùng,—

“Giờ hãy đâm thủng và chấm dứt sinh linh ấy — ngập tới tận chuôi!”

XXXIII

Không nghe thấy ư? Khi âm thanh vang lên khắp chốn! Nó gióng lên

Ngân vang dồn dập như tiếng chuông. Những cái tên văng vẳng bên tai tôi

Của tất cả những nhà thám hiểm yểu mệnh từng là đồng loại của tôi,—

Rằng người này mạnh mẽ biết bao, người kia can đảm nhường nào,

Và người nọ may mắn ra sao, thế nhưng mỗi người trong quá khứ

Đều đã mất tích, mất tích! Chỉ một khoảnh khắc đã gióng lên tiếng chuông tang cho nỗi đau của bao năm tháng.

XXXIV

Chúng ở đó, xếp hàng dọc theo sườn đồi, tụ họp lại

Để chứng kiến giây phút cuối đời của tôi, một khung cảnh sống động

Cho thêm một bức tranh nữa! Trong một màn ánh sáng rực rỡ ngập tràn

Tôi nhìn thấy họ và tôi nhận ra tất cả bọn họ. Thế nhưng

Không chút sợ hãi, tôi đưa chiếc kèn săn lên môi

Và thổi. “Childe Roland đến Ngọn tháp Tối.”

CHÚ THÍCH:

“Childe Roland” tượng trưng cho sự chinh phục tuyệt vọng nhờ lòng trung thành

đối với lý tưởng. Browning đã nhấn mạnh việc chối bỏ bất kỳ ý đồ ngụ ngôn chính xác nào

trong bài thơ này. Ông chỉ thừa nhận một tầng ý nghĩa lý tưởng trong đó tầm vóc của

toàn bộ tác phẩm, như một gợi ý về tầm nhìn cuộc sống và sức mạnh cứu rỗi của sự kiên định,

chiếm một vị trí thích hợp. Một số chất liệu mang tính hội họa từng để lại ấn tượng

trong tâm trí nhà thơ đã góp phần xây dựng nên bức tranh tưởng tượng mang tính hiện thực này:

một ngọn tháp ông nhìn thấy ở dãy núi Carrara; một bức tranh thu hút ánh nhìn của ông sau đó ở Paris;

hình ảnh con ngựa trên tấm thảm thêu trong phòng khách nhà ông — được hàn gắn lại với

ký ức về câu thơ được trích từ vở King Lear, iii. 4, 187, mà câu thơ này, nên nhớ rằng,

có bối cảnh từ các bản ballad và chuỗi truyền thuyết

mà một người như Browning không hề xa lạ. Về các sơ đồ ngụ ngôn của Bài thơ, hãy xem

“Essays and Thoughts” của Nettleship, và tờ The Critic, ngày 24 tháng 4 năm 1886; để tìm

thuốc giải cho những điều này, hãy xem The Critic, ngày 8 tháng 5 năm 1886; một góc nhìn chính thống,

tạp chí Poet-lore, tháng 11 năm 1890: đối với các cách giải thích chạm đến nguồn gốc ballad,

xem tài liệu của Hội Browning Luân Đôn, phần iii. tr. 21, và Poet-lore, tháng 8-9 năm 1892.