Một Đại Quý Tộc Hungary

Lượt đọc: 35 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 11

❊ ❊ ❊

Lady Szentirmay đã đạt được mục đích của mình. Một tuần lưu lại Lâu đài Kárpáthy đã thay đổi hoàn toàn vị thế của Fanny trong mắt giới thượng lưu. Ngay cả những kẻ định kiến nhất cũng bắt đầu có cái nhìn thiện cảm hơn đối với người phụ nữ được Lady Szentirmay công khai thừa nhận là bạn. Những mệnh phụ phu nhân kiêu kỳ nhất – những người trước đây từng nghĩ rằng mình sẽ hạ mình quá mức nếu xuất hiện tại một buổi yến tiệc nơi con gái một cựu chủ tiệm tạp hóa đóng vai nữ chủ nhân – giờ đây bắt đầu nghĩ rằng sự hạ mình đó có lẽ cũng chẳng đến nỗi nào. Những quý bà đoan trang nghiêm cẩn, vốn từng tự hỏi liệu có nên đưa những cô con gái trẻ đến xông pha vào mê cung đầy rẫy những bí ẩn Eleusinia tại Lâu đài Kárpáthy hay không, giờ đây đã an tâm đặt may váy áo mà chẳng chút băn khoăn. Sự hiện diện của Lady Szentirmay là bảo chứng chắc chắn nhất cho đức hạnh và sự chuẩn mực. Chỉ riêng việc Fanny chiếm được tình bạn của Flora đã khiến đám gia nhân bắt đầu nhìn bà bằng một ánh mắt hoàn toàn khác, thậm chí chính Squire John cũng bắt đầu hiểu ra mình đã cưới được một người vợ như thế nào; và thế là hào quang của sự quý phái bắt đầu tỏa sáng quanh bà.

Suốt cả ngày, người ta có thể thấy hai quý bà ấy luôn ở bên nhau, bận rộn với công việc trọng đại và khó khăn của mình. Xin đừng cười! Đó thực sự là công việc trọng đại và khó khăn đấy. Đàn ông chúng tôi thì dễ nói lắm: "Ngày mai hoặc tháng sau, ta sẽ mở một bữa tiệc lớn; ta sẽ mời cả vùng này đến dự. Ta sẽ mời không chỉ những người ta quen biết, mà cả những người ta chưa từng gặp mặt"; nhưng chính phụ nữ chúng tôi mới là những người phải lo toan cho việc đó. Chính họ phải ghi nhớ mọi thứ cần thiết để làm cho bữa tiệc thật đầy đủ và huy hoàng; chính họ phải cân nhắc hàng ngàn lẻ một sự ra vẻ, sự thiên vị, và những thói đỏng đảnh của cả một đội quân khách khứa. Sẽ chẳng có gì đáng ngạc nhiên nếu người nội trợ mới không biết phải bắt đầu từ đâu; nhưng dưới sự chỉ dẫn của Flora, mọi việc diễn ra suôn sẻ hết mức có thể. Nàng vốn đã quen với những việc như thế. Nàng nhớ mọi thứ, nhưng luôn khéo léo hỏi ý kiến Fanny xem việc này việc nọ nên làm thế nào, đến mức nếu Fanny không phải là người tinh tế và nhạy bén để thấu hiểu người bạn của mình, thì rất có thể bà đã tưởng rằng chính mình là người xoay xở mọi việc. Dù sao đi nữa, kể từ đó, Squire John luôn sống với niềm tin chắc chắn rằng người bạn đời của mình thạo việc trong tất cả những vấn đề trọng yếu này chẳng khác nào bà đã sống cả đời trong các tòa lâu đài của các nữ bá tước.

Và khi màn đêm buông xuống, lúc họ ở bên nhau và có thời gian chuyện trò, Fanny đã lắng nghe biết bao lời khuyên nhủ khôn ngoan và dễ chịu từ người bạn của mình! Bà chẳng làm gì khác ngoài việc lắng nghe, chẳng làm gì khác ngoài việc ngắm nhìn đôi môi thanh tú, đầy biểu cảm ấy, và đôi mắt còn biểu cảm hơn, lấp lánh hơn, từ đó bà đang bắt đầu học cách tìm kiếm hạnh phúc. Những lúc ấy, họ thường cho các hầu gái lui ra, giúp nhau chuẩn bị trang phục buổi tối, rồi họ sẽ thoải mái và vui vẻ chuyện trò về giới thượng lưu cùng những thói phù phiếm của nó.

Trước hết, danh sách tên những người khách – thứ đã khiến ông Varga phải đổ bao mồ hôi và khổ sở – sẽ được mang ra, rồi họ cùng ngồi xuống và bàn tán những chuyện tai tiếng về hàng xóm, và đó quả là một trò tiêu khiển thú vị.

Bởi vì có sự khác biệt giữa chuyện tai tiếng này với chuyện tai tiếng kia. Lan truyền những tin đồn thất thiệt về những người bạn quen biết, nắm lấy những lỗi lầm kín đáo nhất của họ và cẩn thận chuyền tay nhau, hủy hoại danh tiếng của những người quen – đó chắc chắn không phải là một việc làm tử tế, tôi gọi đó là kiểu tai tiếng bất chính. Nhưng việc thấu hiểu những thói hư tật xấu của thế gian, và truyền đạt lại cho những tâm hồn ngây thơ dễ lầm lạc; cảnh báo và thu hút sự chú ý của những người nhạy cảm và dễ lung lay trước những chiếc gai, những hòn đá sắc nhọn, những loài côn trùng độc hại và những cái bẫy đang rình rập trên con đường họ đi – đó là một việc nên làm vào đúng thời điểm, và tôi gọi đó là kiểu tai tiếng chính trực – mặc dù nhiều người đọc những dòng này có lẽ sẽ thích gọi đó là điều nhảm nhí hơn.

Do đó, chúng ta sẽ giới hạn trong kiểu tai tiếng chính trực này, và hãy bắt đầu với những người đàn ông trước. Nhắc lại nhé, không phải tôi làm việc này, mà là hai người phụ nữ trẻ đã nắm giữ cái danh sách thú vị kia. Nếu tôi mà nhúng tay vào, chắc chắn tôi sẽ bắt đầu với các quý bà.

"Đây, đứng ngay đầu danh sách đây," Lady Szentirmay nói, "chúng ta hãy bắt đầu với ông ta. Nếu ông ta là một người bình thường thay vì là một quý tộc, người ta sẽ gọi ông ta là kẻ hành xử tồi tệ. Ông ta suy nghĩ xấu về mọi phụ nữ ngoại trừ vợ mình, vì với vợ, ông ta chẳng bao giờ nghĩ ngợi gì cả, và ông ta còn là kẻ bạo lực và nóng nảy. Khi nổi cơn thịnh nộ, ông ta chẳng thèm lựa lời, cũng chẳng thèm ngó nghiêng xem xung quanh là phụ nữ hay chỉ toàn đàn ông. Ngay cả trong những hội nhóm phức tạp nhất, nơi ít nhất phải có hai hoặc ba cô gái trẻ, ông ta vẫn kể những câu chuyện quái đản đến mức ngay cả những người đàn ông nhạy cảm hơn cũng không thể không đỏ mặt. Thế nhưng ông ta là một người yêu nước vĩ đại, tên tuổi được nhiều người biết đến và ngưỡng mộ; vì vậy ông ta đòi hỏi sự tôn trọng và không được phép bị chỉ trích như những người khác. Tuy nhiên, sự tôn trọng mà ông ta nhận được lại chính là vũ khí tốt nhất để chống lại ông ta. Ông ta sẽ tán tỉnh bạn một cách vồ vập, và bạn sẽ không thể tránh né ông ta; nhưng tất cả những gì bạn cần làm là ca ngợi những đức tính chính trị của ông ta. Cách đó luôn kìm hãm được ông ta. Tôi đã thử rồi, và chưa bao giờ thất bại."

"Đánh dấu ông ta vào nhé," Fanny nói. "Bá tước Imre Szépkiesdy: tên ông ta đây phải không?" – và bà gạch chân dưới tên ông, rồi viết thêm bên dưới: "Một người vĩ đại và rất đáng kính!"

"Đây lại là một quý ông cao sang quyền quý khác," Nữ bá tước tiếp tục. "Nếu không có tước hiệu, tôi không biết liệu thế gian có nhận ra ông ta hay không. Tôi chưa bao giờ khám phá ra ông ta sở hữu phẩm chất gì, dù tôi có đặc quyền gặp ông ta mỗi tháng một lần. Tuy nhiên, tôi có thể gán cho ông ta một nhãn hiệu: ông ta có sức ăn khủng khiếp, vậy mà lúc nào cũng than phiền rằng mình không thể ăn nổi. Ông ta là một người rất dễ mến: trước bữa tối thì than không có khẩu vị, sau bữa tối lại than là đã ăn quá mức, và nếu bạn không mời mọc gì ông ta thì ông ta sẽ hờn dỗi và bỏ đói chính mình. Vì vậy, ông ta chẳng gây ra nhiều rắc rối lắm."

"Vậy hãy viết sau tên ông ta: 'Nam tước George Málnay, một người dễ mến.'"

"Còn đây là một anh chàng ngốc đáng yêu, Bá tước Gregory Erdey. Ông ta là gã thú vị nhất trên đời, có thể khiến cả hội phải co giật vì cười với những câu bông đùa và trò hề của mình. Ông ta có thể bắt chước những kiểu ăn mặc lố lăng của mọi quốc gia, và có thể trình diễn cho bạn xem một người Anh, một người Tây Ban Nha, một người Pháp và một người Do Thái chỉ bằng một cái xoay mũ. Chính sự đơn giản trong trò hề của ông ta khiến ông ta trở thành người vô hại nhất. Bạn không thể hình dung nổi việc ông ta làm tổn thương bất cứ ai. Ông ta không có khả năng lừa dối một cô gái mười sáu tuổi. Tham vọng duy nhất của ông ta là làm mọi người cười, và tất cả những ai yêu thích tiếng cười đều đứng về phía ông ta."

"Bá tước Gregory Erdey," Fanny ghi chú, "một anh chàng ngốc đáng yêu."

"Tiếp tục nào. Bá tước Karvay Louis, một người sành sỏi đúng chất Talleyrand. Ông ta quan sát mọi người, và rất kỹ tính trong việc bắt mọi người phải quan sát mình. Ông ta chỉ đặt câu hỏi cho bạn để khám phá xem bạn bất lực trong việc trả lời ông ta đến mức nào – đó thực sự là một cái bẫy, mà hậu quả thì bạn không thể nào lường trước được. Rồi ông ta còn có tật hờn dỗi cả một năm trời mà không nói lý do; chỉ một chuyện vặt vãnh, như một lá thư gửi nhầm địa chỉ cho ông ta, cũng đủ để làm ông ta khó chịu đến tận lúc chết. Nếu có ai đó đến thăm bạn khi ông ta đang ở đó, và người đó có cấp bậc thấp hơn ông ta, mà bạn lại vi phạm quy tắc lễ nghi bằng cách đứng dậy khỏi ghế thay vì chỉ cúi chào – Louis sẽ nổi cáu, và nói rằng bạn đã xúc phạm ông ta. Vậy mà ông ta chẳng bao giờ hé lộ cho ai biết điều gì có thể làm ông ta phật lòng và điều gì không."

"Chà, hãy viết dưới tên ông ta: 'một quý ông gai góc.'"

"Và giờ là Bá tước Sárosdy, vị főispán. Ông ta là một người tử tế, tốt bụng, nhưng lại là một nhà quý tộc khủng khiếp. Ông ta thích làm điều tốt cho nông dân và người nghèo, nhưng đừng mong ông ta kết giao với những người đồng đẳng. Không có tá điền nào ở khắp Hungary được sung sướng như tá điền của ông ta, nhưng ông ta sẽ không để bất kỳ người không thuộc giới quý tộc nào vào làm việc cho mình, dù chỉ là một thư ký. Bạn sẽ thấy ông ta hơi cứng nhắc với mình lúc ban đầu, nhưng may mắn thay, ông ta có một trái tim nhân hậu, và luôn có những chiếc chìa khóa để mở được một trái tim nhân hậu. Sẽ chẳng dễ dàng gì để thuyết phục ông ta theo những tư tưởng tự do hơn, nhưng nếu cả hai chúng ta cùng hợp sức chống lại ông ta, chiến thắng sẽ được đảm bảo."

"Và giờ chúng ta đến với những gã trẻ tuổi lập dị."

"Ồ," Fanny nói, "tôi sẽ hiểu tầng lớp đó rõ hơn chị! Tôi đã biết về họ nhiều hơn mức tôi muốn rồi."

"Cuối cùng là những quý ông lịch lãm. Tôi cũng không cần phải nói với bạn về họ nữa; nên chúng ta có thể chuyển sang các quý bà."

"Ồ vâng, chúng ta hãy thảo luận về các quý bà bằng mọi giá!"

"Trước hết là vợ của vị főispán quý tộc kia. Bà ta là một mụ đàn bà được nuông chiều, hay bất mãn, người đã ngất xỉu nhiều lần ngang bằng số lần những phụ nữ khác thở dài. Bạn đứng trên đống than hồng còn thấy thoải mái hơn là đứng trước mặt bà ta; vì bạn có thể chắc chắn rằng bà ta sẽ chẳng tán thành bất cứ điều gì bạn nói, làm, hay thậm chí là nghĩ. Nếu ai đó vắt chéo chân trước mặt bà ta, bà ta sẽ ngất xỉu; nếu một con mèo đi lạc vào phòng, bà ta sẽ lên cơn co giật; nếu một con dao đặt ngang trên chiếc dĩa, bà ta sẽ không chịu ngồi vào bàn; nếu bên ngoài vườn có hoa hồng, bà ta sẽ ngửi thấy mùi hương xuyên qua khung cửa sổ kép, và ngất đi, đến mức không thể để hoa trong phòng bất cứ nơi nào bà ta tình cờ có mặt. Bạn không được để bất cứ ai mặc váy xanh ngồi cùng bàn với bà ta, vì màu đó thật kinh khủng với bà ta, và bà ta sẽ lên cơn co giật ngay khi nhìn thấy nó. Cuối cùng, tốt nhất là bạn chẳng nên nói gì cả khi có mặt bà ta, vì bất cứ chuyện nhỏ nhặt nào cũng có thể làm tổn hại đến hệ thần kinh của bà ta."

"À! Tiếp theo là Nữ bá tước Kereszty. Bà ta là một người phụ nữ xuất sắc. Bà ta có vóc dáng cao lớn, vạm vỡ, nam tính, với hàng lông mày dày và rộng. Bà ta chẳng bao giờ nói với giọng thấp hơn mức thường dùng để chỉ huy một trung đoàn; trong khi cái giọng ồm ồm nhất của bà ta cũng đủ làm một người đàn ông nhút nhát phải bối rối tột độ, nhất là khi bà ta có cái tật luôn ngắt lời người đang nói chuyện với mình bằng những câu 'Thế nào—tại sao—vì sao?', và khi bà ta bắt đầu cười, cả căn phòng như rung chuyển. Bà ta áp chế mọi buổi tụ họp mà bà ta ban ơn cho sự hiện diện của mình; và kẻ nào khiến bà ta giận dữ thì thà rằng kẻ đó bị mù từ khi mới sinh ra còn hơn. Những chàng trai trẻ của chúng ta thường run lên cầm cập khi nhìn thấy bà ta, vì bà ta gieo rắc nỗi kinh hoàng cho họ chẳng khác nào một giáo sư, và hơn thế nữa, bà ta có thể nói tiếng Latin lưu loát, thuộc lòng bộ luật, có thể đối đầu với những luật sư xảo quyệt nhất, uống rượu như hũ chìm, và khoái món thuốc lá. Đúng là bà ta không tự cầm cương ngựa, nhưng nếu người đánh xe điều khiển tồi, bà ta hoàn toàn có thể giật lấy chiếc roi từ tay hắn và quất hắn tới tấp bằng cán roi. Ngoài ra, bà ta là người có trái tim nhân hậu nhất trên đời, và rất dễ kết bạn. Hãy hôn tay bà ta, và gọi là 'Chị quý bà thân mến', và bạn sẽ chẳng cần phải sợ bà ta chút nào; vì bà ta sẽ yêu quý bạn, tự nguyện làm người bảo vệ cho bạn, và khốn cho kẻ nào dám chê bai bạn sau lưng khi có mặt bà ta, vì bà ta sẽ khiến chúng phải tháo chạy tứ tán."

"Và giờ chúng ta đến với Nữ bá tước Szépkiesdy. Bà ta là một người phụ nữ trầm lặng, ít nói, một người không thể bị xúc phạm. Chồng bà ta đã rút ra kinh nghiệm rằng chẳng điều gì khiến bà đau đớn cả; nhưng ngược lại, cũng chẳng có điều gì có thể làm bà hạnh phúc. Và toàn bộ khuôn mặt, vóc dáng của bà dường như chỉ biểu lộ một mong muốn, một khao khát duy nhất – nỗi khao khát được xuống nằm dưới nấm mồ càng sớm càng tốt."

"Tội nghiệp cho bà ấy!"

"Và bà ta cũng bị dằn vặt bởi nỗi biết rằng mọi khuôn mặt xinh đẹp mà bà nhìn thấy đều vô tình gây ra đau khổ cho bà; vì chồng bà ta tán tỉnh tất cả những người đẹp đó ngay trước mặt bà. Bà ta từng được coi là một đại mỹ nhân một thời; nhưng lo âu và buồn phiền đã khiến bà già đi hẳn trong vòng hai năm qua."

"Tội nghiệp cho bà ấy!" Fanny thở dài.

"Và giờ hãy để tôi giới thiệu với bạn Phu nhân George Málnay. Hãy cẩn thận với ả. Ả sẽ luôn miệng nịnh hót bạn, với hy vọng rằng một bí mật nào đó, một lời nói hớ hênh nào đó có thể thoát ra từ miệng bạn. Ả là một Mephistopheles đích thực trong hình hài phụ nữ. Ả là kẻ thù của bất kỳ ai mà ả biết; nhưng bất cứ khi nào gặp bạn, ả sẽ ôm hôn bạn, cho đến khi bạn tưởng rằng ả thực sự yêu quý bạn lắm. Chẳng ích gì khi cãi nhau với ả. Ngay ngày hôm sau, ả sẽ lại ôm, hôn, và bêu xấu bạn như thể chẳng có chuyện gì xảy ra cả. Cách tốt nhất là tránh xa ả. Vì vậy, hãy tiếp đón ả bằng một vẻ mặt lạnh lùng, xa cách. Có lẽ ả sẽ trả đũa bằng cách gọi bạn là thô lỗ và thiếu giáo dục sau lưng bạn; nhưng đó là điều tử tế nhất mà bạn có thể mong đợi từ ả."

Fanny cảm kích siết chặt tay Lady Szentirmay. Bà đã có thể mắc biết bao sai lầm nếu không có chị ấy!

"Và trong số biết bao người này, có ai thực sự đáng kể không?" bà hỏi.

"Có, Phu nhân Marion."

"Thật sao!"

"Bà ta đúng như những gì bạn thấy đấy; lúc nào bà ta cũng như vậy. Và đó không phải là sự giả tạo, mà là tính cách tự nhiên của bà ta."

"Vậy tính cách thực sự của bà ta là gì?"

"Chà, bà ta cũng... giống như những người còn lại thôi – một kẻ đưa chuyện phản trắc, có lời lẽ ác ý với mọi người, một người thích thú với việc bới móc những lỗi lầm thầm kín nhất của người khác; nhưng bạn không cần phải sợ bà ta, vì bà ta thực sự yêu quý bạn, và sẽ không bao giờ phản bội, chê bai hay làm hại bạn sau lưng. Bạn đã không nhận ra điều đó rồi sao?"

Fanny, nửa cười nửa khóc, giấu đầu vào lòng người bạn của mình, và ôm chặt lấy chị ấy; rồi họ hôn nhau, và cười vì sự dễ dàng mà họ cũng đã sa đà vào thói quen bàn tán chuyện tai tiếng của thế gian.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 22 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.