Boltay và Teresa không nói một lời phản đối quyết định của Fanny, họ cũng chẳng bàn tán gì về đám cưới. Tuy nhiên, trong thời gian đó, họ bắt đầu chuẩn bị của hồi môn cho cô. Mặc dù khi trở thành vợ của một đại địa chủ, cô có thể sẽ được khoác lên mình những bộ cánh lộng lẫy hơn nhiều, nhưng những món quà này vẫn là kỷ vật để cô giữ lại. Và giữa chốn thế giới thượng lưu quay cuồng đầy náo nhiệt, mỗi khi nhìn vào món quà ấy, cô có thể đôi lần hồi tưởng về những niềm hạnh phúc giản dị nơi gia đình mà cô đã để lại phía sau. Đồng thời, công tác chuẩn bị cho lễ cưới của Fanny được giữ bí mật đến mức không một ai hay biết về sự kiện thú vị này; bản tính của họ vốn dĩ không thích khoe khoang hay than vãn.
Giờ đây, một chuyện hết sức kỳ lạ đã xảy ra vào thời điểm này.
Một ngày nọ, khi ông Boltay đang ở nhà máy, một người đàn bà ăn mặc tồi tàn, phải nói là rách rưới, lao xộc vào trong. Ông Boltay không thể nhận ra người này thuộc vòng bạn bè hay người quen nào của mình. Nhưng ông cũng chẳng cần phải đau đầu suy nghĩ, bởi chính người đàn bà đáng thương kia đã vội vàng giới thiệu thân thế của mình.
“Tôi là bà Meyer bất hạnh, mẹ của Fanny đây,” người đàn bà nức nở, trái tim như thắt lại vì đau khổ. Bà ta quỳ sụp xuống chân ông Boltay, phủ lên tay ông, rồi đến đầu gối, và thậm chí cả đôi ủng của ông bằng những nụ hôn, nước mắt tuôn rơi như suối. Ông Boltay, vốn không quen với những cảnh tượng bi kịch như thế, chỉ biết đứng sững như trời trồng, chẳng biết bảo bà ta đứng dậy hay hỏi han xem chuyện gì đã xảy ra.
“Ôi, thưa ông! Ôi, ông chủ đáng kính của tôi! Ôi ông Boltay cao quý, hào hiệp, xin hãy cho phép tôi lau bụi trên đôi ủng của ông bằng những nụ hôn này! Ôi, thiên thần hộ mệnh của người lương thiện, người bảo vệ kẻ vô tội, nguyện xin Chúa ban cho ông sống lâu muôn tuổi trên cõi đời này, và sau kiếp này, được hưởng mọi niềm vui nơi thiên đàng! Có ai rơi vào hoàn cảnh như tôi chưa? Trái tim tôi như nghẹn lại khi phải kể ra câu chuyện của mình; nhưng tôi buộc phải nói. Cả thế giới phải biết; và hơn hết, ông Boltay phải biết tôi là một người mẹ bất hạnh đến nhường nào. Ôi, ông Boltay, ông không thể hình dung nổi sự tra tấn kinh khủng đến nhường nào đối với một người mẹ có những đứa con gái hư hỏng—mà con tôi thì hư hỏng thật; nhưng đó là cái giá tôi phải trả! Chính tôi là nguyên nhân, vì đã luôn để chúng muốn làm gì thì làm. Tại sao tôi không gieo mình xuống sông Danube sau khi người chồng tội nghiệp của tôi qua đời chứ? Nhưng thưa ông, trái tim của người mẹ không bao giờ hoàn toàn mất đi cảm giác, và ngay cả khi các con mình hư hỏng, bà vẫn yêu thương chúng, vẫn hy vọng và tin tưởng rằng chúng có thể trở nên tốt hơn. Bốn năm trời đằng đẵng, tôi đã phải chịu đựng nỗi nhục nhã này, và thật là một phép màu khi tôi vẫn còn giữ được chút tóc trên đầu vì lo lắng và bực dọc; nhưng cuối cùng thì mọi chuyện đã vượt quá giới hạn; tôi không thể chịu đựng thêm được nữa. Nếu tôi kể ra những điều ghê tởm diễn ra trong nhà mình mỗi ngày, thưa ông Boltay, tóc ông sẽ dựng đứng lên vì kinh hoàng! Chỉ mới hôm qua thôi, tôi nói chuyện với các con gái, tôi quở trách chúng; vậy mà lời còn chưa dứt, chúng đã như lũ quỷ cái hiện hình, cả bốn đứa xông vào tôi: ‘Bà có ý gì khi lên lớp chúng tôi? Chúng tôi làm gì thì mặc kệ chúng tôi, bà có tư cách gì mà can thiệp? Chẳng phải chúng tôi đang nuôi bà như một quý bà sao? Cái váy bà đang mặc, chiếc mũ trên đầu bà, đều là do chúng tôi mua cho! Trong nhà này chẳng có thứ gì là của bà cả. Tất cả đều là do chúng tôi làm ra!’ Tôi đã vô cùng kinh hãi. Phải chăng đây là phần thưởng duy nhất dành cho tôi sau bao đêm dài cay đắng không ngủ, những đêm tôi đã thức trắng bên giường bệnh của chúng? Vì đã bớt miệng mình để nhường cơm cho chúng? Vì đã hạ mình, ăn mặc rách rưới để chúng được diện những bộ cánh sang trọng? Rồi, thưa ông, thay vì xấu hổ, đứa lớn nhất còn đứng lên đối chất với tôi, bảo thẳng rằng nếu tôi không thích sống chung nhà và được chúng nuôi dưỡng thì cứ việc tự lo thân mà đi, vì Pressburg này đủ rộng, rồi đuổi tôi ra đường. Tôi không biết phải làm sao. Ý nghĩ đầu tiên nảy ra là chạy ra sông Danube; nhưng ngay lúc đó, như thể có thiên thần nào đó thì thầm vào tai tôi: ‘Chẳng phải bà có một cô con gái đang được những người tốt bụng, nhân từ nuôi dạy trong danh dự và đức hạnh sao? Hãy đến đó! Những người tốt ấy sẽ không từ chối bà đâu; họ thậm chí sẽ cho bà một góc nào đó để nghỉ ngơi cho đến khi Chúa muốn gọi bà đi.’ Thế là, thưa ông, tôi tìm đến đây, đúng như ông thấy tôi thế này. Tôi hoàn toàn không còn gì trên đời này để gọi là của riêng mình. Hôm nay tôi chưa được ăn một miếng gì; và nếu ông đuổi tôi khỏi cửa, và nếu con gái tôi không chịu nhìn mặt tôi, thì tôi chỉ còn nước chết đói ngoài đường; vì tôi thà chết còn hơn phải nhận thêm một miếng ăn từ những đứa con vô ơn và đáng xấu hổ của mình.”
Phần nghe có vẻ lủng củng này của người đàn bà lại chạm đúng vào sự đồng cảm của ông Boltay ở chi tiết: bà ta chưa ăn gì cả ngày hôm nay. Vì vậy, ông cho rằng bổn phận Cơ Đốc giáo của mình là ngay lập tức lấy một đĩa bánh bao mỡ và một cốc rượu đầy từ trong tủ, đặt lên bàn trước mặt bà ta và ép bà ta phải ăn, để ít nhất có thể cứu bà ta khỏi chết đói.
“Ôi, thưa ông, ngàn lần cảm ơn ông; nhưng tôi không thấy đói chút nào. Tôi đang quá rối bời nên không nuốt trôi, và ngay cả những lúc bình thường nhất, tôi cũng chẳng ăn nhiều hơn một chú chim nhỏ. Lượng thức ăn ít ỏi tôi ăn hàng ngày chẳng đáng là bao. Nhưng điều tôi mong muốn hơn tất cả mọi của cải trên thế giới này là được nghe một lời tử tế từ miệng con gái Fanny yêu dấu của tôi. Liệu điều đó có thể không? Ông có nghĩ là con bé sẽ nhìn mặt người mẹ tội nghiệp này không? Liệu nó có thấy xấu hổ khi nhìn thấy tôi không? Có lẽ giờ đây, trong sự khốn cùng, rách rưới, và già nua, tiều tụy thế này, nó sẽ không còn nhận ra tôi nữa. Liệu tôi có thể gặp nó một lát, dù chỉ một lần thôi không? Tôi không xin được nói chuyện với nó, nhưng nếu tôi chỉ cần được nhìn thấy nó từ xa—có lẽ qua một khung cửa sổ—chỉ cần lén nhìn nó một cái, thấy nó bước qua trước mặt tôi, nghe nó trò chuyện với người khác—— Ôi, khi ấy, mọi mong muốn của tôi sẽ được thỏa mãn!”
Ông Boltay vô cùng xúc động trước những lời này, mặc dù ông cũng thoáng nghĩ rằng mình đã từng chứng kiến một cảnh tượng tương tự trong một vở bi kịch Đức nào đó.
“Thôi nào, thôi nào,” ông nói với người mẹ đang khóc lóc, “đừng đau buồn thế! Bà chắc chắn sẽ được toại nguyện. Bà sẽ được cả nhìn thấy và trò chuyện với con gái mình. Nếu muốn, bà cũng có thể sống ở đây. Chúng ta cùng chung sống với nhau sẽ rất vui, tôi thấy chẳng có hại gì cả.”
“Ôi, thưa ông, ông nói như một thiên thần giáng trần vậy. Nhưng con gái tôi? Ôi, con gái tôi! Nó sẽ không còn yêu thương tôi nữa. Nó sẽ ghê tởm tôi mất.”
“Bà hãy yên tâm về chuyện đó. Chưa từng có ai nói xấu bà trước mặt con gái bà cả; và Fanny quá đỗi hào hiệp để có thể chối bỏ mẹ mình khi bà gặp hoạn nạn. Tôi sẽ đưa bà về nhà với tôi, vì tôi đã gửi con bé về quê để tránh xa những rắc rối. Ở đó con bé đang sống cùng một người bà con của cha nó—một người có phần nghiêm khắc, tôi phải thừa nhận là vậy; nhưng tôi sẽ thuyết phục bà ấy chấp nhận bà.”
“Ôi, thưa ông, tôi không mong Teresa sẽ nâng tôi lên ngang hàng với bà ấy, tôi chỉ cần được làm đầy tớ, làm người giúp việc trong bếp cho bà ấy cũng được, miễn là con gái tôi được ở gần tôi.”
“Bà đang nói nhảm gì vậy, người đàn bà đáng kính!” ông Boltay trung thực thốt lên một cách ngượng ngùng. “Tôi đã có đủ người hầu rồi, thế nên con gái nuôi của tôi không cần phải làm việc chân tay đâu. Nửa giờ nữa chúng ta sẽ khởi hành, còn lại cứ để tôi lo.”
Bà Meyer định quỳ xuống hôn đôi ủng của ông Boltay một lần nữa, nhưng người đàn ông tốt bụng đã kịp né tránh người đàn bà đa cảm ấy. Trong nửa giờ vắng mặt để lo liệu, ông đã chạy quanh các cửa hàng quần áo cũ, gom đủ loại trang phục may sẵn, và trở về nhà với một bộ quần áo đầy đủ mà bà Meyer, dù có chút kiểu cách của một quý bà, vẫn buộc phải thay thế cho đống giẻ rách nhục nhã kia.
Và tại đây, tôi xin nhắc, để tránh việc độc giả nào đó của tôi cũng cả tin như ông Boltay, rằng không một lời nào trong đoạn độc thoại bi kịch kể trên là sự thật. Bà Meyer không hề xích mích với các con gái; chúng cũng không hề đuổi bà đi; và chẳng có lý do gì để bà phải gieo mình xuống sông Danube cả. Sự tình đơn giản là thế này: Abellino, kể từ sau những lần bị từ chối gần đây, đã đắm chìm trong sự điên cuồng đầy đam mê, càng lúc càng dấn sâu vào dự án thất bại của mình. Hắn vừa yêu cầu Monsieur Griffard cung cấp một trăm nghìn florin cuối cùng của hai triệu đã hứa. Abellino luôn bị một tên gián điệp thuộc quyền kiểm soát của gã chủ ngân hàng hào phóng kia theo dõi. Tên này đã lập tức báo cho chủ của mình ở Paris về những tin tức mới nhất từ Kárpátfalva, đặc biệt là những gì đã xảy ra vào đêm sinh nhật của Nghị sĩ John. Monsieur Griffard, khi biết tin Nghị sĩ John đang hấp hối, đã gửi cho Abellino không phải một, mà là hai trăm nghìn florin, số tiền mà tất nhiên, hắn được mong đợi sẽ trả lại gấp đôi vào thời điểm thích hợp. Vài ngày sau, hắn biết từ một bức thư thứ hai rằng ông chú vẫn còn sống và có khả năng sẽ sống tiếp; nhưng vào lúc đó, số tiền đã trên đường đến nơi và đến tay Abellino đúng hạn, khiến hắn vô cùng đắc ý.
Vậy nên bây giờ hắn có nhiều hơn số tiền dự kiến tận một trăm nghìn florin, và vào những lúc như thế, người ta thường dễ dàng cảm thấy tự tin. Hắn bèn lập ra một âm mưu nhỏ, theo đó bà Meyer (chính là mẹ ruột của cô gái!) sẽ khôn khéo len lỏi vào gia đình Boltay để tiếp cận cô con gái út, và—phần còn lại chúng ta đều biết!
Bà ta sẽ được nhận sáu mươi nghìn florin tiền mặt nếu kế hoạch thành công. “Có thể sao!” bạn sẽ thốt lên. Vâng, hoàn toàn có thể. Đừng nói rằng tôi đang vẽ ra những con quái vật; chính cuộc đời là thứ tôi đang mô tả.
Bà Meyer, không nghi ngờ gì nữa, đã tính toán rằng sáu mươi nghìn florin là một khoản kha khá. Bà định gửi ba mươi nghìn vào ngân hàng tiết kiệm cho riêng mình và ba mươi nghìn cho Fanny, như vậy cả hai mẹ con sẽ được chu cấp đầy đủ suốt đời. Và thứ phải đánh đổi lấy số tiền kếch xù này là gì? Chà, chẳng là gì cả, có thể nói như vậy—một thứ viển vông, chẳng có ích lợi gì cho ai khi còn giữ nó, và chỉ trở nên có giá trị khi bị đánh mất—đó là đức hạnh của một người phụ nữ.
Một giờ sau, cỗ xe ngựa đã đỗ trước cửa.
Ông Boltay không ngồi cạnh bà Meyer mà lên ngồi cùng đánh xe. Ông cầm lấy dây cương và chiếc roi, phi nước đại rời khỏi thị trấn như thể đó là một thảm họa kinh thiên động địa mà ông muốn ngăn chặn.
Khi đến ngoại ô ngôi làng, ông xuống xe. Với đôi mắt nhìn xuống đất và giọng nói lắp bắp, ông thông báo với bà Meyer rằng mình có chút việc nhỏ cần giải quyết; ông phải nói chuyện vài lời với một người Do Thái—ý ông là một người Hy Lạp. Liệu bà có thể tự đi đến nhà trước được không? Ông sẽ đi đường tắt qua các khu vườn và sẽ về nhà ngay khi cỗ xe đến.
Nói một lời nói dối đơn giản cũng gần như quá sức đối với người đàn ông lương thiện này. Chắc chắn đây là lần đầu tiên trong đời ông nói dối, và chỉ vì sự cần thiết cấp bách mới khiến ông làm vậy. Tuy nhiên, sự thật là ông muốn đến nhà trước qua các khu vườn để báo cho Teresa và Fanny biết về sự xuất hiện của bà Meyer, đồng thời cầu xin họ hãy đối xử với bà ta tử tế nhất có thể và đừng tỏ ra hoảng hốt khi thấy bà ta. Ông giải thích ngắn gọn nguyên nhân bà Meyer bỏ nhà ra đi, và tất cả mọi việc này được ông trình bày nhanh chóng đến mức ông vừa kịp dứt lời thì cỗ xe cũng vừa ầm ầm lăn bánh dọc con đường bên ngoài. Ông đứng sẵn ở cổng để đón vị khách của mình.
Hai người phụ nữ lúc này đang ở trong lối đi. Fanny vừa từ ngoài vườn vào và đã tháo chiếc mũ rơm, thứ có thể gây vướng víu cho cái ôm của mẹ cô. Teresa cũng đã tạm cất đi thứ vật dụng "chuyển động vĩnh cửu" mà phụ nữ vẫn gọi là đan lát, để tránh việc vô tình chọc mù mắt người bà con của mình.
Nhìn thấy con gái, bà Meyer nhất định không chịu xuống xe. Ông Boltay và người đánh xe phải dùng sức mới kéo được bà ta xuống. Và khi đã chạm chân xuống mặt đất, bà ta lại quỳ rạp dưới chân Teresa và Fanny, khiến ông Boltay, người không hề muốn bà ta gây ra một cảnh tượng ầm ĩ ngay tại sân nhà mình cho đám người lười biếng trong làng xem, phải vội vàng đỡ bà ta dậy.
Người thợ thủ công đáng kính đã cố gắng hết sức để giữ bà Meyer đứng thẳng, nhưng vô ích, vì ngay khi vừa tới gần Fanny, bà ta lại thụp xuống đầu gối và cố tìm bàn chân nhỏ bé của Fanny để hôn lấy hôn để. Điều này làm Fanny vô cùng hoảng hốt, vì từ sáng sớm đã bận rộn với công việc làm vườn, cô chỉ đi hai đôi dép trong nhà cũ kỹ, và vì thế, những nỗ lực kịch liệt của bà Meyer đe dọa sẽ phơi bày trước thiên hạ một sự thật đáng xấu hổ rằng—cô không đi tất. Đỏ mặt vì nghĩ đến vụ bê bối đó, cô vội cúi xuống và đỡ bà Meyer đứng dậy trong vòng tay mình. Ngay lập tức, người mẹ nhạy cảm kia vùi mặt vào ngực con gái, khóc lóc, nức nở, hôn hít và ôm chặt lấy cô bằng tất cả sức lực. Fanny chỉ biết đứng im và ôm lấy bà, không biết phải quyết định ra sao trước những giọt nước mắt, tiếng nức nở và những cái ôm này.
Cuối cùng, nhờ nỗ lực chung của cả gia đình, họ cũng lôi được bà Meyer từ ngoài sảnh vào phòng khách, nơi họ buộc bà phải ngồi xuống và cuối cùng cũng làm cho bà hiểu rằng bà sẽ sống ở đó. Ban đầu bà nằng nặc đòi ngủ dưới sàn nhà; sau đó là trong bếp cùng đám người hầu; cuối cùng, bà cầu xin rằng nếu họ nhất quyết muốn bà có một căn phòng riêng, thì đó phải là căn gác mái nhỏ nhất, nơi bà chỉ có thể lách vào bằng cách co rúm tứ chi lại, một căn phòng không lớn hơn hầm than, từ đó bà có thể thỉnh thoảng nhìn trộm con gái mình. Thật không may, trong nhà ông Boltay không có căn phòng nào kích thước như vậy, ngoại trừ một kho thóc.
Vì vậy, cuối cùng bà cũng phải để họ đối đãi tử tế theo cách của họ. Teresa và Fanny chuẩn bị cho bà một căn buồng nhỏ cạnh phòng âm nhạc của Fanny. Khi mọi thứ đã sẵn sàng, Teresa nắm lấy hai tay Fanny, nhìn sâu vào mắt cô đầy âu yếm và nói bằng giọng tâm tình: “Fanny, con hãy tử tế, dịu dàng và yêu thương mẹ con nhé! Đừng xa lánh, mà hãy cố gắng hết sức để đáp ứng những mong muốn của bà. Con thấy đấy, bà yêu con vô cùng, và con cũng yêu bà. Tuy nhiên, ta xin con một điều: đừng nói gì trước mặt bà về đám cưới sắp tới của con. Hãy cứ giữ bí mật một thời gian—vì làm hài lòng ta.”
Và Fanny hứa sẽ giữ bí mật.
Đúng ngày đã định, lão Kárpáthy—nếu gọi chú rể tương lai của chúng ta là "lão" có đúng không nhỉ—đã cử Palko đến nhà Boltay, và vô cùng vui sướng khi nhận được tin nhắn rằng chính ông ta phải tự đến lấy chiếc nhẫn.
Ông ta bay đến—à, nói thế thì quá lời; nhưng ông ta đã vội vã đến nhà với tốc độ nhanh nhất có thể. Vừa tới nơi, ông ta đã lập tức ôm chầm lấy ông Boltay bất kể thế nào, và nhất quyết đòi được dẫn đến gặp cô dâu ngay lập tức. Ý nghĩ rằng cô gái xinh đẹp tuyệt trần này sẵn sàng làm vợ mình khiến ông yêu cô đến mức không còn gì để nói. Ông Boltay buộc phải nhắc nhở ông ta rằng trước hôn lễ phải có hàng loạt các thủ tục pháp lý và những nghi thức khác, những điều mà vị đại địa chủ, bất chấp việc là một thành viên của cơ quan lập pháp, đã quên sạch sành sanh. Điều này chỉ càng chứng tỏ ông ta bị ý tưởng về đám cưới của chính mình làm cho mê muội đến mức nào. Vì vậy, Kárpáthy đành bằng lòng với việc yêu cầu cha vợ tương lai của mình—người mà tình cờ lại trẻ hơn ông ta tới hai mươi tuổi—phải giữ kín chuyện này như một bí mật trong thời gian chờ đợi, vì ông ta có lý do riêng. Boltay hứa, và chỉ sau khi vị đại địa chủ rời đi, ông mới nhớ ra rằng Teresa và Fanny cũng đã yêu cầu một lời hứa giữ bí mật tương tự, thế nên ông kể lại sự trùng hợp này cho Teresa nghe.
Chi tiết này càng khẳng định mối nghi ngờ của Teresa. Nếu lợi ích của cả hai bên đều đòi hỏi phải giữ kín chuyện này cho đến ngày cưới, thì bà Meyer không thể nào biết được gì về chuyện đó, và do đó, bà ta hẳn phải có một lý do khác khi đến đây. Teresa cảm thấy hoàn toàn chắc chắn rằng bà ta thực sự có lý do.
Cũng thật tự nhiên trong hoàn cảnh đó, một sự xa cách nhất định dần nảy sinh giữa Teresa và Fanny. Teresa không thể quên rằng Fanny giờ đã là vị hôn thê của một triệu phú, còn Fanny thì cảm thấy xấu hổ khi tỏ ra thân mật với dì và người giám hộ của mình như trước. “Họ sẽ nghĩ gì về mình nhỉ?” cô tự nhủ. “Họ sẽ quy kết tất cả là do sự kiêu căng và giả tạo.” Thế là, một sự dè dặt lạnh lẽo bắt đầu xuất hiện giữa các thành viên trong gia đình. Mọi người dường như đều đề phòng lẫn nhau; và họ có thể đã như những kẻ câm điếc vì chẳng nói với nhau câu nào trong các bữa ăn.
Người quan sát bầu không khí dè dặt và nghi kỵ này với sự chú ý sống động nhất không ai khác chính là bà Meyer. “Con bé không hạnh phúc,” bà nghĩ. “Họ quá nghiêm khắc với nó. Teresa thì lạnh lùng và thiếu đồng cảm. Con bé thấy chán nản và khốn khổ, bị nhấn chìm trong cái hạnh phúc nông thôn đầy áp đặt này. Suốt ngày dài nó chẳng gặp được chàng trai trẻ tuổi nào phù hợp, và vì thế những khát khao trong lòng nó càng mãnh liệt hơn. Phải, chắc chắn chuyện này sẽ dẫn đến kết quả nào đó.”
Một ngày nọ, Teresa đến Pressburg để xem quần áo cưới được may đến đâu—mọi sự chuẩn bị cho hôn lễ đều được thực hiện bên ngoài ngôi nhà—và vì đồ chưa xong nên bà buộc phải ở lại thị trấn qua đêm, rồi gửi ông Boltay về trông nhà.
Từ trước đến nay, Fanny chưa bao giờ ngủ một mình trong phòng. Dì cô luôn ngủ ở căn buồng bên cạnh, và cánh cửa thông giữa hai phòng luôn để ngỏ; và vào những đêm bão tố, khi mưa quất vào cửa sổ, khi gió đập cửa ầm ầm, và lũ chó hú lên trong sân dưới kia, thật dễ chịu khi nghĩ rằng gần bên mình đang nghỉ ngơi một tâm hồn tốt bụng, trung thành, người mà sau Chúa, là người bảo vệ cảnh giác nhất của cô.
Đêm đặc biệt này trời cũng rất bão bùng. Mưa tuôn xối xả, cơn bão rung chuyển những tán cây, lũ chó hoang sủa và hú lên như thể chúng đang truy đuổi ai đó, và gió rung lắc các cánh cửa như thể có kẻ nào đó liên tục cố gắng mở chúng từ bên ngoài. Vì vậy, Fanny mời mẹ đến ngủ cùng mình đêm đó.
Bà Meyer tất nhiên đã đến, và nhìn con gái thay đồ. Sao lại không chứ? Bà là mẹ đẻ của nó mà! Bà nhìn cô thường xuyên, và nhìn rất lâu, thực tế là bà khó lòng rời mắt khỏi cô. Cô gái dường như mang lại cho bà sự kinh ngạc lẫn phấn khích tột độ. Từng khoảnh khắc, những đường nét trên thân hình trinh nữ của cô lại hé lộ những nét quyến rũ mới. À! Trong mắt những tay sành sỏi thực sự, sáu mươi nghìn florin chỉ là chuyện nhỏ cho một tạo vật tuyệt sắc thế này!
Vào ban đêm, trong bóng tối, khi nến đã tắt, những bà già có thể tán gẫu hết lời, đặc biệt là khi họ bắt gặp người nào đó không dễ thiếp đi mà lại sẵn sàng kiên nhẫn lắng nghe tất cả những gì họ nói, thậm chí thỉnh thoảng còn thúc giục bằng những biểu cảm ngạc nhiên, kinh hoàng, tán thành hoặc các từ cảm thán kích thích khác. Những dịp như vậy là thời điểm thuận tiện nhất để kể lại tất cả những gì đã xảy ra từ mười, hai mươi, thậm chí năm mươi năm về trước, bắt đầu từ những ca sinh nở và lễ rửa tội, rồi xuyên suốt qua các lễ đính hôn và đám cưới cho đến những đám tang, cho đến khi tiếng ngáy từ phía này hay phía kia đặt dấu chấm hết cho câu chuyện. Bà Meyer cũng có xu hướng thích nói chuyện, và bà khó có thể có cơ hội nào tốt hơn khi cả hai đang nằm trên giường.
“Ôi, ôi! Con gái cưng của mẹ!” bà bắt đầu; “cô con gái ngọt ngào, xinh xắn của mẹ, mẹ chưa bao giờ nghĩ mình lại may mắn được ngủ cùng phòng với con. Mọi chuyện xảy ra mới lạ lùng làm sao! Ở đây mẹ có bốn đứa con gái ngốc nghếch, đứa nào cũng điên hơn đứa nào; vì nếu chúng không điên, chúng đã không cư xử như thế. Đứa nào cũng có mối tình tử tế, và giá như chúng dừng lại ở đó thì tốt cho chúng biết bao! nhưng không, chúng không thỏa mãn, chúng muốn cả thế giới phải quỳ dưới chân mình, và thế là chúng đánh mất cơ hội.”
Đây là đòn tấn công đầu tiên.
Tuy nhiên, Fanny không đáp lại một lời. Vì vậy, bà Meyer quyết định để chuyện đó lại. Bà nghĩ mình đã đi đúng hướng, nên giờ chuyển sang chuyện khác.
“Con thật hạnh phúc trong ngôi nhà này! Mẹ thấy ai cũng yêu quý con. Có lẽ họ hơi nghiêm khắc một chút, nhưng toàn là những người tốt bụng, lương thiện! Con may mắn gấp ngàn lần khi tìm được đường đến đây, nơi con có mọi thứ mình mong muốn. Ở đây con có thể sống trong sự hài lòng tuyệt đối chừng nào ông Boltay còn sống. Cầu Chúa cho ông ấy sống thêm nhiều năm nữa! Tuy nhiên, mẹ lại sợ rằng một ngày nào đó ông ấy có thể đột tử, vì máu ông ấy rất đặc, và cha ông ấy cùng hai người anh em đều chết vì đột quỵ ở độ tuổi gần bằng nhau. Mẹ biết rất rõ là ông ấy sẽ không để con phải thiếu thốn—ông ấy chắc chắn sẽ chu cấp cho con, nếu ông ấy không có một đứa cháu trai làm luật sư, người mà có lẽ ông ấy sẽ để lại tất cả cho. Đó là lòng tự tôn gia đình, và suy cho cùng thì cũng rất tự nhiên thôi. Máu, con biết đấy, bao giờ cũng đặc hơn nước.”
Đây là đòn tấn công thứ hai. Hù dọa cô gái bằng ý nghĩ về chuyện gì sẽ xảy ra với cô nếu ông Boltay chết! “Hãy lãng phí tuổi xuân quý giá của con khi ông Boltay còn sống, và rồi sẽ quá muộn để mà thở dài than vãn: ‘Giá như mình bán nó đi với cái giá ấy thì tốt biết bao!’”
Và điều kinh khủng là Fanny hiểu tất cả rất rõ. Cô biết mẹ mình đang nói về điều gì, bà đang nhắm tới cái gì, bà đang dụ dỗ và cám dỗ cô ra sao, và cô tưởng tượng rằng qua bóng tối, cô có thể nhìn thấy khuôn mặt xảo quyệt đó, và qua khuôn mặt xảo quyệt đó nhìn thấu vào tâm hồn xảo quyệt ấy. Cô nhắm mắt và bịt tai lại để không phải nhìn hay nghe gì cả, nhưng cô vẫn nhìn và nghe thấy hết.
“Ay, ay!” bà Meyer thở dài, như cách để thông báo rằng bà sắp bắt đầu lại.
“Con ngủ rồi à, Fanny?”
“Chưa,” cô gái lắp bắp. Cô thậm chí không đủ khôn ngoan để không trả lời câu hỏi, vì nếu không trả lời, bà Meyer có lẽ đã tưởng cô thiếp đi và không nói gì thêm nữa.
“Con giận mẹ vì nói chuyện à? Nếu con không thích thì cứ nói.”
Fanny, run rẩy không tự chủ, gắng gượng thốt ra một tiếng “Cứ nói đi!” gần như không nghe thấy.
“Nếu gặp lại con trên đường, mẹ chắc chắn sẽ lướt qua mà không nói một lời. Phải, đúng là vậy đấy. Con đã từng là một cô bé nhỏ xíu biết bao khi họ đưa con đi khỏi tay mẹ! À! Tại sao tất cả các con gái của mẹ lại không mãi bé bỏng nhỉ! Ay, ay! Con gái nhà nghèo lớn lên như thế nào chứ! Mỗi lần con gái của một người nghèo khôn lớn, người cha người mẹ lại có thêm lý do để đau buồn hơn là vui mừng. Rồi chúng sẽ ra sao? Ai sẽ nuôi dạy chúng? Ngày nay chẳng ai quan tâm đến chuyện cưới xin. Buôn bán thì ngày càng ít lãi, chi phí sinh hoạt thì tăng lên mỗi ngày, và nếu một cô gái nào đó có kết hôn, thì cô ta được lợi gì từ việc đó chứ? Nào là một gã chồng nghiện rượu vô dụng, và một cuộc đời đầy khổ sở, lo toan, vất vả. Nó sẽ đi từ tồi tệ đến tồi tệ hơn, phải làm nô lệ như một con sen lo việc nhà, phải gánh trên vai đám con cái hư hỏng, và khi già đi thì bị chúng ném ra đường. Ay, ay! Điều tốt nhất một người mẹ có thể làm cho con gái mình khi nó mới chào đời là chôn cất nó đi!”
Như vậy, bà nhấn mạnh cho cô gái thấy mọi khó khăn của hôn nhân, và chú trọng vào những đặc điểm khó chịu hơn của đời sống gia đình. Và cô gái biết rất rõ tại sao mẹ lại nói với mình theo cách này, vì chính một câu nói, “Con xinh đẹp biết bao!”, đã đột ngột khai sáng tâm trí cô, và cô cũng bắt đầu nhen nhóm mối nghi ngờ—thứ mà Teresa chưa bao giờ dám nói ra—rằng mẹ cô đến với cô như một kẻ dụ dỗ.
“Con lạnh à, Fanny?”
“Không,” cô gái lắp bắp, co rúm người dưới tấm chăn.
“Mẹ cứ tưởng nghe thấy con rùng mình.”
“Không, con không có.”
“Con từng quen Rézi Halm, đúng không?”
“Vâng,” Fanny ngập ngừng đáp, giọng nhỏ nhẹ, tự hỏi điều gì sắp đến và cuộc tấn công mới nào đang nhắm vào mình.
“Đó là một cô gái kiêu ngạo, phải không? Cả đám chúng nó đều kiêu ngạo như vậy—con nhớ chứ?—chúng là hàng xóm của ta mà. Chẳng thể nào nói chuyện được với chúng. Khi tai họa đó xảy đến với chị cả của con, chúng thậm chí còn không thèm nhìn mặt chúng ta. Và giờ con có biết chuyện gì đã xảy ra với những cô gái đó không? Một quý ông giàu có ở nông thôn đã đem lòng yêu Rézi và cướp cô ta đi. Ban đầu họ nguyền rủa cô ta, họ ruồng bỏ cô ta. Sau đó, người đàn ông đó tặng cho cô ta một mảnh đất nho nhỏ, thế là họ làm hòa với cô ta, và đến sống cùng cô ta—phải, tất cả bọn họ, những kẻ kênh kiệu từng nhanh chóng phán xét người khác! Và giờ họ bảo chẳng có gì phải ầm ĩ cả; cô gái ấy hạnh phúc hơn bất kỳ quý bà nào, và người tình của cô ta còn chung thủy với cô ta hơn nhiều người chồng đối với vợ mình—đáp ứng mọi mong muốn của cô ta, và cho cô ta bất cứ thứ gì cô ta muốn. Người hầu gọi cô ta là 'quý bà', và họ vui lòng chào đón cô ta trong giới thượng lưu, không ai hỏi han gì cả.”
Đến đây bà Meyer dừng lại một chút, để Fanny có thời gian thấm thía và suy nghĩ kỹ về tất cả. Sau đó bà tiếp tục: “Mẹ không biết thế nào, nhưng đêm nay mẹ chẳng thấy buồn ngủ chút nào. Có lẽ vì đang ở trong một căn phòng lạ. Mẹ cứ tưởng khung cửa sổ nằm ở chỗ cánh cửa. Này Fanny,” bà đột ngột thêm vào, “con có biết thêu thùa không?”
Câu hỏi nghe có vẻ vô hại nên Fanny trả lời rằng mình biết.
“Mẹ vừa nhớ ra là tác phẩm thêu cuối cùng con làm vẫn còn ở nhà—cái tấm phủ ghế sô pha ấy, con biết đấy, với đôi chim bồ câu đang hôn nhau. Nó đặt ngay bên dưới bức chân dung của con mà anh họa sĩ trẻ—con nhớ chứ?—đã vẽ không công. À! Kể từ đó, anh ta đã trở thành một họa sĩ nổi tiếng; kể từ đó, anh ta đã vẽ chân dung con ít nhất theo ba trăm cách khác nhau, và gửi đến tất cả các cuộc triển lãm, và ở đó những nhà quý tộc vĩ đại nhất đã trả cho anh ta những số tiền lớn cho chính bức chân dung đó. Vâng, và còn đấu giá để giành lấy nó nữa chứ. Mẹ có thể nói rằng anh họa sĩ đó đã gây dựng danh tiếng từ chính bức chân dung đó, vì kể từ đó tên tuổi anh ta trở nên quen thuộc trong tất cả các gia đình thượng lưu. Bức tranh đó đã làm nên tất cả.”
À! Bây giờ bà ta đang thử mở cánh cửa của sự phù phiếm!
“Chính người đó cũng không tin vào điều đó,” bà Meyer tiếp tục. “Một nhà quý tộc vĩ đại, một nhà quý tộc rất vĩ đại, đã mê mẩn bức chân dung đến nỗi—tất nhiên là ông ta nhìn thấy nó ở nước ngoài—ông ta đã vội vã, chạy nước rút đến tận Pressburg, để tự mình xác minh xem chủ nhân của bức chân dung có thực sự sống ở thành phố của chúng ta hay không. Ông ta đến nhà chúng ta, và con đáng lẽ phải thấy vẻ tuyệt vọng của ông ta khi được bảo rằng con không còn sống ở đó nữa. Ban đầu ông ta muốn bắn vào đầu mình. Tuy nhiên, sau đó ông ta đã thành công trong việc tìm ra nơi con ở—nhìn thấy con, và kể từ đó ông ta càng tệ hơn bao giờ hết. Ông ta thường đến nhà chúng ta, ngồi trên chiếc sô pha mà ông ta biết con đã thêu, và nhìn chằm chằm vào bức chân dung của con hàng giờ liền. Các chị con giận ông ta vì ông ta chẳng thèm liếc nhìn họ; nhưng mẹ lại thích ông ta, vì mẹ luôn nghe được tin tức gì đó về con từ ông ta. Ông ta luôn theo sát con, và ít nhất mẹ có thể biết từ ông ta rằng con sống tốt hay khổ sở. Ôi! Người đàn ông đó thực sự phát điên vì con!”
Vậy là chúng ta đã đi xa đến thế này rồi, phải không?
Fanny lúc này chống khuỷu tay ngồi dậy, lắng nghe cuộc trò chuyện của mẹ với một sự tò mò rùng mình, giống như cách Damiens nhìn những vết thương trên cơ thể mình để hứng chịu dầu nóng.
“Ôi, quý ông đó đã làm những chuyện lố bịch biết bao!” bà Meyer tiếp tục, ồn ào chuyển những chiếc gối từ bên này sang bên kia. “Người đàn ông đó không biết rằng người ta đang cười nhạo và chế giễu ông ta. Ngày nào ông ta cũng đến nhà chúng ta, và hết lần này đến lần khác nói rằng nếu con ở đó, ông ta sẽ cưới con làm vợ ngay tại chỗ. ‘Đi chỗ khác chơi cho tôi nhờ, thưa ông!’ mẹ bảo vậy. À, con gái ngọt ngào yêu quý của mẹ, hãy cẩn thận khi một nhà quý tộc vĩ đại nói rằng ông ta sẽ cưới con! Tất cả chỉ là vớ vẩn thôi; ông ta muốn biến con thành trò hề đấy!”
Đến đây bà Meyer nghỉ ngơi một chút, tạo điều kiện cho Fanny tự hoàn thiện trong tâm trí mình gợi ý được ám chỉ ở trên như sau—
“Nhưng nếu ông ta nói, ‘Tôi không cưới cô, nhưng tôi sẽ cho cô tiền,’ thì đó mới là lý lẽ—hãy lắng nghe ông ta. Chỉ có bọn thư ký nhỏ mọn và mấy gã công tử bột mới lừa con gái nhà lành bằng lời hứa hôn nhân, và những kẻ đó con phải tránh xa; nhưng một quý ông thực thụ luôn bắt đầu bằng việc tặng quà, và người như vậy thì con có thể lắng nghe.”
Còn sự xấu hổ, sự nhục nhã ư? Phù, cuộc đời là thế mà!
Fanny, bàng hoàng kinh sợ, chờ đợi xem mẹ mình còn nói gì nữa. Một lát sau, bà ta lại tiếp tục—
“Mẹ không biết nên thương hại hay ghê tởm người đàn ông tội nghiệp đó khi thấy ông ta lún sâu đến vậy. Đột nhiên con biến mất khỏi thị trấn. Thế là ông ta hoàn toàn tuyệt vọng, vì ông ta tưởng rằng họ đã gả con đi đâu đó rồi. Dù sao thì ông ta cũng đến tìm mẹ như một kẻ điên và hỏi xem con đã đi đâu. ‘Tôi không biết, thưa ông,’ mẹ nói; ‘họ đã đưa nó đi xa khỏi tôi từ lâu rồi. Có lẽ nó đã kết hôn rồi.’ Lời còn chưa dứt thì chàng trai trẻ đã tái mét mặt, và gục xuống chính chiếc sô pha mà con đã thêu, nơi có đôi chim bồ câu đang tình tự nằm giữa vòng hoa hồng. Mẹ thấy thương cho người đàn ông tội nghiệp đó, vì ông ta là một chàng trai trẻ đẹp mã, cao ráo; thực tế, mẹ chưa bao giờ thấy người đàn ông nào đẹp trai hơn trong đời. Cái lông mày kìa! Và khuôn mặt đó nữa, thật tái nhợt và tinh tế, bàn tay như nhung, một cái miệng tuyệt đẹp, và một vóc dáng đầy uy quyền. Mẹ không sao quên được ông ta. Mẹ hỏi tại sao nếu ý định của ông ta đối với con nghiêm túc đến thế thì sao không hành động nhanh lên. Ông ta bảo rằng ông ta chỉ đang chờ cái chết của ông chú, người rất phản đối cuộc hôn nhân này. ‘Thế thì hay quá rồi, thưa ông,’ mẹ trả lời, ‘nhưng ông không thể bắt cô gái chờ đợi cho đến khi ông chú của ông qua đời; lúc đó thì chính cô ấy cũng đã già rồi. Bắt một cô gái làm vậy thật không công bằng chút nào.’ Sau đó ông ta nói rằng ông ta sẽ thề chung thủy với con trong thời gian chờ đợi. ‘Ôi, thưa ông!’ mẹ nói, ‘khó mà tin được điều đó; thời buổi này chẳng thể tin được đàn ông. Ông sẽ chỉ làm cô gái bất hạnh, và cuộc hôn nhân sẽ vẫn là một bí mật vĩnh viễn.’ Ngay lúc đó, ông ta nói rằng nếu mẹ không tin vào lời danh dự và lời thề của ông ta, ông ta sẵn sàng gửi cho mẹ sáu mươi nghìn florin, tiền mặt, và nếu sau này ông ta là một kẻ khốn nạn đến mức nuốt lời và bỏ rơi con, ông ta sẽ chịu mất số tiền đó. Bây giờ, sáu mươi nghìn florin là một số tiền rất lớn. Không ai lại ngốc đến mức dễ dàng vứt bỏ nó đi. Một người sẽ phải suy nghĩ kỹ trước khi nuốt lời khi tất cả số tiền đó đang bị đe dọa, đặc biệt là khi ông ta đã hứa với một cô gái đẹp tuyệt trần như con gái Fanny của mẹ.”
“Chúc ngủ ngon; con muốn ngủ đây,” Fanny lắp bắp, chìm trở lại giữa những chiếc gối; và rất lâu sau đó, cô vẫn trằn trọc trên giường, trong khi sự thù hận, kinh hoàng và ghê tởm đấu tranh cùng cực trong tâm hồn. Chỉ đến khi bình minh ló dạng muộn màng, đôi mắt mệt mỏi của cô mới tìm được sự nghỉ ngơi.
Mặt trời đã chiếu qua những ô cửa sổ khi Fanny tỉnh giấc. Bà Meyer chắc hẳn đã thức dậy và ra ngoài từ rất sớm, vì chẳng thấy bóng dáng bà đâu. Do đó, tâm trạng tốt của cô trở lại, cô đứng dậy và thay đồ vội vã, hầu như không có thời gian để chải chuốt mái tóc theo kiểu đơn giản nhất có thể.
Bữa sáng đã chờ sẵn. Bà Meyer lúc này đang ở ngoài bếp pha cà phê và nướng bánh mì. Bà không muốn nghe chuyện người hầu giúp đỡ mình; một cô con gái ngọt ngào xinh đẹp như vậy xứng đáng để người mẹ phải chịu khó một chút vì con.
Fanny và mẹ chỉ có hai người bên tách cà phê. Fanny chào buổi sáng và hôn tay mẹ, và bà Meyer cũng đáp lại bằng cách hôn tay cô.
“Ôi, bàn tay xinh xắn quá, bàn tay thanh lịch quá! Ôi, con cưng của mẹ, đứa con gái duy nhất của mẹ! À, mẹ thật có phúc khi được sống gần con thế này! Cho phép mẹ rót cà phê cho con nhé. Mẹ biết chính xác con thích uống thế nào mà, đúng không?—một chút đường và nhiều sữa, đúng thế không? Mẹ không quên gì cả, con thấy đấy.”
Người đàn bà này khá hoạt ngôn. Mỗi khi có Teresa ở đó, bà ta hầu như không dám nói chuyện với cô gái. Đôi mắt lạnh lùng, luôn cảnh giác của Teresa luôn có tác dụng khiến bà ta bối rối; giờ thì bà ta đã thoát khỏi sự kiềm chế đó.
Fanny nhấp cà phê một cách kiểu cách, thỉnh thoảng nhìn mẹ, người không ngừng ca ngợi vẻ đẹp và sự tốt bụng của cô, và nếu có thể, bà ta đã ép cô ăn hết sạch bữa sáng.
“Mẹ ạ,” cô gái nói, nắm lấy tay mẹ (cô không còn sợ bà nữa), “người đàn ông hỏi thăm con tên là gì ấy nhỉ?”
Đôi mắt bà Meyer bắt đầu lấp lánh vẻ hiểm độc. À ha! Con mồi nhút nhát đang tiến lại gần cái bẫy!
Tuy nhiên, nếu bà ta nhìn kỹ hơn vào khuôn mặt con gái, bà sẽ thấy rằng khi đặt câu hỏi, cô thậm chí không hề đỏ mặt, mà vẫn giữ vẻ lạnh lùng và tái nhợt.
Nhìn xung quanh đầy bí ẩn để chắc chắn không có ai nghe thấy, bà ghé sát đầu con gái vào gần mình và thì thầm vào tai cô—
“Abellino Kárpáthy.”
“Ồ, là ông ta sao!” Fanny thốt lên với một nụ cười kỳ lạ, thực sự rất kỳ lạ.
“Vậy là con biết ông ta à?”
“Con đã thấy ông ta một lần, từ xa.”
“Ôi, một người đàn ông đẹp trai, tinh tế và dễ chịu làm sao! Chưa bao giờ trong đời mẹ thấy một người đàn ông có vóc dáng như vậy!”
Fanny bắt đầu phủi những mảnh vụn trên khăn trải bàn và nghịch chiếc thìa cà phê.
“Vâng, thưa mẹ; sáu mươi nghìn florin là một số tiền lớn, phải không ạ?”
À, con thú bị săn đã lọt vào bẫy rồi! Nhanh lên, nhanh lên!
“Vâng, con yêu, quả là một số tiền lớn; lãi suất hợp pháp của nó là ba nghìn sáu trăm florin. Một người nghèo sẽ phải đổ mồ hôi sôi nước mắt rất lâu mới kiếm được số tiền đó đấy.”
“Nói cho con biết, thưa mẹ, thu nhập của cha có được đến mức đó không ạ?”
“Than ôi! Không đâu, con gái mẹ ạ. Được chín trăm florin là đã nhiều lắm với cha con rồi, và đó chỉ bằng một phần tư số tiền này thôi. Con thử nghĩ xem, gấp bốn lần chín trăm florin!”
“Bây giờ nói cho con biết, thưa mẹ, Abellino có thực sự nói là sẽ cưới con không?”
“Ông ta nói sẽ đưa ra lời cam kết long trọng bất cứ lúc nào con muốn.”
Fanny có vẻ đang cân nhắc. “Chà, nếu ông ta lừa dối con thì đó là điều bất hạnh cho ông ta, dù sao sáu mươi nghìn florin vẫn sẽ là của chúng ta.”
“À, cô con gái thật khôn ngoan! Nó không phải loại đầu óc rỗng tuếch như mấy chị nó. Nó sẽ không biến mẹ già của nó thành trò hề đâu. Đúng là con gái ruột của mẹ!” bà Meyer tự nhủ, và bà xoa hai tay vì vui sướng.
Giờ sắt đã nóng, lúc này là lúc cần ra tay!
“À, con gái mẹ ạ, lãng mạn chắc chắn là một thứ rất hay, nhưng nó sẽ sớm đưa con đến chỗ chết đói nếu con không có gì khác để dựa vào. Những quý ông thi sĩ đó thích viết lách về những lý tưởng và thứ rác rưởi tương tự, nhưng bản thân họ thì lúc nào cũng tìm kiếm những cái cây ra tiền. Tại sao chứ, cả thế giới này đều chạy theo tiền, chỉ có tiền thôi, và kẻ nào có tiền thì kẻ đó có danh dự đi kèm. Một kẻ ăn mày có thể danh dự đến đâu thì tùy, nhưng chẳng ai thèm ngó ngàng tới hắn. Bây giờ con còn trẻ, còn đẹp, và có thể kiếm được chút gì đó nhờ vào vốn liếng đó; nhưng vẻ đẹp của con sẽ kéo dài được bao lâu? Trong mười năm nữa nó sẽ tan biến thôi. Không, hơn thế nữa, sự đáng yêu của con có thể thậm chí không kéo dài đến mười năm nếu con tiếp tục sống như bây giờ, vì những cô gái bỏ lỡ các niềm vui của cuộc sống là những người tàn phai nhanh nhất——”
“Suỵt! Ông Boltay đang tới.”
Ông lão bước vào, chúc họ buổi sáng tốt lành, và hỏi liệu họ có cần mang gì từ thị trấn về không, vì những con ngựa đang được thắng vào xe, và ông sẽ đi ngay lập tức.
“Mẹ muốn đi khỏi đây ạ,” Fanny nói với sự bình tĩnh tối đa; “ông có thể vui lòng, cha yêu, đưa bà đi cùng được không?”
Bà Meyer trợn tròn mắt, miệng há hốc; bà chưa bao giờ nói rằng mình muốn đi khỏi đây.
“Rất sẵn lòng!” Boltay đáp. “Bà ấy muốn đi đâu?”
“Bà muốn về nhà với các chị em của con (bà Meyer vẻ mặt hoảng sợ). Ở đó có vài món đồ thêu của con mà con không muốn các chị vứt bỏ hay bán ngoài chợ đồ cũ; hãy mang chúng về cho con.”
(À, một cô gái thật khôn ngoan! một cô gái có tâm hồn bằng vàng!)
“Con đang nghĩ đặc biệt đến một chiếc sô pha ở đó. Mẹ biết nó là cái nào mà, vì chính con đã thêu cái vỏ bọc; nó có thêu hai con chim bồ câu trên đó. Con nhất định không để các chị giữ nó; ông hiểu chưa?”
Chà, tất nhiên là bà ta hiểu chứ! Đây là cách cô gái thể hiện rằng cô chấp nhận lời đề nghị của quý ông rất thích ngồi trên chiếc sô pha đó, và cô truyền đạt sự đồng ý của mình thật tinh tế làm sao—gã ngốc Boltay chẳng nghi ngờ gì cả. Ồ, một cô gái khôn ngoan! một cô gái có tâm hồn bằng vàng!
Boltay đi ra một lát để bảo người đánh xe chuẩn bị chỗ ngồi cho một quý bà, và tận dụng khoảnh khắc này, bà Meyer thì thầm vào tai con gái—
“Khi nào mẹ có thể quay lại đón con?”
“Ngày kia.”
“Và mẹ phải trả lời thế nào đây?”
“Ngày kia,” Fanny lặp lại.
Đúng lúc Boltay quay trở lại.
“Đợi một chút, chú thân mến,” Fanny nói; “con muốn viết vài dòng cho dì Teresa, chú có thể cầm theo ạ.”
“Được thôi, dù chú nghĩ thật phí công bôi mực ra tay, vì nếu con nói chú nghe nội dung đó là gì, chú có thể nhắn lại cho dì ấy cũng được mà.”
“Vâng ạ, cha thân mến, hãy bảo dì mang cho con một cuộn len cashmir harras, một mét vải pur de laine, hoặc poil-de-chevre——”
Boltay phát hoảng trước tất cả những từ ngữ nước ngoài đó.
“Dù sao thì viết ra vẫn tốt hơn,” ông nói; “chú không bao giờ nhớ nổi đống đó đâu.”
Fanny, mỉm cười suốt thời gian đó, lấy dụng cụ viết ra và viết một bức thư ngắn, cô gấp lại, dán kín và đưa cho Boltay.
Bà Meyer liếc nhìn con gái đầy ẩn ý từ khóe mắt, để cho người ta đỡ lên chiếc xe tải; tiếng roi quất vang lên, và họ khởi hành.
Fanny nhìn theo họ một lúc, rồi với vẻ mặt lạnh lùng, khinh bỉ, cô quay vào phòng, tưới hoa, cho chim ăn, và hát vang để lấy lại tâm trạng vui vẻ.
Vừa tới thị trấn, Boltay xuống xe ở cửa hàng đầu tiên (ông giả vờ có món hàng thiết yếu cần mua), và bảo người đánh xe đưa bà Meyer đến nơi bà ta muốn. Ông nói mình sẽ tự đi bộ về nhà.
Không lâu sau đó, bà Meyer lại thấy mình ở giữa vòng tay của những người con yêu dấu. Abellino vừa mới ghé qua, và đám con gái nóng lòng muốn biết mẹ mình đã xoay xở ra sao.
Bà Meyer mất cả hai tiếng đồng hồ để kể cho chúng nghe về chuyến phiêu lưu hạnh phúc của mình: bà đã đấu tranh thế nào, đã tiêu tốn bao nhiêu tài hùng biện cho đến khi buộc cô gái phải đầu hàng. Vì cô gái vốn dĩ vô cùng e thẹn, bà nói, và bà phải làm cho nó tin rằng vị quý ông thực sự có ý định cưới nó làm vợ, và ông ta đã nói vậy ngay từ đầu.
Abellino, trong niềm vui sướng, khó lòng kiềm chế được bản thân khỏi việc ôm lấy bà dì trong suốt quá trình kể chuyện đầy thú vị, đặc biệt là khi bà ta kể cho hắn nghe bà đã vẽ ra chân dung hắn tuyệt vời đến thế nào trước mặt Fanny.
Thôi nào, hãy để mặc họ vui vẻ với nhau, và chúng ta cũng hãy theo chân Boltay về nhà. Teresa đã đứng đợi sẵn ở cửa, vì người đánh xe đã đến trước và báo tin ông đang về. Việc đầu tiên ông làm là đưa cho bà bức thư.
“Tôi mang cho bà một bức thư đây,” ông nói, “nhưng nội dung của nó thì tôi chịu, như tiếng Hy Lạp vậy. Chà, tôi thậm chí chẳng phát âm nổi đống ngôn ngữ đó!”
Teresa mở thư, đọc một lượt rồi nhìn Boltay. Sau đó bà đọc lại lần nữa. Bà đọc lần thứ ba, và lại nhìn Boltay.
“Đúng là tiếng Hy Lạp thật,” bà nói. “Tôi không hiểu gì cả. Ông xem qua xem.”
Và bà đưa lá thư cho Boltay.
“Hừ!” ông lão càu nhàu, tưởng rằng lá thư đầy những từ ngữ nước ngoài ngu ngốc, và, trước sự kinh ngạc của mình, ông đọc được những dòng này—
“Dì thân mến,
“Con biết tất cả mọi chuyện rồi. Đừng để người đàn bà đó, người mà con không thể gọi là mẹ nếu không cảm thấy kinh hãi, đến nhà chúng ta lần nữa. Hãy nhắn cho ông John Kárpáthy, bảo ông ấy đến gặp con ngay lập tức. Con có chuyện rất quan trọng cần nói với ông ấy, không thể trì hoãn. Hãy nhắn ngay đi ạ.
“Người cháu gái yêu quý của dì,
“Fanny.”
Chuyện này nghĩa là sao? Chuyện gì đã xảy ra? Làm sao có thời gian cho bất cứ chuyện gì xảy ra được chứ? Họ đã uống cà phê với nhau rất vui vẻ và lặng lẽ, thì thầm rất tâm tình suốt thời gian đó, và còn hôn tay nhau khi chia tay. Ông Boltay hoàn toàn không hiểu chuyện gì cả.
Nhưng Teresa thì bắt đầu hiểu ra.
Thế là họ phải gửi tin ngay cho John Kárpáthy. Ai sẽ đi đây? Boltay quyết định tự mình đi. Ông có đôi chân khỏe và sẽ đến đó trong chốc lát. Vì vậy, ông đi và đưa tin nhắn cho lão Palko, người này lập tức truyền đạt lại cho chủ mình. Chú rể hiểu ngay vấn đề, không chút chậm trễ, leo lên xe và khởi hành. Boltay và Teresa ngồi cạnh ông trên xe. Không ai nhìn thấy họ qua những tấm cửa kính đóng kín, và năm con tuấn mã hừng hực lửa phi nước đại dọc theo đường quốc lộ, chỉ mất hai tiếng đồng hồ để hoàn thành hành trình, trong khi ông Boltay với tốc độ thong thả hơn ít nhất phải mất bốn tiếng.
Fanny tự mình đón vị khách quý với khuôn mặt nhợt nhạt hơn bình thường; nhưng vẻ nhợt nhạt này lại càng làm cô thêm quyến rũ. Nghị sĩ John sướng đến phát điên. Ông không để cô dâu xinh đẹp của mình kịp lại gần, mà đặt tay lên ngực một cách trang trọng, nói với cô bằng thứ ngôn ngữ rất khác thường đối với ông—
“Cô gái trẻ thân mến của tôi, Chúa chứng giám cho tôi, mục đích duy nhất trong cuộc đời tôi kể từ nay sẽ là làm thế nào để cô được hạnh phúc!”
“Và con, thưa ngài,” Fanny nói với giọng bình tĩnh và kiên quyết, “sẽ coi đó là bổn phận cao cả nhất của mình để làm rạng danh tên tuổi của ngài. Và bây giờ con muốn xin cả ba người, những người bạn của con, cho con một buổi nói chuyện riêng vài giờ đồng hồ nơi chúng ta sẽ không bị ai làm phiền.”
Những lời này được thốt ra bằng giọng bình tĩnh và kiên quyết đến mức họ cảm thấy buộc phải tuân theo, và cả bốn người rút vào căn phòng trong cùng, khóa trái cửa sau lưng.
Vài giờ sau, cánh cửa được mở ra, và cả bốn người lại xuất hiện.
Nhưng khuôn mặt của mỗi người đã thay đổi biết bao!
Khuôn mặt của Fanny không còn tái nhợt, mà đỏ hồng như bình minh, thanh thản và cởi mở như một bông hoa hồng mới chớm nở.
Ông Boltay đang xoắn ria mép như thể ông đang mưu tính điều gì đó khủng khiếp; nhưng thỉnh thoảng lại có tiếng cười khúc khích, nếu không người ta sẽ nói rằng ông ấy đang rất giận dữ.
Ngay cả đôi mắt của người phụ nữ lương thiện Teresa cũng lấp lánh, nhưng suy cho cùng, đó là những tia sáng của sự trả thù đầy đắc thắng.
Và rồi chú rể, Nghị sĩ John! Ông ta đâu rồi, và vị Nabob già đã biến đi đâu mất? Có ai nhận ra ông ta không? Liệu người đàn ông vui vẻ, hoạt bát, đang nhảy cẫng lên, mỉm cười, đầy đắc thắng này có phải là cùng một người không? Chà, ông ta trông trẻ ra ít nhất là hai mươi tuổi! Chắc chắn đây là một người khác rồi!
“Vậy thì ngày mai, vào buổi chiều,” ông ta nói, với giọng run lên vì sung sướng.
“Vâng, ngày mai,” Fanny đáp. Đôi mắt họ lóe lên một tia sáng kỳ lạ khi nhìn nhau.
Ngay lập tức, Nghị sĩ John lao đến cỗ xe của mình, tự tay mở cửa, không chờ Palko hạ bậc thang, và quay lại, hô lớn một lần nữa, “Chiều mai!”
“Suỵt, suỵt!” Fanny nói, đặt ngón trỏ lên đôi môi xinh xắn của mình.
“Lái xe về Pressburg!” Nghị sĩ John hét lên với sự nhanh nhẹn đầy nóng vội, trong khi Palko trèo lên ghế đánh xe, từ đó lão phớt lờ nhìn xuống chủ mình.
“Ông nhìn cái gì đấy, đồ ranh con? Lái đi, tôi bảo lái đi!”
“Chúng ta đã để quên thứ gì đó ở đây rồi,” người đầy tớ già nói.
“Chúng ta để quên gì cơ, hả?”
“Hai mươi tuổi của ngài, thưa cậu chủ trẻ đáng kính của tôi,” Palko đáp, không một chút ngờ vực về nụ cười.
Nghị sĩ John cười ha hả đầy thiện chí trước lời đối đáp hài hước, và vài khoảnh khắc sau, một đám mây bụi xa xa trên đường quốc lộ là tất cả những gì còn lại của cỗ xe.
Sáng sớm hôm sau, một người hầu đến dinh thự của Boltay bằng xe chở hàng ra chợ, mang theo chiếc sô pha thêu mà bà Meyer gửi cho Fanny. Người hầu thì thầm bí mật rằng có một lá thư đã được nhét vào đáy sô pha; và đúng là như vậy.
Fanny tìm lá thư cho đến khi tìm thấy. Đó là chữ viết tay của mẹ cô. Người đàn ông giàu có đó rất vui mừng, nó viết vậy, vui mừng đến mức ông ta đã lên kế hoạch tổ chức một bữa tiệc lớn để vinh danh Fanny tại các căn phòng của ông Kecskerey; và một tấm thiệp mời xinh xắn được đính kèm, gửi cho—"Mademoiselle Fanny de Meyer avec famille."
Một bữa tiệc gia đình đúng nghĩa, bạn thấy đấy!
Fanny gửi trả người hầu với thông điệp rằng cô chấp nhận lời mời đến ăn tối, và gửi những lời chào tốt đẹp nhất tới ông Kecskerey.
Nhưng ông Kecskerey này là ai, bạn sẽ hỏi? Chà, ông ta là một quý ông đáng kính, người thường đóng một vai trò không nhỏ trong xã hội thượng lưu thời bấy giờ, và cung cấp một trong những nhu cầu cấp bách nhất của thời đại. Ai cũng biết ông ta, tất nhiên là tất cả những ai tự hào là mình là ai đó, dù là một nhà quý tộc lớn hay một nghệ sĩ lớn. Các căn phòng của ông, các bữa tiệc tối, bữa sáng của ông là điểm tập hợp thông thường của cả giới thời trang.
Những cô gái xuất chúng, những người mà lòng nhiệt thành với nghệ thuật buộc họ phải tiến gần hơn bình thường với nghệ sĩ nổi tiếng này hay nghệ sĩ kia; những nữ chiến binh tư tưởng tự do, những người mở rộng các mối quan hệ âu yếm vượt ra ngoài xiềng xích của thần Hymen; những quý bà hoạt bát, những người thích nhìn thấy xung quanh mình những người vui vẻ, dễ tính, thay vì những kẻ lười biếng nhàm chán và trang nghiêm trong phòng khách thường thấy; những triệu phú nước ngoài, những người mong muốn được thết đãi bằng một cuộc trình diễn của vẻ đẹp và sự hưởng thụ; những tâm hồn chán chường, những kẻ lây lan sự ghê tởm của chính họ cho người khác; những nhà thơ điên khùng, những người chỉ cần một cái gật đầu là lập tức đứng dậy và ngâm thơ của chính mình; hai hoặc ba phóng viên báo chí, những người mô tả trên báo của họ mọi thứ họ nghe, thấy, ăn và uống tại các bữa tiệc của ông Kecskerey, và nhiều người khác cùng loại, là kiểu khách thường xuyên lui tới các phòng trà này vào buổi tối, thường là hai lần một tuần.
Tuy nhiên, không bao giờ được phép nghĩ rằng có dù là một sự vi phạm nhỏ nhất về phép lịch sự tại các buổi tối xã giao của ông Kecskerey. Bất cứ ai cho rằng ngược lại sẽ là một sai lầm lớn nhất trên đời. Sự chỉn chu nghiêm ngặt nhất là tôn chỉ của ngày, hay đúng hơn là của buổi tối. Trước hết, các nghệ sĩ và nghệ sĩ trình diễn ngâm thơ, hát, và chơi piano, và sau đó những ai muốn có thể nhảy vài điệu tứ tấu và điệu waltz đơn giản cùng nhau. Sau đó mọi người đi ăn tối theo thứ tự hoàn hảo nhất, các quý bà ngồi xuống và các quý ông đứng trong khi họ ăn và uống. Đôi khi vài ly sâm panh được cạn để nâng ly chúc mừng các quý bà có mặt, hoặc có lẽ, một số người nổi tiếng trong ngày. Sau đó, sau một cuộc trò chuyện ngắn ngủi nhưng sôi nổi, vài điệu tứ tấu và waltz nữa được khiêu vũ, và lúc mười một giờ, các quý bà sẽ đứng dậy và rút lui, và chỉ một vài gã bảnh bao—những người đàn ông trẻ hơn và lớn tuổi hơn theo nguyên tắc—sẽ ở lại để thưởng thức một hoặc hai ly, hoặc chơi một ván bài.
Từ đây, bất cứ ai cũng có thể dễ dàng thấy rằng tại các buổi dạ tiệc tối này không có lấy một điều nhỏ nhất có thể bị coi là xúc phạm đến phép lịch sự hoặc đạo đức tốt. Ồ không! Ông Kecskerey sẽ không bao giờ cho phép một điều như vậy; ông quá tự hào về danh tiếng của mình vì điều đó. Ông không phải là mục sư của tình yêu, không phải đâu! Ông chỉ cho mọi người cơ hội gặp gỡ nhau nếu họ thích, và tất nhiên, đó hoàn toàn là vấn đề cá nhân.
Một buổi hội họp đặc biệt lớn đã được tổ chức tại nhà ông Kecskerey vào ngày ấn định cho sự xuất hiện của Fanny bởi Abellino và bạn bè của hắn. Tất nhiên họ đã gửi tất cả các thiệp mời, vì tiền cho buổi giải trí đến từ túi của họ, và tất cả giới thượng lưu trong vòng quen biết của họ đều đến để tôn vinh dịp này.
Vào buổi sáng của ngày quan trọng, bà Meyer, mặc chính những bộ quần áo mà ông Boltay đã kiếm cho bà, ngồi vào một chiếc xe thuê và lái ra khỏi thị trấn. Suốt dọc đường, bà đang dựng lên những chi tiết tiếp theo của sự kiện vĩ đại. Để chiếc xe chờ ở ngoại ô khu rừng, bà sẽ đi bộ đến chỗ ở của Boltay, và ở đó bà sẽ nói rằng bà đã mang những món đồ từ thị trấn về. Fanny sau đó sẽ đi dạo cùng bà với cái cớ xem mùa màng, và khi đến chỗ xe, họ sẽ bước vào, đóng cửa, và phóng đi với tốc độ tối đa mà không hỏi xin ý kiến ai cả.
Tính toán những kế hoạch đáng yêu như vậy, bà đã đến được những đồng cỏ gần nơi ở của Boltay một cách an toàn. Vận may đã nhân từ với bà đến mức bà không bị gãy tay hay gãy chân trên đường đi. Tuy nhiên, khi đến đích, một sự ngạc nhiên rất tàn nhẫn đang chờ đợi bà, vì khi trả lời các câu hỏi về Fanny, những người hầu thông báo với bà rằng cô gái trẻ đã đi xe vào Pressburg sớm ngay sáng hôm đó.
Bà vô cùng ngạc nhiên, và không phải không có lý do.
“Ta cho rằng những người già đã đưa nó vào thị trấn?” bà nói.
“Không; họ đi từ lúc bình minh. Cô gái trẻ vừa rời đi chỉ vài giờ trước trong một chiếc xe thuê.”
Than ôi, than ôi! Cô gái đang nghĩ gì vậy nhỉ? Có lẽ cô chỉ muốn qua mặt mẹ mình, và tự mình lo liệu việc kinh doanh béo bở đó mà không cần giúp đỡ? Có lẽ ai đó đã giải thích với cô rằng tốt nhất là loại bỏ hoàn toàn sự phục vụ của những kẻ môi giới trong các vụ việc như vậy? Chà, sẽ là một chuyện hay ho nếu nó gạt phăng mẹ mình ra khỏi kế hoạch hoàn toàn!
Đi thôi! Quay lại cỗ xe! Quay lại Pressburg thật nhanh, dù lũ ngựa có chết cũng phải đi. Nhưng cô gái có thể đang ở đâu? Chuyện gì sẽ xảy ra nếu cô đã lặng lẽ bỏ đi cùng Abellino trong thời gian này; hoặc, tồi tệ hơn nữa, cùng với một người nào đó khác, và không xuất hiện chút nào? Ồ, một trái tim người mẹ phải đấu tranh với nỗi đau khổ và khắc khoải cay đắng biết bao!
Trong khi đó, tất cả các khách mời đã tụ họp tại các phòng trà của ông Kecskerey. Từng tốp từng tốp những người phụ nữ quyến rũ bước xuống tại lối vào với sự e thẹn tinh tế, để cho các vị khách quý đeo kính một mắt có cơ hội thoáng nhìn thấy đôi chân nhỏ bé thắt nơ của họ khi họ bước xuống từ xe ngựa. Trong sảnh, những người hầu mặc đồng phục phát vé cho khăn choàng và dép. Chủ nhà, ngài Kecskerey đáng kính, với sự hạ mình đầy tôn nghiêm, đón tiếp những người khách mới đến ở cửa. Mọi người đều biết rằng tiền của Kecskerey không chi trả cho bữa tiệc tối, và chính ông ta cũng biết họ biết điều đó. Và mặc dù vậy, họ vẫn cúi chào và nịnh nọt lẫn nhau một cách lịch sự như thể ông ta là một người chủ nhà thực thụ và họ là những vị khách thực thụ. Giọng mũi lanh lảnh của ông Kecskerey vang vọng trên tất cả sự ồn ào và náo nhiệt.
“Tôi rất vui mừng vì ngài đã không từ chối lời mời khiêm tốn của tôi. Thưa ngài, ngài thực sự đã tôn vinh ngôi nhà nghèo nàn của tôi bằng sự hiện diện của mình. Thưa các quý bà, thật tử tế khi các bà không quên người đầy tớ chân thành nhất của mình. Thưa ngài, thật quá tốt khi ngài bỏ bê những nghiên cứu quan trọng vì tôi! Thưa nữ bá tước, bài hát tiếng còi báo động của bà thường được công nhận là viên ngọc quý của buổi tối, v.v.”
Người chủ nhà đáng yêu đã dốc hết sức để làm cho sự giải trí của khách hàng tự do và không gò bó nhất có thể. Những người không biết và muốn biết nhau được giới thiệu ngay lập tức, mặc dù có khả năng là họ đã biết nhau từ lâu rồi, mà không cần sự can thiệp của ông ta hay bất kỳ ai khác. Ông đưa cho các nhà thơ những tờ giấy in, trong đó họ có thể đọc các tác phẩm của chính mình. Ông bắt các nhạc sĩ ngồi trước piano, và đặt sau lưng họ một người nào đó để khen ngợi họ, và ông sở hữu nghệ thuật nói điều gì đó tử tế, điều gì đó thú vị với mọi người; ông rải rác những lời đồn thổi mới làm và những giai thoại thú vị giữa đám đông đang tụ tập, ông biết cách pha trà ngon hơn bất cứ ai, và ánh mắt ông luôn quan sát mọi người, để không ai cảm thấy bị bỏ rơi. Quả là một người chủ nhà mẫu mực!
Cuối cùng Abellino cũng đến. Hắn không thể đúng giờ được. Một quý ông nước ngoài lớn tuổi đang dựa vào tay hắn, và hắn dẫn thẳng ông ta đến gặp chủ nhà, và giới thiệu.
“Bạn Kecskerey—Monsieur Griffard, chủ ngân hàng.”
Những màn cúi chào và bắt tay tấp nập lại diễn ra.
“Thứ lỗi cho tôi, người chủ nhà đáng kính, vì sự vội vã không đúng mực của tôi khi giới thiệu giữa những tinh hoa của các vị khách quý của ông như thể ông ta là một người bạn thân thiết, một người nổi tiếng toàn cầu như vậy, người mà chỉ mới giờ này thôi, đã bất ngờ đến đây từ Paris.”
Ồ, đối với điều đó, ông Kecskerey, thay vì từ chối sự tha thứ của hắn, đã bày tỏ sự biết ơn và vui mừng ngàn lần vì đã được ban cho hạnh phúc được giới thiệu với một nhân vật nổi tiếng như vậy. Và tất cả những điều này diễn ra với sự trang trọng như thể Abellino không thực sự là chủ nhà của buổi tối, và như thể mọi người không biết điều đó!
Trên thực tế, vị chủ ngân hàng đáng kính đã lặn lội từ tận Paris (và hãy nhớ rằng lúc đó không có giao thông đường sắt giữa hai nơi) với mục đích tự mình kiểm chứng xem vị Nabob già, kẻ mà ông ta đã đặt cược một đống tiền vào tính mạng của ông ta, là thực sự sắp chết hay không?
Ông Kecskerey đã dành những sự chăm sóc tinh tế nhất của mình cho vị khách quý, dẫn ông ta vào xã hội của những người phụ nữ quyến rũ nhất, mục tiêu chính của ông trong việc đó là để giải thoát Abellino khỏi gánh nặng này. Còn về phần Abellino, trong khi đó hắn rút lui cùng vài gã trai trẻ cùng lứa tuổi vào phòng đánh bài, nơi hắn có thể dành thời gian dễ chịu nhất cho đến khi Fanny đến.
Khá nhiều người đã ngồi quanh chiếc bàn xanh, trong số đó có đối thủ của Abellino, Fennimore, khi nhìn thấy hắn, Abellino phá lên cười một cách ồn ào và láo xược.
“À, Fennimore!” hắn kêu lên. “Cậu chắc chắn phải gặp may mắn khủng khiếp trong bài bạc ngày hôm nay, vì, nếu nói về tình yêu, mọi thứ đều chống lại cậu. Quỷ thật! Cậu sẽ phải thắng một đống kha khá đấy, vì cậu đã thua tớ một nghìn đồng ducat rồi. Cậu đã đặt cược rằng tớ sẽ không chiếm được cô gái, phải không? Cậu sẽ thấy ngay thôi. Và có lẽ tất cả các cậu đều nghĩ rằng chi phí của buổi tối này sẽ lấy từ túi tớ? Các cậu lầm to rồi, tớ nói cho mà biết. Chính Fennimore mới là kẻ phải trả tiền. Này, nhường cho tớ một inch chỗ ở cái bàn, và tớ sẽ thử vận may của mình.”
Fennimore không nói một lời; lúc đó hắn đang giữ cái ngân hàng. Một lát sau, cái ngân hàng bị phá vỡ. Abellino thắng từng đống, từng đống tiền.
“À, à, bạn của tớ! Tục ngữ ‘Đen tình đỏ bạc’, có vẻ không áp dụng cho cậu rồi. Fennimore tội nghiệp, Chúa cứu con!”
Fennimore đứng dậy; hắn sẽ không chơi nữa. Hắn tái mét vì giận dữ. Hắn đã thua cuộc cá cược của mình (hắn đã cá với Abellino một nghìn đồng ducat rằng hắn sẽ không bao giờ quyến rũ được Fanny)—hắn đã mất tiền, và hắn còn phải chịu đựng thêm những lời châm chọc cay nghiệt của người đối thủ đắc thắng. Trái tim hắn chứa đầy mật đắng và nọc độc. Đã hơn một lần hắn định thực hiện một màn biểu diễn mạnh mẽ với một cái chân nến nặng nề; nhưng hắn đã nghĩ lại, và cuối cùng đứng dậy rời khỏi phòng.
Abellino tiếp tục chơi và thắng, và bằng cách trêu chọc, dằn vặt của mình, hắn làm cho những kẻ thua cuộc đau nhói tận tâm can. Hắn bị choáng váng bởi vận may của ngày hôm đó. Hắn không thể kìm được tiếng cười.
“Chà,” cuối cùng hắn kêu lên, quét những xấp tiền giấy chất đống trước mặt vào túi, “vận xui kép của Fennimore đã làm cho câu tục ngữ thành lời nói dối. Tớ sắp phản bác nó bằng vận may kép của tớ đây.”
Ngay tại căn phòng bên cạnh, hắn đối mặt với một tên đầy tớ đã tìm hắn từ lâu. Bà Meyer đang đợi hắn, gã nói; bà ta ở tiền sảnh, nhưng không thể vào được, vì bà ta chỉ vừa mới trở về từ một chuyến đi, và chưa có thời gian để thay đồ.
Ugh! đó không phải là một dấu hiệu tốt. Abellino lập tức vội vã ra ngoài để nói chuyện với bà ta. Bà ta nói rằng bà ta chưa gặp cô gái, nhưng chắc chắn nó sẽ đến, vì nếu không thì nó đã không chấp nhận lời mời.
Abellino nhận tin vui vẻ một cách rất giận dữ, và để bà Meyer lại một mình ở tiền sảnh. Quỷ thật! nếu chúng làm hắn thành kẻ ngốc, sau tất cả mọi việc!
Tuy nhiên, ở đó, hắn không thể để lộ sự giận dữ của mình; không, ở đó hắn phải thực hiện nó với một khuôn mặt vui vẻ, đắc thắng, khiêu khích đến cùng. Hắn thà mất hết tiền còn hơn bị cô gái bỏ rơi lúc này.
Lát sau, hắn lại ra ngoài để hỏi bà Meyer xem bà có nói với cô gái rằng hắn có ý định cưới nó làm vợ hay không.
Ồ có; và cô gái có vẻ rất vui mừng với ý tưởng đó.
Và hắn lại phấn chấn lên một chút, và quay trở lại phòng hội họp, và cố gắng hết sức để làm Monsieur Griffard vui lòng.
Họ đang chuyền tay nhau trà, và nữ bá tước X—— vừa mới bắt đầu hát bài "Casta Diva", khi tên đầy tớ của Abellino len lỏi đến gần chủ mình và thì thầm vào tai hắn—
“Tôi vừa nhìn thấy cô Fanny Meyer bước xuống từ một cỗ xe.”
Abellino dúi vào tay gã đầy tớ số đồng ducat mà hắn có trong người, lấy lại sự bình tĩnh, và đứng dậy nhìn mình trong gương. Hắn thanh lịch và quý phái, ít nhất, đó là điều mà mọi người buộc phải thừa nhận. Toàn bộ trang phục của hắn là không chê vào đâu được—cằm hắn được cạo sạch sẽ, ria mép và tóc mai của hắn thật là đẹp như tranh vẽ, chiếc khăn quàng cổ của hắn thật quyến rũ, và chiếc áo vest thật lộng lẫy.
Và giờ tên đầy tớ, người có nhiệm vụ thông báo những người khách đến, bước vào phòng (Abellino nhìn thấy hắn trong gương), và thông báo bằng giọng sảnh đường đầy nghi lễ, “Madame Fanny de Kárpáthy, nhũ danh de Meyer!”
“Quỷ tha ma bắt!” Abellino nghĩ; “con nhỏ đó đang dùng tên của mình một cách khá tự do. Nó có thể đang thực sự nghiêm túc với mình chăng? Chà, nếu nó thích thì cứ làm thế. Cũng chẳng quan trọng lắm.”
“À, một đám cưới!” Monsieur Griffard thốt lên. “Vậy là cậu đang kết hôn à?”
“Ồ, chỉ là một cuộc hôn nhân tay trái thôi,” Abellino nói đùa.
Một vài vị khách, đầy tò mò, tiến về phía trước để gặp những người mới đến. Người chủ nhà, ý tôi là ngài Kecskerey, đi về phía lối vào; tên đầy tớ mở tung những cánh cửa gấp, và một cô gái trẻ bước vào, đi cùng với một quý ông. Trong một khoảnh khắc, cả công ty câm nín vì kinh ngạc. Có phải cảnh tượng của cô gái trẻ đã làm họ ngạc nhiên đến vậy? Cô ấy xinh đẹp, chắc chắn rồi. Một chiếc áo choàng ren đơn giản nhưng đắt tiền trôi nổi, như sóng, quanh vóc dáng tuyệt vời của cô; những lọn tóc giàu có của mái tóc cô được che phủ bởi một tấm khăn ren Brussels mỏng, cho phép những lọn tóc dài à l'Anglaise của cô quét xuống hai bên trên đôi vai mịn màng như đá cẩm thạch và bộ ngực tuyệt đẹp đầy quyến rũ. Và rồi khuôn mặt đó, làn da đó như một bông hoa hồng đang ửng đỏ nhẹ, ánh nhìn xứng đáng với một nữ thần, đôi mắt đen cháy đầy sức sống và đam mê, và tương phản rất kỳ lạ với đôi môi trẻ thơ gợi ý sự ngây thơ đang ngủ, nhưng ngược lại lại hài hòa với những lúm đồng tiền trên cằm và má hồng hào của cô, chắc chắn được đặt ở đó để hủy hoại bất kỳ linh hồn con người nào nhìn thấy một nụ cười trên đó!
Và hiện tại trên đôi môi đó có một nụ cười, khi ông Kecskerey tiến về phía trước mà không thực sự biết phải nói gì.
Fanny chào ông.
“Tôi rất vui khi chấp nhận lời mời đáng kính của ông,” cô nói, “và tôi cũng mang theo gia đình mình đến nữa, như ông thấy đấy. Ý tôi, tất nhiên, là chồng tôi, ông John Kárpáthy;” và cô chỉ vào quý ông bên cạnh mình.
Ông Kecskerey chỉ có thể nói rằng niềm vui của ông là vô hạn, nhưng suốt thời gian đó mắt ông lo lắng tìm kiếm Abellino trong sự bối rối rõ ràng nhất.
Còn về Abellino, hắn vẫn đứng trước gương và trông giống hệt như vợ của Lot tại khoảnh khắc khi bà bị biến thành cột muối.
Nhưng trong khi đó John Kárpáthy, vị Nghị sĩ John vui vẻ, hoạt bát, rạng rỡ, nắm lấy tay người chủ nhà như thể họ là người quen cũ, đồng thời giữ bàn tay nhỏ bé của vợ mình một cách an toàn dưới tay mình.
“Hãy chúc mừng tôi đi, người bạn đáng kính của tôi,” ông nói. “Hôm nay tôi đã giành được một kho báu, một kho báu thiên đường. Tôi thực sự có phúc. Tôi không cần bất kỳ thiên đường nào khác, vì thế giới này giờ đã là thiên đường đối với tôi.”
Và cười lớn, và với khuôn mặt rạng rỡ, ông hòa vào công ty, giới thiệu vợ mình với những người nổi bật nhất có mặt, những người đã làm ông choáng ngợp với những lời chúc mừng.
Và Abellino buộc phải đứng nhìn suốt thời gian đó!
Nghĩ rằng cô gái này, người mà hắn đã theo đuổi một cách phô trương bằng tình yêu của mình, lại trở thành vợ của chú mình, và do đó, kể từ nay về sau, không thể tiếp cận được đối với chính hắn!
Tại sao, nếu cô ấy đã được đưa lên những tầm cao của thiên đường hoặc xuống tận sâu thẳm của địa ngục; nếu cô ấy đã được bao quanh trong một pháo đài bằng đá, hoặc nếu các thiên thần phẫn nộ đã canh giữ cô ấy bằng những thanh kiếm rực lửa, cô ấy sẽ không được bảo vệ hoàn toàn khỏi hắn như bằng cái tên mang tính bùa chú đó—"Madame John Kárpáthy!"
Hắn không thể có bất kỳ mối quan hệ nào với Madame John Kárpáthy!
Mọi ánh mắt đã thỏa mãn với việc ngắm nhìn cô dâu trẻ xinh đẹp, lại quay về phía hắn, và mọi ánh nhìn cố định vào hắn đều đầy khinh bỉ và chế giễu. Gã công tử bột đang ăn mừng đám cưới của chú mình! Kẻ cầu hôn bị lừa, người mà cô gái được yêu mến đã trao tay—không phải cho hắn, mà cho chú của hắn!
Nó gần như làm Abellino thấy tốt hơn khi nhìn thấy một người nào đó trong công ty dường như bị đánh bại nặng nề như chính hắn—cụ thể là Monsieur Griffard, và đúng vậy, ngay cả bây giờ, với bản chất độc ác của mình, hắn quay về phía chủ ngân hàng và hỏi một cách chế nhạo—
“Qu'en dites vous, M. Griffard?”
“C'est bien fatal!”
“Mon cher Abellino!” Fennimore nói, người tình cờ đứng cạnh hắn, và chưa bao giờ giọng kéo dài mỏng manh của hắn lại có vẻ xúc phạm như vậy, “có vẻ như cậu nợ tớ một nghìn đồng ducat rồi. Ha, ha, ha!”
Abellino quay lại giận dữ với hắn, nhưng ngay khoảnh khắc đó mắt hắn chạm mắt Nghị sĩ John, người vừa mới tới nơi hắn đang đứng, với vợ dưới tay mình, và giới thiệu họ với nhau bằng nụ cười nhân hậu nhất trên đời.
“Vợ thân yêu của anh, đây là cậu em nhỏ đáng yêu của anh, Bélá Kárpáthy. Cậu em nhỏ yêu quý, anh xin giới thiệu vợ thân yêu của anh với sự quan tâm giống như người thân của cậu!”
À, đây là khoảnh khắc mà hắn đã mong đợi đầy vui sướng; đây là sự trả thù tinh tế, suy nghĩ về điều đó đã lớn lên trong trái tim của cô gái bị ngược đãi, và làm cho đôi mắt của tạo vật dịu dàng đó lấp lánh rực rỡ.
Người thợ săn đã rơi vào bẫy—cái bẫy mà chính hắn đã giăng ra. Hắn đã bị qua mặt, bị từ chối, bị đánh bại hoàn toàn.
Abellino cúi đầu cứng nhắc, cắn môi đau đớn suốt thời gian đó; hắn trắng bệch như tường.
Sau đó Nghị sĩ John đi tiếp và tự mình giới thiệu đặc biệt với Monsieur Griffard, người đã bày tỏ sự hài lòng tột độ của mình khi thấy Nabob đang có sức khỏe tuyệt vời như vậy.
Nhưng Abellino, ngay khoảnh khắc họ đi qua, cắm ngón tay cái vào các góc của áo vest, và ngân nga một giai điệu, và giữ đầu cao, như thể hắn đang có tâm trạng tốt nhất, đi dạo từ đầu này đến đầu kia của phòng họp lớn, giả vờ không biết thực tế là những tiếng thì thầm và cười khúc khích vang lên từ mọi phía là sự khinh bỉ và chế giễu nhắm vào hắn.
Hắn vội vã đến phòng đánh bài.
Khi bước qua cửa, hắn nghe thấy mọi người ở đó đang cười và khúc khích. Giọng của Fennimore vang lên qua tiếng ồn ào. Ngay khoảnh khắc họ nhìn thấy hắn, những tiếng cười tắt lịm đột ngột, tất cả các dấu hiệu của sự vui vẻ biến mất, mọi người cố gắng thể hiện một vẻ mặt trang nghiêm và kỳ vọng. Có điều gì trên đời có thể khó chịu hơn thế?
Abellino kéo một chiếc ghế vào bàn và ngồi xuống giữa họ. Tại sao họ không cười tiếp; tại sao họ không tiếp tục cuộc trò chuyện? Tại sao Fennimore lại cố gắng thể hiện một vẻ mặt trang nghiêm như vậy, khi miệng hắn đang thực sự co giật?
Các lá bài được chia.
Bây giờ đến lượt Abellino giữ ngân hàng.
Hắn bắt đầu thua.
Fennimore đang ngồi ở đầu kia của bàn, và hắn thắng liên tục; hắn nhân đôi, nhân ba, nhân bốn số tiền cược của mình; hắn nhân đôi chúng một lần nữa, và hắn vẫn thắng. Abellino bắt đầu mất bình tĩnh và trở nên bối rối. Hắn không giữ đúng sự giám sát các số tiền cược, và thường quét vào số tiền cược của những người chiến thắng và trả cho những người thua cuộc. Tâm trí hắn đang ở nơi khác.
Và bây giờ Fennimore lại thắng gấp bốn lần số tiền hắn đã cược.
Hắn không thể kìm được một tiếng cười đắc thắng.
“Ha! ha! Monsieur de Kárpáthy, tục ngữ chẳng áp dụng cho cậu chút nào: cậu đen tình, và đen cả bạc. Abellino tội nghiệp! Chúa cứu cậu! Cậu nợ tớ một nghìn đồng ducat đấy.”
“Tớ ư?” Abellino hỏi, đầy bực bội.
“Vâng, cậu. Cậu đã không cá với tớ rằng cậu sẽ quyến rũ được Fanny ư? Và kết quả thật tuyệt vời làm sao! Abellino chạy trốn khỏi vòng tay của vợ chú mình như một Joseph mới chạy trốn khỏi một Madame Potiphar mới! Cậu nên cẩn thận hơn để cô ấy không để mắt tới một chàng trai trẻ đẹp trai khác. À, à, à! Abellino như người bảo vệ đức hạnh! Abellino như một garde des dames! Chà, thật cao siêu! Cậu có thể dựng thành một vở hài kịch từ đó đấy.”
Mỗi từ ngữ đều như nọc độc đối với tai hắn, mỗi từ ngữ cắt tận tâm can, cắt tận tủy xương. Abellino tái mét và run rẩy vì giận dữ. Những gì Fennimore nói là sự thật. Hắn buộc phải run rẩy bây giờ trước ý nghĩ rằng người đàn bà này sẽ tìm được ai đó để yêu. Chết tiệt! Chết tiệt!
Và hắn vẫn tiếp tục thua.
Hắn hầu như không chú ý bây giờ mình đang chia bài gì. Fennimore lại thắng gấp bốn lần số tiền cược của hắn. Abellino chỉ trả cho hắn gấp đôi.
“Ồ, bạn của tớ, cậu đã phạm sai lầm rồi! Tớ đã đặt cược nhiều hơn thế.”
“Tớ không quan sát kỹ.”
“Tại sao, đây là kiểu lừa đảo trắng trợn!” Fennimore hét lên, với sự phẫn nộ láo xược.
Tại từ ngữ xúc phạm này, Abellino ngay lập tức bật dậy khỏi chỗ ngồi, và ném cả bộ bài thẳng vào mắt Fennimore.
Khuôn mặt vốn tái nhợt của Fennimore chuyển sang xanh và tím, và, chộp lấy chiếc ghế mà hắn đang ngồi, hắn lao vào Abellino; nhưng công ty can thiệp, và kéo Fennimore lại.
“Để tớ yên—để tớ yên! Đưa cho tớ một con dao!” hắn gầm lên, với đôi môi sủi bọt; trong khi Abellino, thở dốc, nhìn hắn với đôi mắt đỏ ngầu. Chỉ với sự khó khăn lớn nhất, họ mới được ngăn cản khỏi việc xé xác nhau thành từng mảnh.
Trước sự xáo trộn khó coi này, ông Kecskerey lao vào với vẻ mặt rất lo lắng, chen lấn qua các hàng của những người tranh cãi, và, giả định tư thế áp đặt nhất của mình, thốt lên với giọng vang lên như tiếng kèn, “Hãy tôn trọng sự linh thiêng của ngôi nhà tôi!”
Sự can thiệp này làm cho những kẻ chiến đấu tỉnh táo lại. Họ bắt đầu nhận ra rằng đây không phải là nơi để điều chỉnh các vấn đề danh dự. Lời kêu gọi sự linh thiêng của ngôi nhà ông Kecskerey cũng làm được chút gì đó để khôi phục lại tâm trạng tốt của đa số. Fennimore và Abellino do đó được bạn bè khuyên nên về nhà, và giải quyết vấn đề nhỏ của họ vào sáng hôm sau. Họ rời đi theo đó, và công ty không còn bị quấy rầy nữa. Một vài phút sau, mọi người đều biết rằng Fennimore và Abellino đã cãi nhau vì đánh bài, nhưng mọi người đều giả vờ rằng mình không biết gì cả.
Nhưng cuộc cãi vã trong phòng đánh bài của cơ sở ông Kecskerey đã gây ra những hậu quả nghiêm trọng cho cả hai người tranh chấp chính. Không thể có ý nghĩ về sự hòa giải sau một sự xúc phạm có chủ ý và công khai như thế đối với Fennimore bởi Abellino; vì vậy họ đã gửi người đại diện của mình cho nhau, và nó được sắp xếp rằng họ sẽ chiến đấu vấn đề này ra trong căn phòng lớn của quán trọ The Green Tree. Họ đã gặp nhau theo đó, và một cuộc thi đấu cứng đầu đã xảy ra, được đánh dấu ở cả hai bên bởi một màn thể hiện tính khí vindictive chưa từng có. Cuối cùng, Fennimore, sau khi phản bội làm Abellino bị thương ở lưng trong một thời gian đình chỉ thù địch, và một lần nữa ở vai khi cuộc chiến được nối lại, đã chính mình bị xuyên thủng bởi thanh kiếm của đối thủ, và chết mà không thốt ra một tiếng thở dài hay rên rỉ, hoặc cử động một cơ bắp nào trên khuôn mặt. Còn về Abellino, hắn bị nhốt trên giường trong cả một tháng, và khi hắn đã bình phục một phần, hắn nhận được một gợi ý từ những người có ý tốt với hiệu quả rằng, cho đến khi vấn đề đã lắng xuống một chút, sẽ tốt hơn nếu hắn đi hóng gió ở đâu đó nước ngoài; và điều đó, không phải ở bất kỳ vương quốc văn minh nào, vì ở đó họ sẽ không mất nhiều thời gian để tóm một kẻ như hắn, người có quá nhiều chủ nợ và thích gây ồn ào, mà ở một đế chế phương Đông tốt đẹp nào đó nơi hắn sẽ tránh xa nguy hiểm. Vì vậy, nó kết thúc với việc hắn lên đường đi Palestine, để thăm Ngôi mộ Thánh, nơi, những kẻ nói đùa nói, hắn sẽ đi đền tội cho những tội lỗi của mình. Ở đó, chúng ta không cần theo hắn.
Nhưng Nghị sĩ John Kárpáthy, vị Nabob hạnh phúc, hạnh phúc hơn cả hạnh phúc, đã lên đường cùng người vợ xinh đẹp của mình đến Kárpátfalva, ở đó để dành kỳ nghỉ trăng mật.