"Trời ơi, đau đầu quá, đau đến chết mất!". Nửa tỉnh, nửa mê Hen-rích thấy mẹ mình cúi lom khom trên giường. Bà đặt bàn tay mát rợi trên trán khiến anh cảm thấy đỡ đau. Nhưng chỉ trong giây lát thôi. Sau đó anh lại bắt đầu đấm và cào hai bên thái dương... Hai tên Mi-le và Sun lại từ đâu dẫn xác đến. Chúng cầm vật gì nặng thay phiên nhau nện vào đầu Hen-rích. Chúng muốn gì Hen-rích thế? Chúng muốn bắt Hen-rích xưng tên thật của mình... Tôi là Hen-rích, tôi là Hen-rích... Nam tước... Đâu đấy có tiếng quả lắc đồng hồ tích tắc. Đúng rồi, đấy chính là chiếc đồng hồ treo trên đi-văng! Nhưng tại sao nó cứ gõ sát tên tai thế này? Rồi bây giờ quả lắc lại đập bên thái dương... Cần phải vùng mạnh hơn nữa và kéo tay ra, phải nâng tay lên và Hen-rích kêu thét lên vĩ chợt thấy đau nhói trên vai rồi choàng tỉnh dậy. Hai bóng người đang ngồi ồ đầu giường và cuối giường đứng phắt dậy. Đó là Cuốc và Mô- níc - thế là nghĩa làm sao? Tại sao họ lại ở đây? Và tại sao đầu đau như búa bổ thế này? - Thưa Thượng úy, bác sĩ ra lệnh cho Thượng úy phải nằm yên đấy ạ. Cuốc cúi xuống sửa lại chiếc gối cho Hen-rích. Mô-níc vẫn im lặng. Nàng vắt chiếc khăn trắng trong chậu nước rồi đắp lên trán Hen-rích. Hen-rích nằm nhắm nghiền đôi mắt chừng một phút, cố nhớ lại mọi việc đã xảy ra. Thực tế vẫn còn lẫn lộn với những điều trong mộng. Rồi bất giác anh sợ hãi sực nhớ ra là mình đã nói mê và tỉnh hẳn. - Tôi vừa bị bóng đè... Có lẽ, tôi vừa nói mê thì phải?- Anh dè dặt hỏi và hồi hộp chờ câu trả lời. - Không đâu, thưa Thượng úy, Thượng úy chỉ rên thôi, cứ rên suốt... Tôi và cô Mô-níc muốn đưa Thượng úy đến bác sĩ lần nữa đấy. Đến lúc đó Hen-rích mới nhận thấy mắt Cuốc và Mô-níc đỏ ngầu vì mất ngủ. - Tôi đã làm cho cô phải chăm sóc mất nhiều thòi giờ quá, cô Mô-níc ạ, và cả Cuốc nữa - Hen-rích cảm động nói và toan ngồi dậy. - Không được, không được, anh nằm xuống đi! - Mô-níc lo lắng kêu lên và nhoài người về phía Hen-rích để đặt lại miếng gạc. Gương mặt này quen thuộc và đáng yêu làm sao! Hình như từ đó tỏa ra vẻ âu yếm của người mẹ, người chị, người yêu... Nàng nhẹ nhàng đưa tay xoa trán Hen-rích. Rồi hai lòng bàn tay mát rợi áp sát vào má anh khiến anh thiếp đi trong một giấc ngủ dài.

❀ ❀ ❀

    Một ngày Mi-le đến chỗ Hen-rích hai lần. Nhưng chẳng hỏi han anh được điều gì cả. Đồng thời hắn đang tìm mọi cách để điều tra vụ phục kích Thượng úy. Hắn thân chinh đến xem xét tại chỗ.

    Hắn nhặt được chừng một chục chiếc vỏ đạn tiểu liên Đức cách một bụi rậm. Có thể là chúng nó bắn Hen-rích bằng những khẩu súng mà anh đã đi nhận ở Bông-vin về.

    Còn vụ tập kích đoàn xe lửa chở vũ khí nữa. Tìm đâu ra đầu mối để khám phá tất cả những bí mật ấy? Đến nay ngay cả việc xác định hoàn cảnh trận đánh úp đoàn xe lửa cũng vẫn chưa làm được. Lời khai của bọn lính hộ tống rất là lờ mò và mâu thuẫn lung tung. Tốt nhất là nói chuyện với thượng úy Phan-ne, người đã chỉ huy đội hộ vệ thì mới có thể nắm được chi tiết. Nhưng hắn hãy còn yếu lắm nên bác sĩ chưa cho vào gặp. Giá mà được trao đổi và trình bày kế hoạch của mình với Hen-rích thì hay quá. Sau trận lật đổ đoàn xe lửa, Béc-lanh lại hạ lệnh tăng cường hoạt động chống bọn du kích; và khi ở Béc-lanh nhận được tin đường hầm bí mật bị đột kích, thì trên ấy nghiêm khắc ra lệnh cho Mi-le hàng ngày phải báo cáo về những biện pháp tiễu trừ du kích.

    Mi-le đang muốn làm cho Bộ tư lệnh tối cao biết rõ khả năng của mình và chứng minh rằng hắn rất xứng đáng được hoạt động trong một địa bàn rộng lớn hơn sư đoàn, cho nên hắn rất cần Hen-rích. Chỉ cần vài bá lá thư gửi lên tướng Béc-gôn nhắc đến tinh thần tích cực và tính tự động của viên chỉ huy SS ở địa phương này là Mi-le chắc chắn sẽ được thăng chức. Nhất là, nếu hắn tóm được thủ phạm vụ phục kích Hen-rích. Chà, lúc bấy giờ Béc-gôn sẽ vì hắn mà làm hết mọi việc gì có thể làm được! Thế thì, phải lần theo vết kẻ mưu sát Nam tước ngay lập tức. Nếu không tìm ra dấu vết của chúng thì lúc ấy lại tính nước khác: vây bắt bừa vài đứa dân quê, buộc cho chúng tội liên lạc vói du kích, tra khảo cho ra trò... tất nhiên chúng phải nhận liều là đã mưu sát Hen-rích. Nhưng việc đó là của ngày mai, còn ngay bây giờ thì nhất định phải mò đến chỗ Hen-rích càng sớm càng tốt.

✦ ✦ ✦

    Hôm nay, lần đầu tiên Hen-rích gượng dậy, đầu nặng trĩu, mắt hoa, Mi-le đến thăm thật không đúng lúc. Nhưng lảng tránh không hỏi chuyện hắn thì không phải là không nguy hiểm, Hơn nữa bây giờ mọi việc cần phải theo thời. Bộ tư lệnh Đức đang tung ra những tin tức về các cuộc tấn công táo bạo của các mũi xung kích do Man-chây cầm đầu đang cố sống cố chết để giải vây cho đạo quân của Pa-u-lút. Đài phát thanh Liên Xô thì truyền đi những tin tức về việc quân đội Xô-viết đang chuyển mạnh sang thế công ở những mặt trận khác. Bao nhiêu biến đổi dồn dập, cho nên chậm bước lúc này là không thể được.

     Mi-le bước vào căn phòng sáng sủa, sang trọng của Hen-rích.

     - Hen-rích1 ông bạn thân mến của tôi... ông cho phép tôi gọi ông như vậy chứ? Thực ra tôi đã bị đánh lạc hướng trong việc tìm thủ phạm mưu sát ông. Nhưng tôi sẽ tìm ra bọn chúng, nhất định sẽ tìm bằng được! Tôi sẽ tóm cổ lấy một hai chục thằng, rồi tôi thân hành hỏi cung và chắc chắn là tìm thấy. Vào tay tôi thì đến xác chết cũng phải mở mồm nữa là - Mi-le thân mật bắt tay Hen-rích.

     - Tôi tha thiết mong ông đừng để nhiều tâm lực chăm sóc đến tôi quá, ông Mi-le ạ.

     - Sao lại Mi-le? Ông khinh tôi thế! Tên tôi là Găng và ông đồng ý để tôi gọi ông là Hen-rích cho nó thân mật thì...

     - Ông dành nhiều vinh dự cho tôi quá... Găng ạ! Thế thì ông không cần phải lùng bắt, hỏi cung ai cả đâu, tôi đã trông thấy kẻ bắn tôi rồi, và tôi cho là chúng ta sẽ cùng tìm ra tên du kích ấy, và cả cái lũ đã lật đổ đoàn xe lửa xuống vực. Sau nữa tôi rất lấy làm vui sướng, nếu ông cho phép tôi giúp ông trong việc tìm kiếm này.

     - Chính tôi muốn thổ lộ với ông việc ấy đấy, ông Hen-rích. Và đồng thời tôi muốn trình bày cho ông biết những kế hoạch và biện pháp mà tôi đã vạch ra. Việc thứ nhất: kiểm tra từng người trên đường đi Bông-vin hay từ thành phố đó trở về đây.

     - Kiểm tra từng người làm gì mới được?

     - Bông-vin là trung tâm hoạt động của bọn du kích. Một điều rất rõ ràng là chính từ thành phố ấy bọn chúng đã báo trước cái tin về đoàn xe lửa chở vũ khí. Có thể có sự liên lạc thực sự giữa bọn du kích trong vùng này và bọn ở Bông-vin. Chúng ta phải khám phá ra những mối liên lạc đó.

     - Ừ, có lẽ ông nói đúng đấy. Nhưng chúng ta sẽ bàn vấn đề ấy sau, bây giờ đầu tôi đang nhức tưởng đến vỡ ra đây này.

     Hen-rích mong cho Mi-le hiểu được những lời nói bóng gió kia mà chuồn đi, nhưng hắn vẫn cứ ngồi lì và quấy rầy Hen-rích thêm một lúc nữa.

     Sáng hôm sau, Hen-rích bất chấp cả những lời can ngăn của Mô-níc và Cuốc, đi thẳng lên phòng tham mưu. Khó khăn mà lách được vào phòng giấy của Lút - không phải chỉ có các bạn đồng nghiệp cùng phòng tham mưu với Hen-rích tụ tập tại đây, mà còn có những sĩ quan chỉ huy các phân đội của sư đoàn đóng ở những vị trí xa xôi nhất, phần đông bọn này Hen-rích mới thấy mặt lần đầu.

     - Trung tướng mời tất cả vào gặp ngài -Lút nói to.

     Các sĩ quan lần lượt kẻ trước người sau kéo vào phòng. Hen- rích và Lút đi sau cùng. Trông thấy người sĩ quan đặc trách của mình, E-véc chào hỏi niềm nở, mà không nói chuyện với tham mưu trưởng Cun, Mi-le và tên sĩ quan SS đeo lon thượng úy.

     - Thưa các ông sĩ quan !- Khi mọi người đã ngồi xuống, E-véc bắt đầu nói - Chúng ta vừa được ủy nhiệm hoàn thành một nhiệm vụ vô cùng quan trọng: hôm qua lúc sáu giờ chiều có tin cho biết là một phạm nhân hết sức nguy hiểm, quốc tịch Pháp, tên là Pôn, đã trốn khỏi công xưởng bí mật. Vì đâu mà hắn tẩu thoát nổi, ai đã giúp đỡ hắn thì chúng ta chưa xác định được. Trong bức điện nhận được từ Xanh Mi-sanh trước đây một giờ, có một chi tiết bổ ích: trên toa xe lửa, nơi để sản phẩm của công xưởng, đã tìm thấy một lỗ khoét thùng sàn toa, và một chiếc hòm rỗng vỡ toang. Nên chú ý là tên phạm nhân đã trốn khỏi công xưởng bí mật, cái công xưởng mà kẻ thù của nước Đức không thể biết được. Bắt được tên này còn sống hay chết là nhiệm vụ quan trọng bậc nhất của chúng ta.

---------------------

    1. Theo phong tục của người Âu thì dùng họ để gọi nhau là khách khí hoặc trang trọng, còn gọi tên là thân mật (ND).

    Trung tướng ngừng lại, đưa đôi mắt nghiêm khắc nhìn mọi người, tựa hồ như lão muốn nhấn mạnh ý nghĩa của những lời vừa nói, rồi nói tiếp một cách cụ thể hơn:

    - Mỗi một phân đội trong sư đoàn sẽ nhận ở tham mưu trưởng Cun khu vực hoạt động đã được quy định, suốt cả ngày cần phải lùng sục trong phạm vi đó cho thật cẩn thận: từng ngõ, từng nhà một, từ khu vườn này sang khu vườn khác. Không được để sót một tấc đất nào. Đơn vị của thượng úy Cây-ne - người đang có mặt trong cuộc họp của chúng ta - E-véc nghiêng đầu về phía tên sĩ quan SS - tối hôm nay phải sục hết các đường hẻm trên núi và các ngọn đồi. Tên đào ngũ chưa kịp chạy vào căn cứ du kích trong núi, muốn đợi cơ hội thuận tiện để thực hiện ý định đó tất nó đang còn quanh quẩn trong khu vực của chúng ta. Mỗi người chỉ huy các đơn vị có mặt trong cuộc họp này, theo sự suy tính của tôi, cần phải chọn riêng bọn xạ thủ tiểu liên ra và giao đơn vị cho chỉ huy phó của mình, để phụ trách việc vây lùng trên các nẻo đường và ở những nơi có người ở. Sĩ quan nào có diễm phúc tóm được tên đào ngũ, phải giải nó về đây để nhận mặt. Và ngay lập tức sẽ được thưởng một món tiền là năm nghìn mác1.

    Lão trung tướng quay về phía gã thượng úy SS Tên này im lặng gật đầu tỏ vẻ đồng ý.

    - Để việc tìm kiếm được dễ dàng, bây giờ mỗi người sẽ nhận lấy hai tấm ảnh của tên Pôn, một kiểu chụp thẳng; một kiểu nghiêng.

    Tên thượng úy SS đứng dậy:

    - Thưa các ông sĩ quan! Đến lượt tôi, xin được nhắc lại là nhiệm vụ đã giao cho các ông có một ý nghĩa quốc gia trọng đại. Việc ủy thác mà các ông đã nhận ảnh của tên đào ngũ cũng như tên họ và địa bàn hoạt động - tất cả những điều đó đều hoàn toàn bí mật, chúng tôi chỉ giao nó cho các sĩ quan được lựa chọn mà thôi.

    - Bây giờ thì các ông nhận ảnh và hỏi cho đích xác khu vực mình được phân công đi - E-véc hạ lệnh rồi đứng lên, tuyên bố bế mạc cuộc họp.

    Khi bọn sĩ quan đã giải tán, E-véc gọi Hen-rích đến chỗ lão.

    - Sức khỏe Nam tưóc thế nào rồi?

    - Xin cảm ơn sự quan tâm của Trung tướng, sức khỏe của tôi cũng đã khá rồi đấy ạ.

    - Rất tiếc là trong những lúc thế này mà Nam tước lại không được khỏe.

    - Tôi muốn nhận lấy sứ mệnh hoàn thành nghĩa vụ của mình. Không biết Trung tướng có cho phép tôi trình bày nguyện vọng không?

    - Cứ nói!

    - Yêu cầu Trung tướng cho phép tôi tham gia việc lùng bắt tên tù sổng.

    Nhác thấy tên sĩ quan SS chăm chú lắng nghe câu chuyện của hai người, Hen-rích liền đổi cách ăn nói để người ta khỏi ghen tị về mối quan hệ mật thiết giữa anh với lão trung tướng.

    - Thưa Thượng úy, tôi đề nghị chúng ta làm quen nhau, xin tự giới thiệu, tôi là thượng úy Hen-rích, con trai của Thiếu tướng Béc-gôn.

    - Ồ, rất hân hạnh - cái nhìn của tên SS bỗng trở nên thân mật - Tôi mong cho ông được tham gia cuộc tìm kiếm này.

    - Nhưng Thượng úy cần có người trợ lực, mà lính thì tôi đã phân phối hết rồi - E-véc do dự.

    - Nếu vậy tôi đề nghị đừng giao riêng cho tôi một vùng, mà cho phép tôi tự đi tìm lấy với sự giúp đỡ của tên lính hầu của tôi.

    Lão trung tướng nhìn tên SS dò xét.

    - Tôi nghĩ rằng thế mà hay đấy. Một sĩ quan và một lính hầu thì sẽ không làm cho ai chú ý đến, mà trước tiên là người ta không cho rằng họ đang tham gia vào cuộc vây lùng. Thử một phen đi, Nam tước. Năm nghìn mác, chà, một phần thưởng kếch sù thật!

    Nhận ảnh Pôn ở Tham mưu trưởng xong, Hen-rích ghé qua chỗ Lút. Gã tiếp anh với thái độ khó chịu.

    - Việc gì thế, hỏ Lút? Lại bất mãn à?

    - Cái ấy thì để dành cho kẻ khác.

    - Còn cho cậu?

    - Bất với chả mãn!

    - Thế thì việc gì nào, nếu không là điều bí mật?

    - Anh có muốn nói thẳng ra không?

    - Tớ tưởng rằng cậu không phải hỏi câu ấy! - Hen-rích bực mình.

    - Thế thì anh nghe đây: Tôi không thích trò đi săn, mà nhất là lại đi săn người... Chắc là anh thiếu tiền tiêu vặt nên mới định kiếm chác lấy năm nghìn mác trong chuyến đi săn cái tên Pôn đã trốn khỏi công xưỏng ngầm chứ gì?

    Hai người lặng lẽ nhìn vào đáy mắt nhau. Trong giây phút, Hen-rích muốn nắm chặt lấy tay Lút với tất cả lòng yêu mến chân thành. Nhưng anh nén lại.

-------------

    1. Tiền Đức, mỗi đồng tương đương với một đồng tiền Việt Nam thời đó (ND)

Ở nhà, một phong thư mà Cuốc mang từ ban tham mưu về đang nằm đợi Hen-rích. Ngoài bức thư thường lệ của Lô-ra, trên bàn còn có một gói nữa. Ây là Béc-ti-na muốn gợi cho Hen-rích nhớ lại những hoạt động của ả bằng cả một tập ảnh với nhiều cảnh và nhiều kiểu khác nhau. Phần lớn số ảnh đều chụp tại trại tập trung trong lúc kiểm tra đám nữ tù binh và lúc họ đang làm việc. Cố nhiên ở trang đầu nổi bật lên hình ảnh của Béc-ti- na trong bộ quân phục chỉnh tề có đính huân chương. Một vài ảnh chụp lúc ả ở nhà. Trên những tấm ảnh đó ả đều ăn mặc theo lối thường phục - khi ngồi bên bàn, khi tựa cửa sổ, khi chơi dương cầm... Chiếc ảnh cuối cùng vẫn là Béc-ti-na, rõ ràng, ả muốn cho Hen-rích phải mê hồn: nên phía sau là cảnh chăn gối mở tung ra, trắng muốt một màu, ở lớp trước là Béc-ti-na đang đứng rất diện ăn mặc lối nửa kín nửa hở, ghếch một bắp đùi trần ngồn ngộn lên lưng ghế bành cao quá gối, miệng nhoẻn cười, mắt nhìn nồng nàn. Phía dưới có dòng chữ: "Bao giờ chúng mình lại gặp nhau anh nhỉ?".

    Hen-rích kinh tởm vứt món quà kia vào góc phòng và bắt đầu nghĩ kế hoạch lùng bắt Pôn. Pôn đã chạy trốn trong khu vực giữa Xanh Ma-ri và Săm-bê-ri gì đó. Quãng cách này dài chừng ba trăm cây số. Đáng tiếc là không biết được giờ khởi hành của xe lửa. Lại không biết nốt lúc Pôn trốn khỏi công xưởng là mấy giờ nữa.

    Bọn chúng mới biết được chuyện này vào sáu giờ chiều ngày hôm qua. Cứ coi đó là lúc anh ta vừa rời khỏi toa xe lửa. Bây giờ là mười một giờ sáng. Ngay đến một người khỏe như ngựa cũng không tài nào chạy khỏi con đường sắt quá sáu chục cây số. Pôn mặc quần áo tù nhân, nghĩa là anh phải lẩn trôn khỏi các đường lớn nhiều xe cộ và người qua lại, và chọn lấy con đường an toàn hơn: Băng qua núi rừng. Thế thì mang ô-tô theo làm quái gì? Chỉ tổ vướng chân thôi.

    Hen-rích gọi dây nói cho Mi-le.

    - Ông Mi-le, ông có thể cho tôi mượn hai chiếc mô-tô trong hai ngày được không, một chiếc cho tôi, một chiếc cho tên lính hầu của tôi?

    - Rất sẵn sàng! Nhưng ông Hen-rích, tôi mong ông nhớ là cho: Trong khi lùng bắt tên Pôn, chớ quên cái bọn du kích đã bắn ông đấy nhé. Ông đã hứa với tôi điều đó rồi mà.

    - Việc ấy thì ông chả phải nhắc tôi! - Hen-rích đã nói dối với hắn nên anh quên bẵng đi câu mình nói ra. Hôm trước anh đã bảo vối Mi-le là anh có trông thấy kẻ bắn mình, anh nói vậy chỉ cốt để cứu những đồng bào vô tội khỏi bị vây bắt mà thôi.

    Trong khi chờ đợi Cuốc đưa mô-tô đến, Hen-rích còn đủ thời gian để nghiên cứu tỉ mỉ bức ảnh của Pôn. Chụp và in vội vàng nên ảnh không rõ nét, trường hợp này thường xảy ra trong các nhà tù, nơi mà suốt cả ngày có đến hàng trăm tù nhân mới bị bắt diễn qua trước ống kính. Tuy vậy nhìn ảnh vẫn hình dung được nhận dạng của Pôn. Hen-rích lấy kính lúp soi từng phần một của bức ảnh. Chốc chốc anh lại nhắm nghiền đôi mắt để khắc sâu vào tâm trí một nét này hay nét khác rồi lại tiếp tục ngắm nghía quan sát.

    Chưa bao giờ Hen-rích mong muốn được hoàn thành nhiệm vụ một cách hết sức nhanh chóng và tốt đẹp như lần này. Chuyến đi đến Pa-un đã xác định là dưới thung lũng Ma có một mục tiêu bí mật. Nhưng đó chưa phải là địa điểm của công xưởng. Mà giả sử chính nó ở ngay dưới thung lũng, thì có thể tin được không? Làm thế nào để biết rõ được sản phẩm và nhân số của công xưởng? Làm sao để xác định được số vũ khí sản xuất dưới ấy chở đi đâu? Tất cả những tài liệu đó chỉ có thể khai thác được ở Pôn mà thôi. Dù thế nào đi nữa cũng phải tìm cho ra người đào tẩu kia, thậm chí nếu phải vạch từng gốc cây ngọn cỏ.

    ... Suốt ba ngày liền, từ mờ sáng đến tối mịt, Hen-rích và Cuốc bò khắp những mòn đá, lần xuống các hố sâu, sục vào các bụi rậm. Hôm nào hai thầy trò cũng lấm lét mệt lả.

    Tựa hồ như Pôn đã chui xuống đất rồi! Vô số đơn vị được tung vào cuộc lùng bắt này mà chưa tìm ra một dấu vết gì của Pôn cả. Nhưng trong thời gian đó anh cũng chưa thể nào lần đến khu du kích được vì khắp các ngả đường cái, đường làng, đường núi đều nhung nhúc từng bầy lính SS

    Trong khi đang tiếp tục lùng bắt lại xảy ra một chuyện rắc rối: Có tin phát giác ra rằng Pôn chỉ là một kẻ đội lốt. Theo tài liệu của công xưởng thì Pôn sinh tại trị trấn Et-sca-le nhỏ bé, ở gần biên giới Tây Ban Nha. Nhưng ngày hôm kia từ đâu lại có tin đưa tới cho biết rằng chưa bao giờ có tên Pôn họ Sê-nhe nào đã từng sống tại Et-sca-le và cả tên bố mẹ cũng đều là tên bịa.

    Việc lùng bắt kẻ đào ngũ bị thất bại làm cho cả ban tham mưu lo sốt vó lên. Béc-lanh gọi điện giục hàng ngày, và hôm nay người ta lại báo trước cho Mi-le: Nếu trong vòng ba hôm nữa hắn không tìm ra tên đào ngũ thì sẽ bị triệu về Béc-lanh để hội ý riêng. Hắn thừa hiểu nếu lần này bị triệu về thì nhẹ nhất cũng bị giáng chức, và bị tống sang mặt trận phía Đông. Chẳng có một thứ công lao nào có thể che thân được trong thời buổi gay go này.

Giữa đêm khuya Mi-le vẫn gọi dây nói cho Hen-rích vì hắn rất cần gặp Thượng úy.

    - Có thể sáng mai được chăng? Tôi đang bở hơi tai ra đây và buồn ngủ chết đi được.

    - Năm phút sau tôi sẽ sang đến bên ấy và làm phiền ông một tí thôi! - Mi-le van lơn.

    - Thôi được, ông cứ sang!

    Bộ mặt của Mi-le trông rõ thảm hại; cái vẻ ngạo mạn, hợm hĩnh, xếch xược - những "bệnh nghề nghiệp" của hắn đã biến mất đi đằng nào hết và chỉ còn lại những bản tính bình thưòng.

    - Hen-rích, chỉ có ông là cứu ,nổi tôi thôi! 

    - Tôi ấy à?

    - Chính ông! Hôm nay tôi vừa mới nhận được lệnh riêng của tướng Béc-gôn: Nếu trong vòng ba ngày nữa mà tôi không tìm ra cái thằng Pôn chết tiệt kia, thì tôi sẽ bị triệu về Béc-lanh để hội ý riêng. Ông có biết thế nghĩa là gì không?

    - Tôi đoán ra rồi!

    - Vậy tôi van ông hãy viết cho Thiếu tướng mấy chữ xin gia hạn cho tôi ít ra cũng một tuần nữa để tôi đi tìm. Ơn này chẳng bao giờ tôi quên đâu. Và cũng có khi ông còn cần đến tôi cơ mà!

    - Thế thôi à? Chỉ có thế mà ông phải sang giữa đêm hôm khuya khoắt thế này hay sao?

    - Đối với ông, cái đó chỉ là chuyện cỏn con, còn đôi với tôi thì đó là tất cả sự nghiệp công danh, và có thể, là cả tính mệnh nữa!

    - Sáng mai tôi sẽ đưa ông một lá thư do tôi viết cho ba tôi, ông sẽ tự tay gửi lấy.

    Mi-le nắm chặt tay Hen-rích hồi lâu.

    Đêm ấy tròi bỗng đổ mưa nên kế hoạch đặt ra lúc tối phải hoãn lại. Cơn mưa thật hợp thời, vì Hen-rích còn nhớ là mình đã hứa viết thư cho Béc-gôn. Anh ngồi vào bàn, lần này anh viết rõ dài. Sau khi báo cáo qua tình hình công việc lùng bắt của mình, anh đề nghị thiếu tướng thông cảm với hoàn cảnh khó khăn và gia hạn thêm cho một tuần nữa.

    Hen-rích không dán phong bì, và bảo Cuốc mang bức thư đến cho Mi-le ngay lập tức.

    - Khi quay về, cậu bảo bà Tác-van hoặc cô Mô-níc chuẩn bị cho cái gì để mang theo ăn đường nhé.

    - Thưa cô ấy ốm đã hai ngày hôm nay rồi ạ...

    - Thật bậy quá, sao cậu không bảo tớ từ chiều hôm qua. Khi tớ ốm, cô ấy đã hết lòng chăm sóc, bây giờ cô ấy ôm, tớ cũng chẳng sang thăm được!

    - Thưa Thượng úy, hôm qua thầy trò ta về muộn quá đấy ạ!

    - Bây giờ thế này nhé: Tớ sẽ sang chỗ cô ấy để xin lỗi về sự sơ suất này, độ mười lăm phút, còn cậu thì mang thư đi rồi chuẩn bị lên đường.

    - Thưa Thượng úy sẽ xong ngay! Bao giờ Thượng úy quay về mọi việc sẽ đâu vào đấy cả.

    Cuốc không ngờ là gã bị giữ lại lâu hơn thời gian gã trù tính, cho nên công việc lo không được chu đáo lắm.

    Nhận thư xong, Mi-le chưa cho Cuốc về ngay mà bảo phải đứng đợi.

    - Họ là anh Smít à? Cuốc Smít? Đúng không? - Mi-le đọc lá thư và dán phong bì lại, giao cho tên bí thư đóng dấu hỏa tốc để gửi đi, rồi hỏi Cuốc.

    - Thưa đúng thế!- Cuốc đáp.

    - Có phải trước kia anh phục vụ ở Đại đội của thượng úy Phen-ne không?

    - Thưa đúng thế!

    - Chắc anh cũng biết hiện nay người cựu chỉ huy của anh đang bị thương nặng phải nằm nhà thương chứ?

    - Thưa đúng thế!

    - Anh biết được tin đó từ đâu?

    - Thưa, thượng úy Hen-rích kính mến nói lại với tôi.

    - Thế lần cuối cùng anh trông thấy thượng úy Phen-ne từ bao giờ?

    - Thưa, lần ấy tôi gặp ông ấy ở thành phố Bông-vin, trong phòng riêng của thượng úy Hen-rích, vào đúng cái hôm lên đường trở về đây.

    - Chắc thượng úy Phen-ne có nói chuyện với anh chứ?

    - Vâng. Ông ấy ra lệnh cho tôi báo cáo lại với thượng úy Hen-rích số hiệu xe lửa và giờ xe lửa chạy.

    - Số hiệu là bao nhiêu và xe lửa khỏi hành vào lúc mấy giờ?

    - Thưa, tôi không được nhớ lắm!

    - Thế lúc anh báo cáo lại với thượng úy Hen-rích những điều này, trong phòng có người lạ mặt nào không?

    - Thưa chẳng có ai cả - Cuốc trả lời cứng cỏi, tuy hắn còn nhớ rõ mồn một lúc bấy giờ trong phòng có mặt cô Mô-níc.

    - Được rồi, cho anh về, tôi sẽ thân chinh đến gặp và nói cho Thượng úy biết việc này. Còn câu chuyện vừa rồi thì anh đừng lộ cho ai biết đấy. Hiểu chưa?

    - Thưa, đã!

    Lúc quay về, Cuốc không đi, mà gã phải chạy. Không những gã lo về muộn, mà còn có nỗi lo sợ khác đang ám ảnh gã nữa. Tại sao Mi-le lại giở giọng dò hỏi gã về Phen-ne? Và vì sao Mi-le lại chú ý xem có người lạ mặt nào trong phòng Hen-rích không? Mi-le nghi ngờ Mô-níc chăng? Cô Mô-níc và chuyến xe lửa kia? Vô lý quá! Cuốc sốt ruột muốn kể lại tất cả những điều đó cho Hen-rích nghe, nhưng chẳng thấy anh trong phòng riêng. Nửa giờ, rồi một giờ qua mà Thượng úy vẫn chưa về.

     Hen-rích cũng không ngờ là anh phải ngồi lại lâu đến thế. Mô-níc bị cảm lạnh, nên bà Tác-van cấm nàng rời khỏi giường. Nghe thấy tiếng Hen-rích ngoài cửa, nàng cảm động đến suýt rơi nước mắt. Có thực là mẹ nàng ngăn cản không cho Hen-rích vào đây không? Mà tại sao lại không cơ chứ? Chắc là tại nàng đang nằm trên giường chăng? Nhưng nàng đang ốm cơ mà và việc Hen-rích đến thăm hỏi là một việc hết sức tự nhiên, vì trước kia nàng đã từng chầu chực ngay đầu giường Hen-rích sau vụ ngã ô-tô ấy.

     Hen-rích vờ không nhận thấy sự cảm động và bối rối của cô gái. Anh đối xử thân mật như thường ngày, nên Mô-níc lập tức quên hết mọi điều nghi ngại của mình. Nàng bồi hồi sung sướng vì Hen-rích đã có mặt ở đây, vì hai người trò chuyện một cách tự nhiên, thoải mái vì đôi mắt của Hen-rích đang ngắm nàng.

     Thật cũng khó lòng mà không ngắm Mô-níc được. Làn tóc mềm mại tỏa quanh đầu. Trên nền áo gối trắng tinh mớ tóc kia y như một chiếc khung đen huyền quí giá ôm lấy khuôn mặt xinh xắn của nàng.

     - Mô-níc! Hôm nay trông cô lộng lẫy thật.

     - Anh nói câu đó đến những hai lần rồi đấy!

     - Thế mà, tôi có thể nói thêm lần thứ ba nữa kia.

     - Me ơi ngưòi ta đang chòng con của me đấy! - Mô-níc, nói to sang phòng bên cạnh, nơi mẹ nàng đang lúi húi với công việc.

     - Chòng con ấy à? Không bao giờ mẹ tin được điều đó! - Bà Tác-van hiện ra trên ngưỡng cửa, tay bê một đĩa nho.

     - Tôi bảo là hôm nay cô ấy thật là lộng lẫy đấy ạ.

     - Ồ, mặt em nó nhợt nhạt thế kia mà ông bảo! Giá mà ông trông thấy em dạo làm lễ Kiên tín nhỉ. Thong thả đã, tôi sẽ cho ông xem tấm ảnh của em nhé.

     - Đây này, Nam tước xem - Bà Tác-van đưa cho Hen-rích tập ảnh gia đình mở sẵn ngay trang có ảnh của Mô-níc chụp trong ngày lễ Kiên tín.

     Hen-rích ngắm nghĩa và suýt bật kêu lên. Bà Tác-van mỉm cười hài lòng - bà tin chắc là hình ảnh con gái bà đã gây được một ấn tượng vô cùng mãnh liệt, nên bằng con mắt trang trọng, lúc bà nhìn Mô-níc, lúc thì nhìn Hen-rích. Còn Hen-rích thì chưa chịu rời mắt khỏi tấm ảnh xinh xinh. Cái vật anh đang ngắm đã làm cho toàn thân anh run lên bần bật. Ngay đến anh, một con người đã được rèn luyện vững vàng, đã từng quen với mọi việc bất ngờ, mà không nén nổi xúc động. Chính không phải cái sắc đẹp giữa tuổi dậy thì của Mô-níc khiến Hen-rích sững sờ đến thế, mặc dầu tấm thân ngà ngọc của nàng tắm trong một màu trắng muốt tuyệt đẹp. Hen-rích kinh ngạc vì một lẽ khác. Ai ngờ được là Pôn đang đứng sờ sờ bên cạnh Mô- níc đó. Không thể nhầm được.

     - Vì sao mà từ trước tới nay cô không cho tôi xem tấm ảnh tuyệt diệu này, cô Mô-níc. Cô phải nộp tiền phạt đấy, nào bỏ tiền ra ngay lập tức đi.

     - Ơ phạt gì cơ chứ?

     - Thôi, phạt vạ khó khăn lắm! Tôi bắt đền cô phải kể lại cho tôi nghe tất cả về những ai đã chụp ảnh chung với cô.

     - Thế thì anh ngồi xuống đây vậy, trên chiếc đi-văng này này, để tôi trông thấy chứ - Mô-níc nhoẻn miệng cười, đồng ý.

     Hen-rích bắt đầu giở tập ảnh. Mô-níc giới thiệu từng tấm một, lúc thì đùa cợt, lúc thì nghiêm nghị. Lấy làm thú vị với trò chơi đó, bà Tác-van cũng dịch chiếc ghế của mình lại gần giường. Sau một lúc ngắm tấm ảnh của người thanh niên trong bộ quân phục quân đội Pháp, Hen-rích hết sức ngạc nhiên vì đó chính là một trong hai người du kích mà anh đã tha cho lúc bắt gặp họ trên cao nguyên.

     - Thằng Giăng, con trai tôi đấy, nó bị mất tích rồi - Bà Tác- van mỉm cười giải thích. Hen-rích nhìn vào đôi mắt bà và hiểu rằng người đàn bà này biết hết tất cả rồi. Đấy là cái nguyên nhân khiến bà có cảm tình với Hen-rích!

     Sau khi giở đến trang cuối cùng, Hen-rích ngạc nhiên vì anh không thấy có một tấm ảnh nào của Pôn chụp riêng cả. Trong tập ảnh có vài chỗ bỏ trống - chắc là, có người đã xem qua và gỡ đi mất một số ảnh rồi.

     Đành phải giở lại tấm ảnh chụp trong ngày lễ Kiên tín vậy.

     - Bây giờ, cô để tôi thử đoán xem những ai đã chụp ảnh với cô trong ngày lễ này nhé?

     - Coi chừng nhé, tôi không lành như anh tưởng đâu, tôi cũng đòi tiền phạt cơ đấy. Nào, đoán đi, ai đây?

     - Đây là bà của cô, còn đây là bác Tác-van. Cạnh bà là Giăng - con trai bà... Thong thả... à, đúng rồi người đàn bà trẻ và đẹp này là em gái của bà Tác-van tức là bà Lu-y-da. Còn người đàn ông đứng cạnh cô Mô-níc tôi không tài nào nhớ ra cả. Trông lạ quá! Thường thường những nét mặt như thế này dễ ghi vào trí nhớ lắm... cương quyết, có nghị lực... Tôi dám đánh cuộc rằng người này không có chiếc ảnh bán thân nào dán trong tập ảnh.

     - Có gì lạ đâu, con Mô-níc nó đốt sạch cả ảnh của chú ấy rồi.

     - Mẹ thật!

    - Ơ kìa, cứ mặc mẹ! Đối với Nam tước mẹ chả giấu giếm điều gì hết. Ông Hen-rích, tôi tin ở lòng ngay thực của ông đến nỗi tôi có thể nói hết cả với ông - đây là chú Ăng-đò-rây, chồng cô Lu-y-da.

    - Chú ấy chết rồi! - Mô-níc nhanh mồm nói len vào.

    - Không phải chết đâu, mà chú ấy đi biệt đằng nào mất chả biết. Ông hiểu không...

    - Ông Hen-rích đời nào lại chú ý đến những chuyện linh tinh của từng người trong gia đình ta - Mô-níc cố ngắt lời mẹ.

    - Trái lại, tôi rất để ý đến câu chuyện này đấy! Làm sao mà con người như thế lại có thể đi đằng nào mà không ai biết?

    - Ông tính, thời buổi này! - Bà Tác-van buồn bã lắc đầu.

    - Mẹ kìa! - Mô-níc càu nhàu, nhưng bà Tác-van vốn có tính bướng bỉnh, đã nói thì nhất định nói đến đầu đến đũa, bất chấp hết thảy. Bà cứ bô bô:

    - Tất nhiên là tôi cũng giữ gìn nên không có ý định đem cô Lu-y-da nó về đây, ngay cả việc thư từ tôi cũng chẳng dám. Nhưng tôi muốn chuyển tiền cho mẹ tôi và cô nó chả biết có việc gì không? Chắc chả ai để ý đâu, vì hai mẹ con cùng ở với nhau mà - trong làng La Tra-ven-xa ấy! Nhưng con Mô-níc nó chẳng bao giờ chịu vào đó cả và nó cũng chẳng cho tôi vào. Rõ khốn khổ, có mấy tấm ảnh của chú Ăng-đờ- rây nó cũng mang đi đốt sạch. Đấy, ông có đồng ý với cái lối quá cẩn thận như thế không?

    - Có - Hen-rích mạnh dạn nói.

    - Đấy, mẹ xem!

    - Tôi cũng khuyên bà nên gác lại các cuộc gặp gỡ với bà Lu-y-da thôi và đừng lai vãng tới cái làng... tôi quên mất tên làng rồi...

    - Làng La Tra-ven-xa - Bà Tác-van nhắc anh.

    - Là vì bà không biết những chuyện đã xảy ra với Ăng-đò- rây. Có thể là chúng đang lùng bắt anh, và đang để ý đến những người họ hàng thân thích. Bà cũng không làm sao có thể giúp đỡ anh ấy được đâu.

    - Cảm ơn những lời khuyên bảo của ông! Ông xơi nho đi, xem này, chùm nho đẹp quá đi mất!

    - Cảm ơn bà, tôi ngồi chơi đã lâu. Vả lại hôm nay tôi còn phải đi xa có chút việc.

    Sau khi từ giã hai mẹ con, Hen-rích đi ra.

    "Ăng-đờ-rây. Làng La Tra-ven-xa". Anh vừa nhẩm lại trong óc, vừa bước xuống bậc thềm.