Ántonia Của Tôi

Lượt đọc: 98 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Ii

❊ ❊ ❊

Bà tôi thường bảo rằng nếu phải sống ở trong thị trấn, ơn Chúa là bà được ở cạnh nhà Harlings. Họ vốn là dân làm ruộng giống như chúng tôi, và cơ ngơi của họ trông giống như một nông trại nhỏ, có một cái kho lớn, một khu vườn, một vườn cây ăn trái, các bãi chăn gia súc—thậm chí có cả cối xay gió. Nhà Harlings là người Na Uy, và bà Harling đã sống ở Christiania cho đến năm mười tuổi. Chồng bà sinh ra ở Minnesota. Ông là một thương gia buôn lúa mì kiêm thu mua gia súc, và thường được coi là doanh nhân tháo vát nhất trong hạt của chúng tôi. Ông nắm quyền kiểm soát một chuỗi kho lúa dọc theo tuyến đường sắt phía tây thị trấn chúng tôi, nên thường xuyên vắng nhà. Khi ông vắng mặt, vợ ông là người lèo lái gia đình.

Bà Harling thấp người, vuông vức và trông cứng cáp, y hệt ngôi nhà của bà. Từng thớ thịt trên người bà đều tràn đầy năng lượng, thứ năng lượng khiến người ta cảm nhận được ngay khi bà bước chân vào phòng. Gương mặt bà hồng hào và đẫy đà, với đôi mắt sáng ngời, lấp lánh và chiếc cằm bướng bỉnh. Bà dễ nổi giận, cũng dễ cười vang, và là một con người vui tính từ tận đáy tâm hồn. Tôi nhớ làm sao tiếng cười của bà; nó mang theo cái sự thấu hiểu bất chợt lóe lên trong đôi mắt, là một tràng hài hước ngắn gọn và thông minh. Những bước chân nhanh nhẹn của bà làm rung chuyển cả sàn nhà, và bà quét sạch mọi vẻ rệu rã, dửng dưng bất cứ nơi nào bà đặt chân tới. Bà không thể tỏ ra hờ hững hay làm qua loa bất cứ điều gì. Sự nhiệt huyết cùng những tình cảm ghét yêu vô cùng mãnh liệt của bà luôn bộc lộ trong mọi sinh hoạt thường nhật. Ngày giặt giũ ở nhà Harlings vì thế mà trở nên thú vị chứ không hề nhàm chán. Mùa làm mứt là một dịp lễ hội kéo dài, và việc tổng vệ sinh thì chẳng khác nào một cuộc cách mạng. Khi bà Harling làm vườn vào mùa xuân ấy, chúng tôi có thể cảm nhận được sự tất bật từ công việc của bà qua hàng rào cây liễu ngăn cách nhà chúng tôi với nhà họ.

Ba người con của nhà Harling có độ tuổi xấp xỉ tôi. Charley, người con trai duy nhất—họ đã mất một người con trai lớn hơn—năm nay mười tuổi; Julia, người được biết đến có khiếu âm nhạc, bằng tuổi tôi là mười bốn; và Sally, cô bé tomboy tóc ngắn, kém tôi một tuổi. Con bé khỏe gần bằng tôi, và cực kỳ giỏi giang một cách đáng ngạc nhiên trong tất cả các môn thể thao của con trai. Sally là một đứa trẻ hoang dã, với mái tóc vàng cháy nắng cắt ngắn ngang tai, và làn da ngăm đen vì nó chẳng bao giờ đội mũ. Nó đua xe khắp thị trấn trên một chiếc giày trượt patin một bánh, thường hay ăn gian khi chơi trò bắn bi, nhưng bắn nhanh đến mức chẳng ai bắt tay quỷ quệt được nó.

Người con gái lớn, Frances, là một nhân vật rất quan trọng trong thế giới của chúng tôi. Chị là thư ký chính của bố, và trên thực tế thay ông quản lý văn phòng ở Black Hawk trong những chuyến đi vắng liên tục của ông. Vì năng lực kinh doanh xuất chúng của chị, ông tỏ ra nghiêm khắc và đòi hỏi khắt khe ở con gái. Ông trả lương cao cho chị, nhưng chị có rất ít ngày nghỉ và không bao giờ thoát khỏi những trách nhiệm đè nặng. Ngay cả vào Chủ nhật, chị vẫn đến văn phòng để mở thư tín và đọc bản tin thị trường. Trái lại, với Charley—người không có hứng thú với kinh doanh mà đã sớm chuẩn bị để vào Học viện Hải quân Annapolis—ông Harling lại vô cùng nuông chiều; ông mua cho nó súng ống, dụng cụ và pin điện, chẳng bao giờ hỏi nó dùng chúng làm gì.

Frances có nước da ngăm giống bố và cao ngang ngửa ông. Vào mùa đông, chị mặc áo khoác và đội mũ bằng lông hải cẩu, còn chị và ông Harling thường đi bộ về nhà cùng nhau vào buổi tối, bàn chuyện xe chở lúa mì và gia súc giống như hai người đàn ông. Thỉnh thoảng, chị sang thăm ông nội sau bữa tối, và những chuyến ghé thăm ấy khiến ông vô cùng hãnh diện. Hơn một lần, họ đã cùng nhau bàn mưu tính kế để cứu một người nông dân khốn khổ nào đó khỏi nanh vuốt của Wick Cutter, kẻ cho vay nặng lãi ở Black Hawk. Ông nội nói Frances Harling là một người đánh giá mức độ uy tín tín dụng sành sỏi không kém gì bất kỳ chủ ngân hàng nào trong hạt. Hai hoặc ba gã từng định lợi dụng chị trong một vụ mua bán đều nổi danh thiên hạ vì chuốc lấy thất bại. Chị nhẵn mặt từng người nông dân trong bán kính hàng dặm quanh vùng: nhà nào có bao nhiêu đất canh tác, nuôi bao nhiêu gia súc, nợ nần ra sao. Sự quan tâm của chị đối với những con người ấy vượt trên cả lợi ích kinh doanh. Chị ghi nhớ tất cả trong đầu cứ như họ là nhân vật trong một cuốn sách hay vở kịch vậy.

Khi lái xe ra vùng ngoại ô để giải quyết công việc, Frances thường đi vòng qua một quãng đường xa để ghé thăm một số cụ già, hoặc thăm những người phụ nữ hiếm khi có dịp ra thị trấn. Chị rất nhanh nhạy trong việc thấu hiểu những bà cụ không biết tiếng Anh, và những người khép kín, đa nghi nhất cũng sẵn lòng kể cho chị nghe câu chuyện đời mình mà không hề nhận ra điều đó. Chị đến dự đám tang và đám cưới ở vùng quê trong bất kỳ thời tiết nào. Một cô con gái nhà nông chuẩn bị lên xe hoa có thể đếm chắc món quà cưới từ Frances Harling.

Vào tháng Tám, người đầu bếp người Đan Mạch của nhà Harlings phải nghỉ việc. Bà tôi tha thiết nài nỉ họ hãy thử nhận Ántonia. Bà chớp lấy thời điểm Ambrosch đến thị trấn lần tới, liền chặn đường và chỉ cho hắn thấy rằng việc có mối liên hệ với Christian Harling sẽ củng cố uy tín tín dụng và mang lại nhiều lợi ích cho hắn. Vào một ngày Chủ nhật, bà Harling cùng Frances đã thực hiện chuyến đi dài ngày đến nhà Shimerdas. Bà bảo muốn tận mắt xem ‘cô gái ấy xuất thân từ đâu’ và có một thỏa thuận rõ ràng với mẹ con họ. Tôi đang ở sân nhà khi họ lái xe về nhà, ngay trước lúc hoàng hôn. Họ cười và vẫy tay chào tôi khi đi ngang qua, và tôi có thể thấy họ đang có tâm trạng rất vui vẻ. Sau bữa tối, khi ông nội đi nhà thờ, bà tôi và tôi liền đi qua lối tắt xuyên qua hàng rào cây liễu để sang nghe kể về chuyến thăm nhà Shimerdas.

Chúng tôi thấy bà Harling cùng Charley và Sally đang ngồi ở hiên trước, nghỉ ngơi sau chặng đường dài mệt mỏi. Julia đang nằm trênõng võng—con bé vốn thích sự thư thái—còn Frances ngồi bên cây đàn piano, đánh đàn không cần đèn và trò chuyện với mẹ qua khung cửa sổ mở rộng.

Bà Harling cười vang khi thấy chúng tôi đến. ‘Chắc là tối nay bà Burden bỏ bê đống bát đĩa chưa rửa rồi đây,’ bà gọi vọng ra. Frances đóng nắp đàn piano và đi ra nhập hội với chúng tôi.

Họ đã có thiện cảm với Ántonia ngay từ cái nhìn đầu tiên; cảm thấy mình biết rõ cô bé là người thế nào. Còn về bà Shimerda, họ thấy bà ta vô cùng buồn cười. Bà Harling cứ khúc khích cười mỗi khi nhắc đến bà ta. ‘Tôi nghĩ mình hợp với cái giống chim chóc ấy hơn bà đấy, bà Burden ạ. Đúng là một cặp bài trùng, Ambrosch và mụ già đó!’

Họ đã có một cuộc tranh cãi dài dằng dặc với Ambrosch về khoản tiền mua quần áo và tiền tiêu vặt của Ántonia. Ý định của hắn ta là từng xu tiền công của em gái phải được giao nộp đủ cho hắn mỗi tháng, và hắn sẽ phát cho em thứ quần áo nào mà hắn cho là cần thiết. Khi bà Harling kiên quyết tuyên bố bà sẽ giữ lại năm mươi đô la một năm để Ántonia tự chi tiêu, Ambrosch liền lớn tiếng gân cổ lên rằng họ muốn đưa em gái hắn ra thị trấn, chưng diện cho nó rồi biến nó thành kẻ ngốc. Bà Harling kể lại một cách sinh động thái độ của Ambrosch trong suốt buổi nói chuyện; nào là hắn cứ chồm dậy rồi đội mũ lên đầu như thể đã chấm dứt mọi chuyện, nào là mụ mẹ cứ chợp lấy vạt áo hắn và nhắc tuồng bằng tiếng Bohemia. Cuối cùng, bà Harling đồng ý trả ba đô la một tuần cho công sức của Ántonia—mức lương hậu hhĩnh vào thời đó—và bao giày dép cho cô bé. Đã có một cuộc cãi vã nảy lửa xoay quanh đôi giày, để rồi cuối cùng bà Shimerda thuyết phục rằng bà ta sẽ gửi biếu bà Harling ba con ngỗng béo mỗi năm để ‘bù trừ’. Ambrosch sẽ dẫn em gái ra thị trấn vào thứ Bảy tới.

‘Con bé hẳn sẽ vụng về và thô lỗ trong thời gian đầu cho mà xem,’ bà tôi lo lắng nói, ‘nhưng trừ phi bị cuộc sống khắc nghiệt vừa qua làm hư hỏng, con bé vốn có bản chất để trở thành một người phụ nữ thực sự tháo vát.’

Bà Harling cười một cách nhanh gọn và quyết đoán. ‘Ôi, tôi không lo lắng gì đâu, bà Burden! Tôi nhào nặn được con bé ấy. Nó mới mười bảy tuổi đầu, chưa phải là quá già để học những lề thói mới. Hơn nữa, nó lại ưa nhìn!’ bà nồng nhiệt bổ sung.

Frances quay sang bà tôi. ‘Ồ vâng, thưa bà Burden, bà đã không kể điều đó cho chúng cháu! Con bé đang làm vườn lúc chúng cháu tới nơi, chân đất và mặc rách rưới. Nhưng nó có đôi tay và đôi chân nâu chắc khỏe tuyệt đẹp, cùng đôi má ửng hồng rực rỡ—giống như những trái mận đỏ sẫm to lớn vậy.’

Chúng tôi rất đỗi hài lòng trước lời khen ngợi này. Bà tôi thổ lộ bằng cả tấm lòng. ‘Khi mới đến đất nước này, Frances ạ, và được một ông cụ tao nhã hết lòng bảo bọc, con bé xinh đẹp chẳng thua kém bất kỳ thiếu nữ nào tôi từng thấy. Nhưng chà, chúa ơi, nó đã trải qua một cuộc đời thế nào chứ, lăn lộn ngoài đồng áng với những gã đập lúa thô lỗ ấy! Mọi chuyện đã hoàn toàn khác đối với tội nghiệp Ántonia nếu cha nó còn sống.’

Nhà Harlings nài nỉ chúng tôi kể lại chuyện cái chết của ông Shimerda và trận bão tuyết lớn. Đến lúc chúng tôi nhìn thấy ông nội đi nhà thờ về, chúng tôi đã kể cho họ nghe hầu như tất cả những gì chúng tôi biết về gia đình Shimerdas.

‘Con bé sẽ sống hạnh phúc ở đây, và nó sẽ quên đi những chuyện buồn ấy thôi,’ bà Harling tự tin nói khi chúng tôi đứng dậy chào ra về.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 31 tháng 10 năm 2026

« Lùi Tiến »

1 Trong Tổng Số 2 tác phẩm của Willa Cather

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.