Đột nhiên đèn tắt ngúm, làm hai người đang ngồi thủ thỉ trong phòng khách nhỏ giật thót mình, cả hai cùng thốt lên kinh ngạc: "Á!" Nhưng ngay sau đó lại gần như đồng thanh cười ha hả.
Những hàng cây ngoài cửa sổ đang run rẩy trong gió đông bắc. Những bóng đèn đỏ xanh lắp dưới tán cây bị những bóng cây lay động làm cho chớp tắt liên hồi. Bãi cỏ trước đại sảnh, vốn được ánh đèn từ trong sảnh chiếu sáng rực rỡ, giờ đây lại không nhìn thấy gì nữa.
Tiếng bước chân lộn xộn đi qua bãi cỏ, có kẻ vào, cũng có người ra; trong tiếng ồn ào huyên náo từ đại sảnh vọng tới, còn xen lẫn cả tiếng cười nũng nịu của phụ nữ.
Hai người trong phòng khách nhỏ vẫn yên lặng ngồi đó, im lặng hút thuốc, như thể mạch suy nghĩ của họ cũng bị ngắt quãng cùng với dòng điện, giờ họ đang tìm lại đầu mối, nhưng vẫn chưa tìm ra.
"Hừ, chuyện này lại hơi giống ở Nam Kinh rồi. Hễ kéo còi báo động là nhà máy điện lại ngắt cầu dao tổng."
Đây là giọng của Nghiêm Bá Khiêm, theo sau là ánh lửa đầu điếu thuốc bùng lên, cặp lông mày mảnh dài trên khuôn mặt béo của ông ta chợt hiện ra từ bóng tối, nhưng cũng chỉ thoáng hiện rồi lại biến mất.
"Tại sao lại phải ngắt cầu dao tổng?" Người kia tiện miệng hỏi. "Chẳng lẽ nhà nào ở Nam Kinh cũng không có thiết bị che ánh sáng sao?"
Câu trả lời là một tiếng cười dài lạnh lẽo.
Một đốm ánh nến run rẩy lướt qua ngoài cửa sổ.
Gió đột nhiên ngừng, những hàng cây ngoài cửa sổ trở nên tĩnh lặng. Từ đại sảnh vọng lại tiếng nói sang sảng, dường như là Nghiêm Trọng Bình. Đột nhiên, tiếng pháo liên hồi cũng có thể nghe rõ mồn một; âm thanh cuối cùng dồn dập, có lẽ là máy bay địch ném bom thành từng tốp. Vẫn là ở phía góc tây nam.
"Sao tiếng pháo lại gần thế này?"
Vẫn là giọng của Nghiêm Bá Khiêm.
"Có lẽ là chiến tuyến đã có sự thay đổi."
"Khu vực này có được coi là tô giới không?"
"Đây là đường xây vượt ranh giới. Cửa trước coi là tô giới, cửa sau chính là Hoa giới rồi." "Ồ! Vậy thì, khi chiến sự có biến, căn nhà này cũng có vấn đề đấy."
"Chuyện đó không cần phải lo lắng. Ai cũng biết căn biệt thự vườn này là của Bộ trưởng Trần, người Nhật cũng hiểu thế nào là công ra công, tư ra tư!"
"Ha ha! Công ra công, tư ra tư!"
"Nếu không yên tâm, tôi có thể ra tay nghĩ ra vài cách nhỏ."
"Ồ? Với quân bộ Nhật Bản..."
"Không cần phải làm quá lên như vậy. Lát nữa tôi lấy vài tờ tuyên bố quyền sở hữu đã in sẵn của hãng Hanh Bảo Đức, các ông dán ở cửa trước cửa sau, rồi làm một lá cờ Vạn Tự treo lên, thế chẳng phải giải quyết được hết sao?"
"Ồ - cách này cũng thông. Nhưng mà, việc này, Bộ trưởng Trần chưa từng ủy thác cho tôi. Ông ấy có phái một vị phó quan ở đây, chuyên trách căn nhà này. Lát nữa để vị phó quan này bàn với ông..."
"Vậy thì không cần nữa. Đã không phải là việc lão huynh nên quản, thì lại là chuyện khác."
"À, đa tạ, đa tạ! Vậy, việc vừa rồi nhờ vả, chắc hẳn không có vấn đề gì chứ?"
Đối phương không trả lời ngay. Soạt, một que diêm lóe sáng, Nghiêm Bá Khiêm có vẻ giật mình. Ông ta nhìn thấy đối phương đang cúi đầu chăm chú châm một điếu thuốc, nếp nhăn nơi đuôi mắt dường như có ý cười, nhưng ý cười này là tốt hay xấu, lại không thể đoán định.
"Huynh Thanh Tuyền! Đây tuy không phải đồ của chính Bộ trưởng Trần, nhưng cũng là của—một người có mối quan hệ vô cùng mật thiết với ông ấy!"
"À!"
Câu trả lời là một tiếng đơn giản như vậy, Nghiêm Bá Khiêm không nghe ra ý nghĩa gì, đồng thời, que diêm cũng tắt, cũng không kịp nhìn xem trên mặt đối phương có biểu cảm gì.
Nghiêm Bá Khiêm theo phản xạ đưa tay tìm diêm. Điện lại đột nhiên sáng lên. Lúc này mới thấy Hồ Thanh Tuyền đang ngồi đối diện, hai ngón tay trái xoay xoay tờ giấy tây dày cuộn thành ống, hai mắt trợn ngược, nhìn trần nhà.
Nghiêm Bá Khiêm đổi điếu thuốc khác, chờ đợi câu trả lời của Hồ Thanh Tuyền.
"Không làm được!" Hồ Thanh Tuyền ngoái đầu nhìn Nghiêm Bá Khiêm nói. Tiếp đó, lại dùng ống giấy trong tay gõ lên tay vịn ghế sô pha, trịnh trọng nói: "Huynh Bá Khiêm, không đáng vì chút đồ này mà phải đi nhìn sắc mặt người ta!"
"Trực tiếp thì tất nhiên là không được rồi!"
"Nhưng mà, tôi cũng không thấy có khả năng gián tiếp."
"Gián tiếp thực ra cũng là trực tiếp thôi, huynh Thanh Tuyền!" Nghiêm Bá Khiêm nói lớn, cười một tiếng, rồi hạ thấp và chậm giọng xuống, "Dù sao thì huynh cũng là người đã quen đường cũ." "Đâu có, đâu có!" Hồ Thanh Tuyền cũng cười nhạt, "Nhưng mà, huynh Bá Khiêm, lời dặn của huynh, tất nhiên phải—ồ, tôi xin đóng góp một chút ý kiến!"
Nghiêm Bá Khiêm nhướn mày, cười gật đầu, nhưng trong lòng lại nghĩ: Hừ, rốt cuộc cũng lộ ra, chẳng qua là muốn đòi thêm vài phần trăm hoa hồng thôi.
"Ví dụ như, tìm một thương nhân nước ngoài có chút mặt mũi, đứng tên, rồi tìm quan hệ với đám lãng nhân, thông đồng với bên kia, những cái này dễ thôi, từ lâu đã có khối người làm theo cách đó rồi; thế nhưng, lấy lại được rốt cuộc là mấy phần? Cái đó thì phải nhờ may rủi thôi. Huynh nghĩ xem, kho hàng ở Dương Thụ Phố, nằm dưới làn đạn hơn một tháng, mặc dù huynh biết kho hàng vẫn còn tốt, không bị cháy, thế nhưng đồ còn ở đó không, còn lại bao nhiêu, cũng chỉ đến lúc đó mới rõ ràng được! Hơn nữa, cũng có người gặp phải chuyện như thế này, đồ lấy ra được, đóng thùng như cũ, mở ra xem mới biết mười thùng thì chín thùng trống rỗng! Tất nhiên đây là do đám lãng nhân mà huynh thông quan hệ làm, nhưng huynh làm gì được họ? Cho nên tôi mới nói, vì chút đồ này, không đáng!"
Hồ Thanh Tuyền vừa nói, vừa trải tờ giấy tây cứng cuộn thành ống kia ra, nhìn một cái, lắc đầu, lẩm bẩm một mình: "Ba trăm tám mươi thùng, chỉ tính riêng tiền vận chuyển thôi cũng đã đáng kể rồi!"
Nghiêm Bá Khiêm nhắm mắt giả vờ như đang chăm chú lắng nghe, nhưng trong lòng đang thầm kinh hãi; ông ta không ngờ khẩu vị của Hồ Thanh Tuyền lại lớn đến thế. Nghe giọng điệu của hắn, cứ như ba trăm tám mươi thùng hàng tùy hắn vui buồn, nếu hắn để lại cho ông một phần lẻ, ông cũng không làm gì được hắn! Nghiêm Bá Khiêm càng nghe càng giận, nhưng vẫn phải cố gắng kiềm chế. Khi Hồ Thanh Tuyền nói xong, Nghiêm Bá Khiêm tiện tay ném đầu điếu thuốc vào gạt tàn, nhảy dựng lên vỗ tay reo:
"Đúng vậy, đúng vậy! Huynh Thanh Tuyền, quả không hổ danh là lão luyện trong nghề! Chính vì vậy, tôi không tìm người khác, chỉ tìm một mình huynh! Giám đốc Hoa của hãng Hanh Bảo, hừ, hừ, nhìn thấy thế gian nhiều lắm, mấy gã 'cơm bồi' thùng rỗng kêu to thì chẳng buồn so sánh!"
Hồ Thanh Tuyền vẫn không chút biến sắc, nhìn Nghiêm Bá Khiêm làm bộ xong, rồi tựa gáy vào lưng ghế sô pha, dứt khoát nói:
"Bá Khiêm, cho dù huynh có đội thêm một hai tá mũ cao cho tôi đeo, cái việc này tôi vẫn không dám nhận!"
Nghiêm Bá Khiêm hơi mỉm cười như không tin, chưa kịp đáp lời, Hồ Thanh Tuyền lại nói: "Tất nhiên, chúng ta hiểu ngầm với nhau, cho dù lấy ra được không đủ bù đắp các loại chi phí, huynh cũng sẽ không trách tôi, nhưng mà, tôi..."
"Không, không!" Nghiêm Bá Khiêm vội vàng chen ngang, "Nếu không đủ chi phí cũng không sao, tôi tìm lão huynh làm gì nữa? Thanh Tuyền, đừng vòng vo nữa. Hồ Thanh Tuyền, cộng thêm đại quản lý của Hanh Bảo, —tất nhiên, đằng sau còn có thể diện của Lãnh sự Đức, người Nhật kiểu gì cũng phải nể mặt!"
"Ồ! Huynh còn chưa biết đại quản lý của Hanh Bảo đang không xuống được đài à!" Hồ Thanh Tuyền vẫn ngửa mặt nhìn trần nhà, nói giọng rã rời. Nhưng bất thình lình hắn lại đứng dậy, bước lại gần Nghiêm Bá Khiêm một bước, cười gằn: "Được thôi! Đã lão huynh coi trọng hãng Hanh Bảo như thế, chúng ta làm một cuộc trao đổi điều kiện đi."
Nghiêm Bá Khiêm không ngờ sự việc lại rẽ sang hướng này, hơn nữa lại được đưa ra trước mặt ông theo cách như vậy, ông lại không rõ gã họ Hồ này đang giở trò gì, chỉ đành giả vờ bình tĩnh, hỏi: "Điều kiện gì?"
Hồ Thanh Tuyền từ túi áo lấy ra một cuốn sổ tay bìa da mạ vàng, lật một lúc, chọn ra một tờ giấy tây màu xanh nhạt mỏng tang, không nói một lời, đưa vào tay Nghiêm Bá Khiêm.
Trên tờ giấy này là tiếng Đức, đánh máy hơn mười dòng, mỗi dòng đều rất ngắn; nhưng cũng có chữ Trung Quốc do Hồ Thanh Tuyền chú giải, giải thích "Tên hàng", "Số lượng", đôi khi còn có cả giá cả.
"Toàn là nguyên liệu công nghiệp, ồ!" Nghiêm Bá Khiêm trầm ngâm nói, ngước mắt nhìn Hồ Thanh Tuyền một cái. "Ừm, đây là ba loại quặng..." "Hả?"
"Nguyên liệu công nghiệp trên đơn hàng này, Hanh Bảo đứng ra kinh doanh, đã định xuất đi từ lâu, không ngờ xảy ra chiến sự, hàng không thể tới—"
"Hơn nữa có mấy loại lại bị cấm xuất khẩu rồi!" Nghiêm Bá Khiêm tiếp lời, lại liếc nhìn Hồ Thanh Tuyền một cái.
"Cấm hay không thì cũng vậy thôi, tóm lại là đơn hàng đã đến hạn, Hanh Bảo không giao được hàng, không xoay xở được. Huynh Bá Khiêm, huynh tất nhiên có cách! Đây là một vụ làm ăn tốt, huynh xem, giá cả chú thích ở đó kìa!"
Hồ Thanh Tuyền vừa nói vừa đi đến ngồi bên cạnh Nghiêm Bá Khiêm.
"Số lượng nhiều quá!" Nghiêm Bá Khiêm lắc đầu nói nhỏ.
"Nếu là số ít, thì đã chẳng coi là chuyện gì rồi!"
Nghiêm Bá Khiêm né tránh ánh mắt của Hồ Thanh Tuyền, vẫn đang trầm ngâm.
"Sao nào?" Hồ Thanh Tuyền dồn thêm một câu, "Mai mốt lại bàn tiếp nhé?" Nói xong, hắn đứng dậy, ý là muốn đi rồi.
Lúc này, một gã gia nhân ló đầu vào bên cửa, nói khẽ:
"Khách đến gần đủ rồi ạ. Nhị lão gia bảo con tới mời—"
"Biết rồi!" Nghiêm Bá Khiêm thiếu kiên nhẫn đuổi gã gia nhân kia đi, cũng đứng dậy, cười nói với Hồ Thanh Tuyền: "Được rồi, mai bàn tiếp. Nhưng mà, huynh Thanh Tuyền, ba trăm tám mươi thùng trong kho hàng ở Dương Thụ Phố đó, hôm qua chúng tôi vẫn còn báo cáo, quả thực là còn nguyên vẹn đấy!"
"Yên tâm! Trên đơn hàng của huynh chẳng phải nói 99 phần trăm là đồ dùng của đàn bà sao? Thế thì an toàn rồi."
Hồ Thanh Tuyền vừa nói vừa cười ha hả, rồi bước ra ngoài.
Nghiêm Bá Khiêm cầm tờ giấy tây màu xanh nhạt đó, đứng dưới chiếc đèn phản quang khổng lồ trong phòng nhìn tới nhìn lui, lúc này mới khẽ mỉm cười, gấp tờ giấy lại, bỏ vào túi trong của áo khoác tây.
Trong đại sảnh, khách chia thành ba nhóm. Một nhóm khoảng bốn năm người vây quanh chiếc bàn tròn gỗ tử đàn mặt đá cẩm thạch, đang huyên náo bàn luận chuyện đại sự quốc gia. Gần bậc thềm, quay mặt ra bãi cỏ ngoài sảnh, đang đứng sóng đôi và thì thầm to nhỏ, chính là vợ của Nghiêm Trọng Bình và vợ của La Nhậm Phủ. Đối diện với chiếc bàn tròn gỗ tử đàn đó, ẩn mình sau một bức bình phong thêu tương, ngồi trên ghế sô pha theo hình chữ phẩm, chính là La Nhậm Phủ và một người đàn ông một người phụ nữ. Nghiêm Trọng Bình, người đang thay anh trai tiếp đãi khách khứa, đang vòng qua bức bình phong đó đi về phía bàn tròn gỗ tử đàn, liếc thấy Hồ Thanh Tuyền đến, liền dừng lại chào hỏi:
"Này, huynh Thanh Tuyền, ngồi đây đi."
Hồ Thanh Tuyền cười cười, quét mắt nhìn trong sảnh, rồi sóng vai cùng Nghiêm Trọng Bình chậm rãi đi về phía bậc thềm, nhưng một giọng nói hào hùng phấn chấn trong đám người ở bàn tròn gỗ tử đàn đã thu hút sự chú ý của hắn, nên hắn dừng lại.
"Bá Khiêm đâu?" Nghiêm Trọng Bình hỏi khẽ.
"Hắn còn chút việc chưa xong chăng?" Hồ Thanh Tuyền trả lời, nhưng mắt lại dán chặt vào một người đàn ông trung niên vóc người vạm vỡ, mặt vuông, đỉnh đầu hơi hói trong đám người bàn tròn. Người này mặc một bộ âu phục cũ, nhưng vì vốn là chất liệu thượng hạng nên trông cũng không đến nỗi bần hàn. Giọng ông ta rất vang, thần thái lại khá hào sảng, vừa nhìn quanh vừa phát biểu nghị luận: "Không có viện trợ nước ngoài, Trung Quốc thực sự không thể tác chiến với Nhật. Tuy nhiên, trời giúp người tự giúp mình, nếu Trung Quốc không tự mình tác chiến với Nhật trước, viện trợ nước ngoài cũng sẽ không tự động mà đến; vì thế mà từ một năm trước, huynh đệ đã phản đối mọi luận điệu thận trọng mà chủ trương đặt vận mệnh quốc gia vào một lần đánh cược! Hôm nay, huynh đệ có thể công khai một bí mật nhỏ về ngoại giao quốc dân. Năm đó Lộ quân số 19 tác chiến kháng Nhật ở Tùng Hộ, huynh đệ nói với mấy người bạn Anh Mỹ: Người Nhật công khai tác chiến ở Thượng Hải, đây chẳng phải là xâm phạm quyền lợi của Anh Mỹ sao? Tại sao thái độ của chính phủ Anh Mỹ lại yếu ớt như vậy? Hừ hừ, các vị đoán xem, người bạn Anh Mỹ đó trả lời thế nào?"
Lúc này, một gã gia nhân trẻ bưng lên một khay trà mới pha, tiện tay đổi luôn khay trà cũ trên bàn tròn. Thế nhưng vị khách quý đang phát biểu đại nghị luận này lại lấy lại chén trà mình đã uống từ tay gã gia nhân, cười nói với thính giả của mình: "Long Tỉnh là phải uống nước thứ hai, thế mới đủ vị. Vậy mà họ cứ muốn thu đi mất! Những gia đình 'chuông treo đỉnh ăn' ngày nay, xa hoa thì xa hoa thật, nhưng đối với chuyện ăn uống, thực sự vẫn còn nửa sống nửa chín."
"À, Tiến sĩ Thôi đối với Trà Kinh cũng khá là nghiên cứu nhỉ!"
Một vị khách ngồi gần giá sách và tủ báu vật nói.
Một gã gia nhân khác lúc này cũng bưng một chiếc khay trà sơn mài Phúc Kiến nhỏ nhắn, đi đến trước mặt Hồ Thanh Tuyền và Nghiêm Trọng Bình, rồi cung kính đứng lại. Hồ Thanh Tuyền bưng chén trà họa tiết Bách Phúc trên khay đưa lên môi thử một chút, thấy quá nóng, nên lại để về chỗ cũ, khẽ hỏi Nghiêm Trọng Bình:
"Người này là ai?"
"Ồ, ông ta ấy à? Thôi Đạo Sinh, giáo sư đại học."
"À, đúng rồi, nhớ ra rồi; hình như ông ta đang làm một tờ tạp chí."
"Đại khái là có chuyện như vậy."
Hồ Thanh Tuyền đưa tay muốn lấy trà uống tiếp, lại thấy gã gia nhân đã đi rồi, không nhịn được cười nói:
"Lời than vãn của giáo sư đại học, cũng phát ra tới cả 'trà đạo' rồi. Nhưng ông ta không biết nhà quyền quý vốn dĩ cũng đại khái là như vậy thôi."
"Các vị đoán xem, người bạn Anh Mỹ lúc đó đã trả lời câu này của tôi như thế nào?" Bên kia, giáo sư Thôi Đạo Sinh lại quay về chủ đề cũ. "Này, câu trả lời của họ rất hay, suýt nữa làm huynh đệ không nói được câu nào. Họ vặn hỏi: 'Chính phủ Trung Quốc tự mình còn đang vừa giao thiệp vừa kháng cự, lẽ nào chính phủ Anh Mỹ lại phải tuyên chiến với Nhật trước sao?' Cho nên, muốn chúng ta tự mình đánh nhau trước, sau đó mới có thể hy vọng có viện trợ nước ngoài. Mà tác chiến tất phải ở Thượng Hải, lại là điều không nghi ngờ gì!"
"Tiến sĩ Thôi, tôi chính là không tán thành với việc ông chủ trương phải tử thủ Thượng Hải." Vị khách đã khen ngợi Thôi Đạo Sinh khá nghiên cứu về Trà Kinh nói.
"Hoa Bắc mất đất ngàn dặm, gần như không có sự kháng cự, mà mảnh đất Thượng Hải này lại mỗi ngày hy sinh hàng ngàn hàng vạn người, tranh giành từng mười dặm tám dặm đất." Một vị khách khác nói, người này là Tô Tử Bồi, ngồi đối diện Thôi Đạo Sinh, dạo này gầy đi nhiều, thần thái càng thấy u uất và nghiêm nghị. "Người không hiểu quân sự như chúng ta nhìn vào, luôn cảm thấy khoản này không tính là có lợi."
"Này này, đánh trận là đánh trận," giáo sư Thôi Đạo Sinh trợn mắt có vẻ giận dữ, "hy sinh là không tránh khỏi. Hơn nữa thế nào là có lợi, thế nào là không có lợi, hôm nay làm sao mà bàn được? Bàn tính cũng có lớn có nhỏ. Khi ông tính bàn tính nhỏ thì cảm thấy bị thiệt, sao ông không đổi cái bàn tính lớn hơn thử xem? Nhìn trên bàn tính nhỏ thì thấy thiệt, nhưng một khi lên bàn tính lớn, là thắng to và rất to đấy!"
"Đây gọi là Kim Trản Ngân Bàn!"
Vợ La Nhậm Phủ chỉ vào hàng cúc trong chậu trước bậc thềm, nói với vợ Nghiêm Trọng Bình. Trên ba bậc đá, bày mấy loại cúc quý hiếm, sở thích của hai vị phu nhân này khác nhau, vợ La Nhậm Phủ thì thích những loại hoa mà tên gọi nghe "phú quý lộng lẫy", còn hứng thú của vợ Nghiêm Trọng Bình thì không hẹp hòi như vậy. Bà kiễng chân khều khều bông hoa có nhụy vàng ở giữa những cánh hoa trắng mập mạp, được gọi là "Kim Trản Ngân Bàn", mỉm cười nhẹ, nhưng quay đầu nhìn lại nhóm khách đang bàn chuyện đại sự quốc gia trong sảnh, nói khẽ như đùa:
"Ối chao! Tiến sĩ Thôi lại giở cái bàn tính lớn của ông ấy ra rồi!"
"Bàn tính lớn?" Vợ La ngẩn người, tưởng vợ Nghiêm gọi nhầm bông cúc này là bàn tính lớn, may mà bà lập tức hiểu ra là đang nói về Tiến sĩ Thôi, bèn chuyển lời: "Ông Thôi này đúng là hiếm có nhiệt tình! Này! Mấy ngày trước ông ta nghe tin Nhậm Phủ về, liên tục đến nhà chúng tôi ba lần, trùng hợp là hôm đó Nhậm Phủ xã giao nhiều, ra ngoài từ sáng sớm, mười giờ đêm chưa về. Tôi thấy Tiến sĩ Thôi chạy không ba chuyến, thực sự rất áy náy, hỏi ông ta có việc gì gấp không, rồi đưa số điện thoại của chúng tôi cho ông ta, bảo ông ta 12 giờ đêm hãy gọi điện. Thế nhưng, ông ta nói qua điện thoại không nói rõ được, cứ khăng khăng hẹn sáng hôm sau lại đến. Này, sáng hôm sau, Nhậm Phủ còn chưa ngủ dậy, ông ta lại đến rồi. Bà Nghiêm, bà đoán xem rốt cuộc ông ta vì chuyện gì mà gấp gáp đến thế này?"
"Chuyện của vị Tiến sĩ Thôi này thì khó đoán rồi," vợ Nghiêm trả lời. Sau đó hạ giọng cực thấp, hỏi: "Có phải đến xin quyên góp cho ông La không?"
"Ừm, chúng tôi cũng đoán như vậy," giọng vợ La càng thấp hơn, gần như chỉ mình bà nghe thấy. "Ông ta chẳng phải có mở một tờ báo nhỏ tên là 'Đoàn Kết' sao? Ai biết được không phải! Ông ta lặn lội chạy đến ba lần, —không, kể cả lần sáng sớm là bốn lần rồi, lại là vì Nhậm Phủ."
"Ồ! Vì ông La?" Vợ Nghiêm chợt cười, còn ngước mắt nhìn Thôi Đạo Sinh bên kia một cái. "Vậy thì tôi đoán được rồi, ông ta khuyên ông La đừng vội chuyển nhà máy?"
"Bà đoán đúng rồi, ông ta thương lượng kịch liệt với Nhậm Phủ, cứ như cái nhà máy là của ông ta vậy. Ông ta nói Nhậm Phủ không hiểu bàn tính lớn. Ôi chao, nhưng cái bàn tính lớn của vị Tiến sĩ Thôi này cũng khó hiểu quá. Tuy nhiên, nói một câu lương tâm, người ông ta nhiệt tình. Tôi không cần biết ông ta là bàn tính gì, chỉ cần ông ta không phải là bàn tính sắt là được!"
Vợ La đang nói trôi chảy, đột nhiên dừng lại. Bà nhìn thấy Nghiêm Trọng Bình và Hồ Thanh Tuyền đang đi về phía bức bình phong thêu tương đó, còn sau bức bình phong, La Nhậm Phủ thình lình đứng dậy, Nghiêm Trọng Bình giang nhẹ một cánh tay, tư thế vô cùng tao nhã, đang mời khách, đồng thời giới thiệu họ. Hồ Thanh Tuyền đưa tay bắt tay La Nhậm Phủ, sau đó, Hồ Thanh Tuyền lại quay người lại, rất lịch sự và phóng khoáng nhìn vợ La và vợ Nghiêm cúi chào, rồi lại cười cười.
Vợ Nghiêm dắt vợ La đi về phía Hồ Thanh Tuyền và họ, ghé tai vợ La nói: "Vị này là Giám đốc Hồ của hãng Hanh Bảo. Ở bến Thượng Hải, hãng của ông ta không hẳn là nổi tiếng lắm, nhưng vị giám đốc này lại có rất nhiều đường đi nước bước."
Họ đi qua chỗ Tiến sĩ Thôi, thấy ông ta đang như cãi nhau, ghim chặt lấy một vị thư ký thiếu tá khoảng ba mươi mấy tuổi mặc bộ quân phục mới tinh, ép anh ta trả lời một câu hỏi: Nếu chiến tuyến phía tây Thượng Hải không giữ được nữa, quân ta rút về đâu? Những "thính giả" vây quanh chiếc bàn tròn lúc này chỉ còn lại ba người, hơn nữa chỉ có một mình Tô Tử Bồi là ngồi nghiêm chỉnh, không chút vẻ mệt mỏi.
"Này, này, à, chuyện này bắt tôi nói thế nào đây!" Vị thư ký thiếu tá mặt đỏ bừng, ấp úng suýt chút nữa muốn nổi giận. "Đây là bí mật quân sự, tôi từ chối trả lời."
"Không phải! Việc này không liên quan đến quân sự, đây là chính trị!"
"Vậy thì, quân nhân chúng tôi không bàn chính trị."
"Tất nhiên là rút vào tô giới!" Thôi Đạo Sinh đành tự mình trả lời.
"Thế là tước vũ khí rồi." Ai đó nói nhỏ.
Nhưng Thôi Đạo Sinh lắc đầu tiếp lời: "Tôi cho rằng chúng ta không thể tước vũ khí. Người Nhật có thể cưỡng chiếm khu Đông Dương Thụ Phố của tô giới làm căn cứ tác chiến, tại sao chúng ta không thể lấy khu Tây tô giới làm căn cứ?"
"Như vậy chẳng phải gây ra vấn đề ngoại giao sao?" Vị thư ký thiếu tá bối rối vội vàng phản đối.
"Có lẽ có sự giao thiệp. Nhưng mà, thái độ của Anh, Mỹ, Pháp cũng không thể không trở nên rõ ràng!"
Tiến sĩ Thôi lớn tiếng tuyên bố, và đập một nắm đấm lên bàn, hy vọng gây được sự chú ý lớn hơn. Vợ Nghiêm vừa đi ngang qua nghe thấy tiếng bình một cái này, giật mình quay đầu lại, vừa vặn bắt gặp ánh mắt hừng hực của Tiến sĩ Thôi, bà liền mỉm cười dịu dàng; vợ La thì đến đầu cũng không ngoảnh lại.
"Thái độ trở nên rõ ràng? Ừm!" Vị khách từng khen ngợi "Trà Kinh" của Tiến sĩ Thôi gật đầu như bừng tỉnh đại ngộ. Điều này cổ vũ Thôi Đạo Sinh, ông dùng giọng điệu có sức nặng hơn tranh cãi kêu lên:
"Đúng vậy! Quyết tâm của người ta cũng phải dùng quyết tâm của chúng ta mới ép ra được!"
Ông uống một ngụm trà, dường như để điều tiết cảm xúc đang bùng nổ của mình, xòe năm ngón tay, lên bổng xuống trầm nói tiếp:
"Ai cũng hiểu, không có viện trợ nước ngoài, cuộc chiến này của chúng ta khó mà duy trì lâu dài, tuy nhiên, viện trợ nước ngoài đếm trên đầu ngón tay là những nước nào? Chỉ có bốn, Anh, Mỹ, Pháp, Liên Xô. Mối quan hệ giữa bốn quốc gia này thế nào? Ba nước là ngủ chung một giường. Dù giấc mơ của họ có khác biệt hay không, ba gã này dù sao vẫn là đồng sàng. Còn lại một nước, Liên Xô, nó ngủ một giường khác, đối với ba nước kia, đâu chỉ là mặt hòa lòng không hòa, xắn tay áo lên chửi bới cũng là chuyện thường thấy. Cho nên, bốn quốc gia, thực sự là hai phái, ông thân bên này, thì bên kia sẽ ghen tị. Nhưng nếu nói đến chuyện ghen tị, chúng ta ngược lại không cần sợ cái người ngủ một mình một giường đó, chỉ sợ ba người ngủ chung giường đó không thể thấu hiểu cho chúng ta."
"Nhưng mà, huynh Đạo Sinh," Tô Tử Bồi vốn luôn ngồi im lặng lắng nghe đột nhiên lại lên tiếng, "nếu Liên Xô sẵn sàng đến giúp đỡ, thì, lẽ nào chúng ta cũng phải xem sắc mặt của ba vị kia trước? Nếu sắc mặt ba vị kia không đúng, nhưng họ lại chẳng chịu chìa tay ra, thì, chúng ta có cần sự giúp đỡ của Liên Xô không?"
Lúc này Thôi Đạo Sinh lần đầu tiên tỏ ra nản lòng, ông nhìn chằm chằm vào Tô Tử Bồi, há hốc miệng cười gượng, lảng tránh trả lời:
"À à, ơ ơ, nhưng mà, chúng ta—cũng phải xem Liên Xô rốt cuộc có thể, hoặc là họ sẵn lòng, giúp chúng ta được bao nhiêu chứ! Ăn không được thịt lại mang rước họa vào thân, điều này cũng chưa chắc đã tính là có lợi đâu nhỉ?"
"Đúng vậy, đúng vậy!" Vị thư ký thiếu tá vội vàng phụ họa, lập tức đứng dậy, biểu thị anh ta đã nghe đủ rồi, đi ra bãi cỏ trước sảnh.
Nhưng Tô Tử Bồi lại không chịu buông tha, ông ghim chặt lại hỏi tiếp:
"Vậy thì, ông Đạo, ý kiến của ông là, nếu sự giúp đỡ của Liên Xô không đủ, thì dứt khoát không cần; ông cho rằng như vậy, ba vị kia sẽ thoải mái giúp đỡ chúng ta, —ý kiến của ông có phải là như vậy không?"
"Cũng không hẳn vậy!" Thôi Đạo Sinh lại khôi phục khí phách nói chuyện thao thao bất tuyệt, không coi ai ra gì đó. "Tôi không nghĩ như vậy. Chẳng phải tôi vừa nói sao, trước hết chúng ta phải có quyết tâm, mới có thể ép ra quyết tâm của người ta. Mà quyết tâm của chúng ta chính là không tiếc hy sinh, kiên thủ—"
"Kiên thủ Thượng Hải!"
Từ phía sau lưng Thôi Đạo Sinh đột nhiên vang lên câu này, làm Thôi Đạo Sinh giật mình. Ông quay đầu lại nhìn, hóa ra là La Nhậm Phủ, đang đứng sau lưng ông.
"Huynh Đạo Sinh, phần lớn ý kiến của huynh tôi đều tán thành, nhưng, kiên thủ Thượng Hải, không tiếc bất cứ hy sinh nào, thì tôi không tán thành. Đó gọi là làm liều, không phải đánh trận."
La Nhậm Phủ vừa nói vừa ngồi vào chiếc ghế vị thư ký thiếu tá bỏ trống, nhưng lại quay mặt về phía bức bình phong thêu tương gọi:
"Đến, đến, Tham nghị Vương! Dù sao cũng không có người ngoài, ông tới bày tỏ cao kiến của ông đi!"
Tham nghị Vương khoảng hơn bốn mươi tuổi, mặc một bộ âu phục rất chỉn chu, đang đi về phía này, nghe La Nhậm Phủ muốn ông phát biểu ý kiến, vội vàng xua tay nói: "Miễn đi, miễn đi!"
"Nhưng mà," Thôi Đạo Sinh nghiêm sắc mặt nói với La Nhậm Phủ, "cái gọi là kiên thủ Thượng Hải của tôi, cũng không phải là làm liều. Kiên thủ không phải là mục đích mà là thủ đoạn."
"Tôi biết," La Nhậm Phủ cười lớn, nhưng rất có ý tứ nắm lấy tay Thôi Đạo Sinh, "Mục đích của ông là ép ba nước Anh Mỹ Pháp ra mặt. Tuy nhiên, lão Thôi, ông rốt cuộc vẫn là kiến thức của thư sinh! Tham nghị Vương nhận được tài liệu từ nguồn đáng tin cậy, biết rằng điều đó không làm được, —thời cơ chưa đến."
Tham nghị Vương không nói gì, nhưng cũng gật đầu một cái.
"Thời cơ phải dùng sức mạnh của con người để thúc đẩy!" Thôi Đạo Sinh kiên trì ý kiến của mình. "Mà tự mình biểu thị quyết tâm cũng chính là đạo thúc đẩy vậy! Cho nên, Nhậm Phủ, các ông bận rộn chuyển nhà máy vào nội địa, tôi là không tán thành. Nên tìm một căn phòng trống ở tô giới, dựng lều cỏ tạm thời cũng được, lắp ráp máy móc, lập tức khai công. Đây cũng là một đạo biểu thị quyết tâm!"
"Thôi, thôi! Cái này là mỗi người mỗi ý." La Nhậm Phủ cười đứng dậy, nắm lấy Thôi Đạo Sinh, lại nói, "Chủ nhà đến giục nhập tiệc rồi. Lát nữa ông hãy phát biểu nghị luận tiếp."
Lúc này, Nghiêm Bá Khiêm và Trọng Bình đã đến trước mặt, cúi chào như nghi thức, liên tục nói "Mời". Tham nghị Vương nhường Thôi Đạo Sinh đi trước, rồi muốn nhường La Nhậm Phủ, nhưng La Nhậm Phủ muốn nói chuyện với Nghiêm Trọng Bình, nên đi cuối cùng.
Họ đi qua đại sảnh đó, khi sắp bước vào cửa phòng ăn, La Nhậm Phủ như đột nhiên nhớ ra, hỏi Nghiêm Trọng Bình:
"Sao thế, Tổng kỹ sư Chu của các ông không định làm tiếp à?"
"Tôi vẫn đang giữ lại đây, nhưng ông ấy có vẻ chí đi đã quyết."
"Sáng nay, ông ấy đến nhà tôi. Nghe giọng điệu của ông ấy, nếu nghị luận chuyển nhà máy của cậu cứ kéo dài không quyết, ông ấy nhất định sẽ đi đấy. Trọng Bình, nhà máy không thể không chuyển, Chu Vi Tân cũng không thể để đi! Cậu còn đi đâu tìm nhân tài như thế nữa?"
Nghiêm Trọng Bình gật đầu, chỉ cười khổ, nhưng không nói gì.