Những Câu Chuyện Miền Đồi Núi

Lượt đọc: 422 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Cuộc Đua Nặng Ký The Broken-link.

❊ ❊ ❊

Miễn là hàm thiếc còn giữ được, hay roi "cổ dài" còn quất rát,

Miễn là đòn gánh lớn còn nghiêng, hoặc chuông hồi cuối còn reo,

Miễn ngựa vẫn là ngựa để huấn luyện và để tranh tài,

Thì đàn bà và rượu mạnh đối với tôi vẫn chỉ xếp hàng hai—

Với tôi—với tôi—

Miễn là một nài "mười ba" ngắn ngủi

Còn một khoảng sân để tung hoành hay hàng rào để vượt qua!

Bài ca của G. R.

Có nhiều cách điều khiển một con ngựa để phục vụ cho túi tiền của bạn hơn là níu đứt cổ nó trên đoạn đường thẳng. Một số người quên mất điều này. Hãy hiểu rõ một điều rằng toàn bộ đua ngựa đều thối nát—giống như mọi thứ gắn liền với việc thua tiền bạc. Ở xứ này, ngoài sự thối nát vốn có của nó, trò chơi này còn mang cái tiếng là bịp bợm hai phần ba; chỉ đẹp đẽ trên giấy tờ mà thôi. Mọi người biết quá rõ về nhau để mà bàn chuyện làm ăn. Làm sao bạn có thể ép uổng, hành hạ và bêu riếu một người vì những khoản tiền thua cược của anh ta, khi bạn vốn quý vợ anh ta và sống cùng một Trạm với anh ta? Anh ta bảo: "Vào thứ Hai tới, tôi chưa thể thanh toán ngay được." Bạn đáp: "Không sao, anh bạn già," và tự cho mình là may mắn nếu thu hồi được chín trăm trên tổng số hai nghìn rupee tiền nợ. Dù bạn nhìn nhận thế nào đi nữa, đua ngựa ở Ấn Độ vẫn là một điều vô đạo đức, và là sự vô đạo đức tốn kém. Điều đó còn tệ hơn nhiều. Nếu một người muốn tiền của bạn, hắn nên mở lời xin, hoặc chuyền tay một danh sách quyên góp, thay vì cứ lang thang khắp xứ cùng một tên du thủ du tịch người Úc; một con ngựa hoang "brumby" có dòng giống ngang ngửa với thằng nhóc nài; một cặp nài bản xứ trong những chiếc mũ viền vàng; ba bốn con ngựa còi kéo xe ekka với phần bờm được cắt cụt; và một ả ngựa cái rạc đuôi chổi được gọi là giống Ả Rập chỉ vì cái đuôi uốn khúc của nó. Đua ngựa đưa người ta đến tiệm cầm đồ nhanh hơn bất cứ thứ gì khác. Nhưng nếu bạn không có lương tâm lẫn tình cảm, có đôi tay khéo léo, một chút hiểu biết về nhịp độ, kinh nghiệm mười năm chinh chiến cùng loài ngựa, và vài nghìn rupee mỗi tháng, tôi tin rằng thỉnh thoảng bạn vẫn xoay sở để trả nổi tiền đóng móng cho chúng.

Bạn đã bao giờ biết đến Shackles chưa—một con ngựa hoang bã trầu geld, cao 15 gang rưỡi—tai thô, bẹch như tai lừa—thân dài như cột cổng—dai như dây thép điện thoại—và là con vật kỳ quái nhất từng ngậm hàm thiết? Nó chẳng mang dấu hiệu nhận dạng nào, vốn là một con trong bơ vơ bị cắt tai được đưa lên tàu Bucephalus với giá bốn bảng mười xu một con để lấp đầy khoang hàng, rồi được bán đứt ở Calcutta khi chưa thuần hóa và đang xuống sức với giá 275 rupee. Những kẻ thua tiền vì nó gọi nó là một con "brumby"; nhưng nếu có con ngựa nào mang đôi vai của Harpoon và tính khí của The Gin, thì Shackles chính là con ngựa đó. Hai dặm là cự ly sở trường của riêng nó. Nó tự huấn luyện, tự thi đấu, và tự nài chính mình; và nếu nài ngựa của nó xúc phạm nó bằng cách đưa ra những lời chỉ dẫn, nó sẽ đình công ngay lập tức và hất văng thằng nhóc xuống đất. Nó không chịu sự sai bảo. Hai hoặc ba người chủ của nó không hiểu điều này và kết quả là mất tiền oan. Cuối cùng, nó được mua lại bởi một người phát hiện ra rằng, nếu một cuộc đua muốn giành chiến thắng, thì chỉ có Shackles, và một mình Shackles mà thôi, mới giành chiến thắng theo cách riêng của nó, miễn là nài ngựa ngồi yên bất động. Người chủ này có một tay nài tập sự tên là Brunt—một thiếu niên đến từ Perth, Tây Úc—và ông đã dùng roi huấn luyện để dạy Brunt điều khó nhất mà một nài ngựa có thể học: phải ngồi yên, ngồi yên, và tiếp tục ngồi yên. Khi Brunt thực sự thấu hiểu chân lý ấy, Shackles liền tàn phá khắp các trường đua. Không trọng lượng nào có thể cản chân nó ở cự ly sở trường; và danh tiếng của Shackles bay xa từ Ajmir ở phương Nam, đến Chedputter ở phương Bắc. Không có con ngựa nào sánh bằng Shackles, miễn là nó được phép tự mình làm việc theo ý nó. Nhưng cuối cùng nó cũng bị đánh bại; và câu chuyện về sự sụp đổ của nó đủ sức làm rớm lệ cả các thiên thần.

Ở phần hạ lưu của trường đua Chedputter, ngay trước khúc cua vào đoạn đường thẳng, đường đua chạy sát qua một cặp gò gạch cũ bao quanh một thung lũng hình phễu. Phần đầu lớn của cái phễu cách hàng rào ở phía ngoài chưa đầy sáu feet. Điểm kỳ lạ đáng kinh ngạc của trường đua này là nếu bạn đứng ở một vị trí cụ thể nào đó, cách đó chừng nửa dặm, bên trong lòng trường đua, và cất giọng ở mức bình thường thôi, giọng nói của bạn sẽ đập trúng chiếc phễu của những gò gạch và tạo ra một tiếng vang rên rỉ kỳ lạ ở đó. Một người tình cờ phát hiện ra điều này vào một buổi sáng trong lúc đang tập luyện cùng một người bạn. Ông đánh dấu chỗ đứng để cất tiếng bằng một cặp viên gạch, và giữ kín sự hiểu biết ấy cho riêng mình. Mọi đặc điểm kỳ lạ của một trường đua đều đáng ghi nhớ ở một đất nước mà loài chuột hoành hành đám cỏ lót chuồng voi, và các Giám mã tự xây những chướng ngại vật để chiều lòng chuồng ngựa của chính họ. Người này sở hữu một con ngựa cái nội địa khá tuyệt, một con ngựa dáng cao sải dài với tính khí dữ dội như quỷ sứ, và những bước chạy bồng bềnh tựa một vị thần seraph lang thang giữa hư không—một dáng đi lướt thướt, uyển chuyển. Con ngựa cái ấy, như một lời tôn kính đầy tế nhị dành cho bà Reiver, được gọi là “The Lady Regula Baddun”—hoặc gọi tắt là Regula Baddun.

Nài ngựa của Shackles, Brunt, là một cậu nhóc trầm tính, ngoan ngoãn, nhưng thần kinh của cậu ta đã sớm bị tổn hại. Cậu bắt đầu sự nghiệp bằng cách nài những cuộc đua vượt rào ở Melbourne, nơi một vài Giám mã đáng bị treo cổ, và là một trong những nài ngựa may mắn sống sót qua cuộc tàn sát kinh hoàng—có lẽ bạn còn nhớ nó—của giải Maribyrnong Plate. Những bức tường ở đó là những chiến lũy thuộc địa—những khúc gỗ jarrak được đóng đinh vào khối gạch đá—với các bờ tường kiên cố như trụ đỡ nhà thờ. Một khi đã sải bước, ngựa buộc phải nhảy hoặc ngã. Nó không thể chạy né ra ngoài. Trong giải Maribyrnong Plate, mười hai con ngựa đã bị dồn ứ ở bức tường thứ hai. Red Hat, con dẫn đầu, ngã ở phía này, hất văng The Glen ra, và đám đông ngựa phía sau lao tới chèn lên, khiến khoảng trống giữa hai bức tường biến thành một bãi chiến trường giãy giụa, gào thét và lồng lộn. Bốn nài ngựa được khiêng ra trong tình trạng đã tử vong; ba người bị thương nặng, và Brunt nằm trong số ba người đó. Cậu thỉnh thoảng vẫn kể lại câu chuyện về giải Maribyrnong Plate; và khi cậu miêu tả cách Whalley ngồi trên con Red Hat, thốt lên khi con ngựa ngã quỵ bên dưới mình rằng:—“Chúa thương xót, đời tôi tiêu rồi!” và cách mà ngay khoảnh khắc tiếp theo, Sithee There và White Otter đã giẫm nát sự sống khỏi tội nghiệp Whalley, cùng lớp bụi mờ che khuất cả một địa ngục thu nhỏ của người và ngựa, thì chẳng ai ngạc nhiên khi Brunt đã từ giã cả đua vượt rào lẫn nước Úc. Chủ nhân của Regula Baddun thuộc lòng câu chuyện đó. Brunt không bao giờ thay đổi dù chỉ một chi tiết khi kể lại. Cậu ta vốn chẳng được học hành gì.

Có năm Shackles đến tham dự các cuộc đua mùa thu ở Chedputter, và chủ nhân của nó đi vòng quanh để lăng mạ giới thể thao ở Chedputter nói chung, cho đến khi họ kéo đến gặp Thư ký Danh dự theo cả đoàn và nói:—“Hãy chỉ định các chuyên gia ấn định mức chấp, và sắp xếp một cuộc đua có thể đánh gục Shackles cùng sự kiêu ngạo của chủ nhân nó.” Các vùng lân cận nổi dậy chống lại Shackles và cử đến những con ngựa ưu tú nhất của mình; Ousel, con vật được cho là có thể hoàn thành một dặm đường trong thời gian 1 phút 53 giây; Petard, con ngựa giống do một trung đoàn kỵ binh huấn luyện—những kẻ thừa biết cách huấn luyện ngựa; Gringalet, đứa con cưng của trung đoàn 75; Bobolink, niềm kiêu hãnh của Peshawar; và nhiều con khác nữa.

Họ gọi cuộc đua đó là The Broken-Link Handicap, bởi vì nó được tạo ra để đập tan Shackles; và các chuyên gia ấn định mức chấp đã chất nặng thêm những quả tạ, Quỹ trường đua tài trợ tám trăm rupee, và cự ly được định đoạt là “vòng quanh trường đua dành cho mọi loại ngựa.” Chủ nhân của Shackles tuyên bố:—“Các người có thể sắp xếp cuộc đua thế nào tùy ý miễn là nhắm vào Shackles. Chừng nào các người chưa chôn vùi nó dưới những cồng kềnh của trọng lượng, tôi chẳng bận tâm.” Chủ nhân của Regula Baddun thì nói:—“Tôi tung con ngựa cái của mình vào để làm Ousel phải kiệt sức. Sáu furlongs là cự ly của Regula, và sau đó nó sẽ nằm xuống và chết ngấm. Ousel cũng vậy thôi, bởi vì nài ngựa của nó chẳng hiểu gì về một cuộc đua chờ thời.” Chà, đây hoàn toàn là một lời nói dối, vì Regula đã luyện tập ròng rã suốt hai tháng ở Dehra, và cơ hội chiến thắng của nó rất cao, với điều kiện muôn thuở là Shackles làm đứt mạch máu—HOẶC BRUNT RA TAY ĐIỀU KHIỂN NÓ.

Việc đặt cược trong các sòng xổ số diễn ra vô cùng cuồng nhiệt. Họ lấp đầy tám sòng xổ số trị giá một nghìn rupee cho cuộc đua The Broken Link Handicap, và bài tường thuật trên tờ Pioneer cho biết rằng “sự ưu ái đã bị chia rẽ.” Nói theo ngôn ngữ bình dân, các phe phái khác nhau đang phát cuồng vì những con ngựa tương ứng của họ; bởi vì các chuyên gia ấn định mức chấp đã làm rất tốt công việc của mình. Thư ký Danh dự hét đến khản cả cổ giữa tiếng ồn ào; và khói thuốc xì gà dày đặc như sương mù, cùng tiếng lách cách của những hộp xúc xắc vang lên nghe như tiếng súng bộ binh.

Mười con ngựa xuất phát—rất đồng đều—và chủ nhân của Regula Baddun thong thả cỡi ngựa phi ra một điểm nằm bên trong vòng tròn của trường đua, nơi hai viên gạch đã được ném sẵn. Ông quay mặt về phía những gò gạch ở phần hạ lưu của trường đua và chờ đợi.

Câu chuyện về diễn biến cuộc đua được ghi lại trên tờ Pioneer. Vào cuối dặm đầu tiên, Shackles lầm lũi bò ra khỏi đám đông bùng nhùng, sát hẳn mép ngoài, sẵn sàng vòng qua khúc cua, cắn chặt hàm thiết và lao vun vút lên đoạn đường thẳng trước khi những con khác kịp nhận ra nó đã vọt đi. Brunt đang ngồi yên bất động, hoàn toàn hạnh phúc, lắng nghe tiếng “thình, thình, thình” của những tiếng vó ngựa đuổi theo phía sau, và biết rằng, chỉ khoảng hai mươi sải chân nữa thôi, Shackles sẽ hít một hơi thật sâu và lao vút qua nửa dặm cuối cùng tựa như con tàu “Flying Dutchman”. Khi Shackles thu người lại để ôm cua và sóng vai với gò gạch, Brunt chợt nghe thấy, vượt lên trên tiếng gió rít bên tai, một giọng nói rên rỉ, khóc lóc ở phía ngoài, cất lên rằng:—“Chúa thương xót, đời tôi tiêu rồi!” Chỉ trong một sải chân, Brunt nhìn thấy toàn bộ khung cảnh hỗn độn sục sôi của giải Maribyrnong Plate hiện ra trước mắt, cậu giật nảy mình trên yên ngựa và thét lên một tiếng kinh hoàng. Cú giật mình khiến đôi gót giày đâm phập vào mông Shackles, và tiếng thét đã làm tổn thương lòng tự ái của con vật. Nó không thể khựng lại ngay lập tức; nhưng nó dang chân trượt dài suốt năm mươi thước, rồi một cách rất nghiêm nghị và điềm tĩnh, nó hất văng Brunt xuống đất—một khối thân run lẩy bẩy, chết khiếp vì sợ hãi, trong khi Regula Baddun đua sát nút với Bobolink trên đoạn đường thẳng, và giành chiến thắng bằng một cái đầu ngắn—Petard đứng vị trí thứ ba với khoảng cách xa. Chủ nhân của Shackles, đang đứng trên khán đài, cố gắng tự nhủ rằng ống nhòm của ông đã có vấn đề. Chủ nhân của Regula Baddun, đang đợi cạnh hai viên gạch, thở dài nhẹ nhõm một tiếng thật sâu, rồi thong thả phi ngựa quay lại khán đài. Ông đã thắng khoảng mười lăm nghìn từ các sòng xổ số và các độ cá cược.

Đó thực sự là một cuộc đua Broken-link Handicap đúng nghĩa đen. Nó làm khánh kiệt gần như tất cả những kẻ dính líu, và gần như bóp nát trái tim của chủ nhân Shackles. Ông đi xuống để chất vấn Brunt. Cậu thiếu niên đang nằm bẹp dúm, xanh xao và thở hổn hển vì sợ hãi, ngay tại chỗ cậu đã ngã lăn xuống. Tội lỗi vì làm thua cuộc đua dường như chẳng hề lướt qua tâm trí cậu. Tất cả những gì cậu biết là Whalley đã “gọi” cậu, rằng lời “gọi” đó là một lời cảnh báo; và dù có bị chặt làm đôi vì nó đi chăng nữa, cậu cũng đời nào đứng dậy nổi lần nữa. Thần kinh của cậu đã suy sụp hoàn toàn, và cậu chỉ nài nỉ chủ nhân hãy cho mình một trận đòn nên thân, rồi đuổi cổ cậu đi. Cậu chẳng còn dùng được việc gì nữa, cậu nói thế. Cuối cùng cậu cũng nhận được trát sa thải, rồi lê bước về phía bãi cỏ, trắng bệch như phấn, môi thâm tái, đôi đầu gối khuỵu xuống dưới thân mình. Mọi người xì xào những lời cay nghiệt ngoài bãi cỏ; nhưng Brunt chẳng buồn bận tâm. Cậu thay chiếc áo vải tuýt, cầm lấy cây gậy và bước đi dọc con đường, cơ thể vẫn đang run lẩy bẩy vì sợ hãi, miệng lẩm bẩm đi lẩm bẩm lại mãi một câu:—“Chúa thương xót, đời tôi tiêu rồi!” Theo sự hiểu biết và niềm tin tốt nhất của tôi, cậu ta đã nói sự thật.

Thế là giờ đây bạn đã biết cuộc đua Broken-Link Handicap diễn ra và được chiến thắng như thế nào rồi đấy. Dĩ nhiên là bạn chẳng tin đâu. Bạn sẵn sàng tin bất cứ điều gì về âm mưu của nước Nga đối với Ấn Độ, hay những khuyến nghị của Ủy ban Tiền tệ; nhưng một chút sự thật rành rành lại là thứ quá sức chịu đựng đối với bạn!

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 19 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.