– Chẳng có gì liên quan đến khỉ hay quỷ sứ cả, – Ngài Richard tiếp lời, giọng trầm trầm. – Câu chuyện này dính líu đến De Aquila, một hiệp sĩ gan dạ, mưu lược và kiên cường bậc nhất chưa từng sinh ra trên đời. Và hãy nhớ rằng, khi ấy ông đã là một ông cụ già nua lắm rồi.
– Lúc nào ạ? – Dan hỏi.
– Lúc chúng ta từ chuyến hải trình cùng Witta trở về.
– Các ngài đã làm gì với số vàng của mình? – Dan hỏi.
– Hãy kiên nhẫn. Xích sắt thì từng mắt xích nối vào nhau. Ta sẽ kể mọi chuyện đâu vào đấy. Chúng ta chở vàng ngựa thồ về Pevensey – ba cỗ xe đầy – rồi mang lên căn phòng phía bắc, ngay trên Đại sảnh của lâu đài Pevensey, nơi De Aquila trú đông. Ông ngồi trên giường như một con chim ưng trắng nhỏ nhắn, nhanh nhẹn quay đầu nhìn hết người này đến người khác khi chúng ta thuật lại câu chuyện. Jehan Kẻ Cua, một tên lính canh già cáu kỉnh, gác ở chân cầu thang, nhưng De Aquila ra lệnh cho hắn đợi ở dưới đó và buông cả hai tấm rèm da che kín cửa lại. Chính Jehan là người mà De Aquila đã cử đón chúng ta cùng bầy ngựa, và chỉ một mình Jehan bốc vác số vàng ấy. Khi câu chuyện của chúng ta chấm dứt, De Aquila liền kể cho chúng ta nghe tình hình nước Anh, bởi khi ấy chúng ta chẳng khác nào những kẻ vừa tỉnh giấc sau một giấc ngủ dài đằng đẵng cả năm trời. Vị Vua Tỏm đã chết – bị sát hại (các cháu còn nhớ chứ?) vào đúng ngày chúng ta nhổ neo – và Henry, người em trai út của nhà vua, đã tự lập làm Vua nước Anh bất chấp quyền thừa kế của Robert xứ Normandy. Đây chính xác là điều mà Vua Tỏm từng làm với Robert khi Đại đế William của chúng ta qua đời. Khi ấy, Robert xứ Normandy, vì điên tiết (như lời De Aquila nói) vì đã hai lần bỏ lỡ vương miện này, bèn phái một đội quân sang đánh nước Anh, nhưng đội quân đó đã bị đánh tơi bời phải tháo chạy về tàu tại Portsmouth. Chỉ sớm hơn một chút thôi, thuyền của Witta đã có thể chèo xuyên qua đám quân ấy rồi.
– “Và giờ đây,” De Aquila nói, “một nửa số Nam tước lớn ở miền bắc và miền tây đang nổi dậy chống lại nhà vua ở vùng giữa Salisbury và Shrewsbury; còn một nửa của nửa còn lại thì đang đứng ngó xem chiều gió ngả về đâu. Bọn chúng bảo rằng lão Henry quá ư là Anh quốc đối với dạ dày của chúng, bởi lão đã lấy một người vợ người Anh và nàng đã phỉnh nịnh lão trả lại những bộ luật cũ cho người Saxon chúng ta. (Ta thì bảo: Cứ cưỡi ngựa theo cái cương mà nó đã quen vẫn hơn.) Nhưng đó chỉ là lớp vỏ bọc cho sự dối trá của chúng mà thôi.” Ông búng tay lên chiếc bàn nơi vết rượu còn loang lổ, và cất lời thế này: –
– “William đã nhồi nhét vào bụng bọn nam tước Norman chúng ta biết bao nhiêu là mẫu đất đai màu mỡ của nước Anh sau trận Santlache. Ta cũng có phần của mình chứ,” ông nói, rồi vỗ vai Hugh; “nhưng ta đã cảnh báo hắn – ta đã cảnh báo trước khi Odo nổi loạn – rằng lẽ ra hắn nên bắt bọn Nam tước phải từ bỏ đất đai và lãnh địa của chúng ở Normandy nếu chúng muốn làm lãnh chúa đất Anh. Giờ thì chúng chẳng khác nào những vị vua con ở cả Anh lẫn Normandy – những tên khuyển mã chỉ biết ăn chาม máng đá, một chân đạp máng này mà hai mắt cứ dòm chừng máng kia! Robert xứ Normandy đã cho người nhắn rằng nếu chúng không chịu chiến đấu vì hắn ở Anh, hắn sẽ cướp phá và tàn nhẫn tước đoạt đất đai của chúng ở Normandy. Thế nên Clare đã nổi dậy, Fitz Osborn nổi dậy, Montgomery đã nổi dậy – kẻ mà William Đệ Nhất của chúng ta từng phong tước bá tước Anh. Ngay cả D’Arcy cũng mang quân đi, dẫu ta nhớ cha hắn chỉ là một tên hiệp sĩ tép riu nghèo nàn gần vùng Caen. Nếu Henry thắng, bọn Nam tước vẫn có thể trốn sang Normandy, nơi Robert sẽ rộng vòng tay chào đón. Còn nếu Henry thua, Robert hứa sẽ ban cho chúng thêm đất đai ở nước Anh. Ôi, thật là một mầm họa – một mầm họa cho Normandy, bởi nó sẽ là lời nguyền giáng xuống nước Anh chúng ta trong suốt ngập tràn những năm tháng dài đằng đẵng sắp tới!”
– “Amen,” Hugh đáp. “Nhưng ngài nghĩ chiến tranh có lan đến vùng chúng ta không?”
– “Không phải từ phương Bắc,” De Aquila nói. “Nhưng biển cả thì lúc nào cũng rộng mở. Nếu phe Nam tước giành thế thượng phong, chắc chắn Robert sẽ cử thêm một đạo quân nữa sang Anh; và lần này ta cho rằng hắn sẽ đổ bộ ngay tại đây – nơi cha hắn, kẻ chinh phạt, từng đặt chân đến. Các ngươi đã tự đẩy mình vào một cái bẫy khốn cùng rồi đấy! Nửa nước Anh đang chìm trong biển lửa, và lượng vàng nằm dưới đất này” – ông giậm chân xuống những thanh dầm bên dưới gầm bàn – “đủ để khiến mọi thanh gươm trong thế giới Thiên Chúa giáo phải tuốt ra chiến đấu.”
– “Phải làm sao đây?” Hugh hỏi. “Ta chẳng có pháo đài nào ở Dallington; và nếu đem giấu vàng đi, chúng ta biết tin vào ai?”
– “Vào ta,” De Aquila nói. “Tường thành Pevensey rất vững chắc. Chẳng một ai, ngoại trừ Jehan – con chó trung thành của ta – biết được thứ gì đang nằm giữa những bức tường ấy.” Ông vén tấm rèm che cửa sổ châu ngục và cho chúng tôi thấy trục của một cái giếng nằm ẩn trong độ dày của tường đá.
– “Ta cho đào nó làm giếng nước uống,” ông bảo, “nhưng chúng ta chỉ tìm thấy nước mặn, và mực nước cứ lên xuống theo thủy triều. Nghe kìa!” Chúng tôi nghe thấy tiếng nước rít và thổi ùng ục dưới đáy. “Dùng được chứ?” ông hỏi.
– “Đành phải chịu thôi,” Hugh đáp. “Tính mạng chúng tôi nằm trong tay ngài rồi.” Thế là chúng tôi hạ toàn bộ số vàng xuống giếng, chỉ giữ lại một chiếc rương nhỏ đặt cạnh giường của De Aquila, vừa để ông ngắm nghía màu sắc và tận hưởng sức nặng của nó, vừa để phục vụ những nhu cầu của chúng tôi.
Vào buổi sáng, trước khi chúng tôi lên đường trở về các thái ấp của mình, ông dặn: “Ta sẽ không nói lời từ biệt; bởi các ngươi rồi sẽ quay lại và ở lại đây. Không phải vì tình nghĩa hay nỗi buồn, mà để ở cạnh số vàng. Hãy cẩn thận đấy,” ông vừa nói vừa cười lớn, “kẻo ta dùng nó để tự tôn lên làm Giáo hoàng đấy. Đừng có tin ta, nhưng nhất định phải quay lại nhé!”
Ngài Richard dừng lời và mỉm cười đượm buồn.
– Chỉ bảy ngày sau, chúng tôi đã từ các thái ấp của mình quay trở lại – từ những thái ấp từng thuộc về chúng tôi.
– Thế mấy đứa trẻ có khỏe mạnh cả không ạ? – Una hỏi.
– Các con trai ta lúc ấy còn trẻ. Đất đai và quyền cai trị vốn dĩ thuộc về người trẻ tuổi. – Ngài Richard như đang tự thì thầm với chính mình. – Trái tim chúng sẽ tan nát nếu chúng ta đòi lại các thái ấp. Chúng chào đón chúng tôi rất nồng nhiệt, nhưng chúng tôi có thể nhận ra – cả Hugh và ta đều nhận ra – rằng thời của chúng tôi đã hết. Ta thì què quặt còn hắn thì cụt một tay. Không! – Ông lắc đầu. – Và chính vì thế” – ông nâng cao giọng – “chúng tôi đã phi ngựa trở lại Pevensey.”
– Cháu thấy buồn thay cho các ngài quá, – Una nói, bởi vị hiệp sĩ trông vô cùng đau xót.
– Cô bé ơi, mọi chuyện đã qua từ lâu lắm rồi. Chúng trẻ; còn chúng tôi thì già. Chúng tôi để chúng cai quản các thái ấp. “Aha!” De Aquila cất tiếng gọi từ cửa sổ châu ngục khi chúng tôi xuống ngựa. “Lại mò về mặt đất rồi hử, mấy con cáo già?” nhưng khi chúng tôi bước vào căn phòng của ông ở phía trên đại sảnh, ông liền ôm chầm lấy chúng tôi và bảo, “Chào mừng những bóng ma! Chào mừng những bóng ma tội nghiệp!”... Cứ thế, chúng tôi trở nên giàu có ngoài sức tưởng tượng, và cô độc. Cô độc biết bao!
– Các ngài đã làm gì? – Dan hỏi.
– Chúng tôi ngóng chờ Robert xứ Normandy, – vị hiệp sĩ đáp. – De Aquila sống không bao giờ chịu để yên một chỗ. Khi thời tiết đẹp, chúng tôi thường cưỡi ngựa tuần tra từ Bexlei bên này sang tận Cuckmere bên kia – lúc thì mang theo chim ưng, lúc thì dắt theo chó săn (có rất nhiều loài thỏ rừng khỏe mạnh ở cả vùng đầm lầy lẫn miền đồi phấn trắng), nhưng lúc nào mắt cũng hướng ra biển, vì sợ hãi những hạm đội từ Normandy kéo tới. Khi thời tiết xấu, ông sẽ đi lại trên đỉnh tháp, cau mày trước màn mưa – chỗ này nhìn ngó, chỗ kia trỏ tay. Ông luôn bực bội khi nghĩ đến việc thuyền của Witta đã đến rồi đi mà ông hoàn toàn không hay biết. Khi gió lặng và tàu thuyền thả neo, ông sẽ đi thẳng ra mép cầu tàu, tay tỳ lên thanh kiếm giữa đám cá tanh hôi, cất tiếng hỏi các thủy thủ tin tức từ nước Pháp. Con mắt còn lại thì ông canh chừng hướng đất liền để ngóng tin tức về cuộc chiến của Henry chống lại bọn Nam tước.
Rất nhiều kẻ mang tin tức đến cho ông – nào là ca sĩ rong, nghệ sĩ chơi hạc cầm, người bán hàng dạo, thương hồ theo quân đội, các thầy tu, và đủ loại người khác; và dẫu ông rất kín miệng trong những chuyện nhỏ nhặt, nhưng hễ tin tức nào làm ông chướng tai, thì bất kể thời gian, địa điểm hay người đối diện, ông đều nguyền rủa nhà vua Henry của chúng ta là một kẻ ngốc nghếch hay một đứa trẻ ranh. Ta đã từng nghe ông cất tiếng kêu lớn bên những chiếc thuyền đánh cá rằng: “Nếu ta là Vua nước Anh, ta sẽ làm thế này và thế kia”; và khi ta phi ngựa ra ngoài để kiểm tra xem các ngọn lửa báo hiệu đã được xếp sẵn và giữ khô ráo chưa, ông thường gọi với ra từ cửa sổ châu ngục: “Hãy chú ý đấy, Richard! Đừng bắt chước vị vua mù quáng của chúng ta, mà hãy tự nhìn bằng đôi mắt của chính mình và cảm nhận bằng đôi bàn tay của chính mình.” Ta không nghĩ là ông biết sợ bất cứ thứ gì. Và cứ thế, chúng tôi sống ở Pevensey, trong căn phòng nhỏ phía trên Đại sảnh.
Vào một đêm thời tiết tồi tệ, có tin báo rằng một sứ giả của nhà vua đang chờ ở dưới nhà. Chúng tôi lúc ấy đang rét cóng sau một chuyến cưỡi ngựa dài trong màn sương mù hướng về phía Bexlei – một nơi rất dễ để tàu bè đổ bộ. De Aquila phái người nhắn rằng gã đó có thể ăn cùng chúng tôi hoặc chờ cho đến khi chúng tôi ăn xong. Chẳng bao lâu sau, Jehan từ đầu cầu thang gọi vọng lên rằng sứ giả đã đòi ngựa và bỏ đi rồi.
– “Mặc xác hắn!” De Aquila nói. “Ta còn khối việc phải làm chứ đâu thể đứng ro ro rét cóng ở Đại sảnh chỉ vì bất cứ tên vô lại nào mà nhà vua phái tới. Hắn không để lại lời nhắn nào sao?”
– “Không,” Jehan đáp, “ngoại trừ việc” – hắn từng ở cùng De Aquila tại Santlache – “ngoại trừ việc hắn nói rằng nếu một con chó già mà không chịu học những mánh khóe mới thì đã đến lúc phải quét sạch cái chuồng chó đi rồi.”
– “Oho!” De Aquila vừa nói vừa dụi mũi, “hắn nói câu đó với ai thế?”
– “Chủ yếu là với bộ râu của hắn, nhưng có câu nói với hông ngựa lúc hắn đang thắt đai yên. Ta đã theo chân hắn ra ngoài,” Jehan Kẻ Cua kể.
– “Hiệu huy hiệu trên khiên của hắn là gì?”
– “Những chiếc móng ngựa bằng vàng trên nền đen,” Kẻ Cua đáp.
– “Đó là người của phái Fulke,” De Aquila nói.
Puck liền chen vào một cách rất nhẹ nhàng: “Những chiếc móng ngựa bằng vàng trên nền đen không phải là huy hiệu của dòng họ Fulke. Quân hiệu của nhà Fulke là……”
Vị hiệp sĩ quyền uy xua nhẹ một tay.
– Ngươi biết tên thật của kẻ ác độc đó, – ông đáp, – nhưng ta chọn gọi hắn là Fulke vì ta đã hứa với hắn là sẽ không kể câu chuyện về sự độc ác của hắn sao cho bất cứ ai có thể đoán ra được. Ta đã thay đổi toàn bộ tên gọi trong câu chuyện của mình. Con cháu của hắn có lẽ vẫn còn sống đến tận bây giờ.
– Đúng vậy... quả thật là vậy, – Puck mỉm cười dịu dàng. – Giữ trọn lời hứa chính là phẩm chất hiệp sĩ – ngay cả khi đã qua hàng ngàn năm.
Ngài Richard hơi cúi đầu và tiếp tục câu chuyện: –
– “Móng ngựa vàng trên nền đen ư?” De Aquila nói. “Ta nghe nói Fulke đã gia nhập phe Nam tước, nhưng nếu điều này là sự thật thì nhà vua của chúng ta hẳn phải nắm thế thượng phong. Không sao cả, người nhà Fulke ai nấy đều trung thành. Dù sao đi nữa, ta cũng không nên để gã đó ra về tay không.”
– “Hắn đã được ăn uống,” Jehan đáp. “Gilbert Thư lại đã mang thức ăn và rượu từ dưới bếp lên cho hắn. Hắn ăn ở bàn của Gilbert.”
Gilbert này là một viên thư lại đến từ Tu viện Battle, người chịu trách nhiệm ghi chép sổ sách cho thái ấp Pevensey. Hắn cao gầy, da tái mét, và luôn mang theo thứ chuỗi hạt kiểu mới dùng để lần hạt cầu kinh. Đó là những hạt quả hạch hoặc hạt cây lớn màu nâu, lúc hắn đi lại, chúng va lách cách vào chiếc hộp đựng bút và bình mực đeo bên thắt lưng. Chỗ ngồi của hắn là ngay góc lò sưởi lớn. Đó cũng là bàn làm việc sổ sách của hắn, và là nơi hắn nằm ngủ qua đêm. Hắn rất sợ bầy chó săn trong Đại sảnh cứ hay đánh hơi tìm xương hoặc đến ngủ trên đống tro ấm, và hắn thường dùng chuỗi hạt quất vào chúng – hệt như đàn bà vậy. Khi De Aquila ngự ở Đại sảnh để phân xử công lý, thu tiền phạt, hay ban phát đất đai, Gilbert sẽ ghi chép lại những điều đó vào sổ bộ của thái ấp. Nhưng việc cho khách ăn uống, hay để họ rời đi mà không có sự hay biết của lãnh chúa, hoàn toàn không phải là phận sự của hắn.
De Aquila cất lời sau khi Jehan đã đi xuống cầu thang: “Hugh, ngươi đã bao giờ nói với tay Gilbert của ta rằng ngươi biết đọc chữ viết tay tiếng Latinh chưa?”
– “Chưa,” Hugh đáp. “Hắn chẳng phải bạn gì của ta, mà cũng chẳng ưa con chó Odo của ta đâu.”
– “Không sao,” De Aquila bảo. “Đừng bao giờ để hắn biết ngươi có thể phân biệt được mặt chữ này với mặt chữ khác, và” – đoạn ông lấy vỏ kiếm thọc vào mạn sườn chúng tôi – “cả hai đứa hãy canh chừng hắn. Ta nghe nói ở châu Phi có quỷ dữ, nhưng thề có các Thánh thần, ở Pevensey còn có những con quỷ lớn hơn nhiều!” Và đó là tất cả những gì ông chịu nói.
Chuyện xảy ra là ít lâu sau đó, một tên lính người Norman muốn kết hôn với một cô gái người Saxon thuộc thái ấp, và Gilbert (chúng tôi đã canh chừng hắn rất kỹ kể từ sau lời dặn của De Aquila) đâm ra hoài nghi không biết dòng họ của cô gái là tự do hay nô lệ. Vì De Aquila sẽ ban cho họ một mảnh đất tốt nếu cô gái là người tự do, nên vụ việc được đưa ra xét xử trước Đại sảnh dưới sự chủ trì của De Aquila. Trước tiên cha cô gái lên tiếng; rồi đến mẹ cô; sau đó tất cả cùng nói một lúc cho đến khi đại sảnh vang dội tiếng la ó và bầy chó săn tru lên. De Aquila giơ hai tay ra hiệu. “Hãy ghi tên nàng vào sổ là người tự do,” ông gọi lớn với Gilbert đang ngồi cạnh lò sưởi. “Nhân danh Chúa, hãy ghi nàng là tự do trước khi nàng làm ta điếc tai luôn đi! Phải, đúng vậy,” ông nói với cô gái đang quỳ sụp dưới chân mình; “ngươi là em gái của Cerdic, và là họ hàng gần của Nữ công tước xứ Mercia, nếu ngươi chịu giữ miệng. Năm mươi năm nữa sẽ chẳng còn người Norman hay Saxon nào hết, mà tất cả đều là người Anh,” ông nói, “và chính những con người này mới là kẻ gánh vác công việc của chúng ta!” Ông vỗ vai tên lính – kẻ là cháu gọi Jehan bằng bác – rồi hôn cô gái, và dùng chân khua khua đống cỏ tranh trên sàn để ra hiệu rằng mọi việc đã xong xuôi. (Đại sảnh lúc nào cũng lạnh cắt da cắt thịt.) Ta đứng ngay bên cạnh ông; còn Hugh thì đứng phía sau Gilbert ở khu lò sưởi, vờ như đang chơi đùa với con chó khôn ngoan mà xù xì Odo. Hắn ra hiệu cho De Aquila, và De Aquila liền bảo Gilbert hãy đo đạc mảnh đất mới cho đôi uyên ương. Ngay lập tức, gã Gilbert của chúng ta chạy xồng xộc ra giữa chàng trai và cô gái, chuỗi hạt bên hông va lách cách, và khi Đại sảnh đã trống không, ba chúng tôi ngồi quây quần bên đống lửa.
Hugh cúi người sát xuống những phiến đá lò sưởi và nói: “Ta thấy viên đá này dịch chuyển dưới chân Gilbert khi con Odo ngửi ngửi nó. Nhìn này!” De Aquila dùng mũi kiếm bới đống tro; phiến đá bật lên; bên dưới là một tờ da cừu được gấp lại, và dòng chữ đề ở trên cùng là: “Những lời nói chống lại Nhà vua của Lãnh chúa Pevensey – phần hai.”
Trong đó ghi lại tường tận (Hugh đọc cho chúng tôi nghe bằng giọng thì thầm) mọi lời trêu chọc mà De Aquila từng dành cho chúng tôi khi nhắc đến Nhà vua; mỗi lần ông gọi với ra từ cửa sổ châu ngục, và mỗi lần ông nói về những gì ông sẽ làm nếu ông là Vua nước Anh. Phải, từng ngày từng ngày một, những lời ăn tiếng nói thường ngày của ông – thứ mà ông chẳng bao giờ tiếc lời – đều bị Gilbert ghi chép lại, bị bóp méo và xuyên tạc khỏi ý nghĩa thực sự của chúng, nhưng lại vô cùng xảo quyệt đến mức bất cứ ai quen biết De Aquila cũng không thể chối cãi rằng quả thực ông đã thốt ra những lời đó trong một hoàn cảnh nào đó. Các cháu hiểu chứ?
Dan và Una cùng gật đầu.
– Vâng ạ, – Una nghiêm nghị nói. – Vấn đề không hẳn là những gì ngài nói. Mà là ý nghĩa đằng sau những lời đó cơ. Giống như việc gọi Dan là con thú nhưng chỉ để đùa vui vậy. Chỉ có điều người lớn thì không phải lúc nào cũng hiểu được.
– “Hắn đã làm việc này ngày qua ngày ngay trước mắt chúng ta ư?” De Aquila thốt lên.
– “Không, là giờ qua giờ,” Hugh đáp. “Khi De Aquila vừa mới nói về người Saxon và người Norman ở trong đại sảnh lúc nãy, ta đã thấy Gilbert viết lên một tấm da cừu để cạnh sổ bộ của thái ấp rằng De Aquila bảo chẳng mấy chốc sẽ chẳng còn tên Norman nào ở lại nước Anh nếu lính trướng của ông hoàn thành tốt nhiệm vụ.”
– “Thề có xương cốt các Thánh!” De Aquila kêu lên. “Danh dự hay gươm giáo thì có ích gì trước ngòi bút chứ? Gilbert đã giấu bản thảo đó ở đâu? Hắn sẽ phải nuốt nó vào bụng.”
– “Ngay trong ngực áo khi hắn chạy ra ngoài,” Hugh nói. “Chính điều đó đã khiến ta chú ý xem hắn cất giấu những tài liệu hoàn chỉnh ở đâu. Khi con Odo cào cào vào phiến đá này, ta thấy sắc mặt hắn biến đổi. Thế nên ta mới chắc chắn.”
– “Hắn rất gan dạ,” De Aquila nhận xét. “Phải công nhận điều đó. Theo cách của riêng hắn, tên Gilbert của ta quả thực rất gan dạ.”
– “Quá gan dạ là đằng khác,” Hugh nói. “Nghe đoạn này đây,” và hắn đọc: “Vào ngày lễ thánh Agatha, Lãnh chúa Pevensey nằm nghỉ trên căn phòng phía trên của mình, mặc chiếc áo choàng lông cừu thứ hai lót vải thỏ lộn trái……”
– “Mặc xác hắn! Hắn tưởng hắn là thợ may của ta chắc!” De Aquila làu bàu khiến Hugh và ta phải phì cười.
– “...lót vải thỏ, trông thấy sương mù bao trùm đầm lầy, liền đánh thức Ngài Richard Dalyngridge, kẻ chuyên uống rượu cùng nàn” (đến đây chúng cười vào mặt ta) “và cất lời: ‘Nghé cổ ra mà nhìn đi, cáo già ạ, vì Chúa đang đứng về phía Công tước xứ Normandy đấy.’”
– “Ta nói thế thật đấy. Hôm đó sương mù đen đặc. Robert hoàn toàn có thể đổ bộ mười ngàn quân mà chúng ta chẳng hề hay biết gì. Thế hắn có kể chuyện chúng ta phải phi ngựa tuần tra đầm lầy suốt cả ngày, và chuyện ta suýt chết ngạt trong bãi lầy cát lún, rồi ho như một con cừu cái mắc bệnh suốt mười ngày sau đó không?” De Aquila cáu kỉnh hỏi.
– “Không,” Hugh đáp. “Nhưng ở đây có cả lời cầu xin của chính Gilbert gửi lên chủ nhân của hắn là Fulke.”
– “À,” De Aquila kêu lên. “Ta thừa biết đó là Fulke mà. Giá cái đầu của ta đáng giá bao nhiêu nhỉ?”
– “Gilbert cầu xin rằng khi Lãnh chúa Pevensey bị tước đoạt đất đai dựa trên những bằng chứng mà Gilbert đã vất vả, sợ hãi thu thập được……”
– “Vất vả và sợ hãi là một từ rất chính xác,” De Aquila nói, má hóp lại. “Nhưng ngòi bút mới lợi hại làm sao! Ta cũng phải học cách dùng nó mới được.”
– “Hắn cầu xin Fulke cất nhắc hắn từ chức vụ hiện tại lên cái chức vụ cao quý trong Giáo hội mà Fulke từng hứa. Và sợ Fulke quên mất, hắn còn ghi chú ở bên dưới: ‘Xin cho làm Thư khố trưởng tu viện Battle.’”
Nghe đến đây, De Aquila huýt sáo một tiếng. “Một kẻ dám mưu phản chống lại một vị chúa tể thì cũng có thể mưu phản chống lại kẻ khác. Khi ta bị tước đoạt đất đai, Fulke sẽ tước đi cái đầu ngốc nghếch của tên Gilbert này cho mà xem. Dù sao thì tu viện Battle cũng đang cần một vị Thư khố trưởng mới. Người ta bảo rằng Viện phụ Henry chẳng quản lý khuôn phép gì ở đó cả.”
– “Cứ để vị Viện phụ chờ đấy đã,” Hugh nói. “Chính cái đầu và đất đai của chúng ta mới là thứ đang gặp nguy hiểm. Tấm da cừu này là phần thứ hai của câu chuyện. Phần thứ nhất đã được gửi đến chỗ Fulke, và qua đó lọt vào tay Nhà vua, kẻ sẽ coi chúng ta là những kẻ phản quốc.”
– “Chắc chắn rồi,” De Aquila nói. “Người của Fulke đã lấy đi phần thứ nhất vào tối hôm đó khi Gilbert cho hắn ăn, và Nhà vua của chúng ta hiện đang bị bao vây bởi người em trai cùng bọn Nam tước (cũng chẳng trách được!) đến mức ngài đã phát điên vì sự hoài nghi. Fulke nắm được tai ngọc của ngài và liên tục rót nọc độc vào đó. Chẳng mấy chốc Nhà vua sẽ ban đất đai của ta và của anh cho hắn. Chuyện này xưa như diễm rồi,” đoạn ông ngả người ra sau ngáp dài một tiếng.
– “Và ngươi sẽ đầu hàng Pevensey mà không nói một lời hay đánh một trận nào sao?” Hugh hỏi. “Nếu vậy chúng ta, những người Saxon, sẽ tự chiến đấu chống lại vị Vua của các ngươi đấy. Ta sẽ về cảnh báo cháu ta ở Dallington. Hãy đưa cho ta một con ngựa!”
– “Cho ngươi một món đồ chơi lắc róc rách thì có,” De Aquila đáp. “Hãy nhét tấm da cừu lại chỗ cũ và lấp tro lên đi. Nếu Fulke được ban cho Pevensey của ta – nơi là cánh cổng của nước Anh – hắn sẽ làm gì với nó? Bản chất hắn là người Norman, và trái tim hắn đặt ở Normandy, nơi hắn có thể tàn sát nông dân tùy thích. Hắn sẽ mở toang cánh cổng nước Anh cho tên Robert lờ đờ của chúng ta, hệt như Odo và Mortain từng cố làm, và khi đó sẽ lại có thêm một cuộc đổ bộ và một trận Santlache nữa. Chính vì thế, ta không thể từ bỏ Pevensey.”
– “Hay lắm,” cả hai chúng tôi đồng thanh.
– “À, nhưng hãy chờ đã! Nếu Nhà vua, dựa vào bằng chứng của Gilbert, đâm ra hoài nghi ta, ngài sẽ phái quân đến đánh ta ở đây, và trong lúc chúng ta chiến đấu, cánh cổng của nước Anh sẽ bị bỏ mặc không ai canh gác. Kẻ nào sẽ là kẻ đầu tiên lọt qua đó? Chính là Robert xứ Normandy chứ ai. Vì thế, ta không thể chiến đấu chống lại Nhà vua của mình.” Ông ôm lấy thanh kiếm – động tác quen thuộc của ông thế đấy.
– “Nói rồi lại nuốt lời, đúng là giọng điệu của người Norman,” Hugh nói. “Thế còn các thái ấp của chúng ta thì sao?”
– “Ta không suy nghĩ cho bản thân mình,” De Aquila nói, “cũng chẳng nghĩ cho Nhà vua, hay cho đất đai của các anh. Ta suy nghĩ cho nước Anh – nơi mà chẳng có lấy một vị vua hay tên nam tước nào thèm bận tâm đến. Ta không phải người Norman, hỡi Ngài Richard, cũng chẳng phải người Saxon, hỡi Ngài Hugh. Ta là người Anh.”
– “Dù là Saxon, Norman hay người Anh đi nữa,” Hugh bảo, “tính mạng chúng tôi vẫn thuộc về ngài, dù ván cờ này có ngã ngũ thế nào đi nữa. Khi nào thì chúng ta treo cổ tên Gilbert đây?”
– “Không bao giờ,” De Aquila đáp. “Ai mà biết được, có khi hắn lại sắp được làm Thư khố trưởng của Battle không chừng, bởi công bằng mà nói, hắn là một tay viết lách cừ khôi. Người chết thì không thể làm nhân chứng câm được. Cứ chờ đã.”
– “Nhưng Nhà vua có thể giao Pevensey cho Fulke. Và các thái ấp của chúng ta cũng sẽ mất theo,” tôi nói. “Chúng ta có nên nói cho các con mình biết không?”
– “Không. Nhà vua sẽ không dại gì chọc tổ tò vò ở miền Nam cho đến khi ngài đã xông khói đuổi được bầy ong ở miền Bắc. Ngài có thể coi ta là kẻ phản quốc; nhưng ít nhất ngài cũng thấy rằng ta không chiến đấu chống lại ngài, và mỗi ngày ta nằm yên bất động chính là ngài kiếm thêm được chừng ấy lợi ích trong lúc đang chiến đấu với bọn nam tước. Nếu ngài khôn ngoan, ngài sẽ đợi cho đến khi cuộc chiến đó chấm dứt rồi mới gây thù chuốc oán với những kẻ thù mới. Nhưng ta nghĩ Fulke sẽ xúi giục ngài triệu tập ta, và nếu ta không tuân lệnh triệu tập đó, trong tâm trí Henry, đó sẽ là bằng chứng không thể chối cãi về tội phản quốc của ta. Thế nhưng những lời đồn thổi vớ vẩn như thứ Gilbert gửi đi hoàn toàn chẳng có giá trị chứng minh gì vào thời buổi này đâu. Bọn Nam tước chúng ta đều theo Giáo hội, và giống như Anselm, chúng ta muốn nói gì thì nói. Nào, chúng ta hãy cứ tiếp tục công việc hằng ngày của mình và đừng hé răng nửa lời với Gilbert.”
– “Thế hóa ra chúng ta chẳng làm gì cả sao?” Hugh hỏi.
– “Chúng ta chờ đợi,” De Aquila nói. “Ta đã già, nhưng ta vẫn thấy đó là công việc cay đắng nhất trên đời.”
– Và quả thực chúng tôi thấy đúng là như vậy, nhưng cuối cùng thì De Aquila đã đúng.
Vào một ngày muộn hơn trong năm, những tên lính trang bị vũ khí đầy đủ phi ngựa qua ngọn đồi, cờ hiệu Móng ngựa Vàng bay phấp phới sau chiến kỳ của Nhà vua. De Aquila đứng bên cửa sổ căn phòng của chúng tôi cất tiếng: “Ta đã bảo mà đúng không? Kìa, chính Fulke đang đến để thám thính những vùng đất mới mà Nhà vua đã hứa ban cho hắn nếu hắn mang được bằng chứng về tội phản quốc của ta tới.”
– “Làm sao ngài biết được?” Hugh hỏi.
– “Bởi vì đó chính xác là những gì ta sẽ làm nếu ta là Fulke, chỉ có điều ta sẽ mang theo nhiều quân hơn. Đặt cược con ngựa tía của ta lấy đôi giày cũ của anh đấy,” ông nói, “Fulke mang theo Lệnh triệu tập của Nhà vua bắt ta rời khỏi Pevensey để tham gia chiến dịch.” Ông hóp má lại và gõ nhịp lên mép trục giếng, nơi tiếng nước vang lên rỗng tuếch.
– “Chúng ta có nên đi không?” tôi hỏi.
– “Đi ư? Vào thời điểm này trong năm á? Đúng là điên rồ hết chỗ nói,” ông đáp. “Lôi ta khỏi Pevensey để bôn ba qua những bụi dương xỉ và khu rừng, rồi chỉ ba ngày sau, những chiếc thuyền của Robert sẽ nằm phơi mình trên lớp bùn Pevensey cùng với mười ngàn quân! Ai sẽ ngăn chúng lại đây – Fulke phăng chắc?”
Tiếng kèn vang lên bên ngoài, và chẳng mấy chốc Fulke hô lớn Lệnh triệu tập của Nhà vua ngay trước cánh cổng lớn, đòi De Aquila cùng toàn bộ binh lính và ngựa chiến phải hội quân với đại bản doanh của nhà vua tại Salisbury.
– “Ta đã bảo các ngươi thế nào nào?” De Aquila nói. “Có tới hai mươi vị Nam tước từ đây đến Salisbury có thể phục vụ đất đai chiến trận cho Vua Henry một cách đắc lực, thế mà ngài lại bị tên Fulke xúi giục để cử người xuống phương nam gọi ta – chính ta! – rời khỏi Cánh cổng của nước Anh, trong khi kẻ thù đang lảng vảng chực chờ đập nát nó. Hãy bảo lính của Fulke ra nằm ở cái chuồng bò lớn phía nam,” ông dặn. “Cho chúng uống rượu, và khi Fulke ăn xong, chúng ta sẽ uống rượu trong phòng của ta. Đại sảnh lạnh lẽo lắm, không hợp cho những bộ xương già cỗi đâu.”
Ngay khi vừa xuống ngựa, Fulke liền đi vào nhà nguyện cùng Gilbert để tạ ơn vì chuyến đi bình an vô sự, và khi hắn ăn xong – hắn là một kẻ béo mập, cứ đảo mắt thèm thuồng nhìn những con chim oanh nướng vùng Sussex thơm phức của chúng tôi – chúng tôi dẫn hắn lên căn phòng nhỏ ở tầng trên, nơi Gilbert đã mang theo sổ bộ của thái ấp chờ sẵn từ trước. Ta nhớ khi Fulke nghe tiếng thủy triều thổi và rít trong lòng giếng, hắn giật lùi lại, gót đôi giày cưỡi ngựa mũi nhọn quặp xuống mắc vào đám cỏ tranh khiến hắn vấp ngã, đến nỗi Jehan đứng ngay sau hắn thuận tay đập luôn đầu hắn vào tường.
– Các ngài biết trước là chuyện đó sẽ xảy ra à? – Dan hỏi.
– Chắc chắn rồi, – Ngài Richard mỉm cười ngọt ngào đáp. – Ta đặt chân lên thanh kiếm của hắn và giật phăng con dao găm ra, còn hắn thì hoa mắt chóng mặt chẳng biết trời trăng mây nước gì trong một lúc lâu. Hắn nằm đó đảo mắt liên hồi, miệng sùi bọt mép, và Jehan trói hắn lại như trói một con bê. Hắn mặc thứ áo giáp kiểu mới mà chúng ta gọi là giáp vảy thằn lằn. Không phải những vòng xích đan như chiếc áo giáp lưới của ta ở đây đâu” – Ngài Richard vỗ vỗ vào ngực mình – “mà là những miếng thép chống dao găm nhỏ xíu xếp chồng lên nhau trên nền da dày. Chúng ta lột phăng nó ra (chẳng việc gì phải làm hỏng một bộ giáp tốt bằng cách ngâm nước), và ngay ở phần cổ áo, De Aquila tìm thấy chính tấm da cừu gấp lại mà chúng ta từng nhét giấu dưới phiến đá lò sưởi.
Thấy vậy, Gilbert định chuồn thẳng ra ngoài. Ta đặt tay lên vai hắn. Thế là đủ. Hắn bắt đầu run lẩy bẩy và lầm rầm cầu nguyện với chuỗi hạt.
– “Gilbert,” De Aquila nói, “ở đây có thêm nhiều lời ăn tiếng nói và việc làm đáng chú ý nữa của Lãnh chúa Pevensey để ngươi chép lại đây. Hãy lấy hộp bút và bình mực ra đi, Gilbert. Đâu phải ai cũng có cơ hội làm Thư khố trưởng của Battle đâu chứ.”
Fulke nằm dưới sàn cất giọng rít lên: “Chúng mày đã dám trói sứ giả của Nhà vua. Pevensey sẽ bị thiêu rụi vì chuyện này cho mà xem!”
– “Có thể lắm. Ta từng chứng kiến cảnh nó bị vây hãm một lần rồi,” De Aquila điềm nhiên đáp, “nhưng cứ vững tâm lên, hỡi Fulke. Ta hứa với ngươi rằng ngươi sẽ được treo cổ ngay giữa ngọn lửa tàn của cuộc vây hãm đó, nếu ta phải chia sẻ cả ổ bánh mì cuối cùng của mình với ngươi; và điều đó còn tử tế hơn khối việc con Odo từng làm khi chúng ta bỏ đói nó và tên Mortain.”
Bấy giờ Fulke mớiồmm ngồi dậy, đưa đôi mắt láo liên đầy mưu mô nhìn De Aquila một hồi lâu.
– “Thề có các Thánh thần,” hắn nói, “sao ngay từ đầu ngươi không nói là ngươi đứng về phía Công tước đi?”
– “Ta đứng về phe nào cơ chứ?” De Aquila hỏi.
Fulke bật cười và bảo: “Chẳng có kẻ nào phụng sự Vua Henry mà dám làm thế này với sứ giả của ngài ấy cả. Ngươi đã đầu quân cho Công tước từ bao giờ thế? Hãy để ta đứng dậy rồi chúng ta có thể cùng nhau dàn xếp ổn thỏa.” Hắn mỉm cười, cúi đầu ra hiệu và nháy mắt liên tục.
– “Ừ, chúng ta sẽ dàn xếp ổn thỏa,” De Aquila nói. Ông gật đầu ra hiệu với ta, và thế là Jehan cùng ta xốc Fulke dậy – hắn là một gã nặng xác – rồi thả hắn xuống giếng bằng một sợi dây thừng, không phải để đứng lên số vàng của chúng ta, mà treo lơ lửng phần vai ở lưng chừng phía trên. Lúc đó đang là lúc nước triều rút, và nước ngập đến đầu gối hắn. Hắn không nói gì, chỉ hơi run lẩy bẩy.
Đột nhiên Jehan dùng chuôi dao găm còn nằm trong vỏ đập phắt xuống cổ tay Gilbert, quát: “Dừng lại!” Hắn bảo. “Nó đang nuốt chuỗi hạt kìa.”
– “Chắc là độc dược rồi,” De Aquila thản nhiên nói. “Thứ đó rất hợp với những kẻ biết quá nhiều. Ta đã mang nó suốt ba mươi năm nay rồi. Đưa đây cho ta!”
Bấy giờ Gilbert bắt đầu khóc lóc và tru tréo. De Aquila lần giở chuỗi hạt qua từng ngón tay. Hạt cuối cùng – ta đã nói chúng là những hạt quả hạch lớn – tách làm đôi ở chiếc chốt ghim, và bên trong có giấu một mảnh da cừu gấp nhỏ. Trên đó viết rằng: “Lão Chó Già đang đi đến Salisbury để chịu đòn. Ta đã chiếm được Chuồng của lão. Hãy đến nhanh lên.”
– “Thứ này còn độc hại hơn cả thuốc độc,” De Aquila nói bằng giọng cực kỳ dịu dàng, má hóp lại. Ngay lập tức Gilbert lăn ra quằn quại trên đám cỏ tranh, khai sạch tất cả những gì hắn biết. Bức thư, đúng như chúng ta đoán, là từ Fulke gửi cho Công tước (và đó chẳng phải là bức thư đầu tiên qua lại giữa bọn chúng); Fulke đã đưa nó cho Gilbert ở nhà nguyện, và Gilbert tính toán sẽ mang nó vào sáng hôm sau tới một chiếc thuyền đánh cá đậu ở cầu tàu chuyên chở hàng lậu giữa Pevensey và bờ biển nước Pháp. Gilbert là một kẻ phản trắc, nhưng hắn vẫn kịp chen vào giữa những cơn run rẩy lẩy bẩy của mình để thề thốt rằng người chủ thuyền hoàn toàn không hay biết gì về chuyện này.
– “Hắn từng mắng ta là quân đầu trọc,” Gilbert thổ lộ, “và hắn còn ném ruột cá thu vào người ta; nhưng dẫu vậy, hắn không phải là kẻ phản quốc.”
– “Ta không cho phép bất cứ tên thư lại nào của ta bị ngược đãi hay lăng mạ cả,” De Aquila nói. “Gã thủy thủ đó sẽ phải chịu trói vào cột buồm của chính hắn mà ăn đòn. Trước tiên ngươi hãy viết một bức thư, chính ngươi sẽ cầm nó cùng với lệnh trừng phạt ra bến thuyền vào ngày mai.”
Nghe đến đây, Gilbert suýt thì quỳ xuống hôn tay De Aquila – hắn vốn chẳng mảy may hy vọng được sống đến sáng hôm sau – và khi bớt run lẩy bẩy hơn, hắn viết một bức thư giả mạo từ Fulke gửi cho Công tước, nội dung rằng cái Chuồng – ám chỉ Pevensey – đã được đóng chặt, và lão Chó Già (tức là De Aquila) đang ngồi lù lù bên ngoài, hơn nữa mọi chuyện đã bị bại lộ hoàn toàn.
– “Cứ viết cho bất kỳ kẻ nào rằng mọi chuyện đã bại lộ đi,” De Aquila nói, “và ngay cả Giáo hoàng cũng sẽ phải ngủ không yên giấc đâu. Phải không Jehan? Nếu có ai đến bảo ngươi rằng mọi việc đã lộ tẩy rồi, ngươi sẽ làm gì?”
– “Ta sẽ chuồn thẳng,” Jehan đáp. “Biết đâu lại là thật.”
– “Nói hay lắm,” De Aquila cất lời. “Hãy viết đi Gilbert, rằng bá tước vĩ đại Montgomery đã giảng hòa với Nhà vua rồi, và rằng tên D’Arcy đáng ghét kia đã bị treo cổ ngược lên trời. Chúng ta phải cho Robert một liều thuốc nặng để mà nhai ngấu nghiến chứ. Viết thêm rằng chính Fulke cũng đang lâm trọng bệnh vì chứng phù thũng nữa.”
– “Không đời nào!” Fulke gào lên từ dưới lòng giếng. “Hãy dìm chết ta quách đi, đừng có đem ta ra làm trò cười chứ.”
– “Trò cười ư? Ta á?” De Aquila thản nhiên. “Ta chẳng qua chỉ đang dùng ngòi bút để chiến đấu cho mạng sống và đất đai của mình, hệt như ngươi đã chỉ cho ta thấy đấy thôi, Fulke.”
Nghe vậy, Fulke rên rỉ, bởi hắn đang rét buốt, và cất giọng: “Để ta thú nhận.”
– “Thế mới gọi là tình làng nghĩa xóm chứ,” De Aquila vừa nói vừa nhoài người qua miệng giếng. “Ngươi đã đọc những lời ăn tiếng nói của ta – hay ít ra là phần đầu của chúng – và giờ ngươi muốn báo đáp ta bằng chính những việc làm lời nói của ngươi đấy ư. Hãy cầm hộp bút và mực lên, Gilbert. Đây là công việc sẽ chẳng làm ngươi thấy chán ngấy đâu.”
– “Hãy để lính của ta đi an toàn không tổn hại, ta sẽ khai nhận toàn bộ tội mưu phản chống lại Nhà vua,” Fulke thỏa thuận.
– “Nào, sao tự dưng hắn lại đâm ra thương xót binh lính của mình thế nhỉ?” Hugh quay sang hỏi ta; bởi Fulke vốn có tiếng là kẻ tàn nhẫn với thuộc hạ. Cướp bóc thì hắn cho, chứ lòng trắc ẩn thì dứt khoát không.
– “Té! Té!” De Aquila chép miệng. “Tội phản quốc của ngươi đã bị Gilbert khai sạch từ đời tám hoánh nào rồi. Chừng đó đủ để treo cổ cả Montgomery chứ chẳng đùa.”
– “Không; nhưng hãy tha cho lính của ta,” Fulke nài nỉ; và chúng tôi nghe thấy tiếng hắn quẫy đạp nước bì bõm như con cá trong ao, bởi nước triều đang dâng lên cao.
– “Mọi việc đều có lúc của nó,” De Aquila nói. “Đêm còn dài; rượu còn ngon; và chúng ta chỉ đang cần nghe một câu chuyện vui thôi. Hãy bắt đầu kể câu chuyện cuộc đời ngươi từ hồi còn là một tên nhóc ở Tours đi. Kẻo không kịp đấy!”
– “Các người đang sỉ nhục ta đến tận xương tủy đấy,” Fulke rên rỉ.
– “Thế thì ta đã làm được điều mà cả Vua lẫn Công tước đều chưa từng làm,” De Aquila đáp. “Nào, bắt đầu đi, và đừng bỏ sót bất cứ chi tiết nào.”
– “Hãy đuổi tên thư lại của ngươi đi đã,” Fulke đòi hỏi.
– “Chuyện đó thì ta có thể,” De Aquila nói. “Nhưng hãy nhớ rằng, ta giống như vị vua Đan Mạch vậy; ta không thể ra lệnh cho thủy triều ngừng dâng được đâu.”
– “Nó sẽ dâng lên trong bao lâu nữa?” Fulke hốt hoảng hỏi và lại quẫy nước bì bõm.
– “Trong ba tiếng đồng hồ nữa,” De Aquila đáp. “Đủ thời gian để kể hết những việc thiện ngươi từng làm đấy. Bắt đầu đi, và Gilbert – ta nghe nói ngươi đôi khi hơi cẩu thả – đừng có bóp méo lời hắn thành ý nghĩa khác đấy nhé.”
Thế là – bị nỗi sợ hãi cái chết trong bóng tối bao trùm – Fulke bắt đầu cất tiếng kể; và Gilbert, dẫu chẳng biết số phận mình sẽ ra sao, cứ thế cắm cổ viết từng từ từng chữ. Ta từng nghe qua rất nhiều câu chuyện, nhưng chưa bao giờ được nghe thứ gì có thể sánh với câu chuyện về cuộc đời đen tối của Fulke, khi chính miệng hắn cất lên những âm thanh rỗng tuếch từ dưới đáy giếng sâu.
– Nó tệ lắm ạ? – Dan kinh ngạc hỏi.
– Ngoài sức tưởng tượng, – Ngài Richard đáp. – Dẫu vậy, trong đó vẫn có những tình tiết khiến ngay cả Gilbert cũng phải phì cười. Ba chúng tôi cười đến mức đau cả sọc sườn. Có đoạn hàm răng hắn run lập cập đến mức chúng tôi nghe không rõ, bèn cúi xuống chuyền cho hắn một chén rượu. Nhờ thế hắn ấm người lên và trôi chảy kể ra toàn bộ những mưu mẹo, sự độc ác, những hành vi phản trắc, tính gan lỳ tột độ (hắn cực kỳ gan lỳ khi cùng đường); những lần tháo chạy, lươn lẹo và giả mạo (hắn cũng hèn nhát đến mức khó tin); sự túng quẫn và mất sạch danh dự; nỗi tuyệt vọng khi đánh mất chúng, cùng những phương kế và trò thủ đoạn được tô vẽ khéo léo của mình. Phải, hắn phơi bày cái dải rách bẩn thỉu của cuộc đời hắn ra trước mặt chúng tôi, hệt như thể đó là một lá chiến kỳ kiêu hãnh nào vậy. Khi hắn dứt lời, ánh nến soi rõ mép nước triều đã dâng đến khóe miệng hắn, và hắn thở hồng hộc qua đường mũi.
Chúng tôi kéo hắn lên, dùng khăn kỳ cọ cho người hắn ấm lại; bọc hắn trong một chiếc áo choàng, dốc rượu cho uống, rồi cứ thế chống tay đứng nhìn hắn uống. Hắn run lẩy bẩy nhưng chẳng mảy mang chút hổ thẹn nào.
Đột nhiên chúng tôi nghe thấy tiếng Jehan động đậy ở lối cầu thang, nhưng một đứa trẻ đã lách qua người hắn và bước thẳng đến trước mặt chúng tôi, vạt cỏ tranh trên tóc còn dính đầy vẻ ngái ngủ. “Cha ơi! Cha ơi! Con mơ thấy phản tặc,” cậu bé kêu lên và lải nhải bằng giọng ngọng nghịu.
– “Chẳng có kẻ phản tặc nào ở đây cả,” Fulke bảo. “Đi đi,” và đứa trẻ quay người đi, lúc đó vẫn chưa hoàn toàn tỉnh ngủ, được Jehan dắt tay đưa ra Đại sảnh.
– “Con trai độc nhất của ngươi đấy ư!” De Aquila lên tiếng. “Sao ngươi lại dại dột mang đứa trẻ đến đây làm gì?”
– “Nó là người thừa kế của ta. Ta không dám tin tưởng giao nó cho anh trai mình,” Fulke đáp, và lúc này hắn mới thực sự cảm thấy hổ thẹn. De Aquila không nói gì, chỉ ngồi trầm ngâm xoay tròn chiếc chén rượu trong hai lòng bàn tay – thế đấy. Chẳng mấy chốc, Fulke chạm tay vào đầu gối ông.
– “Hãy để đứa bé trốn sang Normandy,” hắn van xin, “và muốn xử lý thế nào với ta tùy ý ngươi cũng được. Phải, cứ treo cổ ta vào ngày mai, với bức thư gửi cho Robert đeoòng cổ, nhưng hãy tha cho thằng bé đi.”
– “Hãy im lặng,” De Aquila nói. “Ta đang suy nghĩ cho nước Anh.”
Thế là chúng tôi chờ xem Lãnh chúa Pevensey sẽ định đoạt ra sao; còn mồ hôi trên trán Fulke thì túa ra như tắm.
Cuối cùng De Aquila cất lời: “Ta đã quá già để phán xét, hay để tin tưởng bất kỳ kẻ nào. Ta không thèm khát đất đai của ngươi như ngươi từng thèm khát đất đai của ta; và cho dù ngươi có tốt đẹp hơn hay tồi tệ hơn bất kỳ tên ăn cắp người Anjou nào khác đi nữa, đó là việc để Nhà vua của ngươi tự tìm hiểu lấy. Thế nên, hãy quay về với Nhà vua của ngươi đi, hỡi Fulke.”
– “Và ngươi sẽ không hé răng nửa lời về những chuyện đã xảy ra chứ?” Fulke hỏi.
– “Tại sao ta phải làm thế? Con trai ngươi sẽ ở lại với ta. Nếu Nhà vua lại triệu tập ta rời khỏi Pevensey – nơi ta có trách nhiệm trấn giữ chống lại kẻ thù của nước Anh; nếu Nhà vua phái quân đến đánh ta vì tội phản quốc; hoặc nếu ta nghe tin Nhà vua trong lúc nghỉ ngơi lại hoài nghi ta hay hai vị hiệp sĩ của ta, con trai ngươi sẽ bị treo cổ lủng lẳng ngay ngoài cửa sổ này đấy, Fulke.”
– Nhưng chuyện đó có liên quan gì đến con trai hắn đâu cơ chứ? – Una giật mình kêu lên.
– Làm sao chúng ta có thể treo cổ Fulke được cơ chứ? – Ngài Richard đáp. – Chúng ta cần hắn để cầu tình hòa giải với Nhà vua. Hắn sẵn sàng phản bội một nửa nước Anh vì đứa con trai của mình cơ mà. Về điều đó thì chúng ta hoàn toàn chắc chắn.
– Cháu không hiểu nổi nữa, – Una nói. – Nhưng cháu thấy cách đó cứ khủng khiếp thế nào ấy.
– Fulke thì không nghĩ vậy. Hắn vô cùng mãn nguyện là đằng khác.
– Gì cơ? Chỉ vì con trai hắn sắp bị giết á?
– Không. Mà bởi vì De Aquila đã chỉ cho hắn cách làm sao để cứu mạng đứa con trai cũng như giữ lại đất đai và tước vị của chính mình. “Ta sẽ làm,” hắn nói. “Ta thề là ta sẽ làm. Ta sẽ nói với Nhà vua rằng ngươi không phải kẻ phản quốc, mà là người xuất sắc, dũng cảm và hoàn hảo nhất trong số chúng ta. Phải, ta sẽ cứu ngươi.”
De Aquila vẫn đăm đăm nhìn xuống đáy chén, khua khua cặn rượu qua lại.
– “Ừ,” ông nói. “Nếu ta có con trai, có lẽ ta cũng sẽ cứu nó. Nhưng dù thế nào đi nữa, đừng có kể cho ta nghe cách ngươi sẽ thực hiện nó ra sao nhé.”
– “Không, không,” Fulke vừa nói vừa gật gật cái đầu hói một cách khôn ranh. “Đó là bí mật của ta. Nhưng hãy cứ yên tâm đi, hỡi De Aquila, không một sợi tóc trên đầu hay một sào đất nào của ngươi bị tước đoạt đâu,” và hắn mỉm cười hệt như một kẻ đang lên kế hoạch làm những việc thiện vĩ đại vậy.
– “Và từ nay về sau,” De Aquila bảo, “ta khuyên ngươi chỉ nên phục vụ một chúa tể – đừng thờ hai chủ nữa.”
– “Sao cơ?” Fulke hỏi. “Chẳng lẽ ta không thể tiếp tục công việc buôn bán làm ăn lương thiện giữa hai bên trong thời buổi loạn lạc này nữa sao?”
– “Hãy trung thành với Robert hoặc Nhà vua – nước Anh hoặc Normandy,” De Aquila nói. “Ta không quan tâm đó là bên nào, nhưng hãy đưa ra lựa chọn ngay tại đây và ngay lúc này.”
– “Vậy thì Nhà vua,” Fulke đáp, “bởi ta thấy ngài ấy được phục vụ chu đáo hơn Robert. Ta có cần phải thề không?”
– “Không cần,” De Aquila nói, và ông đặt tay lên những cuộn da cừu do Gilbert viết. “Đó sẽ là một phần trong hình phạt của tên Gilbert nhà ta khi phải chép lại câu chuyện thú vị về cuộc đời ngươi, cho đến khi chúng ta có được mười, hai mươi, hay thậm chí hàng trăm bản sao. Theo ngươi, Giám mục xứ Tours sẽ trả bao nhiêu con bò cho câu chuyện đó nhỉ? Hay anh trai ngươi? Hoặc các tu sĩ xứ Blois? Các ca sĩ rong sẽ biến nó thành những bài hát mà chính những nông nô người Saxon của ngươi sẽ nghêu ngao đằng sau những chiếc cày của chúng, và đám lính trướng khi phi ngựa qua các thị trấn Norman của ngươi cũng sẽ hát. Từ đây cho đến tận thành Rome, hỡi Fulke, người ta sẽ cười ngặt nghẽo về câu chuyện đó, và về cách mà Fulke đã kể nó khi treo lơ lửng dưới giếng như một con chó con bị chết đuối. Đó sẽ là hình phạt dành cho ngươi, nếu ta còn thấy ngươi giở trò hai mặt với Nhà vua thêm lần nào nữa. Trong lúc này, những cuộn da cừu sẽ ở lại đây cùng con trai ngươi. Ta sẽ trả nó về cho ngươi khi ngươi đã mang lại sự hòa bình giữa ta với Nhà vua. Còn những cuộn da cừu thì tuyệt đối không.”
Fulke giấu mặt vào hai tay và rên rỉ.
– “Thề có xương cốt các Thánh!” De Aquila cười lớn. “Ngòi bút cắt sâu thật đấy. Ta chưa bao giờ có thể moi được tiếng kêu rên rỉ đó từ ngươi bằng bất kỳ thanh kiếm nào đâu.”
– “Nhưng miễn là ta không làm ngươi nổi giận, câu chuyện của ta sẽ được giữ kín chứ?” Fulke hỏi.
– “Cứ cho là vậy đi. Điều đó làm ngươi yên tâm hơn chút nào chưa, hỡi Fulke?” De Aquila thản nhiên.
– “Ta còn sự an ủi nào khác mà ngươi để lại cho ta đâu cơ chứ?” hắn đáp, rồi đột ngột bật khóc nức nở hệt như một đứa trẻ, gục mặt xuống đầu gối.
– Tội nghiệp Fulke, – Una nói.
– Ta cũng thấy thương hại hắn, – Ngài Richard bảo.
– “Sau roi vọt thì phải có lúa mạch chứ,” De Aquila nói, rồi ném cho Fulke ba nén vàng mà ông đã lấy ra từ chiếc rương nhỏ bên cạnh giường.
– “Nếu ta sớm biết điều này,” Fulke vừa nói vừa thở hổn hển, “ta đã chẳng bao giờ giơ tay chống lại Pevensey. Chỉ vì thiếu vắng mấy thứ vàng chóe này mới khiến ta gặp nhiều xui xẻo trong các cuộc mưu sự đến vậy.”
Lúc đó trời đã rạng sáng, và người ta bắt đầu chuyển động ở Đại sảnh phía dưới. Chúng tôi sai người mang bộ giáp của Fulke đi cọ rửa, và khi hắn cưỡi ngựa ra về vào lúc ngọ dưới ngự kỳ của chính hắn và của Nhà vua, trông hắn vô cùng lộng lẫy và đường bệ. Hắn vuốt ve bộ râu dài, gọi con trai đến bên bàn đạp ngựa rồi cúi xuống hôn nó. De Aquila đồng hành cùng hắn tận vùng đất Cối xay Mới hướng ra phía đất liền. Cứ như thể cả đêm qua chỉ là một giấc mơ vậy.
– Thế nhưng hắn có làm cho nhà vua nguôi giận không ạ? – Dan hỏi. – Ý cháu là vụ các ngài không phải là phản tặc ấy ạ?
Ngài Richard mỉm cười. – Nhà vua không gửi thêm bất kỳ lệnh triệu tập thứ hai nào đến Pevensey nữa, ngài cũng chẳng hỏi lý do vì sao De Aquila không tuân lệnh lần đầu. Vâng, đó chính là công sức của Fulke. Ta không biết hắn đã làm cách nào, nhưng mọi việc được thực hiện vô cùng suôn sẻ và nhanh chóng.
– Thế các ngài không làm gì con trai hắn à? – Una hỏi.
– Thằng bé á? Ồ, nó là một tiểu quỷ thực sự. Nó dám tháo cả cửa các căn phòng ngủ trong lúc ở chỗ chúng tôi. Nó hát những bài tục tĩu học được trong các doanh trại của bọn Nam tước – đúng là đồ ngốc nghếch; nó xúi bầy chó săn cắn nhau trong đại sảnh; nó châm lửa đốt đám cỏ tranh với lý do là để... đuổi bọ chét; nó rút dao dăm dọa Jehan, để rồi bị lão ta tống cổ ném thẳng xuống cầu thang; và nó phi ngựa chà đạp qua cả những cánh đồng hoa màu lẫn đàn cừu. Nhưng sau khi chúng tôi cho nó vài trận nhừ đòn, rồi dẫn nó đi xem hươu xem nai, nó lại lững thững bám theo mấy ông già chúng tôi hệt như một con chó săn tò mò hiếu chiến, miệng gọi chúng tôi là “chú”. Cuối mùa hè, cha nó đến đón nó về, nhưng thằng bé chẳng có chút hứng thú nào muốn rời đi vì mải mê đi săn rái cá, thế nên nó tiếp tục ở lại cho đến tận mùa săn cáo. Ta tặng nó một cái móng chim mòng biển để mang lại may mắn khi bắn cung. Đúng là một tiểu quỷ trăm có một!
– Thế còn Gilbert thì sao ạ? – Dan hỏi.
– Thậm chí hắn còn chẳng bị ăn đòn nữa là. De Aquila bảo ông thà dùng một tên thư lại dẫu có xảo trá nhưng nắm rõ sổ bộ của thái ấp còn hơn là một kẻ ngốc dẫu trung thực nhưng lại phải dạy lại từ đầu mọi công việc. Hơn nữa, sau đêm hôm đó, ta nghĩ Gilbert vừa sợ vừa đem lòng kính trọng De Aquila. Ít nhất thì hắn cũng không chịu rời bỏ chúng tôi – ngay cả khi Vivian, viên Thư lại của Nhà vua, muốn cất nhắc hắn làm Thư khố trưởng của tu viện Battle. Một tên tiểu nhân xảo trá, nhưng theo cách riêng của hắn, lại vô cùng gan dạ.
– Thế rốt cuộc Robert có từng đổ bộ lên Pevensey lần nào nữa không ạ? – Dan hỏi tiếp.
– Chúng ta canh gác bờ biển quá ư cẩn mật trong lúc Henry đang bận chiến đấu với bọn Nam tước; và ba bốn năm sau, khi nước Anh đã hưởng thái bình, Henry vượt biển sang Normandy và cho người em trai của mình nếm mùi chiến trận ở Tenchebrai, qua đó trị dứt điểm cái thói thích gây hấn của Robert. Rất nhiều binh sĩ của Henry đã khởi hành từ Pevensey để tham gia chiến dịch đó. Ta nhớ Fulke cũng có mặt, và cả bốn chúng tôi lại cùng quây quần trong căn phòng nhỏ ấy một lần nữa, cùng nhau nâng chén cạn ly. De Aquila đã đúng. Người ta không nên vội vã phán xét bất kỳ ai. Fulke vẫn vui vẻ. Vâng, lúc nào cũng vui vẻ – dẫu có chút nghẹn ngào trong lồng ngực.
– Thế các ngài làm gì sau đó ạ? – Una hỏi.
– Chúng tôi cùng nhau ôn lại chuyện xưa. Đó là tất cả những gì con người có thể làm khi đã về già, cô bé ạ.
Tiếng chuông báo giờ uống trà vang lên thoang thoảng từ bên kia những đồng cỏ. Dan đang nằm ở phần mũi thuyền Golden Hind; còn Una ngồi ở đuôi thuyền, trên đùi mở cuốn thơ ca, đang đọc âm vang từ bài thơ “Giấc mơ của người nô lệ”: –
Lại giữa làn sương khói bàng bạc giấc mơ
Nàng thấy quê hương xứ sở.
– Em bắt đầu đọc từ lúc nào thế nhỉ? – Dan ngái ngủ hỏi.
Nằm trên thanh ghế giữa của chiếc thuyền, ngay cạnh chiếc nón chống nắng của Una, là một chiếc lá sồi, một chiếc lá tần bì và một chiếc lá táo gai, có lẽ đã rơi xuống từ những tán cây bên trên; và dòng suối nhỏ khúc khích chảy hệt như vừa nhìn thấy một trò đùa thú vị nào vậy.