Trời quá oi bức để chạy nhảy ngoài trời, thế nên Dan liền nhờ người bạn già Hobden của họ lấy chiếc xuồng nhỏ từ ao lên rồi thả xuống con lạch ở sát cuối khu vườn. Chiếc thuyền được sơn tên là Daisy, nhưng trong những cuộc thám hiểm, nó sẽ biến thành Golden Hind hay Long Serpent, hoặc một cái tên nào đó thích hợp tương tự thế. Dan khua khoắng và chèo chống bằng một chiếc sào móc (con lạch quá hẹp để dùng chèo thường), còn Una chống thuyền bằng một khúc sào nhảy sào. Khi gặp một khúc quá cạn (tàu Golden Hind ngấn nước tới tận ba inch), họ liền bước xuống và đẩy thuyền lướt qua lớp sỏi bằng dây kéo, rồi khi đến những bờ rậm rạp mọc vượt qua cả khu vườn, họ tự bám vào những cành cây thấp để kéo thuyền ngược dòng.
Hôm ấy, họ dự định đi tìm Mũi Bắc giống như ‘Othere, vị thuyền trưởng già nua’ trong tập thơ mà Una đã mang theo; nhưng vì trời quá nóng, họ bèn đổi lịch trình thành một chuyến thám hiểm ngược dòng Amazon và tìm về những thượng nguồn sông Nin. Ngay cả trên mặt nước được bóng râm che phủ, không khí vẫn oi ả và nặng nề với những làn hương ngái ngủ, trong khi ở phía ngoài, qua những khoảng trống giữa các tán cây, ánh nắng thiêu đốt đồng cỏ như lửa cháy. Chú bói cá đang ngủ gật trên cành cây canh gác, và mấy con chim hoét hầu như chẳng thèm nhọc công lặn hụp vào bụi cây bên cạnh. [trang 62] Những con chuồn chuồn chao lượn và va đập vào nhau là sinh vật duy nhất còn đang làm việc, ngoại trừ mấy con gà nước và một con bướm Đô đốc Đỏ lớn từ vùng nắng chói chang sà xuống để uống nước.
Khi đến Vũng Rái Cá, chiếc Golden Hindêm ái ghé vào một bãi cạn, và họ nằm dưới một tán lá xanh rậm rạp, ngắm nhìn dòng nước róc rách chảy qua các cửa xả lũ đổ xuống máng gạch phủ đầy rêu từ dòng suối của cối xay nước chảy vào con lạch. Một con cá hồi lớn – lũ trẻ quen mặt lắm chứ – nhô đầu và lưng lên đớp một con côn trùng bay là là qua khúc cua, trong khi thỉnh thoảng, dòng lạch lại dâng lên thêm một chút so với những hòn sỏi ướt, và họ quan sát hơi thở của gió luồn qua ngọn cây, chuyển động chậm chạp đầy rung động. Rồi những âm thanh nhỏ nhoi của dòng nước róc rách lại bắt đầu.
Giống như những chiếc bóng đang thì thầm với nhau phải không? Una nói. Con bé đã từ bỏ ý định đọc sách. Dan nằm rạp lên mũi thuyền, thả tay lướt trong dòng nước. Họ nghe thấy tiếng bước chân trên bãi sỏi vắt ngang nửa vũng nước và nhìn thấy Ngài Richard Dalyngridge đang đứng ngay trên đầu họ.
Chuyến hải trình của các em có nguy hiểm không? ngài hỏi, mỉm cười.
Thuyền bị cọ xát nhiều lắm ạ, thưa ngài, Dan nói. Mùa hè này nước cạn lắm ạ.
À, con lạch từng sâu và rộng hơn thế khi lũ trẻ nhà ta đóng vai hải tặc Đan Mạch. Các em là dân hải tặc phăng-ta-si à?
Ơ, không ạ. Bọn cháu bỏ làm hải tặc từ nhiều năm trước rồi ạ, Una giải thích. Bây giờ hầu như lúc nào bọn cháu cũng là nhà thám hiểm. Đi vòng quanh thế giới đấy ạ, ngài biết không.
Vòng tròn á? Ngài Richard nói. Ngài ngồi xuống chạc cây thoải mái của một gốc tần già bên bờ. Làm sao mà tròn được chứ?
Chẳng phải trong sách của ngài cũng có sao ạ? Dan gợi ý. Cậu nhóc vừa mới học địa lý ở bài học trước.
Ta không biết viết cũng chẳng biết đọc, ngài đáp. Em có biết đọc không, đứa trẻ?
Dạ có, Dan nói, trừ những từ dài quá cơ ạ.
Thật tuyệt vời! Hãy đọc cho ta nghe để ta tự mình thưởng thức xem nào.
Dan đỏ mặt, nhưng rồi cũng mở sách ra và bắt đầu – đọc lướt hơi nhanh một chút – phần ‘Người khám phá Mũi Bắc’.
Othere, vị thuyền trưởng già khôn,
Sống ở đảo Helgoland muôn đời,
Đem dâng Alfred, người ưa sự thật,
Chiếc ngà hải mã trắng như tuyết thật,
Tay phải ngài nâng niu ngắm nhìn.
Nhưng... nhưng... điều này ta biết! Đây là một khúc ca cổ! Ta đã từng nghe người ta hát bài này! Thật là một phép lạ, Ngài Richard cắt ngang. Khoan, đừng dừng lại! Ngài chồm người về phía trước, và bóng những chiếc lá trượt dài trên bộ áo giáp xích của ngài.
Ta cày cấy đất đai cùng ngựa tía,
Nhưng lòng dạ luống những buồn phiền,
Bởi những tráng sĩ đi biển niên niên,
Vẫn ghé thăm ta đôi phen dạo đó,
Kể chuyện sử thi đại dương muôn thuở.
Bàn tay ngài hạ xuống chuống thanh đại kiếm. Đây là sự thật, ngài kêu lên, vì chuyện ấy đã từng xảy ra với [trang 64]ta, và ngài vui sướng đập tay theo nhịp điệu của từng câu thơ.
“Rồi đến lúc mảnh đất này,” Othere thưa,
“Bỗng uốn cong về hướng nam đột ngột,
Ta xuôi theo bờ biển ngoằn ngoèo một nhịp,
Và mãi hướng nam tiến bước không ngơi,
Lạc vào biển vô danh muôn đời.”
Một vùng biển vô danh! ngài lặp lại. Ta cũng vậy – Hugh và ta cũng từng như thế.
Các ngài đã đi đâu ạ? Kể cho chúng cháu nghe đi, Una nói.
Đợi đã. Hãy để ta nghe hết đã nào. Thế là Dan tiếp tục đọc cho đến tận câu cuối cùng của bài thơ.
Hay lắm, vị hiệp sĩ nói. Đó chính là câu chuyện của Othere – y hệt như những gì ta từng nghe người ta hát trên những con tàu của người Dane. Không phải những từ ngữ dũng cảm y hệt như thế, nhưng cũng ná ná thế.
Ngài đã từng thám hiểm phương Bắc bao giờ chưa? Dan gấp sách lại.
Không. Cuộc phiêu lưu của ta là hướng Nam. Xa hơn về phương Nam so với bất kỳ ai từng đi tới, Hugh và ta đã cùng Witta và toán ngoại giáo của hắn xuôi về phương trời ấy. Ngài hất thanh kiếm dài về phía trước, tì cả hai tay lên đó; nhưng đôi mắt ngài lại nhìn đăm đăm ra xa tận đâu.
Cháu cứ nghĩ là ngài vẫn luôn sống ở đây chứ ạ, Una rụt rè nói.
Đúng vậy; khi Phu nhân Ælueva còn sống. Nhưng nàng đã qua đời. Nàng đã qua đời. Sau đó, khi con trai cả của ta đã trưởng thành, ta xin phép De Aquila cho nó được cai quản thái ấp để ta lên đường thực hiện một chuyến hành trình hay cuộc hành hương nào đó – cốt để quên đi. De Aquila, người mà vị vua William thứ Hai đã phong làm Tổng trấn Pevensey thay thế Bá tước Mortain, khi đó đã rất già, nhưng ngài vẫn cưỡi những con ngựa lông xám cao lớn của mình, và trên yên ngựa, ngài trông giống như một chú chim ưng trắng nhỏ bé. Khi Hugh, ở Dallington đằng kia, nghe được việc ta làm, hắn liền cho gọi đứa con trai thứ của ta đến – đứa mà vì chưa lập gia đình nên hắn vẫn luôn coi như con ruột của mình – và được sự cho phép của De Aquila, hắn giao thái ấp Dallington cho thằng bé cai quản cho đến khi ta trở về. Rồi Hugh cùng đi với ta.
Chuyện này xảy ra khi nào vậy ạ? Dan hỏi.
Chuyện đó thì ta có thể nhớ rõ đến từng ngày, bởi khi chúng ta cùng cưỡi ngựa với De Aquila qua Pevensey – ta đã nói ngài ấy là Lãnh chúa vùng Pevensey và vùng Tước ấp Đại bàng chưa nhỉ? – để tới con tàu Bordeaux chuyên chở rượu vang từ Pháp về cho ngài hàng năm, một người dân vùng đầm lầy đã chạy đến chỗ chúng tôi và la lớn rằng hắn vừa nhìn thấy một con dê đen khổng lồ đang chở trên lưng thi thể của Nhà vua, và rằng con dê ấy đã nói chuyện với hắn. Ngay vào ngày hôm đó, Nhà vua William Đỏ của chúng ta, con trai của vị Vua Trịnh phục, đã qua đời bởi một mũi tên bí mật khi đang đi săn trong một khu rừng. Đây là một điềm gở, De Aquila nói, lại xuất hiện ngay trước thềm của một cuộc hành trình. Nếu William Đỏ đã chết, ta có thể phải chiến đấu để giữ lấy đất đai của mình. Hãy chờ một chút.
Khi Phu nhân của ta đã qua đời, ta chẳng còn bận tâm đến những điềm báo hay dấu hiệu nữa, và Hugh cũng vậy. Chúng tôi lên chiếc tàu chở rượu đó để đi Bordeaux; nhưng gió bỗng lặng đi khi chúng tôi vẫn còn nằm trong tầm nhìn của Pevensey; một màn sương dày đặc bao trùm lấy chúng tôi, và chúng tôi cứ thế trôi dạt theo dòng nước dọc theo những vách đá về hướng tây. Đoàn thủy thủ của chúng tôi phần lớn là những thương gia đang trên đường trở lại Pháp, và tàu chở đầy len cùng với ba cặp chó săn lớn bị xích vào mạn tàu. Chủ nhân của chúng là một hiệp sĩ người Artois. Ta chưa bao giờ [trang 66]biết tên ngài ấy, nhưng trên khiên của ngài có vẽ những đồng tiền vàng trên nền đỏ, và ngài đi khập khiễng rất nhiều giống như ta, do một vết thương thuở trẻ trong trận vây hãm Mantes. Ngài từng phục vụ Công tước xứ Burgundy chống lại người Moor ở Tây Ban Nha, và đang trên đường quay lại chiến trường đó cùng bấy nhiêu con chó săn. Đêm đầu tiên ấy, ngài đã hát cho chúng tôi nghe những bài hát kỳ lạ của người Moor, và suýt nữa thì thuyết phục được chúng tôi đi cùng. Ta lúc bấy giờ đang đi hành hương để quên đi – thứ mà chẳng cuộc hành hương nào có thể mang lại. Ta nghĩ là mình đã đi rồi, nhưng...
Các em hãy nhìn xem số phận và cuộc đời con người đổi thay thế nào! Gần sáng, một con tàu Đan Mạch lẳng lặng chèo đến, đâm sầm vào chúng tôi trong làn sương mù, và trong lúc chúng tôi chao đảo ngả nghiêng hết bên này đến bên khác, Hugh cúi người qua mạn tàu và ngã nhào xuống nước. Ta nhảy theo hắn, và cả hai chúng tôi cùng rơi tòm lên boong tàu Đan Mạch, rồi bị tóm gọn và trói giật lại trước khi kịp đứng dậy. Con tàu của chúng tôi đã bị nuốt chửng trong màn sương mù. Ta đoán là vị Hiệp sĩ mang khiên tiền vàng đã lấy áo choàng bịt mõm bầy chó của mình lại để chúng không sủa lên và tố cáo các thương gia, vì ta nghe thấy tiếng tru của chúng bỗng dưng im bặt.
Chúng tôi bị trói nằm giữa những hàng ghế chèo cho đến tận sáng hôm nay, khi đám người Đan Mạch lôi chúng tôi lên boong cao ở khu vực điều khiển lái tàu, và thuyền trưởng của chúng – tên là Witta – đã dùng chân lật chúng tôi ngửa ra. Hắn đeo những chiếc vòng vàng từ khuỷu tay lên đến nách, và mái tóc đỏ của hắn dài như tóc phụ nữ, được tết thành từng lọn thả xuống vai. Hắn lực lưỡng, chân vòng kiềng và tay dài ngoằn ngoèo. Hắn tước đoạt tất cả mọi thứ chúng tôi mang theo, nhưng khi chạm tay vào thanh kiếm của Hugh và nhìn thấy những ký tự cổ khắc trên lưỡi kiếm, hắn vội vàng rụt tay lại. Thế nhưng lòng tham [trang 67]đã chiến thắng, hắn lại thử hết lần này đến lần khác, và đến lần thứ ba, Thanh kiếm cất tiếng vang lên đầy giận dữ và đanh thép, khiến đám tay chèo phải ngừng tay ngẩng lên lắng nghe. Lúc đó tất cả bọn chúng nhao lên nói với nhau, thét lên như những con mòng biển, và một Tên Da Vàng, kẻ mà ta chưa từng thấy bao giờ, đã bước lên boong cao và cắt đứt dây trói cho chúng tôi. Lão ta có làn da vàng – không phải do bệnh tật, mà là bẩm sinh. Vàng như mật ong, và đôi mắt xếch ngược lên tận mang tai.
Ý ngài là sao ạ? Una hỏi, cằm chống lên bàn tay.
Thế này này, Ngài Richard nói. Ngài đặt một ngón tay vào khóe của mỗi bên mắt, rồi đẩy ngược lên cho đến khi đôi mắt nheo lại thành hai đường chỉ.
Ối, ngài trông hệt như người Trung Hoa ấy! Dan kêu lên. Có phải người đó là người Trung Hoa không ạ?
Ta nào biết thứ đó là gì. Witta đã tìm thấy lão ta sắp chết cóng giữa những tảng băng trên bờ biển Muscovy. Chúng ta tưởng lão là quỷ sứ. Lão bò sát dưới chân chúng tôi và mang thức ăn đến bằng một chiếc đĩa bạc mà những tên cướp biển này đã cướp được từ một tu viện giàu có nào đó, và chính tay Witta đã rót rượu cho chúng tôi uống. Lão nói được một chút tiếng Pháp, một chút tiếng Saxon phương Nam, và rất nhiều tiếng của người phương Bắc. Chúng tôi nài nỉ lão thả mình lên bờ, hứa sẽ trả khoản tiền chuộc hậu hĩnh hơn nhiều so với số tiền lão kiếm được nếu đem bán chúng tôi cho người Moor – như đã từng xảy ra với một hiệp sĩ quen biết của ta khi đang giương buồm rời khỏi Flushing.
“Không đời nào, thề có cái đầu của cha ta Guthrum,” hắn nói. “Các vị thần đã đưa các ngươi lên tàu của ta như một món quà may mắn.”
Nghe đến đây ta ruồi cả người, vì ta biết người Đan Mạch vẫn có tục lệ tế thần bằng các tù binh để cầu thời tiết thuận lợi.
“Đồ khốn kiếp!” Hugh cáu kỉnh nói. “Ngươi có thể kiếm chác được gì từ hai gã hành hương già nghèo kiết xác chẳng thể làm việc cũng chẳng biết đánh nhau chứ?”
“Các vị thần cấm ta chống lại ngài, hỡi vị Khách hành hương nghèo khổ mang theo Thanh kiếm biết hát,” hắn đáp. “Hãy đi cùng chúng ta và đừng nghèo đói nữa. Răng của ngài thưa nhau, đó là dấu hiệu chắc chắn cho thấy ngài sẽ đi chu du xa xôi và trở nên giàu có.”
“Lỡ như chúng ta không muốn đi thì sao?” Hugh hỏi.
“Thì bơi về Anh hoặc Pháp đi,” Witta bảo. “Chúng ta đang ở đúng điểm giữa của hai nơi đó. Trừ phi các ngươi chọn tự vẫn, còn không thì chẳng sợi tóc nào trên đầu các ngươi bị tổn hại khi ở trên tàu này đâu. Chúng ta cho rằng các ngươi mang lại vận may cho mình, và bản thân ta cũng biết những ký tự trên thanh kiếm đó rất linh nghiệm.” Hắn quay người ra lệnh cho thủy thủ giương buồm.
Kể từ đó, ai nấy đều nhường đường khi chúng tôi đi lại trên tàu, và con tàu này đầy ắp những điều kỳ diệu.
Nó trông như thế nào ạ? Dan hỏi.
Dài, thấp, và hẹp, có một cột buồm treo cánh buồm màu đỏ, và được chèo bằng mười lăm mái chèo mỗi bên, vị hiệp sĩ đáp. Ở mũi tàu có một sàn gỗ dưới đó thủy thủ có thể nằm nghỉ, và ở đuôi tàu có một khoang khác được ngăn cách với hàng ghế chèo bằng một cánh cửa được sơn vẽ. Đó là nơi Hugh và tôi ngủ, cùng với Witta và Tên Da Vàng, trên những tấm thảm mềm mại như lông cừu. Ta nhớ có lần – ngài tự cười một mình – khi chúng tôi vừa bước vào trong đó, một giọng oang oang vang lên: “Rút kiếm ra! Rút kiếm ra! Giết, giết!” Thấy chúng tôi giật mình, Witta cười phá lên và cho chúng tôi thấy đó chỉ là một con chim lớn mỏ xám đuôi đỏ. Hắn đặt nó lên vai mình, và nó khàn giọng đòi bánh mì với rượu, rồi nài nỉ hắn hôn nó. Suy cho cùng nó chẳng qua chỉ là một con chim ngốc nghếch. Nhưng... các em biết chuyện này chứ? Ngài nhìn vào những gương mặt đang mỉm cười của lũ trẻ.
Bọn cháu có cười ngài đâu ạ, Una nói. Đó chắc là một con vẹt. Giống hệt mấy con vẹt vẫn hay làm ấy ạ.
Thì sau này chúng ta mới biết. Nhưng đây lại là một điều kỳ diệu khác. Tên Da Vàng, tên là Kitai, mang theo một chiếc hộp màu nâu. Trong hộp có một cái bát màu xanh có những vạch đỏ trên vành, và ở bên trong bát, được treo bằng một sợi chỉ mảnh, là một mẩu sắt không dày hơn cọng cỏ kia, và có lẽ dài bằng chiếc cựa của ta, nhưng thẳng tắp. Witta bảo rằng bên trong mẩu sắt này trú ngụ một Ác Quỷ mà Kitai, Tên Da Vàng, đã dùng Nghệ thuật Ma thuật mang từ quê hương của hắn – nơi cách đây ba năm đường đi về phương nam – đến đây. Ác Quỷ ấy ngày đêm đấu tranh để được trở về quê hương của mình, và vì thế, các em xem, chiếc kim sắt ấy cứ chỉ liên tục về hướng Nam.
Hướng Nam á? Dan bỗng thốt lên, rồi thọc tay vào túi.
Chính mắt ta đã thấy điều đó. Ngày này qua ngày khác, dù tàu tròng trành, dù mặt trời, mặt trăng và các vì sao bị che khuất, Linh hồn mù quáng nằm trong thanh sắt ấy vẫn biết nó phải đi đâu, và luôn hướng về phương Nam. Witta gọi nó là Sắt Thông Minh, bởi vì nó chỉ cho hắn con đường vượt qua những vùng biển khôn lường. Ngài Richard lại nhìn chăm chú vào lũ trẻ. Các em nghĩ sao? Đó có phải là ma thuật không?
Nó có giống thế này không ạ? Dan lục [trang 70]ra chiếc la bàn bỏ túi bằng đồng cũ kỹ, thường ngày vẫn ở chung với con dao và chùm chìa khóa của cậu nhóc. Mặt kính bị nứt rồi ạ, nhưng cái kim vẫn lắc lư bình thường mà thưa ngài.
Vị hiệp sĩ hít một hơi thật sâu đầy kinh ngạc. Đúng rồi, đúng rồi. Sắt Thông Minh cũng rung và lắc y như thế này. Bây giờ nó đứng yên rồi. Giờ thì nó chỉ về phương Nam.
Hướng Bắc ạ, Dan đính chính.
Không, phương Nam chứ! Đằng kia là phương Nam, Ngài Richard khẳng định. Rồi cả hai cùng cười vang, bởi hiển nhiên là khi một đầu của chiếc kim la bàn thẳng chỉ hướng Bắc thì đầu kia buộc phải chỉ hướng Nam.
Chà, Ngài Richard tặc lưỡi. Chắc chẳng thể có ma thuật gì nếu một đứa trẻ cũng mang theo nó. Thế sao nó lại chỉ hướng Nam – hay hướng Bắc?
Bố cháu bảo chẳng ai biết được ạ, Una nói.
Ngài Richard trông có vẻ nhẹ nhõm hẳn. Thế thì nó vẫn cứ là ma thuật đi. Đối với chúng ta thì đó là ma thuật. Và thế là chúng ta lên đường. Khi có gió thuận, chúng tôi giương buồm, nằm rạp dọc mạn tàu phía đón gió, mang khiên sau lưng để chắn bọt nước. Khi lặng gió, họ dùng những mái chèo dài; Tên Da Vàng ngồi cạnh Sắt Thông Minh, còn Witta cầm lái. Lúc đầu ta sợ những con sóng trắng xóa đầu ngọn sóng, nhưng khi thấy Witta điều khiển con tàu khôn ngoan thế nào giữa chúng, ta đâm ra bạo dạn hơn. Hugh thì thích thú ngay từ đầu. Khả năng của ta không nằm ở dưới nước; còn đá ngầm, và những xoáy nước như chúng ta thấy ở Quần đảo phía Tây nước Pháp, nơi một mái chèo vướng vào đá rồi gãy đôi, thực sự khiến dạ dày taộn ngược. Chúng tôi giương buồm xuôi Nam băng qua một vùng biển bão tố, nơi dưới ánh trăng, giữa những tầng mây, chúng tôi thấy một con tàu Flanders [trang 71]lật úp hoàn toàn rồi chìm nghỉm. Lại thêm lần nữa, dù Hugh vất vả cùng Witta suốt đêm, ta vẫn nằm dưới boong tàu với con Chim Biết Nói, chẳng màng đến chuyện sống chết. Có một thứ bệnh hải đồ mà suốt ba ngày, nó mang lại cảm giác chết đi sống lại!
Khi chúng tôi nhìn thấy đất liền lần sau, Witta bảo đó là Tây Ban Nha, và chúng tôi chèo ra xa khơi. Bờ biển đó tấp nập những chiến thuyền bận rộn trong cuộc chiến của Công tước chống lại người Moor, và chúng tôi sợ bị người của Công tước treo cổ hoặc bị người Moor bán làm nô lệ. Thế nên chúng tôi ghé vào một cảng nhỏ mà Witta biết rõ. Đêm đến, người ta dẫn những con la chở đầy hàng xuống, và Witta đem hổ phách từ phương Bắc ra đổi lấy những miếng sắt nêm nhỏ cùng những gói chuỗi hạt đựng trong các chậu đất nung. Hắn giấu các chậu đất dưới boong tàu, còn những miếng sắt nêm thì xếp xuống tận đáy tàu sau khi đã ném bỏ những hòn đá cuội và sỏi vốn trước đó được dùng làm dằn tàu. Cả rượu vang nữa, hắn mua bằng những cục hổ phách xám thơm phức – một mẩu nhỏ bằng móng tay cũng đổi được một thùng rượu vang. Nhưng ta lại ăn nói y như một thương gia rồi.
Không đâu, không đâu! Kể cho bọn cháu nghe các ngài được ăn những gì đi ạ, Dan kêu lên.
Thịt phơi khô dưới nắng, cá khô và đậu giã nhỏ là những thứ Witta mang lên tàu; cùng với những giỏ đan chứa một loại quả mềm, ngọt lạ lùng mà người Moor hay dùng, trông giống như mứt sung dẹt nhưng có hạt dài và mảnh. À ha! Tên của nó là quả chà là.
“Bây giờ,” Witta nói khi tàu đã chất đầy hàng, “ta khuyên các vị khách quý hãy cầu nguyện các vị thần của mình đi, bởi vì từ đây trở đi, con đường của chúng ta là Con Đường Vô Chủ.” Hắn và thuộc hạ đã giết một con dê đen để tế thần ngay mũi tàu; và Tên Da Vàng [trang 72]thì mang ra một bức tượng nhỏ bằng thủy tinh xanh sẫm đang mỉm cười để đốt trầm hương cúng bái. Hugh và ta phó thác bản thân cho Chúa trời, Thánh Bartholomew, và Đức Mẹ Hồn Xác Lên Trời – vị thánh vô cùng kính yêu của Phu nhân ta. Chúng ta dẫu không còn trẻ, nhưng ta thấy chẳng có gì phải hổ thẹn khi nói rằng, lúc con tàu rời khỏi bến cảng bí mật ấy vào lúc bình minh trên một vùng mặt nước tĩnh lặng, cả hai chúng tôi đã hân hoan ca hát hệt như những hiệp sĩ thuở xưa khi họ theo chân vị Đại Công tước vĩ đại tiến đánh nước Anh. Thế nhưng người dẫn đường của chúng tôi lại là một tên cướp biển ngoại giáo; toàn bộ hạm đội kiêu hãnh của chúng tôi chỉ còn lại duy nhất một chiến thuyền chở quá tải đầy nguy hiểm; điểm dựa để định hướng lại là một gã phù thủy ngoại giáo; và bến đậu của chúng tôi nằm ở tận cùng thế giới. Witta kể rằng cha hắn là Guthrum đã từng có lần trong đời chèo thuyền dọc theo bờ biển châu Phi đến một vùng đất nơi những kẻ trần truồng đổi vàng lấy sắt và hạt nêm. Ở đó lão đã mua được rất nhiều vàng, và không ít ngà voi, và Witta sẽ đến đó nhờ sự giúp đỡ của Sắt Thông Minh. Witta chẳng sợ gì cả – ngoại trừ việc bị nghèo khó.
“Cha ta từng bảo,” Witta kể, “rằng có một Bãi Cạn lớn kéo dài ba ngày đường chèo thuyền ra khỏi vùng đất đó, và phía nam bãi cạn ấy là một Khu Rừng mọc giữa biển. Về phía nam và phía đông của Khu Rừng, cha ta từng đến một nơi mà người dân giấu vàng trong mái tóc của họ; nhưng toàn bộ vùng đất đó, lão bảo, đầy rẫy Ác Quỷ sống trên cây, sẵn sàng xé xác con người ra thành từng mảnh. Các ngươi nghĩ sao?”
“Vàng hay không vàng,” Hugh vừa nói vừa mân mê thanh kiếm, “đó vẫn là một cuộc phiêu lưu hoan hỷ. Hãy xông vào đối phó với lũ ác quỷ của ngươi đi, Witta!”
“Phiêu lưu ư!” Witta bĩu môi bảo. “Ta [trang 73]chỉ là một tên trộm biển nghèo hèn. Ta không đem sinh mệnh của mình phó mặc trên một mảnh ván chỉ vì niềm vui hay sự phiêu lưu đâu. Một khi ta đưa được tàu cập bến Stavanger lần nữa, và cảm nhận vòng tay vợ ôm lấy cổ, ta sẽ chẳng thèm tìm kiếm thêm cuộc phiêu lưu nào nữa. Quản lý một con tàu còn mệt mỏi hơn cả chăm sóc vợ hay gia súc.”
Hắn nhảy bổ xuống đám tay chèo, la rầy họ vì sức lực thì ít mà sức ăn thì nhiều. Thế nhưng Witta lại là một con sói dữ trong chiến trận, và khôn ngoan chẳng khác gì một con cáo già.
Chúng tôi bị bão đánh dạt về phương Nam, và suốt ba ngày ba đêm, hắn túc trực ở tay chèo phía đuôi tàu, khéo léo lèo lái chiếc thuyền dài vượt qua sóng dữ. Khi sóng dâng quá cao, hắn làm vỡ một vò dầu cá voi đổ xuống mặt nước, khiến mặt biển phẳng lặng đến kỳ lạ, và ngay trên vùng nước được xoa dịu ấy, hắn cho quay mũi tàu đối đầu với gió rồi thả neo bằng những mái chèo cột vào đầu dây thừng – hắn bảo làm vậy để tạo ra một cái neo mà nhờ đó chúng tôi tròng trành dữ dội nhưng vẫn được giữ khô ráo. Mẹo này cha hắn là Guthrum đã truyền lại cho hắn. Hắn cũng nắm vững toàn bộ Y Thư của Bald, một vị danh y lỗi lạc, và thông thuộc Cẩm Nang Tàu Thuyền của Hlaf – người phụ nữ từng đi cướp bóc ở Ai Cập. Mọi ngóc ngách vận hành của một con tàu, hắn đều tường tận.
Sau trận bão, chúng tôi nhìn thấy một ngọn núi có đỉnh phủ tuyết trắng đâm thủng các tầng mây. Những ngọn cỏ mọc dưới chân núi này, đem luộc chín rồi ăn, là một bài thuốc chữa lành nợ lợi và sưng mắt cá chân rất hiệu quả. Chúng tôi đã dừng lại ở đó tám ngày, cho đến khi những kẻ mặc đồ bằng da thú ném đá vào chúng tôi. Khi trời càng lúc càng oi bức, Witta bèn căng một tấm vải trên những thanh gác cong phía trên đám tay chèo, bởi vì gió đã lặng hẳn giữa hòn đảo có ngọn núi và bờ biển châu Phi nằm ở phía [trang 74]đông của nó. Bờ biển ấy toàn cát là cát, và chúng tôi chèo thuyền dọc theo đó chỉ cách tầm ba phát bắn cung. Ở đây chúng tôi nhìn thấy cá voi, và những loài cá có hình dáng giống như chiếc khiên nhưng dài hơn cả tàu của chúng tôi. Con thì ngủ, con thì ngoác miệng ra với chúng tôi, và có con còn nhảy nhót trên làn nước nóng rẫy. Nước ấm đến mức chạm tay vào thấy nóng, và bầu trời bị che khuất bởi những màn sương xám đặc quánh, thổi ra một thứ bụi mịn làm trắng phau râu tóc chúng tôi mỗi độ sáng sớm. Ở đây cũng có cả những loài cá bay lượn trên không trung như chim. Chúng thường rơi vào lòng đám tay chèo, và mỗi khi lên bờ, chúng tôi lại đem nướng lên để ăn.
Vị hiệp sĩ dừng lại để xem lũ trẻ có hoài nghi mình không, nhưng chúng chỉ gật đầu và giục: Kể tiếp đi ạ.
Vùng đất màu vàng nằm bên tay trái, biển xám bao la bên tay phải. Dù là hiệp sĩ, ta vẫn xách dầm ngồi chèo chung với đám thủy thủ. Ta bắt rong biển rồi phơi khô, nhét chúng vào giữa các hòn đá dằn để chúng khỏi va đập vỡ. Tước hiệu hiệp sĩ chỉ có giá trị trên đất liền. Ra khơi rồi, các em thấy đấy, một người chẳng khác nào gã kỵ mã không cựa trên lưng con ngựa cương vô tình. Ta học được cách thắt những nút dây thật chắc chắn – à, cả cách nối hai đầu dây lại với nhau sao cho ngay cả Witta cũng khó lòng nhận ra chỗ nào chúng được nối vào nhau. Nhưng Hugh còn có tài nghệ đi biển gấp mười lần ta. Witta giao cho hắn quản lý hàng tay chèo bên trái. Thorkild xứ Borkum, một gã có cái mũi gãy và đội chiếc mũ sắt phong cách Norman, phụ trách hàng tay chèo bên phải, và hai bên vừa chèo vừa cất tiếng hát đối đáp nhau. Bọn chúng giám sát chặt chẽ để không ai lười biếng. Quả thực, đúng như lời Hugh nói và Witta thường cười trừ, quản lý một con tàu còn phức tạp và lo toan hơn cả một thái ấp.
Vì sao ư? Thế này nhé. Nào là phải đi lấy nước ngọt từ bờ mỗi khi tìm thấy, cùng với trái cây hoang dã và các loại cỏ, rồi lấy cát để cọ rửa boong tàu và các băng ghế cho sạch sẽ thơm tho. Hơn nữa, chúng tôi còn kéo tàu lên những hòn đảo thấp, dỡ toàn bộ trang bị xuống, thậm chí cả những thanh nêm bằng sắt, rồi dùng đuốc sậy thui cháy đám rong rêu bám đầy trên vỏ tàu, đồng thời xông khói bên dưới boong bằng những đám sậy nhúng nước muối theo đúng chỉ dẫn của Hlaf trong Cẩm Nang Tàu Thuyền của mụ. Có lần khi tàu đang trống trơn như thế và được chống đỡ bằng sống thuyền, con chim bỗng kêu lên: “Rút kiếm ra!” hệt như lúc nó thấy kẻ thù. Witta thề sẽ vặn cổ nó cho bằng được.
Tội nghiệp Polly quá! Hắn có làm thế không ạ? Una hỏi.
Không. Nó là con chim cưng của tàu. Nó có thể gọi tên từng người chèo thuyền... Đó là những ngày tháng tuyệt vời – đối với một gã đàn ông góa vợ – bên cạnh Witta và lũ ngoại giáo của hắn – ở tận cùng thế giới... Sau nhiều tuần lễ, chúng tôi đến Bãi Cạn Lớn – đúng như cha Witta đã nói – kéo dài tít tắp ra tận khơi xa. Chúng tôi chạy vòng theo nó cho đến khi hoa mắt vì tầm nhìn và ù tai vì tiếng gầm rú của những con sóng bạc đầu; và khi vào đến bờ biển lần nữa, chúng tôi phát hiện ra một bộ tộc da đen trần truồng sinh sống trong những khu rừng, sẵn sàng đổi cho chúng tôi vô số trái cây, cỏ thơm và trứng lấy chỉ một miếng sắt nêm. Witta gãi đầu trước mặt họ để ra hiệu rằng hắn muốn mua vàng. Họ chẳng có vàng, nhưng họ hiểu ký hiệu đó (tất cả những kẻ buôn vàng đều giấu vàng trong mái tóc dày của chúng), bèn chỉ tay dọc theo bờ biển. Chúng tôi còn đấm thình thịch vào ngực bằng bàn tay nắm chặt, [trang 76]và hành động đó, giả sử lúc ấy chúng tôi biết trước, thì đó là một điềm dữ.
Nó có nghĩa là gì vậy ạ? Dan hỏi.
Bình tĩnh nào. Các em sẽ được nghe kể đây. Chúng tôi xuôi theo bờ biển về hướng đông mười sáu ngày (đếm thời gian bằng những nhát kiếm khắc trên thành lan can lái tàu) cho đến khi tới Khu Rừng mọc giữa Biển. Những thân cây mọc nhô lên từ bùn lầy, uốn cong trên những bộ rễ cao và gầy guộc, và vô số lạch nước đục ngầu tẻ nhánh tỏa đi khắp ngóc ngách chìm trong bóng tối dưới các tán cây. Ở đây chúng tôi mất hút ánh mặt trời. Chúng tôi luồn lách qua những con lạch ngoằn ngoèo giữa các gốc cây, và ở những đoạn không thể chèo được, chúng tôi bám vào những chiếc rễ sần sùi để tự kéo mình đi. Nước thì hôi thối, và những con ruồi lấp lánh to lớn hành hạ chúng tôi đủ đường. Sáng chiều, một lớp sương mù màu xanh lam bao phủ lớp bùn, sinh ra những cơn sốt rét. Bốn tay chèo của chúng tôi ngã bệnh và bị trói chặt vào ghế chèo để khỏi nhảyỏ xuống biển cho quái vật dưới bùn nuốt chửng. Tên Da Vàng nằm quằn quại cạnh Sắt Thông Minh, cứ lầm bầm nói bằng thứ tiếng của riêng hắn và lắc lư đầu óc không ngừng. Chỉ có con Chim là vẫn sống khỏe mạnh. Nó đậu trên vai Witta và thét lên giữa chốn tối tăm đầy xú uế và tĩnh mịch ấy. Phải; ta nghĩ thứ khiến chúng ta sợ hãi chính là sự tĩnh lặng đó.
Ngài Richard dừng lại để lắng nghe những âm thanh quen thuộc, bình yên của con lạch quê nhà.
Khi chúng tôi đã quên sạch cả khái niệm thời gian giữa những vũng lầy đen ngòm và các lạch nước hẹp ấy, chúng tôi nghe thấy tiếng trống trận dường như vẳng lại từ một nơi rất xa, và nương theo âm thanh đó, chúng tôi lọt ra một con sông rộng màu nâu đục, ngay sát một túp lều nằm giữa bãi đất trống trồng đầy bí ngô. Chúng tôi tạ ơn Chúa khi được nhìn thấy lại ánh mặt trời. Người dân trong làng chào đón nồng nhiệt, và Witta lại gãi đầu trước mặt họ (để hỏi mua vàng), rồi trưng ra những thanh sắt và hạt chuỗi của chúng tôi. Họ chạy ào ra bờ sông – lúc đó chúng tôi vẫn ở trên tàu – và chỉ trỏ vào những thanh kiếm cùng cung tên của chúng tôi, bởi mỗi khi đến gần bờ, chúng tôi luôn thủ sẵn vũ khí bên mình. Chẳng mấy chốc, họ mang từ trong những túp lều ra một số lượng vàng lớn dạng thỏi và dạng bột, cùng vài chiếc ngà voi đen sì cỡ lớn. Họ chất đống những thứ đó lên bờ, như thể muốn dụ dỗ chúng tôi, rồi làm điệu bộ đấm đá như đang đánh nhau, đồng thời chỉ tay lên ngọn cây và khu rừng phía sau. Vị tù trưởng hoặc thầy phù thủy của họ sau đó đấm thình thịch vào ngực bằng hai nắm đấm và nhe răng gầm gừ.
Thorkild xứ Borkum liền lên tiếng: “Ý bọn chúng là chúng ta phải chiến đấu để cướp đống đồ đạc này à?” rồi hắn hơi rút thanh kiếm ra.
“Không,” Hugh nói. “Ta nghĩ chúng đang nhờ chúng ta liên minh để chống lại kẻ thù nào đó.”
“Ta không thích điều này chút nào,” Witta đột ngột nói. “Lùi ra giữa dòng ngay.”
Thế là chúng tôi làm theo, ngồi im phăng phắc quan sát những người da đen và đống vàng chất đống trên bờ. Lại một lần nữa chúng tôi nghe thấy tiếng trống vang lên trong rừng, và người dân hoảng hốt bỏ chạy vào lều, để lại đống vàng không có ai canh giữ.
Lúc đó, Hugh đang đứng ở mũi tàu bỗng đưa tay chỉ im lặng, và chúng tôi nhìn thấy một con Ác Quỷ to lớn bước ra từ trong rừng. Nó dùng tay che trán, liếm đôi môi hồng hào bằng cái lưỡi – thế này này.
Một con Ác Quỷ! Dan kêu lên, vừa sợ hãi vừa hào hứng.
Phải. Cao hơn cả con người; khắp người phủ một lớp lông màu nâu đỏ. Sau khi quan sát kỹ lưỡng con tàu của chúng tôi, nó đấm thình thịch vào ngực bằng hai nắm đấm vang lên như tiếng trống trận, rồi vừa vung vẩy toàn bộ thân hình giữa hai cánh tay dài vừa tiến ra bờ sông, nhe răng gầm gừ về phía chúng tôi. Hugh giương cung bắn, mũi tên cắm phập qua cổ họng nó. Nó ngã xuống gầm rú, và ba con Ác Quỷ khác từ trong rừng lao ra lôi thốc nó lên một cái cây cao khuất tầm mắt. Chẳng bao lâu sau, chúng ném chiếc mũi tên đẫm máu xuống đất, rồi cùng nhau hú hét thảm thiết giữa những tán lá. Witta nhìn thấy đống vàng trên bờ; hắn luyến tiếc chẳng muốn rời đi. “Hỡi các ngài,” hắn nói (lúc đó chẳng ai mở miệng nói câu nào ngoài hắn), “thứ mà chúng ta cất công lặn lội đến tận đây để tìm kiếm đang phơi bày ngay trước mắt chúng ta kìa. Hãy chèo thuyền vào trong lúc lũ Ác Quỷ đó còn đang khóc thương đồng loại, và chí ít hãy vơ vét những gì có thể.”
Witta quả là gan dạ như sói, khôn ngoan như cáo! Hắn bố trí bốn cung thủ ở boong trước để bắn hạ lũ Ác Quỷ nếu chúng nhảy từ trên cây xuống – cây mọc sát ngay bờ sông. Hắn huy động mười tay chèo mỗi bên, ra lệnh cho họ quan sát cái phất tay của hắn để tiến hay lùi thuyền, và cứ thế hắn dụ dỗ họ tiến về phía bờ sông. Nhưng chẳng một ai dám đặt chân lên đất liền, dù đống vàng chỉ cách có mười bước chân. Chẳng ai dại dột tự xách cổ đi treo cổ cả. Bọn họ rên rỉ bên những mái chèo hệt như những con chó bị đánh đòn, còn Witta thì cắn ngón tay vì tức giận.
Hugh bỗng cất tiếng: “Lắng nghe kìa!” Ban đầu chúng tôi tưởng đó chỉ là tiếng ruồi lấp lánh vo ve trên mặt nước, nhưng âm thanh ấy ngày một to và hung dữ hơn, đến mức tất cả mọi người đều nghe rõ.
Cái gì vậy ạ? Dan và Una hỏi.
Đó là thanh kiếm. Ngài Richard vỗ nhẹ lên cái chuôi nhẵn nhụi. Nó cất tiếng hát hệt như cách một người Đan Mạch hát trước trận chiến. “Ta đi đây,” Hugh nói, rồi nhảy vồ khỏi mũi tàu và rơi ngay giữa đống vàng. Ta sợ đến mức buốt thấu tận tủy xương, nhưng vì sĩ diện nên ta cũng nhảy theo, và Thorkild xứ Borkum liền lao theo sau ta. Chẳng còn ai khác nữa. “Đừng trách ta nhé,” Witta hét lên từ phía sau, “ta phải ở lại giữ tàu.” Ba chúng tôi chẳng có thời gian để trách móc hay khen ngợi. Chúng tôi lao vào vơ lấy vàng rồi hất ngược qua vai, một tay lăm lăm kiếm, một mắt trừng trừng nhìn lên ngọn cây đang sà trùm ngay trên đầu.
Ta không nhớ nổi lũ Ác Quỷ đã nhảy xuống bằng cách nào, hay cuộc chiến bắt đầu ra sao. Ta nghe tiếng Hugh thét: “Xông lên! Xông lên!” hệt như lúc hắn ở chiến trường Santlache; ta thấy chiếc mũ sắt của Thorkild bị một bàn tay đầy lông đánh văng khỏi đầu, và cảm nhận một mũi tên từ tàu xẹt qua sát tai mình. Người ta kể rằng cho đến khi Witta dùng gươm quất vào đám tay chèo, hắn mới ép được tàu cập sát bờ; và mỗi người trong số bốn cung thủ sau đó đều khẳng định rằng chính họ là người đã bắn hạ con Ác Quỷ đang giao chiến với ta. Ta chẳng rõ nữa. Ta xông vào trận chiến với chiếc áo giáp xích trên người, thứ đã cứu mạng làn da ta. Bằng thanh đại kiếm và dao găm giắt lưng, ta chiến đấu sinh tử với một con Ác Quỷ có đôi bàn chân chẳng khác gì bàn tay, và nó quăng quật ta qua lại như một cành cây khô. Nó đã tóm được eo ta, ép chặt hai tay ta vào thân người, thì một mũi tên từ tàu bắn xuyên qua vai nó, khiến nó buông lỏng gầm ghìm. Ta đâm xuyên nó hai nhát bằng thanh kiếm, rồi nó dùng đôi tay dài chống người lê lết bỏ đi, vừa ho vừa rên rỉ. Tiếp theo, theo trí nhớ của ta, ta thấy Thorkild xứ Borkum đầu trần đang mỉm cười, nhảy tưng tưng trước mặt một con Ác Quỷ cũng đang nhảy nhót và nhe răng gầm gừ. Rồi Hugh lướt qua, thanh kiếm đã được chuyển sang tay trái, và ta tự hỏi tại sao trước đó mình lại không biết Hugh là một kẻ thuận tay trái; và sau khoảnh khắc đó, ta chẳng còn nhớ gì nữa cho đến khi [trang 80]cảm nhận được làn nước bắn tung tóe vào mặt, và chúng tôi đã ra đến vùng nắng ấm ngoài khơi xa. Đó là chuyện của hai mươi ngày sau.
Chuyện gì đã xảy ra vậy ạ? Hugh có chết không ạ? Lũ trẻ hỏi dồn.
Chưa từng có một trận chiến nào ác liệt đến thế do một người theo đạo Kitô chiến đấu, Ngài Richard nói. Một mũi tên từ trên tàu đã cứu ta khỏi con Ác Quỷ của mình, và Thorkild xứ Borkum đã lùi bước trước con Ác Quỷ của hắn cho đến khi các cung thủ trên tàu bắn nát con vật bằng hàng loạt mũi tên từ cự ly gần; nhưng con Ác Quỷ của Hugh thì rất tinh ranh, nó cứ nấp sau những thân cây khiến không mũi tên nào với tới. Giáp mặt đối đầu bằng toàn bộ sức mạnh của gươm giáo và đôi tay, Hugh đã hạ gục nó, và khi hấp hối, con Quái Vật ấy đã nghiến chặt hàm răng vào thanh kiếm. Các em hãy tưởng tượng xem bộ răng đó khủng khiếp thế nào!
Ngài Richard lật ngược thanh kiếm lại để lũ trẻ có thể nhìn thấy hai vết mẻ sâu được đục đẽo ở hai bên lưỡi kiếm.
Chính những chiếc răng đó đã cắmập vào cánh tay phải và sườn của Hugh, Ngài Richard kể tiếp. Còn ta ư? Ồ, ta chẳng dính gì hơn ngoài một bàn chân gãy và một trận sốt rét. Tai của Thorkild bị cắn đứt một mẩu, nhưng cánh tay và sườn của Hugh thì bị hoại tử hoàn toàn. Ta nhìn thấy hắn nằm dài ở đó, tay trái đang ngậm một quả trái cây. Thịt thà trên người đã tiêu tụt hết, mái tóc điểm những vòm bạc trắng, và bàn tay nổi gân xanh như tay phụ nữ. Hắn vòng tay trái ôm lấy cổ ta và thì thầm: “Hãy cầm lấy thanh kiếm của ta. Nó thuộc về ngươi từ sau trận Hastings rồi, hỡi người anh em, nhưng ta sẽ chẳng bao giờ có thể cầm nổi chuôi kiếm thêm lần nào nữa.” Chúng tôi nằm đó trên boong cao nhắc chuyện Santlache và, ta nghĩ vậy, nhắc về từng ngày trôi qua kể từ sau Santlache, để rồi cả hai chúng tôi đều bật khóc. Ta thì yếu ớt, còn hắn chẳng khác nào một chiếc bóng.
“Không – không,” Witta nói từ vị trí lan can lái tàu. “Vàng là cánh tay phải đắc lực cho bất kỳ ai. Nhìn kìa – hãy nhìn đống vàng đi!” Hắn bảo Thorkild cho chúng tôi xem vàng và ngà voi, hệt như thể chúng tôi chỉ là những đứa trẻ. Hắn đã vơ vét toàn bộ số vàng trên bờ, và mang theo gấp đôi số đó – những thứ mà dân làng đã dâng tặng để cảm ơn vì đã tiêu diệt lũ Ác Quỷ. Bọn chúng tôn sùng chúng tôi như các vị thần, Thorkild kể lại với ta như vậy: chính một trong những mụ già của bộ tộc đã chữa lành cánh tay tội nghiệp cho Hugh.
Các ngài lấy được bao nhiêu vàng ạ? Dan hỏi.
Làm sao ta nói chính xác được? Lúc ra đi chúng ta chỉ có những thanh sắt nêm dưới chân đám tay chèo, thì khi trở về, chúng ta giấu đầy những nêm vàng bên dưới các ván tàu. Có cả bột vàng đựng trong các túi vải nơi chúng tôi ngủ; và dọc theo mạn tàu cùng đan chéo dưới các băng ghế, chúng tôi buộc chặt những chiếc ngà voi đen nhánh.
“Ta thà giữ lại cánh tay phải của mình còn hơn,” Hugh nói sau khi đã quan sát mọi thứ.
“À há! Đó là lỗi của ta,” Witta nói. “Lẽ ra ta nên nhận tiền chuộc và thả các ngươi lên bờ ở Pháp ngay từ lần đầu các ngươi bước lên tàu mười tháng trước rồi.”
“Giờ thì quá muộn rồi,” Hugh cười lớn đáp.
Witta giật giật lọn tóc dài trên vai. “Nhưng hãy nghĩ xem!” hắn nói. “Nếu ta thả các ngươi đi – điều mà ta thề là sẽ chẳng bao giờ làm đâu, bởi ta yêu quý các ngươi hơn cả ruột thịt – nếu ta thả các ngươi đi, thì giờ này các ngươi có lẽ đã bị sát hại dã man bởi một tên Moor vô danh nào đó trong cuộc chiến của Công tước xứ Burgundy, hoặc bị bọn cướp cạn sát hại, hay đã chết vì bệnh dịch hạch ở một quán trọ nào rồi. Hãy nghĩ đến điều đó và đừng trách móc ta quá nhiều nhé, Hugh. Thấy chưa! Ta sẽ chỉ lấy một nửa số vàng thôi.”
“Ta chẳng trách ngươi chút nào đâu, Witta,” Hugh nói. “Đó là một cuộc phiêu lưu hoan hỷ, và ba mươi lăm anh em chúng ta ở đây đã làm được những điều chưa từng có ai làm nổi. Nếu ta sống sót trở về nước Anh, ta sẽ dùng phần của mình để xây một pháo đài thật kiên cố sừng sững trên vùng Dallington.”
“Ta sẽ mua gia súc, hổ phách và vải đỏ ấm áp cho vợ,” Witta nói, “và ta sẽ cai quản toàn bộ vùng đất ở đầu vịnh hẹp Stavanger. Sẽ có rất nhiều kẻ sẵn sàng chiến đấu vì ta. Nhưng trước tiên chúng ta phải quay đầu về phương Bắc, và với kho báu lương thiện này trên tàu, ta cầu mong sẽ không đụng độ phải bất kỳ chiếc tàu cướp biển nào.”
Chúng tôi chẳng cười nổi. Chúng tôi vô cùng cẩn trọng. Chúng tôi sợ mất đi dù chỉ một hạt vàng mà chúng tôi đã phải đổi bằng xương máu để chiến đấu với lũ Ác Quỷ.
“Phù thủy đâu rồi?” ta hỏi, bởi vì Witta đang nhìn Sắt Thông Minh trong hộp, và ta chẳng thấy Tên Da Vàng đâu nữa.
“Lão ta đã trở về quê hương của mình,” hắn đáp. “Lão đã thức dậy vào ban đêm khi chúng ta đang chèo thuyền thoát khỏi khu rừng bùn lầy đó, và bảo rằng lão có thể nhìn thấy quê hương mình ở phía sau những tán cây. Lão nhảy phốc xuống bùn, và chẳng thèm trả lời khi chúng ta gọi; thế nên chúng tôi chẳng gọi nữa. Lão để lại Sắt Thông Minh, thứ duy nhất mà ta quan tâm – và kìa, Linh hồn ấy vẫn đang chỉ hướng Nam!”
Chúng tôi từng lo lắng không biết Sắt Thông Minh có còn hoạt động khi Tên Da Vàng đã bỏ đi hay không, và khi thấy linh hồn bên trong vẫn phục vụ chúng tôi, chúng tôi lại đâm ra sợ hãi những cơn gió quá lớn, [trang 83]sợ bãi cạn, sợ những con cá nhảy vô ý tứ, và sợ tất cả con người trên mọi bờ biển mà chúng tôi đặt chân tới.
Tại sao lại thế ạ? Dan hỏi.
Bởi vì đống vàng – bởi vì số vàng của chúng tôi. Vàng làm con người thay đổi hoàn toàn. Riêng Thorkild xứ Borkum thì không đổi thay. Hắn cười chế nhạo nỗi sợ của Witta, và chê bai chúng tôi vì tội khuyên Witta hạ buồm mỗi khi con tàu chao đảo.
“Thà chết đuối quách cho xong,” Thorkild xứ Borkum nói, “còn hơn sống kiếp bị trói buộc với một đống bụi vàng trên boong tàu.”
Hắn là một kẻ không tấc đất cắm rũi, từng làm nô lệ cho một vị Vua nào đó ở phương Đông. Hắn sẵn sàng đem đống vàng dát thành những dải băng thật dày để nạm quanh các mái chèo và bao bọc mũi tàu.
Thế nhưng, dù bực dọc vì chuyện vàng bạc, Witta vẫn chăm sóc Hugh như một người phụ nữ, sẵn sàng cho hắn tì vai mỗi khi tàu tròng trành, và căng dây thừng từ bên này sang bên kia để Hugh có chỗ bám víu. Hắn – và tất cả thuộc hạ của hắn – đều thừa nhận rằng nếu không có Hugh, họ sẽ chẳng bao giờ giành được số vàng đó. Ta nhớ Witta đã tự tay làm một chiếc nhẫn vàng nhỏ xíu cho con Chim của chúng tôi đu đưa chơi đùa. Suốt ba tháng trời, chúng tôi vừa chèo vừa giương buồm, ghé vào bờ hái trái cây hoặc lau chùi tàu thuyền. Khi nhìn thấy những kỵ mã hoang dã cưỡi ngựa qua các cồn cát, tay vung vẩy giáo mác, chúng tôi biết mình đã đến vùng bờ biển của người Moor, bèn hướng mũi thuyền lên phía bắc sang Tây Ban Nha; và một ngọn gió tây nam mạnh mẽ đã đưa chúng tôi đến vùng bờ biển gồm những vách đá đỏ cao chót vót chỉ trong mười ngày, nơi chúng tôi nghe thấy tiếng tù và săn bắn thổi vang lên giữa bụi kim tước vàng rực và nhận ra đó là nước Anh.
“Bây giờ thì tự tìm đường về Pevensey đi nhé,” Witta bảo. Ta không ưa những vùng biển chật hẹp đầy tàu thuyền này chút nào.
Hắn dựng cái đầu khô muối của con Ác Quỷ mà Hugh đã tiêu diệt lên vị trí cao nhất ở mũi tàu chúng tôi, thế là mọi chiếc thuyền đều hoảng hốt tránh xa. Mặc dù vậy, vì đống vàng của mình, chúng tôi thậm chí còn sợ hãi hơn cả bọn họ. Chúng tôi len lỏi dọc theo bờ biển vào ban đêm cho đến khi tới những vách đá phấn, rồi xuôi về phía đông để đến Pevensey. Witta nhất quyết không chịu lên bờ cùng chúng tôi, dẫu Hugh hứa sẽ thết đãi hắn lượng rượu vang ở Dallington đủ để bơi lội thỏa thích. Hắn đang sốt ruột muốn gặp vợ, bèn lao vào vùng Đầm Lầy ngay sau khi mặt trời lặn, rồi bỏ lại chúng tôi cùng phần vàng của mình ở đó, sau đó quay đầu tàu lùi ra theo cùng con nước triều. Hắn chẳng hứa hẹn gì; chẳng thề thốt câu nào; không ngóng chờ lời cảm ơn; thế nhưng với Hugh – một kẻ cụt tay – và với ta – một lão tàn tật già nua mà hắn hoàn toàn có thể ném tỏm xuống biển, hắn vẫn lần lượt trao tay từng nêm vàng này đến nêm vàng khác, từng gói bột vàng này đến gói bột vàng khác, và chỉ chịu dừng lại khi chúng tôi từ chối nhận thêm nữa. Khi hắn cúi người từ mạn tàu để nói lời tạm biệt, hắn tự tay tháo những chiếc vòng đeo bắp tay của mình đeo hết lên tay trái của Hugh, rồi đặt một nụ hôn lên má Hugh. Ta nghĩ lúc Thorkild xứ Borkum hô lệnh cho đám tay chèo khua dầm, suýt chút nữa thì chúng ta đã khóc. Sự thật là Witta đúng là một kẻ ngoại giáo và là tên cướp biển; sự thật là hắn đã dùng vũ lực giữ chúng tôi lại trên tàu suốt nhiều tháng trời, nhưng ta vẫn vô cùng yêu quý gã đàn ông chân vòng kiềng, mắt xanh biếc ấy vì sự can đảm phi thường, sự cáo già, tài nghệ đi biển, và trên hết thảy, vì sự chân chất của hắn.
Hắn có về nhà bình an vô sự không ạ? Dan hỏi.
Ta chưa từng hay biết. Chúng tôi chỉ nhìn thấy hắn giương buồm khuất bóng dưới vệt trăng tà và rẽ sóng ra đi. Ta vẫn luôn cầu nguyện cho hắn tìm được người vợ và các con của mình.
Và các ngài đã làm gì ạ?
Chúng tôi chờ đợi ở Đầm Lầy cho đến sáng. Rồi ta ngồi canh đống vàng được bọc kín trong một tấm buồm cũ, trong khi Hugh đi đến Pevensey, và De Aquila đã phái ngựa đến đón chúng tôi.
Ngài Richard đan hai tay vào chuôi kiếm, đăm đăm nhìn xuôi dòng nước qua những tán bóng râm ấm áp, dịu dàng.
Cả một tàu chở đầy vàng! Una nói, nhìn về phía chiếc thuyền Golden Hind nhỏ bé. Nhưng cháu vẫn mừng vì mình không phải tận mắt chứng kiến lũ Ác Quỷ.
Cháu không tin đó là Ác Quỷ đâu ạ, Dan thì thầm đáp trả.
Hả? Ngài Richard lên tiếng. Cha của Witta đã cảnh báo rằng đó đích thị là Ác Quỷ không phải bàn cãi. Người ta phải tin lời cha mình chứ, sao lại đi tin trẻ con. Thế lũ Ác Quỷ của ta là gì nào?
Dan đỏ bừng cả mặt. Cháu – cháu chỉ nghĩ là... cậu nhóc ấp úng; cháu có một cuốn sách tên là Những thợ săn khỉ đột – đó là phần tiếp theo của Hòn đảo San hô, thưa ngài – và trong đó có viết rằng loài khỉ đột (chúng là loài khỉ lớn đấy ạ) vẫn luôn nhai sắt nhét vào miệng.
Không phải lúc nào cũng thế đâu, Una đính chính. Chỉ có hai lần thôi. Chúng vừa mới đọc xong cuốn Những thợ săn khỉ đột trong vườn cây ăn quả.
Thì, dù sao đi nữa, chúng cũng luôn đấm thình thịch vào ngực, hệt như cách lũ Ác Quỷ của Ngài Richard đã làm trước khi lao vào tấn công con người. Và chúng cũng xây nhà trên cây nữa.
Hả! Ngài Richard mở trân đôi mắt. Lũ Ác Quỷ của chúng ta đã làm ra những ngôi nhà trông giống như những chiếc tổ phẳng, nơi bọn quỷ con nằm nghếch mắt nhìn chúng ta. Ta không tận mắt thấy chúng (lúc đó ta còn đang mệt lả sau trận chiến), nhưng Witta đã kể cho ta nghe và... chà, các em cũng biết rõ điều đó ư? Thật kỳ diệu! Lũ Ác Quỷ của chúng ta hóa ra chỉ là những con khỉ biết làm tổ thôi sao? Chẳng còn chút ma thuật nào sót lại trên thế giới này nữa à?
Cháu không biết nữa ạ, Dan ngượng ngùng đáp. Cháu từng thấy một người móc những con thỏ ra khỏi chiếc mũ phớt, và chú ấy bảo bọn cháu có thể biết được cách chú ấy làm nếu chú ấy chú ý quan sát thật kỹ. Và bọn cháu đã làm thế.
Nhưng chúng ta có nhận ra đâu, Una thở dài nói. Ồ! Kìa Puck!
Gã tiểu yêu nhỏ bé với làn da ngăm đen và nụ cười rạng rỡ đang thò đầu nhìn ra từ giữa hai thân cây tần, gật đầu chào, rồi trượt dài xuống bờ sông để hòa mình vào bầu không khí mát mẻ bên cạnh họ.
Không có chút ma thuật nào nữa sao, Ngài Richard? gã cười vang, rồi thổi vào một bông bồ công anh đã nở bung mà gã vừa hái được.
Người ta bảo với ta rằng thanh Sắt Thông Minh của Witta chỉ là một thứ đồ chơi. Đứa trẻ này cũng mang theo một thanh Sắt y hệt thế. Họ còn bảo rằng lũ Ác Quỷ của chúng ta thực chất chỉ là loài khỉ mang tên khỉ đột! Ngài Richard phẫn nộ nói.
Đó chính là ma thuật của sách vở đấy, Puck nói. Ta đã cảnh báo ngài rằng bọn chúng là những đứa trẻ khôn ngoan mà. Ai cũng có thể trở nên uyên bác bằng cách đọc sách vở cả.
Nhưng liệu sách vở có nói thật không? Ngài Richard cau mày. Ta không thích chuyện đọc với viết này lắm đâu.
Ừ-m, có chứ, Puck vừa đáp vừa dang tay giữ bông bồ công anh trần trụi ở khoảng cách một sải tay. Nhưng nếu chúng ta đem treo cổ tất cả những kẻ viết dối trá, thì tại sao De Aquila lại không bắt đầu từ Gilbert, tay thư lại ấy nhỉ? Lão ta cũng gian trá đủ đường còn gì.
Tội nghiệp gã Gilbert gian trá. Dù vậy, theo cách của riêng lão, lão cũng là kẻ gan dạ, Ngài Richard nhận xét.
Lão đã làm gì ạ? Dan hỏi.
Lão viết sách, Ngài Richard đáp. Các em nghĩ câu chuyện này có phù hợp để kể cho trẻ con nghe không? Ngài nhìn sang Puck; nhưng Dan và Una đồng thanh kêu lên: Kể cho chúng cháu nghe đi! Kể đi ạ!