Vài ngày sau, chúng đang câu cá ở lòng con lạch từ bao thế kỷ nay đã xói sâu vào lớp đất mềm của thung lũng. Những hàng cây khép tán phía trên tạo thành những đường hầm dài, nơi ánh nắng lọt qua thành từng đốm và từng vạt. Dưới các vòm hầm ấy là những bãi cát và sỏi, những rễ cây cùng thân gỗ mục phủ đầy rêu hoặc nhuốm màu đỏ rỉ sắt; những đóa mao địa hoàng vươn mình gầy guộc, tái nhợt hướng về phía ánh sáng; những cụm dương xỉ và những loài hoa thẹn thùng, ưa ẩm ốc không thể sống thiếu hơi nước cùng bóng râm. Dưới những vũng nước, người ta có thể thấy gợn sóng do lũ cá hồi quẫy tung lên khi chúng lao đi lao lại, và các vũng nước nối liền với nhau — ngoại trừ mùa lũ, khi mọi thứ chỉ là một dòng nước nâu cuồn cuộn — bằng những làn nước mỏng manh, gợn lăn tăn, róc rách đổ vòng qua bóng râm của khúc cua tiếp theo.

Đây là một trong những nơi săn bắt kín đáo nhất của lũ trẻ, và người bạn đặc biệt của chúng, cụ Hobden chuyên nghề chặt cành rào, đã chỉ cho chúng cách tận dụng nó. Ngoại trừ tiếng cần câu va vào một nhành liễu thấp, hay tiếng vung cần và sự giằng co giữa những tán lá tần bì non khi dây câu vướng lại trong chốc lát, chẳng ai đi trên bãi cỏ nóng bức có thể đoán được trò chơi nào đang diễn ra giữa bầy cá hồi dưới lòng bờ lạch.

Dan nói sau một giờ phơi mình trong cái nóng ẩm:

— Bọn mình bắt được nửa tá rồi. Tớ đề nghị lên khúc Vịnh Đá và thử vận may ở Vũng Sâu xem sao.

Una gật đầu — phần lớn cuộc trò chuyện của con bé đều bằng những cái gật đầu — và chúng rón rén rời khỏi bóng râm của những đường hầm cây cối để tiến về phía con đập nhỏ chuyển dòng nước lạch thành mương dẫn nước vào cối xay. Tại đây, hai bên bờ lạch thấp và trọc trụi, cái nắng gay gắt buổi chiều hắt lên từ Vũng Sâu bên dưới đập khiến mắt bạn phải nhức nhối.

Khi ra đến khoảng sáng, chúng suýt ngã ngửa vì kinh ngạc. Một con ngựa xám khổng lồ, với những sợi lông đuôi khẽ chạm vào mặt nước trong veo như gương, đang cúi xuống uống nước ở vũng, và những gợn sóng quanh mõm nó lấp lánh như vàng chảy. Trên lưng nó ngồi một ông lão tóc bạc phơ, khoác tấm áo choàng rộng bằng vải xích sắt lấp lánh. Ông đầu trần, và một chiếc mũ sắt hình hạt dẻ treo lủng lẳng bên cung yên ngựa. Dây cương của ông làm bằng da đỏ rộng năm sáu inch, viền cắt lượn sóng, còn chiếc yên ngựa cao đệm dày với những dải nịt bụng đỏ được giữ chặt cả trước lẫn sau bằng đai ngực và dây hậu bằng da đỏ.

Una lên tiếng, hệt như thể Dan chưa mở trân trân đôi mắt ra mà nhìn:

— Nhìn kìa! Giống y bức tranh trong phòng anh — “Ngài Isumbras bên bờ cạn” ấy.

Kỵ sĩ quay về phía chúng, khuôn mặt gầy và dài của ông hiền lành, dịu dàng y hệt vị hiệp sĩ chở lũ trẻ trong bức tranh đó.

Giọng trầm ấm của Puck vang lên giữa đám liễu thảo:

— Lẽ ra chúng phải có mặt ở đây từ nãy chứ, thưa Sir Richard.

Vị hiệp sĩ đáp:

— Chúng có mặt đây rồi. — Rồi ông mỉm cười nhìn Dan đang cầm chuỗi cá hồi trên tay. — Xem ra chẳng có thay đổi lớn nào ở bọn trẻ thời nay so với lúc con cháu ta câu cá khúc lạch này.

Puck nói:

— Nếu ngựa của ngài đã uống nước xong, chúng ta ra Vòng Tròn thì sẽ thong thả hơn. — Cậu gật đầu chào lũ trẻ hệt như thể tuần trước cậu chưa từng dùng phép thuật để xóa đi ký ức của chúng.

Con ngựa lớn quay người, tung vó nhảy thốc lên bãi cỏ với một cú giậm và cào đất làm những cục đất rơi lả tả.

Sir Richard quay sang nói với Dan:

— Xin thứ lỗi! Khi những vùng đất này còn là của ta, ta chưa từng thích việc những kỵ sĩ vượt lạch qua chỗ không phải đường ngầm lát đá. Nhưng con Swallow nhà ta khát nước, và ta thì muốn gặp các cháu.

Dan thưa:

— Bọn cháu rất mừng vì ngài đã đến, thưa ngài. Chuyện bờ bãi chẳng có gì phải bận tâm cả.

Cậu bé bước đi bên mạn đeo kiếm của con ngựa hùng vĩ vượt qua bãi cỏ; từ thắt lưng Sir Richard buông thõng một thanh gươm lớn có chuôi bằng sắt. Una đi theo sau cùng Puck. Giờ thì con bé đã nhớ lại mọi chuyện.

Puck nói:

— Ta xin lỗi về chuyện đám lá cây, nhưng nếu các cháu cứ về nhà rồi kể lại mọi chuyện thì đâu có ổn phải không nào?

Una đáp:

— Cháu đoán là không. Nhưng ngài bảo rằng tất cả những Người Tiên — của Xứ sở Đồi núi đã rời khỏi nước Anh rồi cơ mà.

— Thì chúng rời đi thật; nhưng ta đã bảo cháu là cháu vẫn có thể đến, đi, nhìn ngắm và hiểu biết cơ mà, phải không? Vị hiệp sĩ này không phải là tiên. Ông ấy là Sir Richard Dalyngridge, một người bạn rất cũ của ta. Ông ấy theo William Kẻ chinh phạt đến đây, và ông ấy đặc biệt muốn gặp các cháu.

Una hỏi:

— Để làm gì ạ?

Puck đáp mà không hề nháy mắt:

— Vì sự khôn ngoan và học thức uyên bác của các cháu chứ sao.

Una kêu lên:

— Bọn cháu á? Chứ sao, bảng cửu chương cháu còn chưa thuộc làu — nói gì đến đọc ngược; còn Dan thì làm bài tập phân số dốt đặc cán mai. Ngài ấy không thể có ý nói bọn mình đâu!

Dan gọi vọng lại:

— Una! Sir Richard bảo ngài ấy sẽ kể chuyện đã xảy ra với thanh gươm của Weland. Ngài ấy đang giữ nó đấy. Tuyệt làm sao chứ lỵ!

Sir Richard vừa xuống ngựa khi họ đến Vòng Tròn, nằm ở khúc cua của bờ mương cối xay, vừa nói:

— Không — không. Chính các cháu mới phải kể cho ta nghe, vì ta nghe nói đứa trẻ nhỏ nhất ở nước Anh của chúng ta ngày nay cũng khôn ngoan chẳng kém bậc học sĩ uyên bác nhất. — Ông tháo hàm thiết ra khỏi miệng con Swallow, thả sợi dây cương đỏ như hồng ngọc qua đầu nó, và con ngựa khôn ngoan liền bước ra chỗ khác để gặm cỏ.

Sir Richard (chúng để ý thấy ông hơi khập khiễng) tháo thanh gươm lớn khỏi vai.

Dan thì thầm với Una:

— Kia kìa.

Sir Richard nói:

— Đây là thanh gươm mà Huynh đệ Hugh đã nhận được từ Wayland-Smith. Xưa kia huynh ấy từng tặng nó cho ta, nhưng ta đã không nhận; thế rồi cuối cùng nó lại thuộc về ta sau một trận chiến ác liệt chưa từng có người theo đạo Thiên Chúa nào phải trải qua. Nhận xem này! — Ông hơi rút nó khỏi vỏ và xoay trước mặt chúng. Ngay bên dưới chuôi gươm ở cả hai mặt, nơi những ký tự Runic lấp lánh như thể chúng đang sống, có hai vết chém sâu trên thanh thép xỉn màu, chết chóc. — Nào, thứ gì đã tạo ra những vết đó? Ta không biết, nhưng có lẽ các cháu thì có thể nói được.

Puck lên tiếng:

— Xin ngài hãy kể cho chúng nghe toàn bộ câu chuyện, Sir Richard. Nó có phần liên quan đến vùng đất của chúng đấy.

Una nài nỉ, vì khuôn mặt phúc hậu và nụ cười trên môi vị hiệp sĩ gợi cho cô bé nhớ nhiều hơn bao giờ hết đến “Sir Isumbras bên bờ cạn”:

— Vâng, xin ngài kể từ đầu luôn ạ.

Chúng ổn định chỗ ngồi để lắng nghe, Sir Richard để đầu trần dưới ánh nắng, hai tay đung đưa thanh gươm, trong khi con ngựa xám gặm cỏ phía bên ngoài Vòng Tròn, và chiếc mũ sắt trên cung yên ngựa khẽ kêu lanh canh mỗi lần nó giật đầu.

Sir Richard cất giọng:

— Vậy thì, kể từ đầu nhé, vì nó có liên quan đến đất đai của các cháu. Khi Công tước của chúng tôi rời xứ Normandy sang chiếm lấy nước Anh này, các hiệp sĩ lớn (các cháu có nghe nói không?) đã kéo đến và chiến đấu hết mình để phục vụ Công tước, bởi vì ngài ấy hứa sẽ ban cho họ đất đai ở đây, và những hiệp sĩ nhỏ thì đi theo những bậc quyền quý. Dòng tộc của ta ở Normandy vốn nghèo khó; nhưng một hiệp sĩ lớn, Engerrard xứ Eagle — Engenulf De Aquila — có họ hàng với cha ta, đã đi theo Bá tước Mortain, người đi theo Công tước William, còn ta thì theo De Aquila. Phải, với ba mươi tráng sĩ từ dinh cơ của cha ta và một thanh gươm mới, ta lên đường chinh phục nước Anh ba ngày sau khi được phong hiệp sĩ. Lúc đó ta chưa hề biết rằng nước Anh sẽ chinh phục ta. Chúng ta cùng những người khác tiến lên Santlache — một đạo quân vô cùng đông đảo.

Una thì thầm:

— Điều đó có nghĩa là Trận chiến Hastings — năm Mười sáu mươi sáu phải không ạ?

Và Puck gật đầu để không làm gián đoạn câu chuyện.

— Tại Santlache, qua ngọn đồi đằng kia — ông chỉ tay về hướng đông nam phía Fairlight — chúng ta đã chạm trán thuộc hạ của Harold. Chúng ta chiến đấu. Đến cuối ngày thì chúng tháo chạy. Người của ta cùng thuộc hạ của De Aquila đi truy đuổi và cướp bóc, và trong cuộc truy đuổi đó Engerrard xứ Eagle đã bị giết, và con trai ông là Gilbert đã giương cao lá kỳ hiệu cùng đám tráng sĩ tiến lên. Chuyện này lúc đó ta chưa hề hay biết, bởi vì con Swallow đây đã bị chém một nhát ở sườn, nên ta nán lại để rửa vết thương bên một con suối cạnh bụi gai. Ở đó, một binh sĩ Saxon đơn độc đã cất tiếng gọi ta bằng tiếng Pháp, và chúng ta giao chiến với nhau. Lẽ ra ta phải nhận ra giọng hắn, thế nhưng chúng ta đã lao vào đánh nhau. Suốt một thời gian dài chẳng ai chiếm được ưu thế, cho đến khi hoàn toàn do vận rủi, chân hắn trượt và thanh gươm văng khỏi tay. Lúc bấy giờ ta vừa mới được phong hiệp sĩ, và trên hết ta muốn tỏ ra lịch thiệp cũng như xứng đáng với danh tiếng, thế nên ta đã kìm tay không gióng gươm và bảo hắn nhặt lại vũ khí. “Quái quỷ thật cái thanh gươm của ta,” hắn nói. “Nó đã làm ta thua trận đầu tiên này. Ngươi đã tha mạng cho ta. Hãy nhận lấy thanh gươm của ta đi.” Hắn chìa nó ra cho ta, nhưng khi ta vừa đưa tay ra thì thanh gươm rên rỉ như một kẻ đang quằn quại vì đau đớn, và ta giật lùi lại, kêu lên rằng: “Phù phép!”

[Lũ trẻ nhìn chằm chằm vào thanh gươm hệt như thể nó có thể cất tiếng nói lần nữa.]

— Bỗng nhiên một nhóm người Saxon lao ra tấn công ta, và thấy một tên lính Norman đơn độc, chúng định giết ta, nhưng người Saxon của ta đã thét lên rằng ta là tù binh của hắn và đánh lui chúng đi. Cứ như thế, các cháu thấy đấy, hắn đã cứu mạng ta. Hắn cho ta cưỡi ngựa và dẫn ta vượt qua những khu rừng suốt mười dặm đường dài để đến thung lũng này.

Dan hỏi:

— Đến tận đây ư, ý ngài là thế ạ?

— Đến chính thung lũng này. Chúng ta vào bằng đường ngầm Hạ dưới Chân đồi của Nhà vua đằng kia — ông chỉ về hướng đông nơi thung lũng trải rộng ra.

Dan lại hỏi:

— Và người Saxon đó chính là tu sĩ tập sự Hugh phải không ạ?

— Phải, và hơn thế nữa. Hắn đã ở tu viện Bec bên cạnh sông Rouen suốt ba năm — nơi mà — Sir Richard khúc khích cười — Viện phụ Herluin đã không chịu dung thứ cho ta ở lại.

Dan ngạc nhiên:

— Sao ngài ấy lại không cho ạ?

— Bởi vì ta đã phi ngựa thẳng vào nhà ăn khi các học viên đang dùng bữa, để cho lũ trẻ người Saxon thấy rằng chúng ta — những kẻ Norman — chẳng hề sợ một vị viện phụ nào cả. Chính người Saxon Hugh đó đã xúi giục ta làm điều ấy, và kể từ ngày đó chúng ta chưa từng gặp lại nhau. Ta tưởng mình nhận ra giọng nói của hắn ngay cả bên trong chiếc mũ sắt, và bất chấp việc các Chúa công của chúng ta đánh nhau sống mái, cả hai chúng ta đều vui mừng khôn tả vì đã không hạ sát đối phương. Hắn đi bên cạnh ta, kể cho ta nghe về việc một Vị thần Ngoại giáo, theo hắn tin là thế, đã ban cho hắn thanh gươm ấy, nhưng hắn bảo chưa bao giờ nghe thấy nó cất tiếng ca như vậy trước đây. Ta nhớ mình đã cảnh báo hắn phải đề phòng ma thuật và những thứ bùa phép nhanh gọn. — Sir Richard tự mỉm cười. — Lúc đó ta còn rất trẻ — rất trẻ!

Khi đến dinh cơ của hắn ở đây, chúng ta suýt quên mất rằng mình vừa mới giao chiến với nhau. Lúc đó đã gần nửa đêm, và Đại sảnh chật ních đàn ông lẫn phụ nữ đang chờ đợi tin tức. Ở đó, lần đầu tiên ta nhìn thấy em gái hắn, phu nhân Ælueva, người mà hắn từng nhắc đến với chúng ta ở Pháp. Nàng thét lên giận dữ với ta và suýt chút nữa đã treo cổ ta ngay lúc ấy, nhưng người anh trai liền bảo rằng ta đã tha mạng cho hắn — hắn không nói rõ mình đã cứu mạng ta khỏi tay đồng bào Saxon ra sao — và rằng Công tước của chúng ta đã chiến thắng; và ngay trong lúc họ đang tranh cãi về cái thân xác khốn khổ của ta, bỗng nhiên hắn ngất lịm đi vì những vết thương.

Phu nhân Ælueva quay sang ta nói:

— Đây là lỗi tại ngươi. — Rồi nàng quỳ sụp xuống bên trên người hắn, gọi mang rượu và khăn lau tới.

Ta đáp:

— Nếu ta biết trước, hắn đã được cưỡi ngựa còn ta phải đi bộ. Nhưng chính hắn đã đưa ta lên ngựa; hắn chẳng hề phàn nàn gì cả; hắn cứ đi bên cạnh ta và nói cười vui vẻ suốt dọc đường. Ta cầu mong mình chưa gây ra tổn hại nào cho hắn.

Nàng mím chặt môi, lạnh lùng bảo:

— Ngươi có khối điều phải cầu nguyện đấy! Nếu hắn chết, ngươi sẽ bị treo cổ!

Họ khiêng Hugh về phòng; thế nhưng ba gã đàn ông cao lớn trong nhà đã trói tay chân ta lại rồi giải ta đặt dưới xà nhà của Đại sảnh với một sợi thừngòng lọng siết quanh cổ. Chúng vắt đầu sợi dây qua xà nhà, rồi ngồi bệt xuống sưởi lửa chờ tin tức xem Hugh sống hay chết. Trong lúc chờ đợi, chúng dùng chuôi dao để đập hạt dẻ ăn.

Dan hỏi:

—— Lúc đó ngài cảm thấy thế nào ạ?

— Rất mệt mỏi; nhưng ta đã thành tâm cầu nguyện cho người bạn học Hugh được bình phục. Khoảng trưa, ta nghe thấy tiếng ngựa chạy trong thung lũng, ba gã đàn ông kia liền cởi trói cho ta rồi tháo chạy ra ngoài, và quân của De Aquila đã phi ngựa tới. Gilbert de Aquila đi cùng họ, vì ông ấy có tiếng là giống như cha mình, không bao giờ quên bất kỳ kẻ nào đã phục vụ mình. Ông ấy thấp người, giống hệt cha, nhưng rất đáng sợ, với chiếc điều khoằm như mỏ đại bàng và đôi mắt vàng rực như mắt diều hâu. Ông ấy cưỡi những con chiến mã cao lớn — sắc lông hồng mã, loài do chính tay ông gây giống — và không bao giờ chịu để ai giúp mình lên yên ngựa. Ông nhìn thấy sợi dây thừng lủng lẳng trên xà nhà rồi bật cười, và đám thuộc hạ cũng cười theo, bởi vì ta cứng đờ cả người đến mức chẳng đứng dậy nổi.

Ông ấy nói:

— Đây quả là sự tiếp đãi nghèo nàn dành cho một kỵ sĩ Norman, nhưng dẫu sao thì cũng thế đi, chúng ta hãy cứ tỏ lòng biết ơn. Này chàng trai, hãy chỉ cho ta kẻ mà ngươi mang ơn nhiều nhất, chúng ta sẽ thanh toán sòng phẳng với chúng ngay tức khắc.

Dan hỏi:

— Ý ngài ấy là gì ạ? Giết hết bọn họ sao?

— Chắc chắn rồi. Nhưng ta nhìn phu nhân Ælueva đang đứng giữa đám tì nữ của nàng, cùng với người anh trai ở bên cạnh. Thuộc hạ của De Aquila đã dồn tất cả bọn họ vào trong Đại sảnh.

Una hỏi:

— Nàng ấy có xinh đẹp không ạ?

Vị hiệp sĩ đáp lại một cách vô cùng mộc mạc và điềm tĩnh:

— Trong suốt cuộc đời mình, ta chưa từng thấy người phụ nữ nào xứng đáng để rải cỏ thơm lót đường trước gót chân phu nhân Ælueva. Khi nhìn nàng, ta nghĩ mình có thể cứu lấy nàng và gia tộc của nàng bằng một lời nói đùa.

Ta thưa với De Aquila:

— Xét thấy thần đến đây có phần vội vã và không báo trước, thần chẳng có gì để phàn nàn về sự nhã nhặn mà những người Saxon này đã dành cho thần cả. — Thế nhưng giọng ta run rẩy. Thật là — xưa nay chẳng hay ho gì khi đem chuyện đùa giỡn ra nói với con người lùn tịt ấy.

Tất cả im lặng một lúc, cho đến khi De Aquila bật cười.

Ông nói:

— Nhìn xem hỡi các chiến binh — một phép lạ đấy! Trận chiến vừa mới tàn, cha ta còn chưa chôn cất xong, thế mà ở đây chúng ta lại thấy vị hiệp sĩ trẻ nhất của mình đã an tọa trong Trang viên của hắn, trong khi đám người Saxon — các ngươi có thể nhìn thấy điều đó trên những khuôn mặt phì nhiêu của chúng — đã đến dâng hiến lòng trung thành và phục dịch hắn rồi! — Ông vừa nói vừa dụi mũi. — Có các vị Thánh thần làm chứng, ta chưa từng nghĩ nước Anh lại dễ bị chinh phục đến thế! Chắc chắn ta chẳng thể làm gì khác ngoài việc giao cho cậu nhóc những gì nó đã chiếm được. Trang viên này sẽ thuộc về ngươi, chàng trai, cho đến khi ta quay lại, hoặc cho đến khi ngươi tử trận. Nào, các chiến binh, lên ngựa và phi thôi. Chúng ta đi theo Công tước tiến vào Kent để suy tôn ngài làm Vua nước Anh.

Ông kéo ta đi cùng ra cửa trong khi đám thuộc hạ dắt ngựa của ông tới — một con chiến mã gầy lông hồng mã, cao hơn con Swallow của ta nhiều, nhưng bụng không săn chắc bằng.

Vừa cựa quậy đôi găng tay chiến giáp dày cộm, ông vừa nói:

— Hãy nghe ta đây. Ta đã ban cho ngươi Trang viên này, vốn là một cái ổ tò vò của người Saxon, và ta nghĩ ngươi sẽ bị giết trong vòng một tháng — hệt như cha ta đã bị giết. Mặc dù vậy, nếu ngươi có thể giữ được mái nhà trên đại sảnh, lớp rạ trên mái barn, và lưỡi cày trong luống đất cho đến khi ta quay lại, ngươi sẽ tiếp tục nắm giữ Trang viên này từ tay ta; bởi vì Công tước đã hứa giao toàn bộ vùng đất gần Pevensey cho Bá tước Mortain của chúng ta, và Mortain sẽ cắt lại cho ta một phần trong số đó giống như dự định ban đầu dành cho cha ta. Chúa mới biết liệu ngươi hay ta có sống nổi cho đến ngày nước Anh được thu phục hay không; nhưng hãy nhớ lấy, chàng trai, rằng ở đây và lúc này, giao chiến chỉ là sự dại dột, và — ông với tay cầm lấy dây cương — mưu mẹo cùng sự khôn ngoan mới là tất cả.

Ta thưa:

— Khổ nỗi, thần lại chẳng có chút khôn ngoan nào.

Ông vừa nhún người nhảy thót lên yên, chân luồn vào bàn đạp, vừa dùng mũi giày thúc vào bụng ngựa:

— Chưa có thôi. Nhưng ta nghĩ ngươi có một người thầy giỏi. Vĩnh biệt! Hãy giữ lấy Trang viên và sống sót. Mất Trang viên thì chịu treo cổ. — Ông vừa nói vừa quất ngựa phi thẳng ra ngoài, những sợi dây đeo khiên kêu cọt kẹt phía sau.

Thế đấy các cháu, lúc đó ta chỉ lớn hơn một đứa trẻ là bao, và trận chiến Santlache chưa qua nổi hai ngày, lại bị bỏ lại một mình cùng ba mươi tráng sĩ trong một vùng đất ta chẳng hề quen biết, giữa một dân tộc mà ngôn ngữ ta không thể nói nổi, để trấn giữ mảnh đất mà ta vừa cướp lấy từ tay họ.

Una hỏi:

— Và đó chính là ở đây, ngay trên quê hương bọn cháu ư?

— Phải, ở đây. Nhìn xem! Từ ngầm Thượng, ngầm Weland, đến ngầm Hạ, cạnh Belle Allée, tính từ tây sang đông nó kéo dài nửa dặm. Từ ngọn tháp Đèn hiệu Brunanburgh phía sau chúng ta đây, tính từ nam ra bắc nó kéo dài trọn một dặm — và tất cả các khu rừng đều đầy rẫy những tàn quân thua trận từ Santlache, trộm cắp người Saxon, kẻ cướp bóc người Norman, bọn cướp đường và kẻ săn trộm. Quả thực là một cái ổ tò vò!

Khi De Aquila vừa đi khỏi, Hugh định cất lời cảm ơn ta vì đã cứu mạng họ; nhưng phu nhân Ælueva lại bảo rằng ta chỉ làm điều đó vì mục đích chiếm đoạt Trang viên mà thôi.

Ta nói:

— Làm sao ta biết được De Aquila sẽ ban nó cho ta? Nếu ta nói với ông ấy rằng ta đã dành cả đêm để treo cổ trong cái tròng thòng lọng của các người, thì giờ này ông ấy đã cho thiêu rụi nơi này thành tro bụi tới hai lần rồi.

Nàng lạnh lùng đáp:

— Nếu có kẻ nào tròng sợi thừng vào cổ ta, ta thưa với ngươi rằng ta đã cho đốt sạch nhà hắn tới ba lần trước khi chịu khuất phục.

Ta cười đáp:

— Nhưng ngài là phụ nữ cơ mà. — Và ta cười, còn nàng thì òa khóc, bảo rằng ta đang chế giễu nàng trong lúc lâm vòng nô lệ.

Ta liền thưa:

— Thưa Phu nhân, trong thung lũng này chẳng có tù nhân nào ngoại trừ một người, và hắn ta không phải là người Saxon.

Nghe vậy, nàng thét lên rằng ta là một tên trộm người Norman, kẻ đã đến bằng những lời đường mật dối gian, với âm mưu từ trước là đuổi nàng ra đồng để đi ăn mày. Ra đồng ư! Nàng chưa từng một lần chứng kiến bộ mặt thật của chiến tranh!

Lúc ấy ta tức giận, liền đáp lại:

— Ít nhất điều này ta có thể chứng minh là sai, vì ta thề — và ta đã thề ngay tại nơi đó trên chuôi gươm của mình — ta thề sẽ không bao giờ đặt chân vào Đại sảnh cho đến khi chính phu nhân Ælueva cất lời mời ta bước vào.

Nàng quay người bỏ đi không nói một lời, còn ta bước ra ngoài. Hugh khập khiễng bước theo sau, huýt sáo một điệu buồn thảm (đó là một thói quen của người Anh), và chúng tôi bắt gặp ba tên Saxon từng trói ta lúc trước. Lúc này chúng đã bị những tráng sĩ của ta trói giật cánh tay, và đứng sau chúng là khoảng năm mươi gã nông dân vạm vỡ, mặt mày ủ rũ thuộc gia tộc và Trang viên, đang chờ xem chuyện gì sẽ xảy ra. Chúng ta nghe thấy tiếng kèn của De Aquila vang lên nhè nhẹ xuyên qua những cánh rừng hướng về phía hạt Kent.

Quân của ta hỏi:

— Có đem treo cổ bọn chúng không thưa ngài?

Hugh lẩm bẩm trong miệng:

— Thế thì đám nông dân của ta sẽ nổi dậy chiến đấu đấy. — Nhưng ta bảo hắn hãy hỏi ba gã kia xem chúng mong đợi sự khoan hồng nào.

Tất cả đồng thanh đáp:

— Chẳng có gì cả. Nàng đã ra lệnh chúng ta phải treo cổ ngươi nếu chủ nhân của chúng ta bỏ mạng. Và chúng ta đã định treo cổ ngươi thật. Chẳng còn gì để nói nữa đâu.

Đúng lúc ta còn đang lưỡng lự thì một người phụ nữ từ khu rừng sồi phía trên Chân đồi của Nhà vua chạy hộc tốc xuống, la oai oái rằng có mấy tên Norman đang xua đuổi đàn lợn ở trỏng.

Ta thét lên:

— Dù là Norman hay Saxon, chúng ta cũng phải đánh bật chúng lại, nếu không chúng sẽ cướp phá chúng ta mỗi ngày. Lôi mọi thứ vũ khí các người có ra mà xông lên! — Thế là ta cởi trói cho ba gã nông dân đó và tất cả cùng hò nhau xông lên, gồm các tráng sĩ của ta và những người Saxon cầm giáo mác, cung tên đã được giấu kỹ dưới lớp rạ trong mái tranh lều của họ, với Hugh là người dẫn đầu. Lưng chừng Chân đồi của Nhà vua, chúng ta bắt gặp một tên đểu giả đến từ xứ Picardy — một kẻ chuyên bán rượu dạo tronganh trại của Công tước — với chiếc khiên của một hiệp sĩ đã tử trận trên tay, cưỡi một con ngựa ăn cắp, và kéo theo khoảng mười hai tên vô lại đang chém phá, tàn sát đàn lợn. Chúng ta đã đánh tan bọn chúng và bảo vệ an toàn cho bầy lợn. Một trăm bảy mươi con lợn đã được cứu trong trận chiến vĩ đại đó. — Sir Richard bật cười lớn.

— Đó chính là công việc chung đầu tiên của chúng tôi, và ta đã bảo Hugh nói với đồng bào của hắn rằng ta sẽ đối xử như vậy với bất kỳ ai, dù là hiệp sĩ hay nông dân, người Norman hay Saxon, kẻ nào dám bén mảng ăn trộm dù chỉ một quả trứng trong thung lũng của chúng ta. Khi đang cưỡi ngựa về nhà, hắn bảo ta rằng: “Hôm nay ngươi đã tiến một bước dài trong việc chinh phục nước Anh rồi đấy.” Ta đáp lại: “Vậy thì nước Anh phải là của cả anh và tôi. Hãy giúp tôi, hỡi Hugh, để đối xử phải phép với con người nơi đây. Hãy làm cho họ hiểu rằng nếu họ sát hại ta, De Aquila chắc chắn sẽ phái người đến tàn sát họ, và ông ấy sẽ đặt một kẻ tồi tệ hơn thế chỗ ta.” “Điều đó rất có thể đúng,” hắn nói và đưa tay ra bắt tay ta. “Thà chịu đựng con quỷ ta đã rõ mặt còn hơn con quỷ ta chưa biết rõ, cho đến khi chúng ta có thể tống cổ tụi Norman các ngươi về nước.” Và đám người Saxon của hắn cũng nói thế; họ bật cười khi chúng ta lùa đàn lợn xuống dốc. Nhưng ta nghĩ rằng ngay từ lúc ấy, một vài người trong số họ đã bắt đầu thôi căm ghét ta rồi.

Una nói nhỏ:

— Cháu thích Huynh đệ Hugh quá.

Richard vừa nâng niu thanh gươm vừa đáp:

— Không còn nghi ngờ gì nữa, hắn chính là vị hiệp sĩ hoàn hảo, lịch thiệp, dũng cảm, dịu dàng và khôn ngoan nhất từng cất tiếng thở trên đời này. Hắn đã treo thanh gươm của mình — chính là thanh gươm này — lên bức tường của Đại sảnh, bởi vì hắn bảo đó là thứ thuộc về ta một cách công bằng, và hắn chưa từng hạ nó xuống cho đến ngày De Aquila quay trở lại, như lát nữa ta sẽ kể cho các cháu nghe. Suốt ba tháng trời, quân của hắn và quân của ta cùng canh giữ thung lũng, cho đến khi mọi kẻ cướp bóc cùng những kẻ lang thang ban đêm đều hiểu ra rằng chẳng thể kiếm chác được gì từ chúng ta ngoài những trận đòn roi tơi tả và cái giá treo cổ. Sát cánh bên nhau, chúng ta chiến đấu chống lại tất cả những kẻ kéo đến — có khi một tuần ba bận chúng ta phải giao chiến — chống lại bọn trộm cắp và những gã hiệp sĩ không tấc đất cắm rũi đang lùng sục tìm kiếm những trang viên ngon nghẻ. Rồi chúng ta cũng có được một khoảng thời gian bình yên, và với sự giúp đỡ của Hugh, ta đã xoay sở để cai quản thung lũng này — bởi vì toàn bộ thung lũng này của các cháu ngày trước chính là Trang viên của ta — đúng như bổn phận của một hiệp sĩ. Ta giữ cho mái nhà trên đại sảnh không dột và lớp rạ trên kho lứa không hỏng, thế nhưng.... Người Anh quả là một dân tộc ngang ngạnh. Đám người Saxon của hắn cứ cười đùa rôm rả với Hugh, và Hugh cũng đùa cợt lại với họ, và — điều này đối với ta quả là kỳ diệu — nếu thậm chí chỉ là kẻ hèn mọn nhất trong số họ nói rằng việc này việc nọ vốn là Tập quán của Trang viên, thì ngay lập tức Hugh cùng những bô lão trong Trang viên ở gần đó sẽ bỏ dở mọi công việc để bàn luận về vấn đề ấy — ta từng thấy họ bắt cối xay ngừng quay khi lúa mì mới xay được một nửa — và nếu tập quán hay thói quen đó được chứng minh là đúng như lời đồn, thì ôi thôi, thế là chấm hết, dù cho điều đó hoàn toàn trái ngược với mong muốn và mệnh lệnh của Hugh đi chăng nữa. Thật kỳ diệu làm sao!

Puck bỗng chen vào nói:

— Phải. Tập quán của Nước Anh Cổ đã tồn tại ở đây từ trước khi các kỵ sĩ Norman của các ngươi đặt chân tới, và nó vẫn trường tồn vượt qua cả họ, mặc cho họ đã chiến đấu chống lại nó một cách tàn nhẫn.

Richard đáp:

— Ta thì không. Ta để cho người Saxon đi theo con đường bướng bỉnh của họ, nhưng khi chính những tráng sĩ của ta, những kẻ người Norman mới đặt chân đến nước Anh chưa đầy sáu tháng, đứng lên và giảng giải cho ta nghe đâu là tập quán của xứ sở này, thì lúc bấy giờ ta mới nổi giận. À, những ngày tháng tuyệt vời! À, một dân tộc kỳ diệu! Và ta yêu tất cả bọn họ.

Vị hiệp sĩ giơ hai tay lên hệt như muốn ôm trọn cả thung lũng thân yêu vào lòng, và con Swallow nghe thấy tiếng đinh tán trên bộ áo giáp xích va vào nhau liền ngẩng đầu lên khẽ hí dài.

Ông tiếp tục câu chuyện:

— Cuối cùng, sau một năm xoay sở, tính toán và dăm ba bận phải dùng đến vũ lực, De Aquila đã tới thung lũng, một cách đơn độc và chẳng hề báo trước. Ta nhìn thấy ông ấy đầu tiên ở ngầm Hạ, với một đứa nhóc con người chăn lợn ngồi trên cung yên.

Ông ấy bảo:

— Chẳng cần phải báo cáo gì về việc ngươi quản lý sản nghiệp đâu. Ta đã nắm được hết thảy từ đứa trẻ này rồi. — Và ông kể cho ta nghe về việc đứa trẻ con bé bỏng ấy đã chặn đứng con chiến mã cao lớn của ông tại đường ngầm bằng cách vẫy một cành cây và thét lên rằng đường đã bị chặn. — Và nếu chỉ cần một đứa bé trần truồng, gan dạ cũng đủ để canh giữ đường ngầm trong thời buổi này, thì ngươi đã làm rất tốt rồi đấy, cậu bé ạ. — Ông vừa nói vừa thở hồng hộc rồi lau mồ hôi trên trán.

Ông véo má đứa trẻ, rồi nhìn sang đàn gia súc của chúng ta đang thả ở bãi phẳng ven lạch.

Vừa dụi mũi, ông vừa nói:

— Con nào con nấy béo múp. Đây mới là mưu mẹo và sự khôn ngoan mà ta yêu thích. Ta đã bảo gì với ngươi khi ta quất ngựa ra đi hở chàng trai?

Ta đáp:

— Giữ lấy Trang viên hoặc chịu treo cổ. — Ta chưa từng quên điều đó.

— Đúng vậy. Và ngươi đã giữ được nó. — Ông trèo xuống khỏi yên ngựa, dùng mũi gươm xắn một mảng cỏ trên bờ rồi trao nó cho ta khi ta đang quỳ gối.

Dan nhìn Una, và Una nhìn Dan.

Puck thì thầm:

— Đó là nghi thức bàn giao đất đai đấy.

Ông tiếp lời — đó là lần đầu tiên ông gọi ta bằng cái tên ấy:

— Giờ đây ngươi đã chính thức được trao quyền sở hữu Trang viên, Sir Richard ạ, ngươi và dòng dõi đời đời kiếp kiếp của ngươi. Việc này sẽ tạm thay thế cho đến khi các viên chức của nhà vua biên soạn tước hiệu của ngươi trên một tấm da cừu. Nước Anh hoàn toàn thuộc về chúng ta — nếu chúng ta có thể giữ lấy nó.

Ta hỏi, và ta nhớ lúc đó mình kiêu hãnh không thốt nên lời:

— Thần phải nộp cống nạp gì ạ?

Vừa nhảy lò cò bằng một chân xung quanh con ngựa, ông vừa nói:

— Phí hiệp sĩ, chàng trai ạ, phí hiệp sĩ chứ còn gì nữa! (Ta đã nói là ông ấy thấp người, và không thể chịu đựng được cảnh có người giúp mình lên yên ngựa chưa nhỉ?) Sáu kỵ sĩ hoặc mười hai cung thủ, ngươi phải gửi đến cho ta bất cứ khi nào ta gọi, và — ngươi lấy giống lúa mì đó ở đâu thế? — ông hỏi, bởi vì lúc đó đã gần mùa gặt, và lúa mì của chúng ta đang trổ bông rất tốt. — Ta chưa từng thấy thứ rơm nào óng ả đến thế. Hãy gửi cho ta ba bao lúa giống y hệt như vậy mỗi năm, và hơn nữa, để tưởng nhớ lần gặp gỡ cuối cùng của chúng ta — với sợi dây thừng xiết quanh cổ ngươi — hãy tiếp đãi ta và quân lính của ta trong hai ngày mỗi năm tại Đại sảnh của Trang viên ngươi.

Ta thưa:

— Khổ nỗi! Thế thì Trang viên của thần coi như đã bị tịch thu rồi. Thần đang vướng vào lời thề không được đặt chân vào Đại sảnh. — Và ta kể cho ông nghe về những gì ta đã thề với phu nhân Ælueva.

Una hỏi:

— Và từ đó đến nay ngài chưa từng bước vào nhà lần nào nữa sao ạ?

Sir Richard mỉm cười đáp:

— Chưa bao giờ. Ta đã tự dựng một cái lán gỗ nhỏ trên sườn đồi, và chính ở đó ta xét xử các vụ kiện tụng rồi đi ngủ.... De Aquila quay đầu ngựa sang một bên, chiếc khiên trên lưng khẽ động đậy. — Không sao đâu chàng trai, ông nói. — Ta sẽ miễn khoản cống nạp ấy cho ngươi trong một năm.

Puck giải thích:

— Ý ông ấy là Sir Richard không cần phải khoản đãi ông ấy bữa tối ở đó vào năm đầu tiên.

De Aquila đã ở lại với ta trong cái lán đó, và Hugh — người biết đọc, biết viết và tính toán sổ sách — đã cho ông xem cuốn sổ bộ của Trang viên, trong đó ghi chép tất cả tên tuổi của các thửa ruộng cùng những người dân của chúng ta, và ông đã đặt ra hàng ngàn câu hỏi liên quan đến đất đai, gỗ lượm, bãi chăn thả, cối xay, các hồ nuôi cá, cũng như giá trị của từng người trong thung lũng. Nhưng ông không hề nhắc đến tên phu nhân Ælueva lấy một lần, và cũng chẳng thèm bén mảng tới Đại sảnh. Ban đêm, ông cùng nâng chén uống rượu với chúng tôi trong cái lán nhỏ. Phải, ông ngồi trên đống rơm hệt như một con diều hâu xù lông, đôi mắt vàng đảo quanh chiếc cốc, và cách nói chuyện của ông cũng sắc bén như loài diều hâu, lao vút từ chuyện này sang chuyện khác, nhưng luôn gút lại những vấn đề cốt lõi. Phải; có lúc ông nằm im lìm một lát, rồi lại cựa quậy trên đống rơm, đôi khi cất giọng cứ như thể chính mình là Vua William, lúc khác lại nói bằng những ẩn dụ và chuyện ngụ ngôn, và nếu chúng tôi không hiểu ngay ý nghĩa, ông sẽ dùng vỏ gươm thọc vào mạn sườn chúng tôi.

Ông nói:

— Nhìn các ngươi xem, hỡi những chàng trai, ta sinh ra không đúng thời đại. Năm trăm năm trước, ta đã biến toàn bộ nước Anh thành một vương quốc mà chẳng một tên Đan Mạch, Saxon hay Norman nào có thể xâm chiếm nổi. Năm trăm năm sau, ta đã trở thành một cố vấn cho các vị Vua mà thế giới chưa từng mơ tới. Tất cả đều ở đây này — ông vừa nói vừa gõ vào cái đầu lớn của mình — nhưng nó lại chẳng có đất dụng võ trong cái thời đại đen tối này. Mà này, Hugh ở đây còn là một người giỏi giang hơn ngươi đấy, Richard. — Giọng ông bỗng trở nên khàn đợ, chói tai như tiếng quạ kêu.

Ta đáp:

— Đúng vậy. Nếu không có sự giúp đỡ, lòng kiên nhẫn và sự chịu đựng bền bỉ của Hugh, ta đã chẳng thể nào giữ nổi Trang viên này.

De Aquila nói:

— Và cả cái mạng sống của ngươi nữa chứ. Hugh đã cứu ngươi không chỉ một, mà là hàng trăm lần rồi. Này Hugh, hãy im lặng đi! — Ông tiếp tục. — Ngươi có biết vì sao Hugh lại ngủ, và tại sao cho đến nay hắn vẫn ngủ giữa đám tráng sĩ người Norman của ngươi không, hỡi Richard?

Ta đáp:

— Để ở gần con ạ. — Vì ta nghĩ đó là sự thật.

De Aquila mắng:

— Đồ ngốc! Đó là bởi vì đám người Saxon của hắn đã nài nỉ hắn nổi dậy chống lại ngươi, và quét sạch mọi tên Norman ra khỏi thung lũng này. Dù ta biết bằng cách nào đi nữa thì đó vẫn là sự thật. Do đó Hugh đã tự biến mình thành con tin cho sinh mạng của ngươi, hắn thừa hiểu rằng nếu có bất kỳ tai họa nào giáng xuống đầu ngươi từ tay đồng bào Saxon của hắn, thì lũ người Norman của ngươi sẽ tước đoạt mạng sống hắn không một chút nương tay. Và chính đám người Saxon của hắn cũng biết điều đó. Có phải thế không, Hugh?

Hugh ngượng ngùng đáp:

— Đại loại là vậy; ít nhất thì điều đó đúng vào nửa năm về trước. Bọn Saxon của ta sẽ không làm hại Richard bây giờ đâu. Ta nghĩ chúng đã hiểu rõ tính cách hắn; nhưng ta vẫn đánh giá là nên cẩn thận thì hơn.

— Các cháu hãy nhìn xem, người đàn ông đó đã làm những gì — thế mà ta chưa từng mảy may phỏng đoán được điều đó! Đêm này qua đêm khác, hắn đã nằm ngủ giữa đám tráng sĩ của ta, dẫu thừa biết rằng chỉ cần một kẻ Saxon vung dao chống lại ta, mạng sống của hắn sẽ phải đền mạng cho ta.

De Aquila nói:

— Phải. Và hắn là một kẻ không tấc sắt trong tay. — Ông chỉ vào thắt lưng Hugh, bởi vì Hugh đã cất thanh gươm của mình đi — ta đã kể cho các cháu nghe chưa nhỉ? — ngay vào ngày nó văng khỏi tay hắn ở Santlache. Hắn chỉ mang theo một con dao găm ngắn và một cây cung dài. — Không gươm tấc, chẳng tấc đất cắm rũi, ngươi thật thảm hại làm sao, hỡi Hugh; và người ta gọi ngươi là dòng dõi của Bá tước Godwin. (Hugh quả thực mang dòng máu của Godwin). Trang viên từng là của ngươi nay đã được ban cho tên nhóc này và con cháu nó đời đời kiếp kiếp. Hãy ngồi xuống và xin ăn đi, bởi vì hắn hoàn toàn có thể đuổi cổ ngươi đi như một con chó đấy, Hugh ạ!

Hugh không nói gì, nhưng ta nghe thấy tiếng nghiến răng ken két của hắn, và ta liền bảo De Aquila — bậc bề trên trực tiếp của ta — hãy giữ mồm giữ miệng lại, bằng không ta sẽ nhét toàn bộ những lời đó vào cổ họng ông. Nghe vậy, De Aquila liền bật cười đến mức nước mắt giàn giụa trên mặt.

Ông nói:

— Ta đã cảnh báo Nhà vua từ trước về hậu quả của việc đem nước Anh ban phát cho lũ trộm cắp người Norman chúng ta rồi. Ngươi kìa, hỡi Richard, mới được phong tước trong Trang viên chưa đầy hai ngày mà đã dám đứng lên chống lại cả bậc bề trên của mình rồi đấy. Chúng ta nên xử trí hắn thế nào đây, thưa Sir Hugh?

Hugh đáp:

— Ta là một kẻ không gươm giáo trong tay. Xin ngài đừng đùa giỡn với ta nữa. — Và hắn gục đầu lên đầu gối, rên rỉ.

Giọng De Aquila bỗng thay đổi hoàn toàn, trở nên nghiêm túc:

— Ngươi càng dại dột hơn đấy, tên ngốc ạ; bởi vì ta vừa mới ban cho ngươi Trang viên Dallington ở trên sườn đồi kia từ nửa tiếng trước rồi đây. — Ông vừa nói vừa dùng vỏ gươm khều khều Hugh qua lớp đống rơm.

Hugh kinh ngạc hỏi:

— Cho tôi ư? Tôi là người Saxon, và ngoại trừ việc tôi yêu quý Richard ở đây, tôi chưa từng tuyên thệ trung thành với bất kỳ tên Norman nào cả.

De Aquila đáp:

— Vào thời điểm thích hợp của Chúa, điều mà vì tội lỗi của ta nên ta sẽ chẳng thể sống để chứng kiến, sẽ chẳng còn phân biệt Saxon hay Norman gì nữa trên đất nước Anh này. Nếu ta hiểu con người, thì ngươi còn trung thành hơn cả tá kẻ mang danh Norman mà ta có thể kể tên dẫu chẳng cần phải tuyên thệ. Hãy nhận lấy Dallington, rồi ngày mai hãy liên minh với Sir Richard để đánh lại ta, nếu ngươi thích!

Hugh đáp:

— Không. Tôi không phải là trẻ con. Nhận quà ở đâu, tôi sẽ phục vụ ở đó. — Rồi hắn đặt hai tay mình vào lòng bàn tay De Aquila, tuyên thệ sẽ trung thành, và nếu ta nhớ không lầm thì ta đã ôm hôn hắn, còn De Aquila thì ôm hôn cả hai chúng tôi.

Sau đó, chúng tôi ngồi ngoài lán khi mặt trời mọc, và De Aquila ngắm nhìn đám nông dân đang đi ra các cánh đồng để làm việc, nói về những điều thiêng liêng, về cách thức chúng tôi nên cai quản các Trang viên của mình trong thời gian tới, về việc săn bắn và gây giống ngựa, cũng như về sự khôn ngoan và cả những quyết định thiếu khôn ngoan của Nhà vua; bởi vì ông nói chuyện với chúng tôi hệt như thể mọi mặt chúng tôi lúc bấy giờ đều là anh em của ông vậy. Chẳng mấy chốc, một gã nông dân lén lút đến chỗ ta — hắn là một trong ba kẻ ta đã tha không treo cổ từ một năm trước — và hắn gầm gừ — đó là cách gọi tiếng Saxon của việc thì thầm — rằng phu nhân Ælueva muốn gặp ta tại Đại trạch. Nàng vẫn dạo bước quanh Trang viên hằng ngày, và đó là thói quen của nàng khi phái người thông báo hướng đi để ta cắt cử một vài cung thủ đi trước và theo sau hộ tống nàng. Rất nhiều lần chính ta đã mai phục trong rừng để bảo vệ nàng.

Ta rảo bước thật nhanh, và khi ta vừa đi qua cánh cửa lớn, nó từ từ mở ra từ phía bên trong, ở đó phu nhân Ælueva đang đứng đợi, nàng nói với ta: “Sir Richard, ngài có bằng lòng bước vào Đại sảnh của mình không?” Khi ấy nàng đã bật khóc, nhưng xung quanh chỉ có mỗi hai chúng ta.

Vị hiệp sĩ im lặng một hồi lâu, ánh mắt hướng về phía bên kia thung lũng với nụ cười trên môi.

Una vỗ nhẹ hai tay, reo lên:

— Ôi, tuyệt quá! Chịu nhận lỗi và nói lời xin lỗi kìa.

Sir Richard giật mình sực tỉnh rồi tiếp lời:

— Phải, nàng đã nhận lỗi và nói lời xin lỗi. Rất nhanh sau đó — nhưng ông bảo lúc đó là hai tiếng đồng hồ sau — De Aquila phi ngựa đến trước cửa, với chiếc khiên đã được cọ rửa sạch bóng (Hugh đã đánh bóng nó), đòi được tiếp đãi và mắng ta là một tên hiệp sĩ tồi tệ, dám để cho bậc bề trên của mình phải chết đói. Khi ấy Hugh lớn tiếng hô hào không một ai trong thung lũng được phép làm việc vào ngày hôm đó, và đám người Saxon của chúng ta nổi trống thổi kèn, bắt đầu yến tiệc, uống rượu, tổ chức đua ngựa, ca hát nhảy múa; còn De Aquila trèo lên một bệ đá đặt yên ngựa và hùng biện trước họ bằng thứ tiếng mà ông thề là tiếng Saxon chuẩn mực, ngặt nỗi chẳng một ai hiểu nổi lấy một từ. Đến tối, chúng ta mở tiệc linh đình trong Đại sảnh, và khi các tay harper cùng ca sĩ đã lui đi, bốn chúng ta ngồi quây quần bên bàn tiệc lớn đến tận khuya. Ta nhớ đó là một đêm ấm áp có trăng tròn, và De Aquila bảo Hugh hãy hạ thanh gươm trên tường xuống để vinh danh Trang viên Dallington, và Hugh đã vui vẻ tuân lệnh. Bụi đã phủ đầy trên chuôi gươm, vì ta thấy hắn thổi bay nó đi.

Nàng và ta ngồi nói chuyện ở một góc riêng, và thoạt đầu chúng tôi tưởng các tay harper đã quay trở lại, bởi vì Đại sảnh ngập tràn trong âm thanh rộn rã của tiếng nhạc. De Aquila vùng đứng dậy; nhưng chẳng có gì ngoài những vệt trăng loang lổ trên sàn nhà.

Hugh lên tiếng:

— Hãy lắng nghe kìa! Đó là thanh gươm của tôi. — Và khi hắn vừa thắt đai gươm vào thì tiếng nhạc vụt tắt.

De Aquila thốt lên:

— Xin các vị Thần linh phù hộ để ta không bao giờ phải mang loại gươm như thế. Nó đang dự báo điều gì vậy?

Hugh đáp:

— Chắc các Vị thần tạo ra nó mới biết được. Lần trước nó cất tiếng là ở trận Hastings, khi tôi mất sạch đất đai. Có lẽ giờ đây nó đang ca khúc khải hoàn vì tôi đã có đất đai mới và lại trở thành một người đàn ông thực thụ.

Hắn khẽ nới lỏng lưỡi gươm rồi đẩy nó trở lại vỏ một cách mãn nguyện, và thanh gươm đáp lại hắn bằng những âm thanh trầm đục, ngọt ngào — hệt như — hệt như cách một người phụ nữ thì thầm với người đàn ông của mình, với chiếc đầu tựa lên vai chàng.

Đó là lần thứ hai trong suốt cuộc đời ta nghe thấy thanh gươm này cất tiếng ca...

Una bỗng kêu lên:

— Nhìn kìa! Mẹ đang đi xuống lối mòn Long Slip kìa. Mẹ sẽ nói gì với Sir Richard đây? Mẹ thể nào cũng thấy ngài ấy cho xem.

Dan hoảng hốt:

— Và lần này thì Puck không thể dùng phép thuật với chúng ta được nữa rồi.

Puck cười hỏi:

— Các cháu chắc chứ? — Cậu nghiêng người thì thầm gì đó với Sir Richard, và vị hiệp sĩ mỉm cười, khẽ gom đầu chào.

Vừa đứng dậy, ông vừa nói:

— Nhưng những gì xảy ra tiếp theo với thanh gươm và huynh đệ Hugh của ta, ta sẽ kể cho các cháu nghe vào dịp khác nhé. Ohé, Swallow!

Con ngựa lớn phi nước đại từ tận đầu bên kia cánh đồng, tiến sát đến chỗ người mẹ.

Chúng nghe thấy tiếng mẹ gọi:

— Các con ơi, con ngựa già của Gleason lại xổng chuồng nhảy vào bãi cỏ rồi. Nó chui qua chỗ nào thế nhỉ?

Dan đáp:

— Ngay dưới khúc Vịnh Đá ấy mẹ ạ! Nó làm sụp cả mấy mảng bờ lạch cơ. Bọn con vừa mới phát hiện ra lúc nãy xong. Và bọn con câu được bao nhiêu là cá luôn. Bọn con câu suốt cả buổi chiều nay đấy.

Và chúng hoàn toàn tin chắc rằng mình đã làm như vậy thật. Chúng chẳng hề hay biết gì về những chiếc lá Sồi, Tần bì và Gai mà Puck đã lén lút thả vào lòng lap của chúng.