Thực ra khi còn ở Trung Quốc, lúc Vệ Khang nhắc đến việc chuyến đi Ai Cập lần này cần hợp tác với các nhà khảo cổ địa phương, Trương Tử An cứ ngỡ là các nhà khảo cổ đã phát hiện ra bích họa hay phù điêu có dấu vết của mèo Ai Cập cổ đại, rồi chụp ảnh gửi cho Vệ Khang. Nhưng suy nghĩ kỹ lại, nếu là ảnh thì hình như chẳng cần đợi đến khi tới Ai Cập mới chia sẻ, hoàn toàn có thể chia sẻ trước.

Thế nên anh không hiểu rõ lắm hình thức hợp tác mà Hans và Vệ Khang nói đến rốt cuộc là kiểu gì.

Trong mắt người bình thường, dáng vẻ và trạng thái làm việc của các nhà khảo cổ có lẽ nên tham khảo Indiana Jones hay Lara Croft, suốt ngày làm những công việc liều mạng "đầu đao liếm máu", lúc nào cũng duy trì mức adrenaline cao, hở chút là có những phát hiện chấn động thế giới.

Nhưng trên thực tế, công việc khảo cổ cực kỳ tẻ nhạt, hoàn toàn là một công việc mài giũa tính kiên nhẫn, hơn nữa thứ tìm thấy đừng nói đến chấn động thế giới, ngay cả những tờ báo lá cải ngoài phố cũng chưa chắc đã muốn đăng.

Còn như cô nàng có thân hình nóng bỏng như Lara... ừm...

Nhìn mấy gã đàn ông thô kệch bước xuống từ chiếc xe việt dã kia đi, đoán chừng ngay cả ký sinh trùng trong người họ cũng là giống đực.

Họ dựng lều, kê bàn, trải khăn trắng lên bàn, rồi lấy ra từng món vật dụng và thiết bị chuyên dụng, trông cứ như sắp sửa làm một việc lớn.

Hans giới thiệu: "Thực ra vì mùa hè Ai Cập đã đến, hơn nữa sắp tới là tháng lễ Ramadan, chúng tôi vốn định tạm dừng công việc hai tháng để vượt qua đợt nắng nóng rồi tính tiếp, nhưng vì sự hợp tác với các bạn, chúng tôi quyết định làm thêm mấy ngày nữa."

"... Cảm ơn." Trương Tử An xem thời gian, "Các anh đây là... bây giờ mới bắt đầu làm việc?"

"Ừ, trời Ai Cập tối muộn, ban ngày quá nóng, chúng tôi thường làm từ chiều cho đến trước khi trời tối, đôi khi trời tối rồi còn phải làm thêm một chút, chủ yếu là để thích nghi với giờ làm việc của người dân bản địa." Hans ra hiệu về phía những người Ai Cập trong đội.

Vai trò của người bản địa trong đội là cu li và tạp dịch, chủ yếu làm mấy việc chân tay, chịu trách nhiệm công việc đào bới, cũng như xử lý đơn giản các cổ vật đào được, dù sao thì với tư cách là di chỉ khảo cổ, không thể trực tiếp dùng máy xúc được.

"Đi thôi, đi theo tôi."

Hans làm một động tác tay với anh, ra hiệu cho anh đi theo.

Trương Tử An vốn lo lắng liệu họ có làm phiền đến Phina không, nhưng ngay sau đó phát hiện địa điểm làm việc của họ không nằm giữa đống đổ nát, mà là ở phía bên cạnh phế tích.

Thần miếu Bastet có diện tích khá lớn, ngoài khu vực chất đầy những bức tường đổ nát kia ra, một vùng lớn xung quanh đều thuộc về thần miếu Bastet.

Hans đi phía trước, Trương Tử An theo sau, bước chân nặng nhẹ trên bãi đất hoang, đi mãi về phía đông, cuối cùng dừng lại bên cạnh một cái hố lớn vừa đào xong.

Lúc Trương Tử An và mọi người vừa đến, căn bản không chú ý ở phía bên này còn có một cái hố lớn, trong hố có vài người bản địa đang làm việc, nửa quỳ nửa ngồi trên mặt đất, dùng bàn chải nhỏ làm sạch vài món cổ vật lộ ra trên mặt đất, nhưng bề mặt cổ vật bao phủ lớp đất phù sa dày đặc, không nhìn ra là vật gì. Họ vừa làm sạch lớp đất, vừa cẩn thận tiếp tục đào xuống, động tác cực kỳ nhẹ nhàng, với tốc độ này thì có lẽ một giờ cũng chỉ đào được chưa đầy một inch đất, đúng nghĩa là chậm rãi mới ra hàng tinh xảo.

Hans nói: "Đã cất công tới đây tham quan, hẳn là cậu rất thích mèo nhỉ? Thực ra thần miếu Bastet là một địa điểm khai quật khảo cổ khá quan trọng, từng khai quật được tượng Ramses II chạm khắc từ đá hoa cương đỏ, cùng những cổ vật quý giá khác, bao gồm hơn 600 pho tượng mèo chạm khắc từ đá vôi, phần lớn đều là vật phẩm hiến tế cho nữ thần Bastet."

Trương Tử An chợt nhớ ra, hiếm khi gặp được một nhà khảo cổ học chính tông và có vẻ thâm niên thế này, nên tiện thể hỏi xem ông có hiểu biết gì về tượng thần mèo hay không.

"Hans, ông có hiểu biết gì về Gayer-Anderson Cat không? Ở đây có từng khai quật được pho tượng nào tương tự không?"

Hans cười ha ha: "Cậu có hứng thú với pho tượng đó sao? Không, ở đây chưa từng khai quật được pho tượng tương tự. Nghe nói thần miếu Bastet ngày trước từng thờ phụng một pho tượng nữ thần Bastet khổng lồ, nhưng có lẽ đã sớm bị hủy hoại bởi chiến tranh hoặc sự phá hoại của con người... Cậu biết đấy, đầu thế kỷ 19, người Ai Cập vì tiện việc xây nhà, đã trực tiếp biến những thần miếu gần đó thành mỏ đá, dỡ bỏ vật liệu đá trong thần miếu mang về nhà, được biết có tổng cộng 13 thần miếu đã bị hủy hoại như thế."

"Đáng tiếc thật." Trương Tử An tặc lưỡi.

"Tuy nhiên, tượng thần Bastet thờ phụng ở đây chắc hẳn sẽ khác với vẻ ngoài của Gayer-Anderson Cat." Vẻ mặt Hans đột nhiên lộ ra vẻ nghi hoặc và không chắc chắn, "Gayer-Anderson Cat thực sự là một pho tượng rất kỳ lạ, là pho tượng thần mèo duy nhất từng được khai quật có đeo khuyên mũi. Pho tượng này được Thiếu tá Anderson hiến tặng cho Bảo tàng Anh vào năm 1939, trước đó, pho tượng này từng để lại một bức ảnh ở Cairo, trên ảnh thì chiếc khuyên tai nó đeo khác xa với chiếc khuyên tai chúng ta thấy ngày nay."

Theo lời kể của Hans, vào năm 2007, Bảo tàng Anh đã tổ chức một cuộc triển lãm hoành tráng với chủ đề "Mèo thần thánh: Đối thoại với các vị thần Ai Cập cổ đại", Hans hồi còn trẻ cũng từng tham gia cuộc triển lãm này.

Trước khi cuộc triển lãm bắt đầu, các nhà khoa học đã dùng kỹ thuật mới để kiểm tra và phân tích lại Gayer-Anderson Cat, kết quả phát hiện ra một sự thật đáng kinh ngạc.

Các nhà khoa học sau khi giám định đã xác nhận, bản thân pho tượng đã trải qua tu sửa vào năm 1930, khuyên mũi vàng và khuyên tai không phải có từ thời kỳ đầu đúc tượng, mà là do người ta thêm vào sau đó, không rõ vì mục đích gì, niên đại đúc khuyên mũi và khuyên tai không quá xác định, nhưng chắc chắn là rất cổ xưa.

Trương Tử An nghe ra ý ngoài lời của ông, tượng thần vốn rất trang nghiêm, nên điêu khắc thế nào đều có quy tắc cố định, sau khi đúc xong cũng không nên tùy ý tăng giảm, ví dụ như trước đây có một pho tượng Thái Thượng Lão Quân, cậu cứ nhất quyết thêm cho ngài cái khuyên tai và khuyên mũi, đó chính là hành vi bất kính, xúc phạm thần linh. Chuyện này đặt vào Trung Quốc ngày nay, mọi người có thể cười ha ha, có khi còn làm thành meme lan truyền trên mạng, nhưng hậu quả trong thời cổ đại chắc chắn rất nghiêm trọng. Đừng nói là cổ đại, ngay cả ở các nước phương Tây, nếu có người đem tượng Chúa Jesus ra làm trò đùa, cũng sẽ gây ra sự phản cảm cho rất nhiều người.

Rõ ràng, pho tượng thần mèo đang bị bao phủ bởi một tầng nghi vân mà ngay cả các nhà khoa học và khảo cổ học cũng phải đau đầu.

Trương Tử An lại có thể đoán ra, người gắn thêm khuyên mũi và khuyên tai cho tượng thần mèo, tám chín phần mười là những tín đồ tôn thờ cái ác và bóng tối, thông qua hành vi bất kính khi gắn thêm khuyên mũi và khuyên tai để biến pho tượng thần mèo chân chính thành vị thần tà ác mà họ tín ngưỡng.

Anh không tiện kể nội tình cho Hans, dù có nói ra, e rằng Hans cũng sẽ không tin. Có lẽ một ngày nào đó trong tương lai, các nhà khảo cổ cuối cùng cũng sẽ tìm ra cổ vật mới để giải mã bí ẩn này.

Đang lúc nói chuyện, một người bản địa đang làm việc dưới hố đất liền hét lên một tiếng, cẩn thận bưng một vật thể hình que dài, kêu lớn: "Qua đây! Lại một cái nữa!"

Thứ người đó cầm trên tay, là một xác ướp mèo.