Xưa kia có một hoàng tử nghèo nợ nần nhưng có một vương quốc; vương quốc ấy rất nhỏ, nhưng vẫn đủ rộng để kết hôn; và chàng rất muốn lấy vợ.

Việc chàng ngỏ lời với con gái Hoàng đế rằng: “Em lấy anh nhé?” quả là hơi đường đột. Nhưng chàng đã làm thế, bởi tên tuổi chàng vang dội khắp chốn, và có cả trăm nàng công chúa sẵn sàng thưa rằng: “Vâng!” và “Cảm ơn anh rất nhiều.” Giờ chúng ta hãy xem nàng Công chúa này đáp lại ra sao.

Hãy lắng nghe nhé!

Chuyện kể rằng nơi thân phụ của Hoàng tử yên nghỉ có mọc một bụi hồng — một bụi hồng vô cùng diễm lệ, năm năm mới nở hoa một lần, và mỗi lần cũng chỉ trổ đúng một bông, nhưng đó lại là một đóa hồng tuyệt mỹ! Hương thơm của nó ngọt ngào đến mức bất cứ ai hít hà hương thơm ấy đều quên hết mọi muộn phiền và đau khổ.

Hơn nữa, Hoàng tử còn có một con chim họa mi, loài chim ca hát say đắm đến độ ngỡ như mọi giai điệu ngọt ngào đều ẩn chứa trong chiếc cổ nhỏ bé của nó. Thế là đóa hồng và con chim họa mi được chọn làm sính lễ gửi cho Công chúa; chúng được đặt trong những chiếc tráp bạc lớn và đem đến cung điện.

Hoàng đế liền cho đem chúng vào một đại sảnh lớn, nơi Công chúa đang chơi trò “Đi thăm hỏi” với các phu nhân trong triều; và khi nhìn thấy những chiếc hộp đựng quà, nàng vỗ tay mừng rỡ.

— Ái chà, ước gì đó là một chú mèo con! — nàng nói — nhưng hiện ra trước mắt lại là bụi hồng cùng đóa hoa tuyệt mỹ.

— Ồ, khéo tay làm sao! — các phu nhân triều thần đồng thanh thốt lên.

— Không chỉ khéo đâu, — Hoàng đế nói — mà còn vô cùng quyến rũ!

Nhưng Công chúa chạm tay vào và suýt bật khóc.

— Thật chán ghê, phụ hoàng! — nàng bảo — Hoa chẳng làm thủ công gì cả, hoa thật đấy chứ!

— Để xem trong chiếc tráp kia có gì, kẻo chúng ta lại cụt hứng, — Hoàng đế nói. Thế là con chim họa mi được thả ra, nó hót hay đến nỗi thoạt đầu chẳng ai có thể chê bai nửa lời.

— Tuyệt diệu! Mê hồn! — các phu nhân trầm trồ; bởi ai nấy đều hay chêm tiếng Pháp, dẫu người này nói dở hơn người kia.

— Tiếng hót của con chim mới gợi nhớ làm sao đến chiếc hộp âm nhạc từng thuộc về Hoàng hậu kính yêu của chúng ta, — một vị lão hiệp sĩ lên tiếng. — Ồ vâng! Đúng là giai điệu ấy, cách luyến láy ấy.

— Phải! Đúng vậy! — Hoàng đế nói, và ông khóc nghẹn ngào như một đứa trẻ khi nhớ về quá khứ.

— Ta vẫn mong đó không phải là chim thật, — Công chúa nói.

— Dạ thưa, chim thật ạ, — những người mang quà đáp.

— Vậy thì, hãy thả con chim bay đi, — Công chúa phán; và nàng nhất quyết từ chối diện kiến Hoàng tử.

Thế nhưng, chàng không hề nản lòng; chàng bôi mặt lem luốc màu nâu và đen, sụp chiếc mũ che kín tai, rồi đến gõ cửa cung điện.

— Kính chào bệ hạ Hoàng đế! — chàng nói. — Trẫm... à không, con có thể kiếm việc làm trong cung không?

— À, được chứ, — Hoàng đế bảo — Ta đang cần người chăn lợn, vì triều đình nuôi rất nhiều lợn.

Thế là Hoàng tử được phong làm “Người chăn lợn Hoàng gia.” Chàng được cấp một căn phòng nhỏ tồi tàn nằm sát cạnh chuồng lợn; và chàng cứ ngồi lì ở đó suốt cả ngày để làm việc. Đến chiều, chàng đã làm xong một chiếc nồi đất xinh xắn. Xung quanh nồi được treo chi chít những chiếc chuông nhỏ; khi nồi đun sôi, lũ chuông vang lên thứ âm thanh vô cùng cuốn hút, tấu lên giai điệu cổ xưa:

— Ái chà! Augustine thân mến ơi,

Mọi thứ mất sạch, sạch trơn rồi!

Nhưng điều kỳ lạ hơn nữa là, bất cứ ai hơ ngón tay vào làn khói bốc lên từ chiếc nồi đất ấy, ngay lập tức sẽ ngửi thấy mùi thơm của tất cả các món ăn đang được nấu trên mọi bếp lửa khắp trong thành phố. — Thế mới thấy, món này thú vị hơn đóa hồng nhiều.

Lúc bấy giờ, Công chúa tình cờ đi ngang qua; khi nghe thấy giai điệu ấy, nàng đứng khựng lại và tỏ ra vô cùng thích thú; bởi nàng biết chơi bài “Lieber Augustin”; đó cũng là khúc ca duy nhất nàng thuộc lòng; và nàng chỉ chơi bằng một ngón tay.

— Kìa, bản nhạc của ta đây mà! — Công chúa thốt lên. — Chắc hẳn tên chăn lợn này phải được giáo dục tử tế lắm! Hãy vào trong và hỏi giá của món đồ ấy xem sao.

Thế là một vị phu nhân trong triều đành phải chạy vào; tuy nhiên, bà ta xỏ vội đôi dép gỗ trước đã.

— Ngươi bán chiếc nồi này giá bao nhiêu? — vị phu nhân hỏi.

— Ta muốn mười nụ hôn từ Công chúa, — người chăn lợn đáp.

— Thật á khẩu! — vị phu nhân thốt lên.

— Ta không bán rẻ hơn đâu, — người chăn lợn quả quyết.

— Thật là một kẻ hỗn xược! — Công chúa nói rồi bước đi; nhưng khi đi được một quãng ngắn, những chiếc chuông lại vang lên thanh thoát:

— Ái chà! Augustine thân mến ơi,

Mọi thứ mất sạch, sạch trơn rồi!

— Khoan đã, — Công chúa gọi lại. — Hãy hỏi xem hắn có chịu nhận mười nụ hôn từ các phu nhân triều thần của ta không.

— Dạ không, cảm ơn! — người chăn lợn đáp. — Hoặc mười nụ hôn từ Công chúa, bằng không ta giữ lại chiếc nồi đất này.

— Thế thì không được rồi! — Công chúa bảo. — Nhưng các ngươi hãy đứng hết cả che trước mặt ta để không ai nhìn thấy nhé.

Và các phu nhân liền quây quần đứng chắn phía trước, xòe rộng váy áo ra; thế là người chăn lợn nhận được mười nụ hôn, còn Công chúa — nhận được chiếc nồi đất.

Thật là tuyệt diệu! Chiếc nồi cứ sôi sùng sục suốt buổi tối hôm ấy cho đến tận hôm sau. Họ tường tận biết rõ món gì đang được nấu trên mọi bếp lửa khắp kinh thành, từ dinh thự của quan thị vệ cho tới nhà của bác thợ giày: các phu nhân trong triều nhảy múa và vỗ tay mừng rỡ.

— Chúng ta biết hôm nay nhà nào ăn súp, nhà nào ăn bánh kếp cho bữa trưa rồi nhé; nhà nào có sườn cút lết, nhà nào có trứng nữa. Thú vị làm sao!

— Đúng vậy, nhưng hãy giữ bí mật cho ta, vì ta là con gái Hoàng đế đấy.

Người chăn lợn — tức là Hoàng tử, bởi chẳng ai hay biết chàng không phải là một kẻ chăn lợn kém sắc — không để lãng phí ngày nào mà không mày mò chế tác; cuối cùng chàng làm ra một cái lắt cắt (đồ chơi quay tạo tiếng kêu lách cách), khi xoay vòng, nó tấu lên tất cả các điệu nhảy waltz và nhảy cù lao từng xuất hiện trên thế gian kể từ thuở hồng hoang.

— Ồ, tuyệt cú mèo! — Công chúa thốt lên khi đi ngang qua. — Ta chưa từng nghe thấy bản hòa tấu nào hay đến thế! Hãy vào trong hỏi giá của nhạc cụ ấy xem sao; nhưng nhớ dặn hắn là đừng có đòi thêm nụ hôn nào nữa đấy!

— Hắn đòi đúng một trăm nụ hôn từ Công chúa cơ ạ! — vị phu nhân được cử đi vào hỏi trở ra đáp.

— Chắc hắn ta mất trí rồi! — Công chúa nói rồi cất bước; nhưng đi được một đợt ngắn, nàng lại khựng lại. — Người ta phải biết trân trọng nghệ thuật chứ, — nàng tự nhủ. — Ta là con gái Hoàng đế cơ mà. Hãy bảo hắn rằng, cũng như hôm qua, hắn sẽ nhận được mười nụ hôn từ ta, còn số còn lại có thể lấy từ các phu nhân trong triều.

— Ôi trời! — nhưng chúng thần không thích thế tẹo nào đâu ạ! — các phu nhân kêu lên.

— Các ngươi đang lầm bầm cái gì thế? — Công chúa hỏi. — Ta còn hôn hắn được, huống chi là các ngươi! Hãy nhớ rằng các ngươi mang ơn ta mọi thứ đấy. Thế là các phu nhân đành bấm bụng quay lại gặp chàng.

— Một trăm nụ hôn từ Công chúa! — chàng đáp. — Bằng không ai nấy cứ giữ lấy đồ của người nấy.

— Đứng vây quanh lại đi! — nàng ra lệnh; và tất cả các phu nhân quây thành vòng tròn xung quanh trong lúc màn trao nụ hôn diễn ra.

— Chuyện quái gì mà tụ tập đông đúc sát chuồng lợn thế kia nhỉ? — Hoàng đế tự lẩm bẩm khi tình cờ bước ra ban công; ông dụi mắt rồi đeo kính lên. — Hóa ra là các phu nhân triều thần; ta phải xuống xem họ đang giở trò gì mới được! Thế là ông kéo gót dép lên, vì nãy giờ ông toàn dẫm bẹp dí gót xuống.

Vừa xuống đến sân, ông rón rén bước đi thật nhẹ nhàng, và vì các phu nhân mải mê đếm từng nụ hôn cho chuẩn xác nên chẳng ai mảy may hay biết có Hoàng đế xuất hiện. Ông kiễng chân lên.

— Thế này là thế nào hả? — ông quát lên khi chứng kiến sự tình, rồi dùng chiếc dép tát thẳng vào mặt Công chúa, đúng lúc người chăn lợn vừa nhận được nụ hôn thứ tám mươi sáu.

— Cút hết ra ngoài! — Hoàng đế lôi đình giận dữ thét lên, và cả Công chúa lẫn người chăn lợn đều bị tống cổ khỏi thành phố.

Giờ đây Công chúa đứng đó khóc lóc thảm thiết, người chăn lợn mắng mỏ, còn trời thì mưa tầm tã.

— Khổ thân tôi chưa, đúng là hồng nhan bạc mệnh! — Công chúa than vãn. — Giá như tôi lấy vị Hoàng tử trẻ tuổi khôi ngô ấy! Ôi sao mà tôi bất hạnh thế này!

Và người chăn lợn bước ra phía sau một thân cây, kỳ cọ lớp sơn màu đen và nâu trên mặt, vứt bỏ bộ y phục rách rưới bẩn thỉu, rồi hiên ngang bước ra trong bộ hoàng bào lộng lẫy; chàng trông cao quý đến mức Công chúa không kìm nổi mình phải cúi đầu trước mặt chàng.

— Ta đến để khinh bỉ nàng đây, — chàng lạnh lùng nói. — Nàng đã cự tuyệt một hoàng tử đường hoàng! Nàng chẳng màng trân quý đóa hồng và con chim họa mi, nhưng lại sẵn sàng ôm hôn tên chăn lợn bẩn thỉu chỉ vì một món đồ chơi rẻ tiền. Nàng đáng đời lắm.

Nói đoạn, chàng quay gót trở về vương quốc nhỏ bé của mình và sập cửa cung điện ngay trước mũi nàng. Giờ thì nàng có thể tha hồ cất giọng ngâm nga:

— Ái chà! Augustine thân mến ơi,

Mọi thứ mất sạch, sạch trơn rồi!