Con Trời không thể quên cảnh tượng ấy trong thành phố.
Trên huyện tổ chức lễ tuyên dương, Con Trời đã đi dự. Huyện lỵ đúng là thành phố, có nhà cao tầng, đường nhựa và đèn đường.
Vừa sang mùa đông, báo sản lượng, nơi nào sản lượng mẫu vượt 600 cân được tuyên dương. Con Trời báo cáo lên trên sản lượng mẫu 600 cân, có ý là một con số trời cao đất rộng. Nhưng có người báo cáo 1600 cân. Trên huyện đã thưởng lớn, báo lên 1000 cân, được thưởng một cái xẻng sắt to, 1500 cân thưởng xẻng và cuốc. Vượt quá 2000 cân còn có đèn pin và ủng cao su đi mưa. Vượt quá 3000 cân, cứ nhiều thêm 100, thưởng thêm một thước vải ngoại hoa. Thế là phát điên lên, người ta báo 5000. Lại 10000, có người dũng mãnh báo sản lượng mẫu 50000 cân.
Tất cả hô to, tất cả vung tay. Yêu nước yêu đến mức sản lượng mẫu mười vạn cân.
Huyện trưởng cười. Ông ngồi trên sân khấu trong hội trường, nét mặt hồng hào, hai tay ấn xuống:
- Không được vượt quá một vạn cân! Không được vượt quá một vạn cân!
Một người đến dự họp, nhìn lên sân khấu, nói với cán bộ thống kê:
- Tôi báo mười vạn cân, phải để tôi lĩnh phần thưởng của huyện đem về.
Người đó liền bị chất vấn:
- Sản lương mẫu của anh đúng mười vạn cân chứ?
Người kia gân cổ lên:
- Không để tôi yêu nước sao? Không thể mười vạn, sang năm xin cứ việc cắt cổ cả nhà, cả thôn chúng tôi.
Phần thưởng Con Trời muốn được là con dao cầu. Muốn có dao cầu phải báo sản lượng mẫu ba ngàn cân, hai cái sáu ngàn cân, nhưng Con Trời còn chưa tính xong năm dao cầu thì phải bao nhiêu cân, số báo leo đến mười vạn cân.
Con Trời kinh khủng trợn mắt, không hiểu chuyện thế giới trước mắt ra làm sao.
Con Trời ngồi hàng ghế thứ ba, khi chen lên sân khấu báo sản lượng, lại bị chen bật xuống. Con Trời chỉ muốn khóc, không hiểu chuyện thiên hạ. Giữa lúc Con Trời muốn khóc, huyện trưởng nhảy khỏi sân khấu, nhẩy lên bàn, quát mọi người yên lặng. Không yên lặng, ông cáu tiết bắn hai phát lên trời, nổ đoàng đoàng hai tiếng. Hội trường bỗng im phăng phắc. Huyện trưởng đứng trên sân khấu trên bàn, nét mặt toả sáng, tuyên dương những người nhiệt tình và giác ngộ, lại nói, mặc dù là ai, cũng không được vượt quá một vạn cân. Vượt quá một vạn cân là báo cáo láo. Báo cáo láo không chân thực. Huyện trưởng nói, có người báo một vạn, có người báo tám ngàn, có người chỉ có thể báo mấy trăm. Ai báo nhiều? Ai báo ít? Huyện trưởng yêu cầu mọi người về chỗ ngồi, đã nói rồi lát nữa, trên trời nhất định bay hoa hồng. Hoa hồng ấy, bảo anh báo bao nhiêu, anh sẽ báo bấy nhiêu. Tất cả đều đã về ngồi yên tĩnh. Bỗng dưng, trên không của hội trường quả nhiên bay hoa hồng, cứ rào rào, sôi động, như một trận mưa đỏ, đều là hoa giấy cắt, giấy buộc, đỏ tươi, đỏ tím, đỏ au, đỏ cánh sen. Trên hoa buộc dải bay, có viết số sản lượng mẫu.
Người ta tung, người ta rắc hoa hồng lên không trung. Hoa hồng ào ào rơi như mưa.
Ai cũng đứng trên ghế cướp hoa.
Mỗi người một bông.
Trên hoa có viết “5000”, coi như anh báo lên năm ngàn cân, cứ việc tươi cười đi nhận phần thưởng, cuốc xẻng, cuốc chim, dao cầu, còn có nhiều vải. Trên hoa có viết “10000”, coi như anh may to, phần thưởng của anh phải dùng đòn để gánh, vải ngoại thưởng đủ cả nhà anh mặc năm năm. Ai ai cũng đeo hoa hồng lên bục lĩnh thưởng. Nhưng hoa rơi trên đầu Con Trời thò tay cướp chỉ to bằng nắm tay, chữ số trên hoa đáng thương hại “500”, không thấy bằng vinh dự cũng không có phần thưởng.
Đứng dưới sân khấu, Con Trời chỉ muốn khóc. Đứng ngoài đám đông, như một con dê mồ côi tách khỏi đàn.
Con Trời chỉ muốn khóc.
Có người gánh phần thưởng. Họ gánh một gánh phần thưởng đi qua ngay trước mặt Con Trời. Con Trời hỏi người ta:
- Sản lượng mẫu đúng là một vạn cân chứ?
Người ta liền cả cười, vừa cười vừa xoa đầu Con Trời, lấy tay nắn vai Con Trời, vỗ bàn tay lên gáy Con Trời.
Con Trời đi tìm cấp trên của Tổng bộ đưa Con Trời đến. Tìm hết chỗ nọ, đến chỗ kia, cuối cùng đã tìm thấy trong toa lét hội trường. Toa lét mới làm, có ánh sáng đèn, nền toa lét rải vữa xi măng mới. Cấp trên giơ chân đá chỗ cứng trơn, bóng trên nền vữa xi măng. Cấp trên giục:
- Về nhà cũng rải vữa xi măng nhà vệ sinh của Tổng bộ, không sợ nước giải rỏ ướt át.
Con Trời xụt xịt nói:
- Tôi cũng báo lên sản lượng mẫu một vạn cân.
Cấp trên trợn trừng mắt.
Con Trời nói:
- Không thể một vạn anh lấy dao cầu cắt cổ em.
Cấp trên trợn mắt, mồm cũng há to trong toa lét.
- Thật mà.
Con Trời mím môi, lại há ra.
- Tốt nhất báo con số lớn hơn một vạn.
Cấp trên, thắt quần, thắt dây da, không còn nhìn nền vữa xi măng mới rải dưới chân lần đầu tiên trông thấy. Anh ta cầm bông hoa hồng trong tay Con Trời xem, suy nghĩ một lúc rồi lấy bút viết thêm con số “ 1” vào trước “500” và thêm con số “0” vào đằng sau, coi như bằng 15000 cân. Cấp trên cười ranh mãnh, giơ tay xoa đầu Con Trời, như cầm một quả cầu:
- Khẩn trương đi tìm huyện trưởng. Văn phòng huyện trưởng ở gác hai sau hội trường.
Con Trời đi gặp huyện trưởng.
Đã tìm thấy huyện trưởng.
Văn phòng huyện trưởng ở trong một gian nhà gác kiểu cũ. Con Trời chưa bao giờ trông thấy nhà gác này. Khác với nhà trong khu dục tân, nền gỗ, quét sơn đỏ, sáng hồng, chỗ bước chân trên nền nhà đã tróc sơn, lộ ra từng vòng vân gỗ gợn sóng cong cong. Trong hành lang, trong cầu thang mùi thơm gỗ, như mùi lúa mạch mùa hè. Khi lên nhà gác, Con Trời phải vịn cầu thang. Từ đấy đã biết gỗ đàn hương, vốn là thứ gỗ tốt. Con Trời đứng trước cửa phòng làm việc của huyện trưởng, thấy ông huyện trưởng tốt, thiện, có thể gần gũi.
Huyện trưởng đang xem bảng thống kê, giống như bác sĩ xem nhiệt độ kế. Các thôn các xã trực thuộc ông cai quản, vừa giờ thiên nữ rải hoa có số sản lượng mẫu. Khi huyện trường xem bảng thống kê, ông ngồi trong ánh nắng ấm áp qua cửa sổ, nét mặt rạng rỡ, như ánh sáng của Đức Chúa Trời.
Con Trời đi vào nhà, đưa hoa hồng cho huyện trưởng xem, xụt xịt nói một câu:
- Trên hoa của tôi viết 15000.
Huyện trưởng nhận hoa xem, suy nghĩ một lúc, tươi cười bước đến, vỗ vỗ đầu Con Trời, vỗ vỗ vai Con Trời, như nắm một quả bóng.
