Tôi đi công tác xa nhà. Các sếp cắt cử tôi đi Cincinnati để chào hàng một loại hộp đựng xúc xích mang tính đột phá cho ban lãnh đạo tập đoàn thức ăn đóng hộp Kahn’s. Tôi rời nhà tổng cộng ba mươi sáu tiếng đồng hồ và mọi thứ đều ổn thỏa (vì khuôn sản phẩm đã tuyệt sẵn nên chẳng cần thuyết phục gì nhiều). Vấn đề duy nhất là sau khi hạ cánh xuống sân bay, lấy xe ra khỏi bãi đậu dài ngày và lái về Amherst, tôi đã dừng lại cách nhà hai dặm để đổ xăng và để quên chìa khóa trong xe. Tôi không muốn thuê người mở khóa nên đành điện cho Anne Marie lái xe tới đưa tôi chiếc chìa sơ cua.

Anne Marie nhấc điện thoại. Đó là một chiều thứ Tư, vào khoảng bốn giờ. Nàng thường hút một điếu thuốc vào buổi sáng, một điếu trước bữa tối, còn điếu thứ ba thì trước giờ đi ngủ, và lúc này chắc hẳn nàng vừa hút xong một điếu nên giọng nàng nghe như tiếng xinh xịch của xe lửa từ xa vọng lại, một điệu khàn khàn dễ thương rót vào tai qua đường truyền khiến tôi thấy thật hạnh phúc và lạc quan khi nghe nàng nói hai tiếng: “A lô?”

“Này, Anne Marie cưng ơi,” tôi nói, “anh Sam đây.”

“Sam,” nàng hỏi, “anh đang tòm tem phải không?” Câu hỏi này như một gáo nước lạnh dội vào óc tôi. Ôi, niềm hân hoan có thể chuyển sang nỗi hãi hùng thật nhanh đến mức quả là một phép mầu khi ta không bị bong gân hay trật khớp bởi sự bất thình lình. Tôi đã định nói, Không, đương nhiên là không rồi, em nghĩ vớ vẩn gì thế, nhưng chợt nhận ra rằng việc mình giấu Anne Marie chuyện đốt Dinh thự Emily Dickinson hay chuyện về Thomas Coleman và bố mẹ anh ta thì cũng chẳng khác nào là tôi đang quan hệ lăng nhăng rồi, một mối quan hệ với sự phản bội và tội lỗi, thay vì với một người đàn bà và chuyện chăn gối. Vâng, tôi đang ở vào một tình trạng tồi tệ, đầu óc thì mụ mị, thế nên chẳng có gì khó hiểu khi tôi đã ngập ngừng không đáp lại câu hỏi của Anne Marie trong vài giây, mà có thể là tận nửa phút, khiến nàng phải thốt lên: “Thôi đúng rồi, đúng là anh đang tòm tem rồi!”

“Ờ,” tôi đáp, và đây đúng là một hành động đầu lừa. Tôi định bụng kêu lên “Ớ?” nhưng chẳng hiểu sao lại thốt ra “Ờ”, nghe cứ như một lời khẳng định, một lời thú nhận, bởi lúc này Anne Marie bắt đầu gào khóc to hơn nữa.

“Không, không,” tôi chợt tỉnh, vội vàng thanh mình. “Đương nhiên là anh không tòm tem rồi. Sao em nghĩ vớ vẩn thế?”

“Thì, thứ nhất,” nàng đáp, “anh đi công tác xa nhà.”

“Ừ,” tôi đáp, “thì đúng thế mà. Anh chẳng nói thế với em là gì. Em đã biết đấy thôi.”

“Sam này,” nàng cao giọng nói với vẻ đạo đức kẻ cả mà người ta thường dùng khi đủ quá hiểu người còn lại. “Tôi nghĩ nát óc từ lúc anh ra đi. Cả đời anh chưa từng một lần đi công tác ra khỏi cái thị trấn này.”

Điều này không hẳn đúng. Khi mới đầu quân vào Công ty Đóng gói Tiên phong, tôi đã từng được cử đi giới thiệu sản phẩm, một loại lọ siêu chịu lực đựng xốt mayonnaise, và đã có một màn trình diễn náo nhiệt tơi bời, hết ném cái lọ từ các nơi cao thấp khác nhau lại đập mạnh cho nó nẩy trên sàn xi măng và mặt đường, mải mê đến quá nửa ngày làm cho những vị khách tương lai người ngợm uể oải, mắt thâm quầng và chẳng buồn ký cái đơn đặt hàng nào sất. Từ đó trở đi các sếp ở công ty luôn cắt cử những nhân viên khác đi vi vu khắp quả đất để chào hàng và dự hội nghị, duy có thằng tôi là luôn ở nhà trấn giữ công ty. Thế nên trong cái án ngoại tình này Anne Marie về mặt từ ngữ thì sai nhưng về tinh thần thì trúng phóc, và càng nghĩ tôi càng thấy toàn bộ câu chuyện có thật này của mình nghe chẳng khác gì một vụ trí trá. Nhưng tôi vẫn ngoan cố.

“Nhưng đúng thế mà, đúng là như thế mà,” tôi bắt đầu kể nàng nghe về mẫu hộp đựng xúc xích tôi đã thiết kế, rằng khả năng bảo quản thịt của nó khác hẳn những thứ trên thị trường, nhưng Anne Marie cắt ngang: “Anh nói dối. Tôi không tin được anh.”

“Anne Marie,” tôi thanh minh, “cục cưng ơi em nhầm rồi. Tất cả chuyện này chỉ là hiểu lầm thôi em à. Anh yêu em nhiều lắm lắm.”

“Anh thôi ngay đi,” nàng cự. “Gã đó bảo tôi rằng anh sẽ lải nhải y hệt như thế.”

“Gượm đã,” tôi hỏi. “Ai cơ? Gã nào nói là anh sẽ lải nhải vậy?”

“Cái gã có vợ đang hú hí với anh ấy. Gã nói rằng anh sẽ kêu chuyện này chẳng qua chỉ là hiểu lầm thôi. Đấy là lý do thứ hai làm cho tôi biết anh đang nhăng nhít. Vì gã đã nói cho tôi nghe.”

“Gã đó là gã nào thế?” Tôi mừng thầm vì giờ đã có một gã dối trá khác để chĩa mũi dùi. “Tên gã là gì?”

“Chẳng việc gì tôi phải hạ mình trả lời câu hỏi đấy cả. Anh lại chẳng biết thừa rồi còn hỏi.”

“Không, anh có biết gì đâu,” tôi cãi. “Gã ấy tên là gì? Nói cho anh đi mà. Xin em đấy.”

Có thể vì giọng tôi toát lên vẻ thành khẩn; ý tôi là, tôi thành khẩn thật, nhưng hình như Anne Marie cũng cảm thấy được điều đó từ tôi. Vì qua điện thoại giọng ta đâu còn ra cái hồn gì nữa, đúng là đồ máy móc quỷ quái, và tôi sẽ ngừng dùng nó ngay, ai cũng thế thôi, một khi không còn khoảng cách ngút ngàn giữa ta và người cần trò chuyện. Nhưng dù vậy, việc giọng tôi toát lên vẻ thành khẩn vẫn không phải là bất khả thi. Hoặc cũng có thể Anne Marie đang níu kéo chút tia hy vọng, rằng tôi không phải là kẻ lăng nhăng và dối trá như nàng đang nghĩ. Thế nên nàng mới tiết lộ tên của gã phá bĩnh, như thể tôi chẳng biết gã là ai. Nhưng hóa ra tôi lại biết quá đi chứ.

“Thomas,” nàng dịu giọng lại. “Thomas Coleman.”

“Ôi không. Chết tiệt,” tôi thốt lên. Rõ ràng đây không phải là những lời sẽ thuyết phục được Anne Marie rằng tôi vô tội.

“Biết ngay mà,” giọng nàng đanh trở lại, cũng giống như khi bạn đã khóc khô cả nước mắt rồi phát hiện ra lý do mình khóc thật xác đáng.

“Gã nói dối đấy,” tôi phân trần. “Em đừng có tin lời nào gã nói.”

“Gã nói rằng anh sẽ nói câu đó với em, và kêu em cứ hỏi anh vì sao gã lại nói dối.”

Ôi, đau đớn thay! Thomas đã vượt mặt tôi rồi, thế có điên không! Thật đau khổ khi phát hiện ra ta ngu hơn kẻ khác. Nhưng nói đi thì phải nói lại, trên đời kiểu gì chả có kẻ láu hơn ta; ta cứ nghĩ rằng ta chắc sẽ lăn ra chết vì nỗi đau liên miên do bộ óc kém cỏi gây ra, chỉ có điều ta thường quá ngốc để cảm nhận được là mình kém cỏi. Vâng, tôi biết Thomas Coleman khôn hơn tôi, và giờ thì vợ tôi cũng biết điều này.

“Biết ngay mà,” Anne Marie nhai lại. “Gã còn nói rằng anh sẽ kêu là toàn bộ mớ bòng bòng với vợ gã chỉ là một sự lỡ tay, rằng anh sẽ chẳng bao giờ cố ý gây ra một chuyện như vậy.”

“Nghe cũng giống anh đấy,” tôi thú nhận. Phải bái phục Thomas: cậu ta thực sự hiểu tôi từ trong ra ngoài, và làm sao để lợi dụng những hiểu biết này để phá tôi. Tôi lại chẳng hiểu vì sao cậu ta lại bảo Anne Marie rằng tôi đang phản bội nàng, thay vì kể tồng tộc luôn chuyện tôi đã đốt Dinh thự Emily Dickinson và hại chết bố mẹ cậu ta, nhưng chắc chắn phải có một lý do nào đó, một lý do xác đáng, và cậu ta đủ trí khôn để biết nó là gì còn tôi thì không. Làm sao cậu ta có thể ranh mãnh và quả quyết thế nhỉ? Hay là vì nỗi đau tôi gây ra đã khiến cậu ta hóa ra như vậy, và nếu đó là sự thật, thì chính tôi đã tiếp tay cho sự láu cá xảo quyệt của cậu ta. Một mặt, tôi bắt đầu thấy ghét cậu này thật sự, mặt khác lại hơi hơi tự đắc, như cảm giác của bác sĩ Frankenstein khi bị tên quái vật trả thù, vì nói cho cùng thì bác sĩ Frankenstein chính là người đã ban cho hắn đủ sức mạnh và trí khôn để trả thù mình.

“Anh biết gã còn nói gì không?” Anne Marie hỏi.

“Nói anh nghe đi,” tôi đáp. Đương nhiên tôi chẳng muốn nghe, nhưng rồi kiểu gì nàng cũng sẽ kể tôi biết, nên tốt hơn hết cứ đón đầu trước cho xong, chẳng thế mà trong phim ta cứ thấy ma cà rồng toàn được các nạn nhân mời mọc vào nhà, và muôn đời sẽ vẫn thế.

“Gã nói rằng xét cho cùng thì hai đứa mình cũng chẳng phải là một nửa của nhau. Gã bảo tôi quá xinh đẹp để đánh cặp với một kẻ như anh.”

“Ơ kìa, Anne Marie, anh chẳng nói với em chính điều đó không biết bao nhiêu lần rồi còn gì.” Đúng thế mà. Nhưng khi thốt ra từ miệng Thomas thì nó lại có một sắc thái khác hẳn. Khi tôi nói Anne Marie đẹp quá tầm với của mình, thì có vẻ như chỉ có mình tôi biết và nhận thấy sự thật. Nhưng giờ khi Thomas đã nói ra thì tôi như có thể thấy hai người bọn tôi qua cặp mắt của thiên hạ: chúng tôi là một cặp mà ai ai cũng phải thắc mắc. Gã này thì có gì hay mà cô kia lại thích nhỉ? Một câu hỏi không lời đáp.

“Nghe này,” tôi nói. “Anh biết em không tin anh. Nhưng đừng tin lời gã Thomas này; gã chỉ toàn rắc rối thôi.”

“Anh thì biết quá đi rồi,” nàng đáp.

“Sao cơ?”

“Thì rắc rối mới đánh hơi được rắc rối,” nàng đáp. Tôi như nghe được tiếng nàng bật lửa châm thêm một điếu thuốc, nghĩa là nàng đang trên đà vượt định mức ba điếu mỗi ngày. Nàng không muốn hút bên cạnh lũ trẻ, nên tôi nghĩ tôi có thể nói chuyện với chúng trong khi nàng hút dở điếu thuốc. Tôi đã mất nàng; chưa gì tôi đã cảm thấy như vậy rồi. Nhưng tôi còn chưa mất lũ trẻ. Có vẻ như khi vừa đánh mất một người thân yêu thì bạn sẽ nháo nhào tìm kiếm để khỏi vuột mất thêm ai khác.

“Này,” tôi nói, “bọn trẻ có nhà không?”

“Có.”

“Cho anh nói với chúng nhé.”

“Không,” nàng đáp.

Kéo theo sau là một khoảng lặng phăng phắc, uể oải, dài dằng dặc đến nỗi quãng đường hai dặm từ trạm xăng về ngôi nhà tôi ở phía Tây bỗng chẳng thấm vào đâu. Vết nứt đã quá lớn, khiến tôi cảm thấy mình bất lực không thể nào hàn nó lại được nữa, không thể nào. Thật là cảm giác khốn khổ nhất trên thế gian. Hãy thử nghĩ đến một ngày khi California bị tách rời ra khỏi toàn nước Mỹ, và những cư dân tại Nevada đứng ngây ra nhìn cảnh tượng ấy trên rìa bờ biển mới. Đó là cảm giác của tôi đấy.

Vậy tôi đã làm gì? Có phải tôi, vì cùng đường, sẽ làm theo lời khuyên của đám phân tích trái phiếu? Có phải tôi sẽ kể cho Anne Marie biết sự thật? Không. Làm thế chẳng khác gì thò tay xuống thực quản mà bứt nội tạng mình ra - gan, lá lách hay một cái gì đó - và tôi không có đủ dũng khí. Nhưng tôi có thể kể cho Anne Marie điều mà nàng nghĩ là sự thật. Và ngay lúc đó, tôi đã quyết định thế này: tôi sẽ thú nhận với nàng rằng mình đã ngoại tình với vợ Thomas Coleman. Xét cho cùng thì ai nặng tội hơn, một kẻ lang chạ hay một tên đốt nhà giết người? Có phải tôi đang cảm thấy nhẹ nhõm hơn khi vợ chỉ nghĩ mình là một tên lăng nhăng thay vì một thứ gì khác khủng khiếp hơn? Có phải tốt hơn là - một khi vợ bạn đã nghĩ rằng bạn chỉ là một tên lăng nhăng và không tin bất cứ lời nào của bạn - cứ thú nhận cái tội nàng gán cho bạn, rồi ăn năn hối cải và cầu xin sự tha thứ, để nàng có thể dần dà nguôi ngoai và mọi thứ sẽ trở lại bình thường? Đó là dòng suy nghĩ trong đầu khi tôi thú nhận với Anne Marie: “Ừ đúng thế đấy, anh đã ngoại tình sau lưng em em ạ. Anh vô cùng xin lỗi em. Xin hãy cho anh về nhà và ta sẽ nói về chuyện này nhé.”

Tôi có thể nghe thấy nàng hít một hơi sâu, một, hai, ba lần, như thể nàng đang hít vào ba từ tình yêu, danh dự, và nâng niu trước khi thở hắt vào điện thoại, trả lại những chữ đó cho tôi qua những sợi cáp quang huyền bí đang kết nối hai người chúng tôi.

“Vĩnh biệt,” nàng nói. “Đừng gọi lại nữa. Tôi nói nghiêm chỉnh đấy. Cũng đừng có bén mảng về cái nhà này nữa.” Nàng lại im lặng, đầy kịch tính, hít thêm một hơi dài, rồi hắt ra: “Lần này thì quả thực anh đã phá be bét mọi thứ rồi Sam.”

“Gượm đã…” tôi gọi với theo, nhưng nàng chẳng thèm đếm xỉa mà dập luôn máy.

Tôi đứng lọt thỏm giữa trạm đổ xăng. Đó là một trạm xăng lớn nằm ngay rìa quốc lộ, cắm đầy ống dẫn xăng. Đột nhiên nơi này bỗng lố nhố bao nhiêu là gia đình lớn nhỏ, bố mẹ và con cái, có vài gia đình còn đèo bòng cả ông bà nội ngoại, những người vì bàng quang già nua mà đã luôn miệng đòi nghỉ chân, ai nấy đều hoan hỉ với con đàn cháu đống của mình. Sao tôi ghét họ đến thế, như khi ta ghét buổi ban mai sau một đêm trắng trằn trọc bởi cái sự nửa tờ mờ, nửa sáng sủa của nó. Chuyện này khiến tôi như muốn ngửa mặt lên trời mà tru như sói - một tiếng tru dành cho cái thế giới đã không còn là của tôi và niềm căm ghét tôi dành cho nó, một tiếng tru dành cho sự thật và nỗi hèn nhát không dám đưa sự thật ra ánh sáng - và thế là tôi làm luôn: đứng ra giữa trạm đổ xăng mà tru lên một tiếng dài, khiến những vị khách khác hoảng hồn né dạt ra xa.

Nhưng tiếng tru lại có hiệu ứng bất ngờ: gọi anh gác trạm xăng tới. Tôi ngừng tru và kể cho anh ta việc mình để quên chìa khóa trong xe, và anh ta đã dùng một lát kim loại mỏng mở khóa cho tôi một cách tài tình. Tôi trả tiền, trèo lên xe, nổ máy rồi ngồi yên như phỗng, với bình xăng đầy ắp mà chả có nơi nào để đi. Biết đi đâu bây giờ! Tôi lại tru lên từng chặp, có điều cửa xe đã đóng kín nên chẳng khác gì là đang rú lên trong hầm mộ của chính mình, với tiếng động cơ kêu xinh xịch. Ôi, nỗi bơ vơ này! Tôi bỗng thấy cảm thông cho Thomas Coleman, mặc dù chính gã đã phá tan hoang đời tôi. Bởi nỗi bơ vơ này là nỗi bơ vơ của một sinh linh cô độc, nỗi bơ vơ của một kẻ mồ côi mồ cút.

Nhưng tôi có mồ côi đâu. Ý nghĩ này khiến tôi ngừng tru, vì gì thì gì tôi vẫn còn bố còn mẹ, và như tôi được biết thì hai cụ vẫn còn sống sờ sờ. Thế nên dù họ có muốn hay không thì tôi cũng cứ về gặp. Hơn nữa, tôi chẳng còn biết đi đâu cả.