Bạn không nghĩ rằng một ngôi nhà cháy trông giống với một người phụ nữ cháy? Bạn đã nghĩ đúng: hai thứ chẳng giống gì nhau. Chẳng có gì đẹp đẽ nơi cái cảnh một người phụ nữ bốc cháy, nhưng cảnh tượng một ngôi nhà cháy sáng rực rỡ trong đêm tối lạnh lại đẹp đến khôn tả: những tia lửa phóng thẳng lên khỏi ống khói như một ngọn nến thời La Mã; mái nhà lợp nhựa đường không ngừng nổ lốp bốp và cháy xèo xèo; còn những cột khói thì cứ thế cuồn cuộn bốc lên trời như một thông điệp gửi tới kiếp sau của ngôi nhà. Một ngôi nhà cháy luôn toát lên một vẻ gì đó thật vinh quang, và đó là lý do vì sao bao giờ nó cũng thu hút đám đông tới tụ tập chiêm ngưỡng, như đám đông đã đến nhà bố mẹ tôi đêm đó. Phải có đến ba bốn vòng người đang đứng ở đấy, khiến tôi phải chen lấn xô đẩy mới lên được hàng đầu chỗ mẹ tôi đứng, lúc này trên tay bà đang là lon bia Knickerbocker, và bà đang quan sát đám cháy một cách chăm chú, như thể nó là một bài toán đặc biệt khó mà chỉ cần một bước nữa là bà sẽ chạm vào được lời giải.

“Con đây rồi,” bà nói, rồi đưa lon bia cho tôi. Tôi tợp lấy tợp để rồi trả lại cho bà. Gió bỗng chuyển hướng, khiến cho cột khói bay về phía chúng tôi và khiến cho đám đông đồng loạt cúi rạp xuống, chờ cho gió tạt ngược trở lại mới đồng loạt đứng thẳng lên mà ngắm tiếp. Lúc này đám lính cứu hỏa đã có mặt ở khắp nơi, trông thật yếu ớt và nực cười với những chiếc rìu và vòi phun nước èo uột. Ngay cả những chiếc mũ bảo hiểm cũng mang một sắc đỏ hoạt kê khi đứng cạnh sắc đỏ thực thụ của đám lửa. Ngôi nhà trông mỗi lúc một lớn hơn, như thể ngọn lửa đang xây thêm tầng bốn và tầng năm cho nó.

“Con đến đây rồi,” tôi bảo mẹ. Chúng tôi đang ở giữa đám đông và có ít nhất là mười người có thể nghe thấy chúng tôi nói chuyện, nhưng thính giác và những giác quan khác của họ đều đang dồn cả vào đám cháy. Trong nhà vang lên một tiếng nổ lớn - có lẽ là cái lò nướng - kéo theo là một tiếng rít rùng rợn của một vật kim loại đang biến thành phi kim loại. Đám đông rít lên theo ngôi nhà, và ngôi nhà rít lên để đáp trả, tất cả đều bị khuếch đại lên bởi hơi nóng tỏa ra. Tôi không phải lo là bị đám đông nghe lỏm khi họ đang dỏng tai lên nghe ngôi nhà. “Bố đâu rồi ạ?”

“Thật dễ dàng quá,” mẹ tôi đáp. Bà nói với một giọng bình thản, đều đều, và chắc hẳn tôi sẽ cảm thấy điều này thật đáng sợ và kinh khủng nếu như chính bản thân tôi đã không bình thản lắng nghe bà nói. Tại sao tôi lại bình thản thế được nhỉ? hẳn là các bạn đang tự hỏi như vậy. Nhưng ngay cả giờ đây, khi bảy năm đã trôi qua kể từ sự kiện đó, tôi vẫn chưa có được câu trả lời thỏa đáng. Có phải tôi đã nghĩ rằng không còn gì có thể tồi tệ hơn việc Deirdre tự châm lửa đốt mình? Có phải tôi đã nghĩ rằng cho dù bố tôi gặp phải chuyện gì thì cũng không thể tệ hơn chuyện mà Deirdre đã gặp phải? Khi việc tệ nhất đã xảy ra, nó sẽ khiến ta bình thản mong chờ những việc tốt đẹp hơn, hay nó chỉ đơn giản là giúp ta chuẩn bị tinh thần để đón nhận những việc còn tệ hơn nữa? “Mẹ tưới xăng lên tràng kỷ và châm lửa đốt,” mẹ tôi nói. “Đơn giản thế đấy.”

“Mẹ,” tôi hỏi, “bố đâu rồi?”

“Mẹ cũng châm lửa mấy tấm rèm cửa trong phòng khách nữa, cho chắc ăn. Nhưng lẽ ra đã không cần. Thật dễ dàng. Mẹ không nghĩ chuyện đó lại dễ dàng như vậy.”

“Mẹ,” tôi hỏi lại, “bố con đâu rồi?”

“Sao lại chẳng khó khăn chút nào thế nhỉ?” mẹ tôi vẫn bình thản. “Đáng ra nó phải khó khăn mới phải chứ?”

Cho đến giờ, đây là điều đáng sợ nhất mẹ tôi từng thốt ra. Bà đã đốt ngôi nhà; điều này thì tôi đã rõ. Nhưng việc bà có thể dễ dàng đốt nó, dễ như đọc sách, dọn bàn ăn, uống một vại bia hay giả vờ như bà có một gia đình êm ấm - mới thật đáng sợ. Mẹ tôi là người phụ nữ có năng lực nhất tôi từng gặp, thậm chí còn hơn cả Anne Marie. Bà có thể làm mọi thứ bà muốn, và đây chính là lý do khiến tôi luôn sợ bà, đến giờ vẫn sợ.

“Mẹ,” tôi nói rất, rất chậm rãi để bà hiểu cho rô. “Bố đã bỏ Deirdre để về với mẹ con mình. Để về với mẹ. Bố yêu Deirdre, nhưng ông đã chọn mẹ con mình.”

“Mẹ biết,” bà nói, quay mặt khỏi đám cháy và nhìn thẳng vào tôi. Ánh lửa rọi vào nửa mặt bên trái của bà, khiến nó bừng sáng, còn nửa bên phải trông thật nhợt nhạt và lạnh lùng. “Ông ấy cũng nói y như thế với mẹ. Ông ấy nói rằng muốn mẹ quay về nhà. Rằng lần này ông ấy nói thật từ đáy lòng. Rằng mẹ hãy tin vào ông ấy.” Rồi bà quay đầu lại về phía đám cháy, cả gương mặt sáng rực lên trong sức nóng và ánh lửa, và tôi thấy mừng khi trông thấy bà đẹp đến vậy. Tôi luôn muốn mẹ mình đẹp và có lẽ đây là mong muốn chung của tất cả những đứa con: mong muốn bố mẹ mình đẹp. Và để thấy họ đẹp, ta phải học cách lờ đi những nét xấu xí của họ. Làm một con người xấu xí dễ hơn là việc thừa nhận sự xấu xí của những người đã tạo ra mình; yêu những người đã tạo ra mình sẽ dễ hơn khi ta xấu xí còn họ đẹp. Cuộc sống trên trái đất này sẽ dễ sống hơn nếu ta yêu những người đã tạo ra mình, ngay cả khi điều đó đồng nghĩa với việc hy sinh tình yêu của chính những người ta đã tạo ra. Cũng đành chịu thôi.

“Sam,” một giọng quen thuộc cất lên từ sau lưng tôi, tôi chẳng cần quay lại cũng biết đó là ai, và mình phải nói gì với anh ta. Bởi vì đồng thời tôi cũng nghe thấy một giọng nói khác, không phải giọng nói vẫn hay chất vấn Còn gì nữa?, cũng không phải giọng nói bên trong Deirdre đã khẳng định Hết rồi, mà là giọng nói của Anne Marie, bảo tôi rằng đã đến lúc tôi chịu trách nhiệm cho một cái gì đấy, cho mọi thứ đã xảy ra.

“Chính là tôi,” tôi nói, lưng vẫn quay về phía trinh sát Wilson, hai mắt vẫn nhìn thẳng vào mẹ tôi - lúc này đang bận ngắm ngôi nhà chìm trong lửa - đầu vẫn nghĩ tới cảnh Deirdre tự thiêu và việc tôi đã chẳng làm gì để cứu bà ta. “Tôi đã làm việc này.” Mẹ tôi không nói gì; bà cứ nhìn chăm chăm vào đám cháy, như thể bà biết rõ ánh lửa đang tôn vẻ đẹp của bà lên như một thứ đồ trang sức tuyệt hạng.

“Anh đã châm lửa đốt nhà bố mẹ anh trước khi anh đi gặp Deirdre,” trinh sát Wilson mớm lời giúp tôi. “Trước khi anh tới chứng kiến cảnh Deirdre tự thiêu đến chết, anh đã kịp đốt nhà mình.” Tôi vẫn nhìn mẹ tôi khi nghe những lời này. Bà nhắm mắt lại trong một, hai, ba giây rồi mở mắt ra. Mẹ tôi chắc hẳn đã căm ghét Deirdre trong suốt nhiều năm qua và đã ước cho bà ta chết đi cho khuất mắt. Và giờ khi Deirdre đã chết thật, thì mẹ tôi lại chẳng biểu lộ vẻ gì khác so với lúc bà nghĩ bà ta còn sống - không mảy may tội lỗi, hay nhẹ nhõm, hay vui sướng. Sao lại thế nhỉ? Một khi biết Deirdre đã chết, làm sao mẹ tôi lại có thể thấy rằng thế giới này vẫn là thế giới lúc trước, ngọn lửa này vẫn là ngọn lửa lúc trước? Nhưng có thể điều này sẽ xảy ra nếu ta căm ghét một ai đó quá lâu: ngay cả khi người đó đã qua đời thì nỗi căm ghét vẫn còn ở lại, đồng hành cùng với ta. Biết đâu nếu tôi đã ghét Deirdre lâu như vậy thì tôi đã chẳng thấy hối tiếc vì đã không giúp bà ta.

“Đúng vậy đấy,” tôi bảo trinh sát Wilson. “Tôi đã châm lửa đốt nhà bố mẹ tôi. Chính tôi.”

“Anh cũng là kẻ đã xuống tay với Dinh thự Edward Bellamy. Và một ngày sau đó, anh đã để lại lá thư cho ông cụ đó.”

“Cụ Frazier,” tôi nói. “Đúng vậy, tôi đã làm vậy đấy.”

“Và rồi anh đã tìm cách đốt Dinh thự Mark Twain. Thế nên mới có cái phong bao đựng tiền nọ. Rồi anh còn để lại bằng lái xe ở chỗ người đã trả thù lao cho anh.”

“Đúng,” tôi nói. “Chính thế.

“Có người đã trông thấy anh ở Tư gia Robert Frost vào đúng cái ngày anh đốt nó. Anh đã làm loạn cả lên ở đó.”

“Tôi đã kể lại câu chuyện của tôi,” tôi đáp. “Đúng là như thế. Rồi tôi để lại bốn lá thư ở hiện trường bốn đám cháy còn lại. Tôi muốn bị bắt. Cậu phán đoán rất đúng.”

“Anh là thủ phạm của tất cả những đám cháy đó,” trinh sát Wilson nói. “Đám này và tất cả các đám còn lại.”

“Tất cả,” tôi đáp.

“Sam à,” cậu ta hỏi khẽ, “bố anh có đang ở trong ngôi nhà không thế?”

“Có,” tôi vội đáp, trước khi kịp nghĩ xem mình đang nhận tội gì, và đây là một điều nữa tôi sẽ đưa vào cuốn cẩm nang đốt nhà: miệng ta hành động nhanh bởi vì đầu óc ta sẽ không như vậy.

“Tôi cứ tưởng anh chuẩn bị bảo tôi rằng anh không biết ông ấy còn kẹt trong đó khi anh châm lửa đốt. Rằng đây chỉ là một sự lỡ tay.”

Tôi hít một hơi thật sâu. Đó là cụm từ yêu thích của tôi: tôi ngậm nó ở đầu lưỡi trong giây lát để cảm nhận cho hết hương vị của nó, trong đầu hiểu rõ rằng tôi sẽ nhớ nó nhiều thế nào khi nó đã vuột đi mất, nhớ nó giống như tôi đã, đang và sẽ luôn luôn nhớ về bố tôi. “Đây không phải là một sự lỡ tay,” cuối cùng tôi cũng thốt ra được.

“Cảm ơn anh,” trinh sát Wilson thở phào. Tôi mừng cho cậu ta, mừng vì đã vẽ ra cho cậu ta cái ảo tưởng rằng rốt cuộc cậu ta đã đi đúng hướng và đã thôi không còn là một kẻ đầu lừa. Và cùng với đó, giờ khi đã gánh lấy trách nhiệm trên vai mình, tôi cũng tự cảm thấy mình đã hết đầu lừa. Cứ như thể sự đầu lừa là một bệnh dịch mà chúng tôi vừa tìm ra thuốc giải.

“Không có gì,” tôi nói.

“Rốt cuộc anh đã nói ra sự thật,” cậu ta nói.

“Đúng rồi.”

“Nói ra sự thật rõ là nhẹ nhõm hơn hẳn đúng không?” trinh sát Wilson hỏi, nhưng liền ngay sau đó cậu ta bẻ quặt tay tôi ra sau lưng và còng lại, trước khi tôi kịp nghĩ xem mình có thấy nhẹ nhõm thật không.