Đó là một buổi sáng tháng Tư đầy nắng tại dinh thự sang trọng của Monte-Cristo ở Marseilles. Kể từ khi Bá tước lên đường sang Algeria để tìm kiếm con trai mình, Mercédès, vẫn giữ trọn lời thề không bao giờ rời xa Haydée, đã chuyển đến đây sinh sống. Hai người phụ nữ từng giữ những vị trí quan trọng trong cuộc đời Monte-Cristo đang ngồi cùng nhau trong phòng khách lớn, nơi có những khung cửa sổ hướng ra làn nước xanh thẳm và phẳng lặng của Địa Trung Hải. Các khung cửa sổ đều mở rộng, mang theo hương thơm ngào ngạt từ khu vườn bên ngoài hòa quyện cùng vị mặn mòi của biển cả thổi vào phòng. Lúc đó khoảng mười giờ, mặt trời đã lên cao giữa bầu không khí ngập tràn ánh vàng rực rỡ và bầu không khí ấm áp, dễ chịu.
Haydée, người vợ của Monte-Cristo, đang ngả người trên một tấm thảm phương Đông, đầu gối lên đùi Mercédès – người đang ngồi trên chiếc ghế bọc đệm sang trọng theo phong cách Á Đông. Mercédès dịu dàng nghịch mái tóc đen nhánh của Haydée, mái tóc xõa xuống đôi vai thon thả trông như một đám mây bồng bềnh. Đôi mắt nàng ngập tràn vẻ trìu mến, trong khi đôi mắt Haydée lại phảng phất một nỗi niềm mơ màng, xa xăm.
- Chị ơi, - cuối cùng Mercédès lên tiếng, - sao em lại buồn và im lặng thế?
- Em không biết nữa, - người vợ của Monte-Cristo đáp lại với giọng điệu uể oải.
- Chắc em đang nghĩ đến chồng mình, người đàn ông cao quý nhất, người mà ngay lúc này đây, có lẽ đang liều mình giữa chốn sa mạc Algeria để cứu và tìm lại đứa con trai cho chị.
- Chị nói đúng đấy, - Haydée rùng mình đáp lại; - em đang nghĩ đến chàng, và lòng em bỗng trĩu nặng một nỗi âu lo kỳ lạ.
- Hãy đặt trọn niềm tin vào Monte-Cristo, - người bạn đồng hànhân cần động viên. - Lòng dũng cảm tựa mãnh sư, trí tuệ tuyệt vời cùng quyền năng huyền bí của chàng sẽ dư sức đánh bại đám người Ả Rập man rợ mà chàng có sứ mệnh phải đối đầu.
- Vâng, thưa Mercédès; nhưng còn con trai em, bé Éspérance của em thì sao? Nó còn quá nhỏ để phải dấn thân vào chốn hiểm nguy nơi sa mạc!
- Nhưng Monte-Cristo đang ở bên thằng bé, và tình yêu của người cha sẽ che chở nó khỏi mọi tai ương.
- Haydès không đáp lời, mà tiếp tục thẫn thờ nhìn vào khoảng không vô định. Mercédès, tay vẫn nghịch mái tóc nàng, tìm cách vực dậy tinh thần cho cô em.
- Chị ơi, - nàng đột ngột nói, - ngày hôm qua em đã hứa kể cho chị nghe chuyện Monte-Cristo đã giải cứu em khỏi tay tên buôn nô lệ người Thổ Nhĩ Kỳ, Ali Pasha, cơ mà. Bây giờ em có thể thực hiện lời hứa đó được chứ?
- Haydée quay lại nhìn thẳng vào khuôn mặt người bạn, và một thoáng biết ơn lướt qua gương mặt nhợt nhạt của nàng. Nàng hiểu rằng Mercédès muốn hướng tâm trí nàng rời khỏi nỗi lo âu về hiểm cảnh hiện tại của chồng bằng cách gợi lại những chiến công anh hùng của chàng trong quá khứ.
- Em sẽ kể cho chị nghe, - nàng nói, - ngay tại căn phòng này, nơi mọi thứ, thậm chí cả bầu không khí nơi đây, cũng tràn ngập ký ức về người chồng thân yêu của em. Và không thay đổi tư thế, Haydée lập tức bắt đầu câu chuyện đầy kịch tính sau đây:
- Chúng tôi đang tuần tra ngoài khơi bờ biển Ai Cập trên con tàu Alcyon thì Monte-Cristo bất chợt nảy ra ý định ghé thăm Constantinople. Chàng ra lệnh ngay lập tức mà không mảy may chần chừ, và chiếc du thuyền liền chuyển hướng thẳng tới lãnh thổ của Sultan.
- Chúng tôi đến Constantinople đúng hạn sau một hải trình vô cùng thuận lợi, bởi dù khi đó đã là cuối xuân nhưng thời tiết vẫn vô cùng ôn hòa, và suốt nhiều tuần liền, mặt biển phẳng lặng và yên ả như một tấm gương soi.
- Khi chúng tôi tiến vào eo biển Bosporus, chúng tôi nhận thấy một chiếc tàu lạ đang lảng vảng gần đó. Đó là một con tàu nhỏ, kiểu dáng sắc sảo, mang cờ hiệu Thổ Nhĩ Kỳ. Monte-Cristo đã cho kéo lá cờ riêng của mình lên trên con tàu Alcyon, một lá cờ được mọi quốc gia công nhận và giúp du thuyền được tự do ra vào mọi hải cảng.
- Con tàu lạ dường như đang bám theo chúng tôi, nhưng vì nó không có hành động nào định tiếp cận du thuyền, nên chúng tôi dần quen với sự hiện diện của nó và không còn bận tâm nữa.
- Khi chiếc Alcyon vừa thả neo, một chiếc xuồng hoàng gia trang hoàng lộng lẫy, do khoảng hai mươi tay chèo lực lưỡng điều khiển, lao vút từ bờ ra và nhanh chóng cập sát mạn du thuyền. Một ông lão mặc y phục lộng lẫy với bộ râu dài trắng muốt, đi theo sau là bốn viên thái giám nghiêm nghị và đường bệ, bước lên tàu và được Bá tước tiếp đón một cách vô cùng trang trọng. Đó chính là Đại Vizier, người sau khi nhận ra cờ hiệu của Monte-Cristo, đã vội vã đến chào mừng vị anh hùng lỗi lạc đến Constantinople nhân danh bậc chủ nhân tối cao của ông ta, quốc vương Sultan.
- Một vinh dự lớn lao nhường ấy xứng đáng nhận được sự đáp lễ kịp thời và tương xứng, và Monte-Cristo thừa sự tinh tế của một người Pháp để không bỏ qua phép lịch sự ngoại giao này. Giao lại chiếc Alcyon cho vị sĩ quan thuyền phó phụ trách, đồng thời trao cho tôi một lời chào tạm biệt vội vã nhưng đầy dịu dàng, Bá tước bước lên chiếc xuồng cùng Đại Vizier để trực tiếp đến diện kiến người đứng đầu đất nước Thổ Nhĩ Kỳ.
- Ngay khi chiếc xuồng vừa khuất dạng giữa những con tàu bè qua lại, chiếc tàu lạ mà chúng tôi quan sát thấy lúc nãy bỗng đột ngột áp sát du thuyền và móc chặt vào mạn tàu bằng những chiếc móc sắt. Trước khi các thủy thủ của Monte-Cristo kịp định thần sau bất ngờ này, họ đã bị tóm gọn và trói chặt bởi hai mươi tên cướp biển Thổ Nhĩ Kỳ vừa nhảy qua lan can tàu Alcyon, dẫn đầu là một kẻ có khuôn mặt hung ác, tay cuồng nhiệt vung vẩy thanh mã tấu nạm ngọc. Đó chính là Ali Pasha, tên buôn nô lệ, như sau này tôi đã phải trả giá đắt mới nhận ra.
- Khi bọn côn đồ tràn lên tàu, tôi đã lao xuống dưới khoang và ẩn nấp trong phòng ngủ của Monte-Cristo, không quên thủ sẵn một con dao găm sắc bén để phòng thân.
- Tôi đã khóa trái cửa, nhưng nó bị phá tung chỉ gần như ngay lập tức và Ali Pasha lao vào, theo sau là vài tên thuộc hạ của hắn.
- Giơ cao vũ khí trong tay, tôi hét lớn với giọng điệu kiên quyết đến cùng:
- Tên khốn nào dám bén mảng chạm vào người ta sẽ phải chết như một con chó!
- Lời tuyên bố ấy đổi lại bằng những tiếng cười nhạo báng vang dội, và chính Ali Pasha lao tới, dùng thanh mã tấu gạt phăng con dao găm khỏi tay tôi. Xong xuôi, hắn đăm đăm nhìn tôi lạnh lùng cất lời:
- Haydée, vợ của Monte-Cristo, Haydée, nữ nô lệ người Hy Lạp, mi là tù nhân của ta! Hỡi những người con của đạo Islam, hãy bắt lấy ả và áp tải về chợ nô lệ Stamboul!
- Ba tên Thổ Nhĩ Kỳ bước lên tuân lệnh. Chúng túm lấy tôi và mọi sự vùng vẫy trong vòng tay thô bạo của chúng đều vô ích. Chẳng mấy chốc tôi đã bị trói giật cánh tay và bị bị miệng. Một tấm khăn choàng trùm kín đầu tôi. Tôi cảm thấy mình bị nhét vào một chiếc bao tải và ngất lịm đi đúng lúc một tên cướp biển vác tôi lên vai.
- Khi tỉnh lại, tôi thấy mình đang ở trong khu chợ nô lệ khét tiếng tại Constantinople, cùng với một đám thiếu nữ người Georgia và Circassia ăn mặc thiếu vải. Những ký ức xưa cũ đầy sợ hãi ùa về trong tôi. Tôi nhớ lại quãng thời gian trước đây khi mình từng bị đem ra phơi bày để bán và được Monte-Cristo mua lại. Liệu chàng có đến cứu tôi một lần nữa hay không? Tôi hầu như chẳng dám hy vọng điều đó. Tôi tự hình dung ra sự tuyệt vọng và đau đớn của Bá tước khi phát hiện ra tôi đã bị cướp mất. Nhưng chàng có thể làm gì cơ chứ? Làm sao chàng có thể tìm lại được tôi? Và dẫu có tìm ra tôi đi nữa, làm sao chàng có thể giật lại tôi khỏi tay Ali Pasha – kẻ vốn nổi tiếng được hoàng đế Sultan sủng ái? Monte-Cristo, dẫu có uy danh lừng lẫy đến đâu, cũng chỉ là một con người đơn độc, hoàn toàn lép vế trước sự xảo trá, hai mặt và quyền lực của cả triều đình Thổ Nhĩ Kỳ! Tôi tiêu đời rồi, không gì có thể cứu nổi tôi nữa!
- Làm sao tôi có thể diễn tả nổi tâm trạng của mình khi nhận ra rằng ngay lúc ấy, đúng vào khoảng khắc đó, tôi đang bị đem ra bày bán, rằng từ một người vợ tự do và được kính trọng của Monte-Cristo, tôi bỗng chốc trở thành một món hàng thịt người rẻ rúng, chỉ đáng giá bằng vài đồng piastre khốn khổ! Số phận tôi ngàn cân treo sợi tóc. Liệu tôi sẽ bị mua bởi một vị đại thần nào đó để làm món đồ chơi mới cho hậu cung của hắn, hay tôi có số phận rơi vào tay một tên chủ độc ác, bị sai khiến làm con sen ở đợ cho những công việc nặng nhọc và cay đắng?
- Khi từng vị khách mới bước vào khu chợ, tôi run rẩy từ đầu đến chân, toàn thân co giật. Từng người một, tôi chứng kiến những cô gái Georgia và Circassia bất hạnh bị săm soi rồi đem bán đi, cho đến tận khi chỉ còn lại một mình tôi là món hàng nô lệ duy nhất chưa có chủ trong cả khu chợ. Tôi nghĩ rằng số phận của mình rồi cũng sẽ kề cận sớm thôi, rằng tên tín đồ Hồi giáo tiếp theo bước vào chắc chắn sẽ mua tôi, và tôi đã hạ quyết tâm sẽ tự vẫn ngay khi có cơ hội đầu tiên, thà chọn cái chết còn hơn làm nô lệ.
- Chính Ali Pasha đã tự tay dẫn dắt tất cả khách tham quan đi quanh khu chợ, phóng đại theo lối khoa trương kiểu phương Đông về những phẩm chất phi thường của những món hàng mà hắn muốn quy đổi thành tiền mặt. Đã nhiều lần hắn dừng lại trước góc khuất nơi tôi đang co ro sợ hãi, ba hoa chích choè ca ngợi giá trị và sự cuốn hút của tôi, nhưng cho đến lúc đó vẫn chẳng có lấy một tên Thổ Nhĩ Kỳ nào tỏ chút ý định muốn mua đứt tôi cả.
- Cuối cùng, hai người đàn ông xuất hiện và đảo mắt tìm kiếm khắp khu chợ. Cả hai đều đội khăn turban và mặc y phục truyền thống Thổ Nhĩ Kỳ. Guơng mặt họ che khuất sau những bộ râu rậm rạp, và ở họ toát lên một nét gì đó không thể diễn tả bằng lời, khẳng định họ là những nhân vật có địa vị vô cùng cao quý.
- Họ dừng lại cách chỗ tôi không xa, và một người trong số họ cất lời hỏi Ali Pasha:
- Kìa là nữ nô lệ nào thế?
- Thưa là Zuleika, - tên buôn nô lệ nịnh hót và không từ thủ đoạn đáp lời.
- Nàng là người nước nào và ngươi có được ả bằng cách nào? - vị khách thứ hai, người nãy giờ chưa lên tiếng, hỏi tiếp. Giọng ông ta trầm đục và rõ ràng là đang cố giả giọng; thế nhưng trong âm sắc ấy có một nét quen thuộc nào đó khiến lòng tôi xôn xao kỳ lạ và dâng tràn hy vọng.
- Ali Pasha trả lời câu hỏi với vẻ mặt trơ trẽn không chút hổ thẹn:
- Thưa ngài, nữ nô lệ này người xứ Circassia, và đã được cha mẹ ả bán lại cho tôi.
- Tôi không biết từ đâu mình lại có được sự dũng cảm đó, nhưng tôi lập tức hét lên:
- Tất cả những gì tên khốn nạn đó nói đều là dối trá! Tên tôi là Haydée, và tôi là vợ của Bá tước Monte-Cristo! Ali Pasha đã dùng vũ lực bắt cóc tôi khỏi du thuyền của chồng tôi hiện đang neo đậu tại cảng Constantinople!
- Ali Pasha, - người lên tiếng đầu tiên nói, - đây là một lời buộc tội nghiêm trọng! Đúng là du thuyền của vị bá tước lỗi lạc Monte-Cristo hiện đang neo tại cảng Stamboul, và vụ bắt cóc như nữ nô lệ vừa nhắc đến quả thực đã xảy ra.
- Tên buôn nô lệ hơi nao núng, nhưng rồi lấy lại bình tĩnh ngay lập tức, điềm tĩnh đáp:
- Tôi chẳng biết gì về Monte-Cristo, du thuyền hay vợ của hắn cả. Còn về con mụ nô lệ chuyên xuyên tạc này, ta sẽ trừng trị ả ngay tại chỗ!
- Dứt lời, hắn bước thẳng về phía tôi và giơ nắm đấm định giáng xuống. Tôi co ro nép sát vào vách tường, nhưng ngay khoảnh khắc tiếp theo, một cú đấm đủ sức quật ngã một con bò mộng đã hất văng Ali Pasha ngã lăn xuống sàn đá của khu chợ. Cú đánh đó ra từ chính người đàn ông có giọng nói vừa rồi khiến tôi cảm thấy quen thuộc, và sau khi giật phăng bộ râu giả xuống, chồng tôi – chính vị Bá tước dũng mãnh Monte-Cristo bằng xương bằng thịt – đã ôm chầm lấy tôi vào lòng và siết chặt tôi ngực chàng!
- Ali Pasha lúc này đã lồm cồm đứng dậy. Mặt cắt không còn giọt máu vì tức giận, hắn lao về phía Monte-Cristo với thanh dao găm trên tay, thề trước đấng Tiên tri rằng sẽ moi tim chàng. Nhưng vị khách đi cùng đã kịp chộp lấy cánh tay hắn và giữ chặt lại.
- Ngươi là ai mà dám chõ mũi vào giữa ta và mối thù chính đáng này? - tên buôn nô lệ gầm lên giận dữ.
- Người lạ mặt vạch tấm áo choàng ra, và trên ngực ông ta lấp lánh một biểu tượng trăng lưỡi liềm nạm kim cương.
- Đại Vizier! - Ali Pasha kinh hoàng thốt lên, phủ phục trước vị quan chức cấp cao. Người này vỗ tay hai cái, lập tức có sáu binh lính bước đều bước vào khu chợ.
- Hãy bắt lấy tên khốn đó! - ông ra lệnh, chỉ tay về phía tên buôn nô lệ, - và giáng hình phạt gậy đòn lên người hắn!
- Khi mệnh lệnh đã được thi hành xong xuôi, Đại Vizier tự mình dẫn đầu tốp lính, hộ tống tôi và Monte-Cristo ra tới bến cảng và đưa chúng tôi lên chiếc xuồng hoàng gia một cách an toàn.
- Chẳng mấy chốc chúng tôi đã trở lại du thuyền, nơi các sĩ quan và thủy thủ đoàn vẫn đang túc trực ở vị trí của họ như thường lệ.
- Sau buổi diện kiến Sultan, Monte-Cristo cùng với Đại Vizier đã quay trở lại tàu Alcyon bằng xuồng. Đến sự kinh ngạc của mình, chàng phát hiện các thuộc hạ đang bị trói nghiến trên boong tàu. Khi cởi trói cho họ, chàng đã tường tận mọi chuyện vừa xảy ra, và uy thế của chàng đủ lớn để thuyết phục Đại Vizier – người vô cùng xúc động trước sự tuyệt vọng của Bá tước khi hay tin tai họa khủng giáng xuống đời tôi – chấp nhận mạo hiểm làm trái ý nhà vua để giúp chàng giải cứu tôi khỏi nanh vuốt của Ali Pasha.
- Đó, - Haydée kết luận, - chính là cách thức mà Monte-Cristo đã cứu tôi khỏi tay tên buôn nô lệ người Thổ Nhĩ Kỳ đê tiện và một số phận còn tồi tệ hơn cả cái chết.
- Chị ơi, - Mercédès thốt lên, - thảo nào chị lại yêu thương Monte-Cristo sâu sắc đến thế, bởi chàng quả là một trong những người đàn ông cao quý và anh dũng nhất trần đời!
