Trên thị trấn nhỏ.
Chiếc xe Jeep đang phóng băng băng trên con đường lớn Hàm Du. Ngoài cửa sổ xe lướt qua bầu trời ngày đông xám ngắt, những ngọn núi màu vàng sẫm, cùng những dải băng trắng như sữa rủ xuống từ vách đá... Quân khẽ nhoài người về phía trước, xuyên qua kính xe quan sát cánh đồng hoang mạc trải rộng của Cao nguyên Hoàng Thổ, ánh mắt lóe lên sáng ngời. Vì nhiều nguyên nhân khác nhau, đã hai mươi năm anh không về quê hương. Lúc đi anh là một người lính, nay đã là chính ủy một sư đoàn pháo binh hiện đại. Mấy năm nay, anh vẫn luôn sống ở vùng biên cương Tây Nam xanh ngút ngàn của Tổ quốc, nhưng trong giấc mơ thường vẫn là một màu vàng óng... Giờ đây, cuối cùng anh lại được nhìn thấy mảnh đất thân thiết này. Màu vàng mãi mãi là tông màu ấm áp. Trái tim anh lúc này đang ấm sực lên.
Quê hương, xin chào, tôi đã trở về. Tôi chính là cậu nhóc mũi dãi thò lò hồi nhỏ đây — đứa con thứ năm của Cao lão đại ở Ngưu Giu Côn, Đại Mã Hà Xuyên...
"Còn tám mươi dặm đường nữa là về đến nhà rồi..." Anh nói với người tài xế lái chiếc xe con do phân khu quân sự phái đến đưa tiễn mình, đôi mắt vẫn tham lam đảo nhìn mọi thứ, mọi thứ bên ngoài cửa sổ... Mọi thứ dường như vừa quen thuộc đến thế, lại vừa xa lạ đến thế...
Phía trước xuất hiện một thị trấn nhỏ. Kỳ thực cũng chẳng khác gì một ngôi làng lớn, chỉ có điều nhiều hơn một con phố ngắn ngủi, xập xệ mà thôi.
Anh đột nhiên sững người.
Tại sao mình lại sững người? Anh tự hỏi chính mình.
Chắc chắn cậu đã sực nhớ ra điều gì đó chứ gì?
Ồ, đúng vậy.
Anh bảo tài xế dừng chiếc xe Jeep lại ở vệ đường đối diện trấn nhỏ. Anh nói anh muốn đi bộ vào trong trấn một chuyến, bảo cậu thanh niên đợi một lát.
Anh xuống xe, bước qua cây cầu đá vòm nhỏ xíu, cổ kính ấy, đi vào trong trấn.
Anh đứng lặng ngắm nhìn chốn này ở đầu phố, như thể đang thầm kính cẩn chào nơi đây. Thị trấn nhỏ, là tôi đây. Hơn hai mươi năm rồi, chắc chắn em sẽ không nhận ra tôi là ai.
Nhưng tôi vẫn chưa quên em, chỉ có điều tất cả những chuyện đó đều đã thuộc về quá khứ rồi.
Anh kéo chặt chiếc áo đại cán quân đội, bước những bước chân khỏe khoắn của nhà binh xuyên qua mặt phố, đi về cái nơi mà anh vừa liếc mắt đã nhận ra ngay.
Đây là một trường tiểu học.
Anh lặng lẽ đứng bên cổng trường, rụt rè liếc nhìn vào bên trong, trên mặt lập tức không kìm được mà hiện lên một vẻ kính trọng và sợ sệt, giống y như hồi anh lần đầu tiên đứng ở đây năm nào.
Đúng vậy, hơn hai mươi năm trước, khi cậu đến đây, vẫn chỉ là một đứa trẻ, mặc trên người bộ quần áo rách rưới, vai đeo một bọc chăn đệm chắp vá, từ ngọn núi hẻo lánh khép kín bước ra đường cái lớn, trốn ô tô như trốn quái vật vậy. Khi cậu đứng ở cổng trường này, giống như một tín đồ Hồi giáo sùng đạo đến từ bộ lạc nguyên thủy băng qua sa mạc Sahara vĩ đại, đứng trước điện chính ở Jerusalem... Hưm, hồi đó ngôi trường này kỳ thực mới giản dị làm sao! Cổng chính nào có vẻ bề thế thế này? Chẳng qua chỉ là một lỗ thủng trên vách đất mà thôi. Tường vây cũng làm bằng đất, trên đó chi chít những vết lồi lõm do những bàn chân táy máy để lại. Còn bây giờ thì sao? Hãy nhìn xem, cổng chính và tường vây đều được xây bằng gạch xanh một màu, bề thế biết bao!
Cậu nhớ mình đã học trọn vẹn hai năm ở đây — năm lớp năm và lớp sáu. Hồi đó cha mẹ đau ốm, trong nhà tính cả cậu là tám đứa con. Cậu đã phải cắn răng chống đỡ mới đến được đây. Quần áo rách đến mức không che hết được sự xấu hổ; một bữa chỉ có thể húp một bát nước cháo cao lương loãng loãng; trên người thường đến một xu cũng chẳng có...
Một hồi chuông điện vang lên.
Chuông điện? Không phải tiếng chuông đồng sao?
Anh mỉm cười, nhìn vào trong sân trường. Những căn hộ hang đá rách rưới ngày xưa đã biến mất, trước mắt là những dãy phòng học lớn được lợp ngói gạch. Cây hò già đó vẫn còn đó, chỉ có điều già cỗi hơn xưa. Cái chuông sắt lớn treo lủng lẳng trên cành cây đã không còn nữa. Nhưng anh thấp thoáng vẫn nghe thấy âm thanh "Keng! Keng!" ấy, giống như một cụ già dùng giọng khàn khàn từ quá khứ xa xôi cất tiếng hỏi thăm thân thiết với anh.
Những đứa trẻ học sinh ùa ra từ các phòng học, tụ tập lại ở sân trường lớn. Sân trường lập tức biến thành một đại dương vui tươi, náo nhiệt.
Anh toét miệng cười, ngẩn ngơ ngắm nhìn một lúc những đứa trẻ ăn mặc xinh xắn này, rồi dùng đầu ngón tay quệt khóe mắt, sau đó rời khỏi cổng trường.
Tiếp đó anh lại bắt đầu đi vòng quanh tường vây của trường học. Vừa đi vừa chăm chú săm soi sát chân tường, như đang tìm kiếm thứ gì đó.
Trái tim anh đang đập thình thịch.
Vẫn còn đó chứ? Cái cống thoát nước mà anh từng bò qua như một con chó nhỏ ấy!
Nói thật lòng, bất kể là trước hay sau khi đi lính, anh đã từng bò hoặc chui qua đủ các loại cống — cống đất, cống cầu, cống ngầm, cống đá... nhưng chẳng có cái cống nào đọng lại trong ký ức — có gì cần thiết phải nhớ những thứ đó chứ? Thế nhưng cái cống nước ở đây thì anh lại không tài nào quên nổi.
Anh vừa đi, vừa như một trinh sát sục sạo tìm kiếm di tích vốn đã thuộc về ký ức xa xôi kia. Vừa rồi ở trên xe lúc sững người lên chính là vì nhớ tới cái cống này.
Anh dừng xe đến đây lúc này, phần lớn cũng là để ngắm nhìn nơi này. Trong mắt người ngoài, điều này có lẽ hơi buồn cười.
Nhưng có những góc khuất trong nội tâm cá nhân thì không cần người ngoài phải thấu hiểu.
Anh đi mãi đi mãi, bỗng sững lại.
Hoàn toàn không sai chút nào, đây chính là cái cống đó, cái cống thoát nước bẩn có nhiệm vụ thoát nước đọng trên sân trường ra ngoài bức tường vào những ngày trời mưa. Hai mươi năm trôi qua, mặc dù bức tường đất thấp tè ngày nào đã được thay thế bằng bức tường gạch cao xây bằng gạch. Nhưng cái cống này dường như vẫn được bảo lưu y nguyên trạng, như thể chuyên môn chờ đợi anh đến thăm lại vào ngày hôm nay.
Trong chớp mắt, tiếng chiêng trống náo nhiệt, tiếng tơ tì, tiếng Tần khang... lại chợt vang lên bên tai cậu. Hình như là mùa thu, rất có thể là tháng Tám, trên sân trường lớn của trường học đang diễn tuồng. Đây là ngày lễ lớn nhất trong năm ở trấn nhỏ. Học sinh đều được nghỉ học, hơn nữa không được phép ở lại trong trường học khi đang diễn tuồng, để tiện biến nơi này thành một sân khấu kịch, bởi vì trong trấn không thể tìm ra một mảnh đất bằng phẳng nào khác nữa. Đương nhiên vẫn có thể vào trong, nhưng phải mua vé.
Cửa khẩu tường đất của trường học trở thành lối vào của "rạp hát", do một số gã đại hán vạm vỡ ở trong trấn được đoàn kịch bỏ tiền ra thuê canh gác. Bên trong tường đất cũng có những đại hán tương tự tuần tra qua lại, đề phòng kẻ xấu vượt tường trèo vào.
Bạn học đều đi xem tuồng hết rồi, chỉ còn một mình cậu thẫn thờ lảng vảng ở đầu phố. Cậu không có nổi ba xu để mua một chiếc vé. Trên người chỉ có đúng một hào, lại là một tấm phiếu mua thức ăn. Tiếng chiêng trống và tơ tì náo nhiệt ấy, tiếng cười nói huyên náo ấy, lời tuồng hào hùng sục sôi ấy, cứ cào cấu trái tim cậu. Cậu không thể nhìn thấy tất cả những thứ đó. Nếu lúc đó cậu là người lớn, có lẽ tôi đã có thể nhẫn nhịn. Thế nhưng cậu mới mười một, mười hai tuổi, giống như tất cả những đứa trẻ cùng trang lứa với cậu, vô cùng khao khát cái nơi náo nhiệt phi thường ấy... Đột nhiên, cậu chợt nhớ tới cái cống thoát nước kia! Lén lút chui từ cái cống đó vào, chẳng phải là đến được sân trường rồi sao?
Hầy, hồi đó mình đã mang theo tâm trạng sợ hãi biết bao nhiêu mà chui vào từ cái cống trước mắt này cơ chứ! Trong cống vừa tối vừa bẩn, tay hình như còn quẹt phải phân chó. Hôi rình.
Nhưng dù thế nào đi nữa, tôi đã không còn cách nào có thể quay đầu lại được nữa rồi.
Tai họa giáng xuống ngay khi tôi vừa vươn cái đầu từ phía bên kia cống ra. Một bàn tay to lớn như chiếc quạt mo bất thình lình úp lên đầu tôi. Đầu tôi "ầm" một tiếng, cảm thấy toàn bộ thế giới đều chìm vào một khoảng tối mịt mờ. Khi tôi giãy giụa định chuồn đi như một con cá chạch, thì bàn tay to lớn thứ hai đã túm chặt lấy một bên tai tôi.
Cứ như thế, tôi bị bàn tay vô tình ấy lôi xềnh xệch cái tai qua khỏi cái cống, lôi thẳng ra sân trường đông nghịt người. Tôi lập tức nhận ra, người túm tai mình chính là Tiêu Nhị ở hàng thịt trong trấn, mình hùm vai vốc, mặt đầy râu cứng như gai bồ kết. Nghe nói hắn có thể ăn sống ba cân mỡ khổ lợn vừa mới mổ bụng xong.
"Cái đồ ăn gan trộm cướp lẻn vào sân khấu này..." Tiêu Nhị vừa túm tai tôi vừa phấn khích là hét, trông như một vị dũng tướng đang nóng lòng lập công cuối cùng cũng bắt sống được một tù binh.
Tai tôi đau đớn như muốn rứt rời ra, nhưng lại không dám lên tiếng, càng không dám khóc. Tôi chỉ nhỏ giọng van xin, đừng giao tôi cho nhà trường. Nhưng Tiêu Nhị lớn tiếng la lối rằng nhất định phải giao tôi cho chính hiệu trưởng nhà trường!
Mọi chuyện tiêu đời rồi! Tôi sẽ biến thành một kẻ thân bại danh liệt giữa đám bạn học, mà chưa chừng nhà trường còn muốn đuổi học tôi nữa chứ. Trời ơi, tôi còn mặt mũi nào để trở về thôn của mình nữa? Còn mặt mũi nào gặp gỡ mặt mũi người nhà và toàn thể dân làng nữa đây?
Tôi bị bàn tay vô tình ấy túm giật lấy tai, đi qua một dãy hàng quán ăn uống rao hò tứ phía.
"Tiêu Nhị, anh lại gây chuyện quái gì thế hả! Anh sắp giựt đứt tai đứa nhỏ này ra rồi kìa!" Giọng một người phụ nữ vang lên.
"Thằng ranh con này không mua vé, cứ chui từ cống nước vào. Hừ, bị tao tóm gọn rồi đây này!"
"Buông tay ra!"
"Sao cơ?" Tiêu Nhị kêu lên một tiếng, tay lập tức buông lỏng ra. — Bởi vì bị nhét cứng vào tay một chiếc bánh bao rau nóng hổi.
Tiêu Nhị cười ha hả, chẳng màng gì đến chuyện khác, bị bỏng đến mức hai tay chuyền qua chuyền lại chiếc bánh bao đó, miệng "phì phì" thổi, thậm chí còn nước bọt lên bánh nữa.
Hắn bắt đầu chép miệng ăn bánh bao, dường như chớp mắt đã quên bén mất tôi rồi.
Một bàn tay ẩm ướt, nóng hổi xoa xoa lên đầu tôi.
"Sao em không mua vé mà lại chui cống nước thế hả?" Giọng nói của người thím bán bánh bao rau tràn ngập vẻ thương xót vô hạn.
Trong làn hơi nước mờ ảo, tôi nhìn thấy một gương mặt đôn hậu.
"Em... không có tiền."
"Em là con nhà ai trong trấn thế?"
"Em không phải người trong trấn. Em ở dưới xã lên."
"Thôn nào thế?"
"Ngưu Giu Côn ạ."
"Học sinh à?"
"Vâng. Em chính là học sinh trường này ạ."
"Hầy, trông đáng thương làm sao! Quần rách cả thịt ra thế này..." Một chiếc bánh bao nóng hổi được đưa đến trước mặt tôi. Tôi không dám nhận nhưng bị nhét thẳng vào tay. Tiếp theo đó là bàn tay ấm áp mang tình mẫu tử ấy lại nhẹ nhàng xoa xoa lên đầu tôi một cái.
Nước mắt tức thì nhòa đi như sương mù trước mắt tôi...
Anh ngẩn ngơ nhìn bằng đôi mắt nhòa lệ cái nơi gặp nạn từ hơn hai mươi năm trước này, bên tai vẫn văng vẳng tiếng của Tiêu Nhị và thím bán bánh bao rau —
"Đừng giao cho nhà trường nữa, anh thả đứa nhỏ này ra đi!"
"Đồ bỏ đi! Đừng có gào lên nữa! Mỡ lợn sống đã bôi trơn trái tim anh thành tim lợn rồi đấy à! Cầm lấy! Tao không tin cái bánh bao nóng này mà không nhét nổi cái miệng lợn của mày lại!"
"Ha ha ha, miệng lợn chạm phải răng nanh chó, Tiêu Nhị chạm phải mẹ mìn..." Tiêu Nhị vừa ăn bánh bao, vừa quay đầu lại nói: "Mày còn đứng ngây ra đấy làm gì? Đi đi..."
Sự xấu hổ, sự hối hận, sự biết ơn, sự ngọt ngào... đủ thứ cảm xúc ấy ùa lên khoang ngực, ùa lên cổ họng bạn. Bạn ôm khư khư chiếc bánh bao rau nóng hổi ấy trong tay, quay người chạy biến đi.
Bạn còn tâm trí đâu mà đi xem tuồng nữa? Bạn chạy thục mạng ra từ cái lỗ thủng đất ấy, rồi lại thẫn thờ lảng vảng trên đường phố. Bạn không biết mình nên đi đâu. Bạn cảm thấy mình có rất nhiều điều muốn nói với thế gian, nhưng lại chẳng biết mình muốn nói gì. Nói tóm lại, bạn thực sự rất muốn hôn lên mọi thứ trên con đường rách nưới này...
Chính ủy cởi cúc áo đại cán, ngẩng đầu lên, nhìn những ngọn núi màu vàng ngút ngàn, phát ra một tiếng thở dài dài.
Ồ, quê hương tôi, thị trấn nhỏ của tôi, cống thoát nước của tôi, bác Tiêu Nhị của tôi, thím bán bánh bao rau của tôi, những năm tháng đã qua của tôi... Tôi mang theo tình cảm lưu luyến và nhiệt tình sâu sắc biết bao đối với tất cả mọi thứ của các người!
Ngay cả bàn tay từng túm lấy tai tôi của bác Tiêu Nhị ấy, giờ phút này đối với tôi mà nói, cũng ấm áp giống như bàn tay của thím bán bánh bao rau vậy. Thím ơi, thím hãy dùng đôi bàn tay ấm áp ấy xoa lên đầu cháu một lần nữa đi; bác Tiêu Nhị ơi, giờ phút này cháu cũng vô cùng ao ước được để bác dùng tay túm lấy tai cháu thêm lần nữa, để cháu lại được cảm nhận thêm một lần cái sự trừng phạt nóng rực của quê hương...
Anh vô thức dùng tay sờ sờ lỗ tai của chính mình, sau đó ném lại cái nhìn cuối cùng về phía cống thoát nước kia, rồi quay người bước đi về phía phố phường.
— "Bánh bao rau đây —"
Phía trước vọng tới tiếng gọi kéo dài của một cô gái.
Trước mắt anh đột ngột hiện lên gương mặt hiền từ của một người phụ nữ.
Anh sải bước tiến về phía trước, đi tới trước một quầy hàng bán đồ ăn vặt. Nơi đây náo nhiệt phi thường, tiếng rao hàng vang lên tứ phía. Có người bán thạch lương phấn, có người bán bánh rán, có người bán bánh ú, có người bán sủi cảo... Còn người bán bánh bao thì sao?
Cuối cùng anh đã tìm thấy cô ấy. Đây là một cô gái có khuôn mặt xinh đẹp tựa đóa hoa sơn đan. Anh hỏi: "Bao nhiêu tiền một chiếc?"
Cô gái lập tức nhiệt tình đon đả: "Bảy xu một chiếc, không cần phiếu lương thực đâu, thơm phức luôn! Anh lấy mấy cái?"
"Mẹ cháu làm nghề gì?" Anh lại bất ngờ hỏi câu này.
Cô gái ngẩn người. Cô nói: "Mẹ tôi là cán bộ cục bưu điện, tôi là thanh niên chờ việc... Anh quen mẹ tôi à?"
"À... không quen. Tôi mua bốn cái." Anh ngượng ngùng lắc đầu vì câu hỏi đường đột của mình.
Cầm bốn chiếc bánh bao rau nóng hổi trên tay, anh lại một lần nữa bước qua cây cầu đá vòm cổ kính, quay trở lại đường cái.
Tài xế gục đầu lên vô lăng, đã ngủ từ lúc nào rồi.
Anh lanh lẹ lên xe, dùng khuỷu tay khẽ khều người thanh niên tỉnh giấc, nhét hai chiếc bánh bao rau vào tay cậu ta, nói: "Thơm lắm, cậu ăn đi, ăn xong chúng ta lại lên đường..."
Tài xế nói không đói, nhét bánh bao vào chiếc túi đeo chéo, rồi lập tức đạp côn.
Chiếc xe Jeep lại một lần nữa lao vút đi trên con đường lớn Hàm Y. Ngoài cửa sổ xe vẫn lướt qua bầu trời ngày đông xám ngắt, những ngọn núi màu vàng sẫm, cùng những dải băng trắng như sữa rủ xuống từ vách đá — đó chính là niềm đam mê đã bị đóng băng này!
Dưới gốc cây mơ
Tháng Tư, những bông hoa mơ trắng phau đã rụng hết. Những quả mơ xanh lông tơ ẩn mình giữa những tán lá xanh rụt rè nhìn người đàn ông trung niên xa lạ này.
Anh đứng dưới gốc cây mơ này, hai tay buông thõng lặng lẽ, không nói không rằng nhìn chùm cây ăn quả trắc trỏ này. Cơn gió vùng đồng quê quê hương mang theo hơi ấm của mùa xuân, nhẹ nhàng mơn man mái đầu điểm vài sợi tóc bạc của anh, mơn man gò má anh, mơn man trái tim anh.
Cây mơ ơi, mày nên nhớ ra tao chứ. Mặc dù chúng ta đã xa cách biết bao nhiêu năm tháng, thế nhưng tao chưa từng quên mày một chút nào. Khi tao kẹp tập bản thảo dưới nách, đứng trên bục giảng của học viện lâm nghiệp để giảng dạy về những cây dương, cây liễu, cây thông ấy... tao lại nhớ đến mày, thôn Mơ; nhớ đến cô ấy, Tiểu Bình; nhớ đến tuổi thơ của chúng ta. Chỉ có điều, khi đó mày còn rất nhỏ, chúng ta cũng rất ngây ngô... Đúng vậy, khi đó anh mới mười một tuổi, học lớp ba ở trường tiểu học trong thôn. Cô ấy cũng chỉ mới mười bốn tuổi, vì đi học muộn nên học lớp bốn.
Vốn dĩ bọn họ không hề quen biết nhau. Một nhà ở đầu thôn, một nhà ở cuối thôn, xóm làng quá rộng, qua rằm tháng Giêng náo nhiệt đốt pháo hoa họa hoằn lắm mới gặp nhau một lần, bình thường chẳng ai nhìn thấy ai. Dù nói là cùng sống chung một thôn, thế nhưng thế giới của lũ trẻ bao giờ cũng thu nhỏ chừng ấy — đừng nói là học khác hai khối lớp, cô ấy lớn tuổi hơn cậu, lại còn là con gái, bọn họ chưa từng nói chuyện với nhau bao giờ. Ở độ tuổi này, ranh giới giữa con trai và con gái rất nghiêm ngặt, bọn họ thường đều sống trong thế giới của riêng mình, không qua lại với nhau, không phạm đến nước sông giếng nước nôi.
Thế nhưng, tôi dám chắc chắn mà nói rằng, sự xa cách giữa tôi và Tiểu Bình như thế, không chỉ đơn thuần là do những nguyên nhân đó. Hồi đó, nhà trường cũng có những hoạt động và trò chơi mang tính tập thể đồng đều, không phân biệt khối lớp, không phân biệt lớn nhỏ, không phân biệt nam nữ... Sự xa cách giữa tôi và cô ấy là do tình trạng sinh hoạt của hai gia đình quyết định. Hồi đó nhà chúng tôi có năm sáu miệng ăn, chỉ có một mình cha lao động, cuộc sống nghèo xơ xác. Khỏi phải nói, tôi chính là đứa học sinh ăn mặc rách rưới nhất trường này. Còn Tiểu Bình thì sao? Mặc dù mẹ cô ấy cũng ở nông thôn, nhưng cha cô ấy là bác sĩ trên huyện, trong nhà chỉ có một cục cưng là cô, thường xuyên ăn mặc trông giống như một nàng công chúa nhỏ. Cô ấy không nghi ngờ gì chính là đứa học sinh tôn quý nhất trường.
Bọn họ là hai thái cực. Hồi đó mặc dù cậu mới chỉ mười một tuổi, nhưng đã biết cảm thấy xấu hổ vì sự túng thiếu của mình rồi. Thế cho nên chủ động tránh né những bạn học ăn mặc lành lặn, đặc biệt là tránh né Tiểu Bình. Trong mắt cậu, hình như lúc nào cô ấy cũng đang cười nhạo mình. Người khác cũng tránh né cậu, chính là những bạn học gia cảnh không mấy khá giả cũng cố gắng hết sức không nhập bọn với cậu, để chứng minh mình cao hơn cậu một bậc. Cậu thường xuyên thui thủi một mình...
Thế giới đáng sợ nhất chính là sự cô đơn, đặc biệt là sự cô đơn của trẻ nhỏ. Người lớn cô đơn có thể tự tạo ra một thế giới trong nội tâm của chính mình để tìm kiếm sự an ủi, còn một đứa trẻ cô đơn, khi thế giới bên ngoài cách ly với nó, trong tâm hồn sẽ chỉ còn lại một khoảng nước kiềm vừa đắng vừa mặn chát mà thôi.
Thế nhưng, ngay vào ngày hôm đó, ngay dưới gốc cây mơ này, chuyện đó đã xảy ra...
Bạn nhớ rất rõ ràng, đó cũng là một ngày tháng Tư, cơn gió xuân giống như ngày hôm nay mơn man mái tóc của bạn, mơn man gò má thô ráp của bạn, mơn man trái tim u sầu của bạn. Bạn tựa lưng vào thân cây mơ này, nhìn các bạn học chơi trò chơi "tìm bạn". Đây coi như là chuyến dã ngoại mùa xuân diễn ra mỗi năm một lần của trường học ở quê, thầy giáo dẫn đầu toàn thể học sinh của trường, đi đến chốn đồng quê hoang dã, thỏa thích vui đùa, ca hát, nhảy múa, hò hét...
Tầm gia tầm gia tầm gia tìm, chào một cái, bắt tay một chút, cậu là bạn tốt của tớ, tạm biệt!
Các bạn học chơi vui vẻ biết bao, thế nhưng lúc đó sống lưng tôi dán chặt vào thân cây này không dám nhúc nhích một chút nào. Chẳng ai biết tại sao tôi lại không đi chơi. Tôi cũng không thể nói ra nguyên nhân mình không đi chơi.
Thầy giáo đi tới, kinh ngạc hỏi tôi: "Em sao lại không chơi?"
"Em... đau bụng ạ."
"Đau lắm à?"
"Không, không đau lắm..."
"Vậy em về nhà đi."
"Không, không, đợi lát nữa..."
Lúc này tôi không thể rời đi được. Tôi chỉ dán chặt sống lưng vào thân cây đứng im một chỗ. Cây mơ này đối với tôi mà nói giống như ân nhân cứu mạng vậy.
Cho đến tận lúc mọi người chuẩn bị quay về trường học, tôi vẫn đứng như thế.
Tiếng còi tập hợp vang lên, các bạn học đều xếp thành đội hình hai hàng dọc.
Tôi vẫn không nhúc nhích.
Thầy giáo lại đi tới, có chút tức giận nói: "Em có về hay không?"
"Em..."
Thầy giáo nổi giận: "Sao em vẫn cứ đứng ì ra đấy?"
Tôi không biết phải đáp thế nào.
Các bạn học đều dồn ánh mắt về phía tôi, xôn xao bàn tán.
"Em có về hay không?" Thầy giáo quát lớn.
"Bây giờ em chưa về..."
"Tại sao?"
Tôi "òa" lên khóc.
Tôi "òa" lên cười.
Nghe thấy thầy giáo nói: "Vương Tiểu Bình, em ở lại đi, lát nữa dẫn nó về..."
Tiểu Bình là học sinh lớn tuổi, lại rất thanh lịch, cũng hiểu chuyện, thầy giáo thường phái cô ấy làm một số "công việc" mà học sinh cho là rất quan trọng.
Thầy giáo dẫn đầu các bạn học rời đi, mà để lại Tiểu Bình. Nhiệm vụ của cô ấy thoạt nhìn có vẻ như là tiếp thu một tên thương binh rớt lại phía sau.
Dưới gốc cây mơ, chỉ còn lại tôi và cô ấy.
"Em bị sao thế?" Cô ấy hỏi.
Tôi không dám nhìn cô ấy, cũng không trả lời.
Cô ấy bước đến gần tôi, bạo dạn dùng tay sờ lên trán đầm đìa mồ hôi của tôi, chắc là xem tôi có bị sốt hay không.
Tôi cảm thấy trán mình như bị thanh sắt nung đỏ chạm vào.
Tôi quay phắt đầu đi, không nhìn cô ấy, nói: "Em không bị sao cả."
"Chẳng phải em nói đau bụng cơ mà?"
"Không đau."
"Thế bị sao nào? Có chuyện gì em nói cho chị nghe xem nào, được không?" Giọng điệu của cô ấy giống như một người chị lớn vậy.
Tôi chần chừ một lúc rồi nói: "Thế chị không được nói với người khác đấy nhé."
"Chị tuyệt đối không nói."
"Lỡ nói thì sao?"
"Thì làm con cún."
"... Quần của em... rách rồi."
"Rách ở đâu?"
"Ở đằng sau..."
"Hầy, hóa ra là cậu không chịu chơi đấy à! Để chị xem nào."
"Không."
Cô ấy mặc kệ tôi có đồng ý hay không, đã lôi từ trong túi ra một chiếc túi vải nhỏ xíu, bắt đầu lóng ngóng xâu chỉ vào lỗ kim.
Tôi lập tức căng thẳng như thể bác sĩ sắp tiêm cho mình vậy.
"Quay người lại!" Cô ấy ra lệnh cho tôi.
Tôi không nhúc nhích.
Cô ấy bước tới. Dùng tay dùng sức xoay người tôi lại. Tôi lập tức úp mặt vào thân cây mơ khóc òa lên.
Tiểu Bình không nói một lời nào, bắt đầu khâu chiếc quần bị rách đằng sau mông cho tôi, kim thỉnh thoảng lại đâm vào mông tôi, tôi đau đớn kêu lên oai oái, thế nhưng cô ấy ở đằng sau lại khúc khích cười, nói: "Sắp xong rồi đây..."
Mất hồi lâu hoay hoay, cô ấy mới nói đã khâu xong rồi. Tôi dùng tay sờ sờ ở đằng sau, đã không còn lộ thịt nữa rồi.
Cô ấy thản nhiên ngẩng đầu nhìn những quả mơ xanh trên cây rồi nói: "Mơ lông là ngon nhất, chua chua... Giờ chúng ta về nhé?" Cô ấy nói với tôi.
"Em chưa về vội đâu, chị đi trước đi..."
Cô ấy cười mỉm với tôi rồi bỏ đi. Đi chưa được bao xa, cô ấy lại quay đầu dặn dò: "Em mau về đấy nhé!"
Cô ấy đi rồi, biến mất trên con đường đất nhỏ dưới núi.
Tôi ngẩng đầu lên, nhìn những quả mơ xanh lông lá lấp ló giữa những tán lá xanh.
Mặc dù tôi không giỏi trèo cây cho lắm, thế nhưng tôi vẫn nghiến răng trèo lên cây mơ này.
Tôi rướn người trèo lên được, vừa hái được một quả mơ thì vì đứng không vững, rớt tõm một cái từ trên cây xuống đất.
Tôi ngã nhào xuống đất, nghe thấy đằng sau mông phát ra một tiếng "soạt". Trời ơi, chiếc quần vừa mới khâu lại một lần nữa bị rách toạc ra rồi!
Nước mắt lại một lần nữa đong đầy khóe mắt tôi. Điều khiến tôi đau lòng lần này chính là, tôi không thể mang quả mơ trong tay tặng cho Tiểu Bình được nữa rồi. Chính vì để báo đáp cô ấy, tôi mới liều mạng trèo cây. Giờ thì hái được một quả mơ rồi, nhưng lại phải trả giá bằng việc chiếc quần lại một lần nữa bị rách toạc...
Tôi ngẩn ngơ ngồi ngẩn người trên đất một lúc, quyết tâm bằng mọi giá phải mang quả mơ này tặng cho cô ấy.
Thế là tôi cắn răng đi từ trong núi xuống, lủi thủi đi tới bờ con suối nhỏ dưới trường học.
Tôi nhìn thấy các bạn học đang tổng vệ sinh trong sân trường. Tôi không dám bước lên.
Tôi đột nhiên nhìn thấy Tiểu Bình đi ra bờ sân để đổ rác. Cô ấy cũng nhìn thấy tôi, liền gọi: "Em mau về đi chứ!"
Tôi không nhúc nhích.
Cô ấy đứng đó một lát, nhìn thấy bộ dạng này của tôi, bèn rẽ từ con đường nhỏ đi xuống.
Cô ấy đứng trước mặt tôi, hỏi: "Sao em không về?"
"Cho chị này!" Tôi đưa quả mơ đến trước mặt cô ấy. Mặc dù quả mơ này đã bị bàn tay đẫm mồ hôi của tôi bóp cho vừa bẩn vừa đen, Tiểu Bình vẫn vui mừng khôn xiết giật lấy, ném ngay vào miệng. Cô ấy vừa ăn vừa nói: "Ngon thật đấy, chua chua... Chúng ta về thôi..."
"Em về nhà đây..."
"Bây giờ đã tan học đâu nào!"
"Quần của em lại bị rách toạc ra rồi..." Tôi nói xong, quay phắt người chạy biến đi, hơn nữa còn không quên dùng một tay che đi cái mông xui xẻo của mình...
Kể từ đó trở đi, giữa tôi và Tiểu Bình dần dần nảy sinh một thứ tình bạn không tương xứng — tình bạn giữa một cô con gái nhà giàu có và một đứa trẻ nhà nghèo. Cho đến tận bây giờ tôi cũng không nói rõ được tất cả những điều đó, chỉ là cảm động trước việc tất cả những thứ ấy đối với tôi lại trân quý biết nhường nào.
Sau này cô ấy ở trường học thường xuyên tìm tôi chơi, khiến cho các bạn học khác cảm thấy "đỏ mắt". Cô ấy thậm chí còn dẫn tôi về nhà của bọn họ. Hồi đó tôi chưa học được nhiều tính từ cho lắm, chỉ học được mỗi từ "huy hoàng tráng lệ", tôi liền dùng từ đó để miêu tả ngôi nhà của bọn họ. Mẹ cô ấy là một người vô cùng hậu đạo, từng khâu cho tôi một bộ quần áo vải kaki hoàn toàn mới.
Khi tôi mặc bộ quần áo mới này về nhà, cha mẹ tôi đều tưởng rằng tôi đi ăn trộm ở bên ngoài, một người hở miệng là chửi, một người ra tay là đánh. Khi tôi vừa khóc vừa kể lại sự thật, cha mẹ tôi cũng vô cùng xúc động, miệng lẩm bẩm niệm chú rằng: Người nhà họ Vương quả thực là những người nhân đức. Chỉ có điều sao lại không sinh nổi một đứa con trai. Họ tu tâm tích đức thế này, ông trời nhất định sẽ để nhà này sinh thêm được một đứa con trai cho mà xem. Hồi đó tôi cũng từng cầu khẩn ông trời, giống như lời cha mẹ tôi nói, để mẹ Tiểu Bình sinh cho cô ấy thêm một đứa em trai. Thế nhưng sau đó cũng không sinh. Bây giờ nghĩ lại thấy nực cười làm sao...
Một năm sau, Tiểu Bình đột nhiên rời khỏi thôn. Không phải một mình cô ấy, mà là cả nhà đều dọn đi nơi khác. Nghe nói cha cô ấy đăng ký đi chi viện Tây Tạng, đến làm việc ở một nơi tên là Shigatse.
Kể từ đó, tôi không bao giờ gặp lại cô ấy nữa. Sau này khi tôi học năm thứ hai cấp ba, nghe nói thi đậu Học viện Y khoa Bắc Kinh. Sau đó, tôi cũng thi đậu Học viện Nông nghiệp Tây Bắc, chuyên sâu chuyên ngành cây gai, sau đó lại ở lại trường, làm giảng viên; sau đó lại lên làm phó giáo sư...
Phó giáo sư đứng dưới gốc cây mơ này, nhìn những quả mơ xanh lông tơ lấp ló giữa những tán lá xanh, hai giọt nước mắt từ lúc nào đã tuôn trào khóe mắt. Vì sự vui vẻ và u sầu đã qua ấy, vì ký ức vừa chua vừa ngọt ấy, anh mỉm cười mà rơi lệ. Lúc này đây, anh dường như lại nghe thấy tiếng ca hát vui tươi, ngây thơ ấy:
Tầm gia tầm gia tầm gia tìm, chào một cái, bắt tay một chút, cậu là bạn tốt của tớ, tạm biệt!
Tạm biệt, Tiểu Bình. Kỳ thực, có lẽ tôi sẽ chẳng bao giờ gặp lại em nữa, thế nhưng tôi sẽ mãi mãi ghi nhớ em — người bạn đồng hành thời niên thiếu của tôi! Em có biết không? Bây giờ tôi đang đứng chính dưới gốc cây mơ mà chúng ta từng cùng nhau yêu thích này — nơi em từng vá chiếc quần rách giúp tôi, gửi đến em lời chúc phúc từ chốn xa xôi. Tôi tin rằng, bất kể chúng ta bước đi về phương trời nào, cội nguồn sinh mệnh của chúng ta cũng giống như cây mơ này, đều cắm rễ sâu thẳm trên mảnh đất vàng thân thương ấy. Nơi đây khiến chúng ta hiểu được cuộc sống tốt đẹp nhường nào, từ đó cũng khiến cho chúng ta ôm ấp sự nhiệt tình không bao giờ suy kiệt đối với cuộc sống, mãi mãi mang theo khí thế phơi phới bước đi trên hành trình nhân sinh...
Anh dùng khăn tay thấm thấm khóe mắt, sau đó giống như hồi nhỏ, lóng ngóng trèo lên cây mơ này. Anh hái một quả mơ xanh, rồi lại trượt từ trên cây xuống.
Anh ném quả mơ vào miệng, từ từ thưởng thức cái vị chua chua ấy, rồi sau đó cáo biệt cây mơ này, bước xuống núi.
Cơn gió tháng Tư nhẹ nhàng mơn man mái đầu điểm vài sợi tóc bạc của anh, mơn man gò má còn vương vết nước mắt của anh, mơn man trái tim non nớt như trẻ thơ ấy...
Trong bệnh viện
Cụ già họ Mã sắp xuất hiện viện rồi. Cụ mặc lên người bộ quần áo nỉ phẳng phiu ngay ngắn, trông giống như một vị thủ trưởng chuẩn bị đi tham dự buổi đại lễ nào đó. Kỳ thực cụ chỉ là một cụ già hết sức bình thường làm nghề gác cổng ở một đơn vị nhỏ trong thành phố. Trước kia cụ là công nhân, sau đó nghỉ hưu, rảnh rỗi không chịu nổi, bèn tìm một công việc canh gác cổng ngõ. Một tháng trước, trên mặt cụ đột nhiên nổi lên một khối u. Ban đầu cứ tưởng là ác tính, căng thẳng một trận. Sau đó đến bệnh viện kiểm tra, phát hiện ra là lành tính, trái tim cụ già mới bình ổn lại được phần nào. Có điều, bác sĩ nói phải phẫu thuật. Phẫu thuật thì phẫu thuật vậy, nghe nói đây là tiểu phẫu, dùng không mất bao nhiêu thời gian là khỏi ấy mà.
Đây này, bây giờ đã khỏi hẳn rồi.
Cụ già gác cổng ăn mặc trông giống như thủ trưởng này, lúc này đang nói lời chia tay với các bệnh nhân cùng phòng. Cụ vui vẻ, mọi người cũng vui mừng thay cho cụ. Cụ cùng mọi người nói nói cười cười, bầu không khí trong phòng bệnh vốn dĩ yên tĩnh bỗng chốc nổi lên một gợn sóng nhỏ vui tươi. Nữ y tá trẻ tuổi xinh đẹp đang đút thuốc cho một bệnh nhân nặng bên cạnh cửa sổ, cũng rộng lượng không hề ngăn cấm cái hành vi rõ ràng không hợp với quy chế này. Nếu không phải ngày thường, cô ấy đã nghiêm nghị nói với mọi người rằng: "Xin các đồng chí đừng lớn tiếng làm ồn..." Cô ấy lúc này thậm chí còn quay đầu lại, mỉm cười nhìn thoáng qua cụ già họ Mã ăn mặc chỉnh tề.
Lúc này, con trai cụ già họ Mã là Tiểu Mã đang dọn dẹp đồ đạc cho cha mình ở bên mép giường. Cậu thanh niên mặc một chiếc áo gió màu be đã giặt đến phai màu, trông vô cùng cường tráng và tiêu sái. Cậu ta chẳng hé răng nửa lời, chỉ gọn gàng ngăn nắp thu gom những thứ lặt vặt của cha mình vào trong hai chiếc túi xách và một chiếc túi lưới lớn.
Cha cậu ta nói nói cười cười chào từ giã xong với mọi người, liền quay trở lại mép giường bệnh của mình, kinh ngạc nói với con trai: "Con đã thu dọn xong hết rồi à?"
"Vâng."
"Cái gương của bố đã bỏ vào trong đấy chưa?"
"Cái gương ạ?" Cậu con trai khó hiểu nhìn cha. Cậu ta vốn không biết ngày nào cha mình cũng lấy chiếc gương tròn nhỏ bảo bối này ra để ngắm nghía dung nhan sau khi phẫu thuật.
Cụ già họ Mã tự mình mò mẫm lấy chiếc gương tròn nhỏ ấy ra từ dưới gối. Cậu con trai đang định cầm lấy nhét vào trong túi xách, thì cha cậu lại giơ chiếc gương tròn nhỏ đó lên, một lần nữa nghiêm túc soi lại dung nhan của mình từ các góc độ khác nhau một lúc, rồi thở dài nói: "Hạy, để lại một vết sẹo rồi đây này..."
"Vẫn còn đẹp chán so với hồi có khối u. Hơn nữa, bố có phải đi đóng diễn viên điện ảnh đâu cơ chứ." Con trai cụ nói.
Mọi người trong phòng bệnh "ầm" một tiếng cười phá lên. Cụ già họ Mã cũng ngượng ngùng lắc đầu cười theo.
Nữ y tá vừa mới đút thuốc xong cho bệnh nhân, kinh ngạc quay đầu lại, liếc nhìn bằng đôi mắt sáng ngời một cái về phía chàng thanh niên hài hước kia.
Hai cha con cụ già họ Mã rà soát lại lần cuối cùng đối với mọi thứ trong phòng, sau đó chuẩn bị cất bước rời đi. Thế nhưng Tiểu Mã lại nhìn hai chiếc túi xách lớn và một chiếc túi lưới lớn đầy rầu rĩ mà nói rằng: "Xe đạp nhiều nhất cũng chỉ chở được hai món..."
Lúc cậu ta đang nói thế, nữ y tá kia bước tới, nói: "Cậu có thể đặt chiếc túi lưới này ở đây, lát nữa cậu quay lại lấy."
Thế là Tiểu Mã liền giao chiếc túi lưới đó cho cô ấy. Nữ y tá xách lên rồi đi mất.
Hai cha con này sau đó liền vừa giơ tay chào tạm biệt mọi người trong phòng bệnh, vừa lùi lùi bước ra khỏi cửa phòng bệnh, rời đi.
Tất cả những chuyện này hết sức bình thường.
Nhưng cũng có một chút điểm nhỏ khó hiểu, không ngại nhắc đến ở đây một chút: Chiếc túi lưới lớn kia của cụ già họ Mã vốn dĩ cũng có thể đặt ở phòng bệnh này, rồi con trai cụ lát sau quay lại lấy cũng được. Cụ già họ Mã và những người cùng phòng đã ở chung với nhau một thời gian dài, chẳng lẽ bọn họ còn có thể trộm đồ của cụ hay sao? Điểm này nữ y tá kia phải biết rõ, cho nên cô ấy hoàn toàn không cần thiết phải xách chiếc túi lưới đó về chỗ cô ấy làm gì. Có thể khẳng định chắc chắn rằng, tất cả mọi người đều không hề ý thức được điểm nghi vấn nhỏ nhặt trong đời sống này, dường như tất cả những chuyện này đều tự nhiên hơn bao giờ hết.
Cho dù là một bậc trí giả thời Byzantine cổ đại, e rằng cũng sẽ không để ý tới những vụn vặt thường nhật này bao hàm những nội dung quan trọng gì.
Câu chuyện nhỏ này bắt đầu ngay trong khoảnh khắc này.
Tại sao mình lại xách chiếc túi lưới này lên đây cơ chứ? Cô đứng ở cửa văn phòng y tá, cũng ngẩn người ra.
Cô cố gắng hết sức muốn làm rõ chuyện xảy ra trong khoảnh khắc này — chính xác mà nói là trạng thái tâm lý của cô.
Nói ra thì thực sự có hơi kỳ lạ. Chính vì câu nói hài hước mà chàng thanh niên đó nói với cha mình, đã khơi mào cho cô một thứ cảm xúc khó tả nào đó. Điều này sau đó lại ngay lập tức sinh ra một thứ nguyện vọng khó hiểu trong nội tâm: Muốn nói chuyện với người xa lạ này, muốn quen biết cậu ta, muốn qua lại với bọn họ, muốn cùng cậu ta... Mình bị làm sao thế này? Bình thường hay bất thường? Nên hay không nên? Đúng hay sai? Cô không ngừng tự hỏi bản thân.
Nhất thời cô cũng không nói rõ nổi bản thân mình. Nói tóm lại, mặc dù cô hoàn toàn không quen biết cậu ta, thậm chí đến khuôn mặt của cậu ta cô cũng chẳng thèm ngắm kỹ lấy một lần. Chẳng hiểu vì sao, cứ như thể rất hiểu rõ cậu ta, biết được cậu ta là người có khí chất thế nào vậy. Chuyện này thực sự có hơi kỳ lạ. Kỳ lạ lắm sao?
Cô nghĩ: Có lẽ sẽ có người cho rằng tôi là một người nhẹ dạ. Mặc kệ người ta đánh giá tôi thế nào đi chăng nữa, từ trong nội tâm của tôi mà nói, tôi rất nghiêm túc đối với cuộc sống...
Cô xách chiếc túi lưới này, chần chừ giây lát ở cửa văn phòng y tá, rồi lại lùi ra, đi thẳng lên ký túc xá của mình ở tầng ba.
Cô bước vào ký túc xá của mình, chẳng vì điều gì mà lại lôi từng món đồ trong chiếc túi lưới đó ra, đặt rải rác ở mấy nơi khác nhau.
Đây thực chất là một hành vi vô thức của cô, thế nhưng dường như lại bao hàm một sự tính toán kỹ lưỡng: Cứ như thế này, lúc chàng thanh niên kia quay lại lấy đồ, sẽ không thể một phát xách đi luôn được. Cô có lẽ có thể lợi dụng cơ hội sắp xếp lại những món đồ này, nói chuyện với cậu ta vài câu, còn việc cô lôi đồ của người ta ra vứt lung tung trong phòng mình sẽ khiến cậu ta có suy nghĩ gì, cô cũng mặc kệ. Ngược lại, cô đang vô cùng hy vọng cậu ta vừa nhìn đã nhận ra động cơ của cô.
Làm xong tất cả những việc mà cô cho là nên làm, trái tim cô đập thình thịch đi từ trên lầu xuống, một lần nữa quay trở lại phòng trực y tá.
Cô kéo một chiếc ghế ngồi xuống ngay cửa, tiện tay nhặt một cuốn tạp chí y học lên "đọc".
Cậu ta dắt xe đạp vào trong bệnh viện, đi lấy chiếc túi lưới đó.
Dọc đường đi cậu ta vội vội vàng vàng. Cậu ta không làm việc ở thành phố này, vì cha xuất viện nên cậu ta mới vội vàng quay về đây để giải quyết những chuyện lặt vặt này. Tính đi tính lại, chỉ còn vỏn vẹn sáu bảy tiếng đồng hồ nữa thôi. Trong khoảng thời gian này, cậu ta nên giải quyết ổn thỏa tất cả những việc cần làm. Cha mặc dù tính cách lạc quan, nhưng chung quy tuổi đã cao, hơn nữa lại thui thủi sống một mình.
Cậu ta gửi xe ở sân trong bệnh viện, đi thẳng tới tòa nhà nội trú. Bước chân vội vã mang theo một vẻ lanh lẹ và nhanh nhẹn.
Cậu ta bước vào hành lang, nhìn thấy nữ y tá kia đang chăm chú đọc tạp chí ở cửa phòng trực. Rõ ràng cô ấy không nhìn thấy cậu ta bước vào.
Cậu ta đang định lên tiếng chào, thì nữ y tá kia lại cất lời: "Ồ, cậu đến rồi đấy à..."
Sao cô ấy lại nhìn thấy mình đến nhỉ? Khuôn mặt của cô ấy rõ ràng bị cuốn tạp chí che mất cơ mà...
"Làm phiền cô quá..." Cậu ta bước tới trước mặt cô, rất khách khí nói.
"Đừng khách sáo." Cô gấp cuốn tạp chí lại, đứng dậy đi vào phòng trực.
Cậu ta chạy vào theo, chuẩn bị đi lấy chiếc túi lưới.
Cô đặt cuốn tạp chí lên bàn, xoay người lại nói: "Túi lưới ở trong ký túc xá của tôi, cậu đi theo tôi lấy một chuyến đi." Nói xong cô bước đi ở phía trước.
Cậu ta đành phải đi theo phía sau cô, băng qua hành lang, rồi lại theo lối cầu thang bước từng bậc đi lên.
Khi lên đến tầng hai, cậu ta đột nhiên nghĩ: Tại sao cô ấy không để chiếc túi lưới đó ở phòng trực dưới tầng một, mà lại để ở ký túc xá trên lầu của cô ấy chứ? Là bệnh viện có quy định à? Điều này không khả thi cho lắm. Vậy thì...
Đã đến trước cửa phòng cô ấy rồi. Cô mở cửa, nhiệt tình đon đả mời cậu ta bước vào ký túc xá.
Sau khi bước vào ký túc xá, cô chỉ vào chiếc ghế ở trước bàn, nói: "Cậu ngồi nghỉ một lát đã, để tôi thu dọn cho..."
Thu dọn á? Cậu ta phát hiện ra những món đồ trong túi lưới của mình bị vứt rải rác khắp nơi trong phòng cô.
Cô bắt đầu từng món một thu dọn vào trong túi lưới.
Cậu ta ngồi xuống, khó hiểu nghĩ: Tại sao lại thế này? Chẳng lẽ lại cần thiết phải thế này sao?
Tâm tư của cậu ta tức thì rối như canh hẹ.
Cậu ta lại phát hiện ra, trên bàn đặt hai chiếc cốc trà, hơn nữa trong cốc đều đã bỏ sẵn trà, nhưng chưa châm nước, trông ra đây là một sự chuẩn bị đãi khách vô cùng tỉ mỉ. Đãi khách? Là cậu ta ư? Chuyện này thực sự khiến người ta thấy khó hiểu hết chỗ nói...
Cô đột nhiên buông chiếc túi lưới đang dọn dẹp dở tay xuống, quay người gọi: "Ồ, xem tôi kìa! Lại để cậu cứ ngồi ngây ra thế này! Để tôi đi rót nước cho cậu!"
Cô nhanh nhẹn nhấc chiếc phích nước tới, châm đầy nước sôi vào hai chiếc cốc trà, mắt cũng không thèm nhìn cậu ta, chỉ nói: "Cậu không bận gì chứ?"
"Ừ... ừ?"
Cậu ta chẳng biết phải làm sao cho phải.
Mặt cô hơi đỏ lên, đối mặt ngồi xuống chiếc ghế bên cạnh, bưng cốc trà nhấp một ngụm, đồng thời cũng khuyên cậu ta: "Cậu uống chút nước đi..."
Cậu ta vô thức bưng cốc trà lên. Một bầu không khí ấm áp, có chút gượng gạo, tức thì khiến cậu ta nhạy cảm nhận thức được bản thân mình đã rơi vào cái tình cảnh gì rồi. Lúc này mà lập tức rời khỏi đây thì có lẽ hơi thô lỗ, mà cứ ngốc nghếch ngồi đây thì...
Chẳng có từ nào thích hợp để miêu tả cả...
Cuộc sống ơi cuộc sống, sao mà hay làm khó con người ta đến thế!
"Cậu làm việc ở đâu thế?"
"Mỏ than."
"Mỏ than á?"
"Vâng."
"Xa lắm không?"
"Cách đây hai trăm dặm."
"Làm kỹ thuật hay làm hành chính?"
"Đào than ở diện khai thác."
"Tôi không tin."
"Tại sao?"
"Cậu hoàn toàn không giống một công nhân."
"Thế công nhân là trông thế nào cơ chứ?"
"Ừ... Dù sao thì trông cậu cũng không giống!"
"Mọi người quen cho rằng công nhân đều là những người cường tráng, thô lỗ, xù xì. Đặc biệt là công nhân mỏ than, trong ấn tượng của mọi người, hình như đều là những kẻ dã man chưa được khai hóa, uống rượu, nói tục, đánh nhau..."
"Hì hì... Cậu ăn nói khéo thật đấy. Tôi thì không hề cho là như thế đâu. Tôi chỉ cảm thấy cậu không giống công nhân, huống chi lại nói là giống công nhân mỏ than chứ."
"Điều này chứng tỏ cô không thực sự hiểu về công nhân."
"Có lẽ là thế."
"Tôi vẫn luôn là công nhân dưới hầm mỏ."
"Nghe nói ở mỏ than nam nhiều nữ ít phải không?"
"Vâng."
"Nghe nói công nhân mỏ than lập gia đình rất khó khăn phải không?"
"Bây giờ rất nhiều phụ nữ rất thực dụng, cho rằng chỉ có tìm kiếm sinh viên đại học hoặc người có thân phận thì mới có thể có hạnh phúc. Kỳ thực, theo tôi thấy, một gia đình có mỹ mãn hay không, hoàn toàn không nằm ở việc cậu tìm một người có nghề nghiệp và chức vị gì. Đương nhiên, đây là một vấn đề phức tạp, đúng như Tolstoy đã nói, những gia đình hạnh phúc đều hạnh phúc giống nhau..."
"Những gia đình bất hạnh thì mỗi nhà lại có một nỗi bất hạnh riêng..."
"Ồ, cô từng đọc 'Anna Karenina' cơ à? Các cô còn đọc cả sách văn học cơ đấy?"
"Công nhân thì sao lại không đọc sách chứ? Cứ nói thế hệ chúng ta đi, kỳ thực rất nhiều thợ mỏ đọc sách không hề ít hơn thanh niên các ngành nghề khác trong xã hội. Bọn họ mặc dù phần lớn thời gian sống ở dưới lòng đất, thế nhưng thế giới nội tâm của bọn họ không hề chật hẹp chút nào, thậm chí tôi dám khẳng định rằng, trong thế giới ít được người ngoài biết tới này, có rất nhiều người vô cùng xuất sắc... Cái này không thể giải thích chi tiết hơn cho cô được..."
"Vậy cậu thích nhân vật nào trong 'Anna'?"
"So sánh mà nói, tôi thích Levin."
"Tôi thích Kitty... Cậu cứ nghiêng người ngồi như thế sẽ không thoải mái đâu..."
"Xin lỗi, eo của tôi có chút vấn đề."
"Sao cơ?"
"Cách đây không lâu bị thương một chút ở dưới hầm lò."
"Ồ, dưới hầm lò chắc là nguy hiểm lắm nhỉ?"
"Vâng. Thường xuyên có người bị thương, cũng có người chết."
"Thế người ta không định điều chuyển công việc khác à?"
"Không. Mặc dù ở đó rất khổ, hơn nữa lại có nguy cơ tử vong, thế nhưng tôi đã quen với công việc của mình rồi. Đương nhiên quan trọng hơn cả là, tôi cũng yêu công việc của mình."
"... Tôi đã không đoán sai về cậu. Cậu là một người không hề tầm thường."
"Cảm ơn cô. Kỳ thực tôi vô cùng tầm thường."
"Ý tôi không phải theo nghĩa thông thường cho rằng người ta là anh hùng hay người mẫu mực."
"Tôi biết điều này."
"Cho phép tôi nói đùa một câu nhé, công nhân mỏ than như cậu, không lo là không kết hôn được đâu... Thật đấy, sẽ có người..."
"Vâng, tôi rất hạnh phúc. Bạn gái tôi mặc dù xuất thân gia đình cán bộ, bản thân cô ấy cũng làm cán bộ trên mặt đất, thế nhưng tình cảm của cô ấy đối với tôi trước sau như một..."
Cô thừ người ngồi ngẩn ngơ một lát, sau đó đột nhiên đứng phắt dậy, đi thu dọn chiếc túi lưới vừa nãy suýt thì dọn xong.
Cậu ta cũng đứng dậy, phóng ánh mắt sâu thẳm lên bức ảnh màu khổ lớn treo trên tường. Khung cảnh trong ảnh rất đơn thuần, chỉ có biển cả vô tận và bầu trời xanh vô tận. Nước và trời hòa quyện vào nhau thành một màu trắng phớt mờ ảo ở đường chân trời xa tít tắp...
Cô nhanh chóng thu dọn xong chiếc túi lưới, dường như lại nghĩ ngợi gì đó, rồi lục lọi một hồi trong ngăn kéo bàn làm việc của mình. Cô lấy ra một chiếc hộp giấy nhỏ, nhét vào trong chiếc túi lưới đó, rồi sau đó trịnh trọng đưa cả lố đồ đạc này cho cậu ta.
Cậu ta liếc nhìn chiếc hộp giấy nhỏ đó, nói: "Đây là?..."
J "Đây là loại thuốc viên trị vết thương mới ra loại hiệu quả đặc trị, chắc chắn có tác dụng với vết thương ở eo của cậu."
"Cảm ơn cô nhiều lắm."
"Đừng khách sáo... Tôi tiễn cậu nhé." Cô vui vẻ nói.
Cậu ta không từ chối.
Bọn họ cùng nhau đi xuống cầu thang, băng qua hành lang, đi qua sân trường, cho đến tận cổng lớn của bệnh viện.
Hai người thanh niên không rõ họ tên của nhau cứ thế thân thiết từ biệt như những người quen cũ, rồi sau đó quay người đi con đường của riêng mình...
