Cao Gia Lâm để chiếc xe đạp ở vệ đường, đoạn rạp người trên lan can cầu Đại Mã Hà, cúi đầu nhìn dòng nước Đại Mã Hà vòng qua khúc cua ngoằn ngoèo của lòng sông, xuyên qua dưới gầm cầu, hòa vào dòng sông huyện. Nó đang đợi Xảo Trân ở đây. Hôm qua, nó nhờ Tam Tinh lúc về làng nhắn lại với Xảo Trân, bảo cô hôm nay ra thị trấn một chuyến. Nó quyết định hôm nay sẽ chấm dứt mối quan hệ giữa nó và Xảo Trân. Nó vừa không muốn về thôn Cao Gia để giải quyết chuyện này, lại vừa không muốn ở cơ quan. Nó đoán Xảo Trân sẽ đau khổ đến mức sống dở chết dở, tại chỗ làm um lên khiến nó không xuống đài được.
Hôm kia, lão Cảnh bảo nó vài ngày nữa đến công xã Lưu Gia Vịnh, phỏng vấn kinh nghiệm quản lý Điền Điền, nó liền đột ngột quyết định chọn đầu cầu Đại Mã Hà làm nơi giải quyết việc này. Bởi vì con đường đi công xã Lưu Gia Vạn vừa vặn đi qua cầu Đại Mã Hà, rồi rẽ sang một thung lũng khác. Nói chuyện xong ở đây, hai người rất nhanh có thể đi con đường của riêng mình, ai cũng chẳng còn nhìn thấy ai nữa…… Cao Gia Lâm rạp người trên lan can cầu, suy nghĩ đắn đo mãi xem nó nên nói với Xảo Trân thế nào về chuyện này. Mở đầu thế nào nó đã nghĩ ra mấy loại, nhưng lại thấy đều không ổn. Cuối cùng nó đành cảm thấy cứ dứt khoát thẳng thắn một chút thì tốt hơn. Vòng vo tam quốc, suy cho cùng chẳng phải vẫn là muốn chia tay với cô ấy sao? Khi nó đang nghĩ ngợi như vậy, chợt nghe đằng sau có tiếng gọi: "Gia Lâm ca……" Một tiếng gọi, tựa như con dao nhọn đâm thẳng vào tim nó!
Nó quay người lại, thấy Xảo Trân đang dắt xe đạp, đã đứng ngay trước mặt nó. Cô ấy đến thật nhanh! Đúng vậy, đối với những việc nó yêu cầu, cô ấy luôn cố gắng làm hết sức để nó hài lòng.
"Gia Lâm ca, không có chuyện gì chứ! Hôm qua em nghe Tam Tinh nhắn lại là anh bảo em tới một chuyến, buổi tối em lo lắng đến mức ngủ không được, lại còn đi hỏi Tam Tinh xem có phải anh bị bệnh không, cậu ấy bảo không……" Cô ấy dựng sát chiếc xe đạp của mình vào xe của Gia Lâm, vừa nói vừa bước về phía nó, cùng nó rạp người lên lan can cầu.
Cao Gia Lâm nhìn thấy hôm nay Xảo Trân mặc một bộ quần áo mới, toàn thân ăn diện rôm rốp rực rỡ, chốc lát cảm thấy có chút xót xa.
Nó sợ ý chí của mình bị tình cảm làm cho tan rã lần nữa, vội vàng đi thẳng vào vấn đề.
"Xảo Trân……" "Dạ." Cô ấy ngẩng đầu thấy gương mặt đầy âu sầu của nó, xót xa hỏi: "Anh sao thế?"
Gia Lâm quay mặt sang một bên, nói: "Anh muốn nói với em một chuyện, nhưng rất khó mở lời……" Xảo Trân ân cần nhìn nó, trìu mến nói: "Gia Lâm ca, anh nói đi! Đã có tâm sự trong lòng, thì cứ nói với em, nghẹn trong lòng mãi làm gì!"
Mới nói ra đã sợ em khóc. Xảo Trân ngẩn người ra. Nhưng cô ấy vẫn nói: "Anh nói đi, em…… không khóc!"
"Xảo Trân……" "Dạ……" "Anh có lẽ phải điều đi làm việc ở một nơi cách đây mấy ngàn dặm rồi, chúng mình……" Xảo Trân bỗng chốc đút ngón tay vào miệng, cắn đau đớn. Qua một lúc, mới nói: "Vậy…… anh đi đi." "Em phải làm sao đây?" "……" "Chính anh cũng đang nghĩ về chuyện này……"
Một khoảng im lặng kéo dài. Hai chuỗi nước mắt lặng lẽ tuôn rơi từ gò má Xảo Trân xuống. Đôi bàn tay cô ấy co quắp bấu chặt lấy lan can cầu, nghẹn ngào nói: "…… Gia Lâm ca, anh đừng nói nữa! Ý của anh em đều hiểu cả rồi! Anh…… đi đi! Em tuyệt đối sẽ không liên lụy đến anh đâu! Gia Lâm ca, từ lúc anh tham gia công tác, em đã nghĩ không biết bao nhiêu lần rồi, dù em có yêu anh đến chết đi sống lại, nhưng em biết mình không xứng với anh nữa rồi. Em một chữ bẻ đôi không biết, chẳng giúp gì được cho anh, lại còn kéo lùi công tác của anh…… Anh cứ đi con đường của anh, ở đâu tìm một đối tượng tốt hơn đi…… Ra ngoài nhớ cẩn trọng nhiều chút, nơi đất khách quê người, không giống như ruộng đồng quê nhà tụi mình đâu…… Gia Lâm ca, anh không biết đâu, em yêu anh nhường nào……"
Xảo Trân nói không nổi nữa, rút chiếc khăn tay nhét phắt vào miệng mình!
Trong mắt Cao Gia Lâm cũng ngấn đầy nước mắt. Nó không nhìn Xảo Trân, nói: "Em…… khóc rồi……" Xảo Trân lắc lắc đầu, nước mắt rào rào tuôn rơi trên khuôn mặt, từng chuỗi từng chuỗi rơi xuống dòng Đại Mã Hà dưới cầu. Dòng Đại Mã Hà trong veo, chảy qua vòm cầu, chảy vào dòng sông huyện đục ngầu phù sa…… Trầm mặc…… Trầm mặc…… Toàn bộ thế giới dường như đều chìm trong trầm mặc……
Xảo Trân phắt quay người lại, nói: "Gia Lâm ca…… em đi đây!"
Nó muốn giữ cô ấy lại, nhưng lại không giữ. Đầu nó trước mặt Xảo Trân, trước toàn bộ thế giới, sâu sắc cúi gằm xuống.
Cô ấy lảo đảo bước qua, khó nhọc trèo lên chiếc xe đạp của mình, rồi cứ thế không ngoảnh đầu lại phóng vụt đi mất hút vào thung lũng Đại Mã Hà…… Đợi khi Gia Lâm ngẩng đầu lên, trước mắt chỉ còn lại những thửa ruộng xanh mướt cả thung lũng và một con đường đất vàng quạnh quẽ……
Cao Gia Lâm cũng phắt trèo lên xe đạp, rẽ sang con đường cái dẫn đến công xã Lưu Gia Vạn. Nó điên cuồng đạp bàn đạp, tiếng gió bên tai vù vù thổi, con đường cái trước mắt biến thành một dải lụa vàng mờ ảo, phấp phới đung đưa……
Nó đạp xe đến một nơi bốn bề vắng lặng, bẻ lái ngoắt chiếc xe đạp lao vào một rãnh nhỏ ven đường. Nó vứt quăng quật chiếc xe xuống đất, thân mình lao phắt xuống một bãi cỏ, hai tay ôm mặt, oà khóc nức nở như một đứa trẻ. Khoảnh khắc này, nó vô cùng căm hận và chán ghét bản thân mình! Một tiếng đồng hồ sau, nó rửa mặt bên một vũng nước trong rãnh, rồi mới dắt xe lên lại đường cái. Giờ đây nó cảm thấy bản thân nhẹ nhõm hơn đôi chút. Trước mắt, non xanh nước biếc dưới ánh mặt trời, vô cùng rực rỡ; bầu trời xanh ngắt như vừa được nước gột rửa, không một bóng mây. Một con chim ưng lượn lờ trên đỉnh đầu một lát, rồi như tên bắn bay vút về phía chân trời xa xăm……
Năm ngày sau, Cao Gia Lâm từ công xã Lưu Gia Vạn trở về thị trấn, liền bắt đầu cuộc sống yêu đương mới với Hoàng Á Bình.
Phương thức yêu đương của họ hoàn toàn là "hiện đại".
Họ mặc đồ bơi, cứ đến trưa là ra vũng nước ngoài thành để bơi lội. Bơi xong, đeo kính râm nằm phơi nắng trên bãi cát ven sông. Chập tối, họ ra Đông Cương tiêu khiển thời gian; nói chuyện trên trời dưới đất; hoặc hát hết bài này đến bài khác. Hoàng Á Bình theo quan điểm thẩm mỹ của riêng mình, rất nhanh đã ăn diện cho Cao Gia Lâm một lượt hoàn toàn mới: áo khoác cổ bẻ lớn màu cà phê, quần ống đứng chất liệu vải xanh da trời, áo gió màu be. Bản thân cô ấy cũng uốn tóc lại, dùng một dải lụa đỏ buộc lại, trông vô cùng lãng mạn. Toàn thân toàn là hàng may sẵn thời thượng sản xuất ở Thượng Hải.
Thỉnh thoảng, họ từ ngoài đồng chơi về, hai người cưỡi chung một chiếc xe đạp, giống như cố ý thu hút sự chú ý của người khác, Hoàng Á Bình đèo Cao Gia Lâm, đắc ý vênh váo đi qua các con phố của thị trấn…… Bọn họ quả thực quá thu hút sự chú ý. Cả thành thị đều đang bàn tán về họ, rất nhiều người mắng họ là "Hoa kiều nghiệp dư". Nhưng họ hoàn toàn phớt lờ dư luận xã hội, điên cuồng chìm đắm trong tình yêu lãng mạn ngọt ngào của mình. Cao Gia Lâm thoạt đầu vốn không muốn như vậy. Nhưng Hoàng Á Bình nói, chẳng bao lâu nữa họ sẽ rời khỏi thị trấn này rồi, người ta muốn nhìn họ thế nào chứ! Cô ấy muốn Cao Gia Lâm phóng khoáng hơn một chút, sau này đến thành phố mới có thể nhanh chóng thích nghi với cuộc sống nơi đó. Cao Gia Lâm liền ôm lấy thái độ "thực tập", mặc cho Hoàng Á Bình giày vò.
Tâm trạng của nó đương nhiên là vô cùng phấn khích, bởi vì Hoàng Á Bình đã đưa nó đến một thế giới cuộc sống khác. Nó cảm thấy mới mẻ và kích động, giống như cái hồi năm mười bốn tuổi lần đầu tiên được ngồi ô tô vậy.
Đương nhiên nó cũng có những điểm không hài lòng và phiền não. Nó tiếp xúc sâu sắc với Á Bình, mới cảm thấy cô ấy quá bướng bỉnh. Nó ở bên cô ấy, không giống như ở bên Xảo Trân, mọi chuyện đều chiều theo nó, cô ấy tuyệt đối phục tùng nó. Nhưng Hoàng Á Bình thì không phải vậy. Cô ấy phần lớn dùng ý chí của mình để chi phối nó, bắt nó phải phục tùng cô ấy.
Có đôi lúc đang lúc họ vui vẻ tột độ, nó sẽ sực nhớ đến Xảo Trân, tim tức thì đau như cắt, tâm trạng từ điểm sôi lập tức tụt xuống điểm băng, làm cho một Hoàng Á Bình đang hào hứng bỗng chốc mất sạch hứng thú. Á Bình một lát lại không đoán ra tại sao tâm trạng của nó lại thất thường như vậy. Cảm thấy vô cùng phiền não. Thế là, để thay đổi trạng thái này của nó, đôi lúc cô ấy lại nghĩ cách giày vò linh tinh, khiến cho hiện tượng thất thường của Cao Gia Lâm càng thêm trầm trọng, điều này ngược lại càng làm cho nỗi phiền muộn của cô ấy thêm trầm trọng. Bọn họ đôi lúc quả thực là một mối tình đầy cay đắng!
Có một buổi sáng, trời mưa rất to, ban tuyên truyền huyện ủy đang họp toàn thể. Phòng điện thoại sát vách gọi Cao Gia Lâm nghe điện thoại.
Gia Lâm nhấc ống nghe lên nghe, là giọng của Á Bình. Cô ấy bảo nó, một con dao gọt táo nhập khẩu của cô ấy đã bị rơi ở nơi hôm qua họ chơi đùa, bảo Cao Gia Lâm chạy đến nơi đó tìm giúp cô ấy.
Gia Lâm nói qua điện thoại rằng nó đang họp, hơn nữa trời lại mưa to thế này, đợi đến lúc nghỉ trưa nó sẽ đi.
Á Bình lập tức làm mình làm mẩy qua điện thoại, nói nó đến cả một việc như thế mà cũng lạnh nhạt với cô ấy như vậy, cô ấy rất khó chịu; hơn nữa còn sụt sịt khóc lóc trong điện thoại.
Cao Gia Lâm vô cùng phiền não, đành chạy đến phòng họp nói dối vị trưởng ban chủ trì cuộc họp rằng có một người quen trên phố bảo nó xuống có việc gấp, nó phải ra ngoài một chút.
Trưởng ban đồng ý xong, nó liền quay về ký túc xá mặc chiếc áo gió đó lên, cưỡi xe đạp phóng đi. Chưa ra đến phố, chiếc áo gió đã ướt sũng. Nó đội mưa to, chạy đến vùng đất trũng nhỏ phía nam thị trấn nơi họ từng ở lại. Nó xuống xe, lục lọi tìm kiếm con dao ở nơi này. Tìm mãi một hồi, nó suýt nữa đã lật xới từng ngọn cỏ lên rồi, mà vẫn không tìm thấy. Dù không tìm thấy, việc này nó nghĩ mình đã làm tròn trách nhiệm, liền ướt sũng cả người, cưỡi xe chạy về phía đài phát thanh, báo với cô ấy là không tìm thấy dao.
Nó đẩy cửa phòng Á Bình vào, thấy cô ấy đang cười phấn khích, nói: "Anh đi rồi à?"
Gia Lâm nói: "Đi rồi. Không tìm thấy."
Á Bình bỗng nhiên cười khúc khích, từ trong túi áo móc ra con dao đó.
"Tìm thấy rồi à?" Gia Lâm hỏi. "Vốn dĩ có mất đâu! Em cố ý đùa anh một vố, xem lời nói của em có tác dụng đến mức nào! Anh đừng giận, em chỉ ngẫu hứng lãng mạn một chút thôi……"
“Đồ khốn! Toàn những lời sáo rỗng!” Cao Gia Lâm phẫn nộ mắng, đôi môi run bần bật. Nó nhanh chóng quay người bỏ đi. Hoàng Á Bình lúc này mới biết trò ác ý của mình đã quá trớn, sợ đến mức không biết làm thế nào cho phải, một mình khóc nức nở trong phòng.
Cao Gia Lâm về đến văn phòng, thay bộ đồ ướt, đau khổ nằm bẹp trên giường. Lúc này, bóng dáng Xảo Trân lại hiện lên trước mắt nó, gương mặt xinh đẹp hiền hậu của cô ấy, dịu dàng và ngọt ngào mỉm cười với nó. Nó không kìm được vùi đầu vào gối khóc nức nở, miệng lầm bầm gọi đi gọi lại tên cô ấy……
Hôm sau, Hoàng Á Bình mua rất nhiều đồ hộp và đồ ăn khác đến tìm nó, cũng vừa khóc vừa xin lỗi nó, hứa sau này tuyệt đối không làm nó giận nữa.
Gia Lâm thấy cô ấy như vậy, cũng làm hòa với cô ấy. Hoàng Á Bình giống như rượu mạnh, vừa khiến nó đau đầu, lại vừa có thể khiến nó say mê. Tuy nhiên, tất cả sự điên cuồng này của cô ấy đối với nó, cũng đều xuất phát từ tình yêu dành cho nó — điểm này là thứ nó có thể trải nghiệm một cách mãnh liệt nhất. Về mặt vật chất, cô ấy đối với nó lại càng cực kỳ hào phóng. Lương của cô ấy hầu như tiêu hết lên người nó: mua cho nó đủ loại trang phục thời thượng theo bốn mùa xuân hạ thu đông, lại còn nhờ người mua hộ một đôi giày da ba đường chỉ ở Bắc Kinh (nó vẫn chưa dám đi). Bình thường, đồ hộp, bánh ngọt, kẹo sữa cao cấp, cà phê, bột ca cao, sữa mạch nha, cứ liên tục gửi đến cho nó——
Những thứ này e rằng ngay cả bí thư huyện ủy cũng không thường xuyên ăn được, cô ấy ngay cả chiếc đồng hồ tự động toàn phần có lịch mang nhãn hiệu nhập khẩu của mình cũng đưa cho nó; còn bản thân cô ấy thì đeo chiếc đồng hồ hiệu Thượng Hải của nó. Về những mặt này, Á Bình hoàn toàn có thể hy sinh……
Rất nhanh, họ lại chìm đắm vào cuộc tình lãng mạn kiểu đó.
Đúng lúc Cao Gia Lâm và Hoàng Á Bình đang "lãng mạn" như vậy, bố nó và lão già Đức Thuận đột nhiên đến chỗ ở của nó một ngày nọ.
Hai cụ vừa bước vào văn phòng của nó, sắc mặt đều chẳng lấy gì làm đẹp đẽ.
Cao Gia Lâm bày kẹo sữa, hoa quả, bánh ngọt lên bàn cho họ; lại pha hai cốc nước đường trắng đặc sệt đặt trước mặt họ.
Không ai trong số họ ăn hay uống gì cả. Cao Gia Lâm biết họ sắp nói gì rồi, liền vô cùng cung kính ngồi trước mặt họ, cúi đầu, hai tay lần lượt xoa lên mặt, để điều hòa tâm trạng bất an của mình.
"Mi bán rẻ lương tâm rồi! Gia Lâm à……" Lão già Đức Thuận lên tiếng trước. "Con bé Xảo Trân tốt như thế, mi vứt người ta giữa đường nửa chợ! Mi tạo nghiệp ác đấy! Gia Lâm à, ta từ nhỏ đã thương mi, nhìn mi lớn lên, ta móc ruột móc gan nói thật một câu với mi nhé! Suy cho cùng, mi cũng chỉ là một cái mầm sinh ra từ đất nhà ta, gốc rễ của mi phải cắm sâu vào đất nhà ta chứ! Mi bây giờ là cái giá đỗ rồi! Trên gốc không còn một chút đất nào, bồng bềnh nhẹ bẫng, chẳng biết mi lên trời hay xuống đất nữa! Mi…… Ta có lời gì cũng dám nói với mi hết! Mi làm khổ Xảo Trân, đến cuối cùng cũng hại chính mi thôi……" Lão già nói không nổi nữa, nhắm nghi mắt, từng hơi thở dài nối tiếp nhau.
Bố nó tiếp lời nói tiếp: "Hồi đầu, tao đã bảo mày đừng dính dáng gì đến con nhà Lập Bản, người ta môn đăng hộ đối! Nói ngược lại, bây giờ mày nâng người ta lên cao rồi, thì cũng không thể làm chuyện vô lương tâm nữa! Hơn nữa, con bé Xảo Trân đó quả thực là một đứa trẻ tốt, mày đi rồi, thường xuyên gánh nước giúp nhà ta, giúp mẹ mày nấu cơm, xay lúa, chăn lợn…… Hầy, đứa trẻ tốt thế đấy! Mày có bay cao đến đâu đi nữa, vì cái chuyện vô lương tâm này của mày, bây giờ người ta cả một vùng thung lũng đều coi thường mày đấy! Tao với mẹ mày đều không dám ngẩng mặt ra đường trước mặt mọi người, người ta toàn gọi mày là thằng đầu óc lắc lư đấy! Nghe nói mày bây giờ lại tìm một người phụ nữ kiểu tây rồi, cái gia cảnh nghèo túng ít gia sản này của chúng ta làm sao hầu hạ nổi người ta? Mày, sớm dứt khoát cái mối hôn sự này đi……"
“Người ta hay nói, bay càng cao, ngã càng đau!” Lão già Đức Thuận tiếp lời bố nó dạy bảo nó rằng, “Mục đích làm người của ta cho dù đến lúc nào đi nữa cũng không thể vứt bỏ……” “Ta ít khi ra thị trấn, hôm nay đặc biệt lôi lôi kéo kéo ông Đức Thuận nhà mi, đến gõ cho mi vài tiếng chuông bên tai! Mi còn trẻ, chưa hiểu sự đời, con đường sống phía sau của mi còn dài lắm! Bố gần bốn tuổi mới sinh được một mình mi là cái mầm độc nhất, chỉ sợ mi đi sai bước lạc trên con đường sống này thôi……” Bố nó nói, trong đôi mắt già nua đã ngấn đầy nước mắt.
Hai vị cao niên mỗi người nói một chập, cảm xúc đều vô cùng kích động.
Cao Gia Lâm vẫn cúi gằm mặt, giống như một tên phạm nhân đang chịu thẩm vấn.
Hồi lâu sau, nó mới ngẩng đầu lên, thở dài một hơi nói: "Những gì hai người nói có lẽ đều đúng, nhưng con đã phóng lao thì phải theo lao, xuống không được nữa rồi. Hơn nữa, hai người có cách sống của hai người, con có cách sống của con! Con không muốn cứ mãi giống như hai người, chôn vùi cả đời cày cuốc trong đất của thôn Cao Gia chúng ta…… Con đi mua cơm cho hai người đây……" Nó đứng dậy định đi lo liệu, nhưng hai cụ cũng đứng dậy, nói chân tay người già cứng đờ, phải mau chóng lên đường lên tỉnh, nếu không thì trời tối cũng không về kịp thôn Cao Gia. Bọn họ hoàn toàn không muốn ăn cơm, thực tế thì vẫn muốn nói với nó rất nhiều điều; nhưng giờ nhìn lại thì có nói gì nữa cũng vô ích — con người này đã có một bộ lý lẽ của riêng mình rồi, dùng triết lý sống của họ đã không thể thuyết phục nổi nó nữa. Thế là họ đứng dậy cáo từ.
Cao Gia Lâm thấy họ kiên quyết muốn đi, đành phải tiễn chân họ, tiễn tuốt đến tận đầu cầu Đại Mã Hà. Hai vị cao niên mang theo tâm trạng khá nặng nề rời đi.
Bản thân Cao Gia Lâm cũng vô cùng buồn bã. Những lời ông nội Đức Thuận và bố nó nói, nghe thì đạo lý rất bình thường, nhưng lại giống như chì vậy, nặng trịch rót vào lòng nó……
Chẳng bao lâu sau, một tin tức mới lại đột ngột khiến Cao Gia Lâm vui mừng đến phát điên: báo tỉnh muốn mở một lớp đào tạo báo chí ngắn hạn, mỗi huyện cử một người đi học, thời gian là một tháng. Ban tuyên truyền huyện ủy đã quyết định cử nó đi.
Sau khi nghe tin tức này, tâm trạng tồi tệ do ông nội Đức Thuận và bố nó gây ra cho nó nhanh chóng biến mất. Nó vui mừng đến mức cả đêm không ngủ được — đây là lần đầu tiên trong đời nó đi xa nhà, vào thủ phủ tỉnh, đi dạo thành phố lớn đấy!
Hôm đi, Á Bình cùng nó ra bến xe. Những thứ trên người mặc và trong túi xách của nó, toàn bộ đều là do cô ấy chu đáo chuẩn bị cho nó. Cô ấy còn kiên quyết bắt nó mang đôi giày da ba đường chỉ đó vào. Lần đầu tiên đi đôi giày da này bước đi, nó cảm thấy vừa kỳ cục vừa có khí thế…… Khi chiếc ô tô lăn bánh rời khỏi cổng bến xe, nụ cười và cánh tay vẫy gọi của Á Bình lướt qua rồi khuất dạng, trái tim nó nhanh chóng bay bổng theo chiếc ô tô phóng nhanh; bay về phía vùng đồng hoang vô tận ở đằng xa và thành phố lớn rợp bóng cờ hoa rực rỡ ấy……
