Phán Quyết Hôn Nhân

Lượt đọc: 14 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chapter Xix The Ordeal Looms

❊ ❊ ❊

Đêm hôm đó, Louise mơ—không phải về những giờ khắc cô và Janeway đã cùng nhau lang thang khắp hòn đảo—không phải về hương thơm của rừng thông hay mùi vị của những bãi sậy ven bờ nơi sâu thẳm—không phải về những khoảnh khắc ban đầu khi một người phụ nữ lần đầu tiên trong đời nhận ra rằng mình được yêu thương một cách sâu sắc, thiết tha bởi một người đàn ông chân thành, và cho phép những khát khao trong tim hé mở đôi chút trước lòng tận tụy của người tình—không phải về bất kỳ lời hứa hẹn nào về một ngày hạnh phúc sau một đêm khủng khiếp mà cô mơ thấy, mà là về việc giữa muôn vàn hỗn loạn đau đớn, cô cố gắng bắt cho kịp chuyến tàu mà ai nấy đều đang hối hả chen lên, còn cô thì hình như vừa lúc trễ giờ. Janeway, tay nắm chặt lấy bàn tay cô, đang nhiệt tình giục cô bước lên sân ga; nhưng Durand, nhất quyết không buông bàn tay kia của cô, lại bướng bỉnh kéo giật cô lại phía sau.

“Cuối cùng em có kịp chuyến tàu không?” Janeway hỏi, khi cô kể lại câu chuyện vào sáng hôm sau. Cả hai, bằng một sự đồng lòng không cần thốt thành lời, đều có mặt ở phòng ăn sớm hơn những người chủ nhà.

“Ồ, em tỉnh giấc mất rồi,” Louise nói, “nên em chẳng biết nữa.”

“Chà, tên anh không phải là Joseph,” anh nói, cúi người một cách thân mật về phía cô qua tách cà phê, đồng thời nhại lại một cách xuất sắc âm điệu nghẹt mũi dịu dàng nhất của Thẩm phán Harrison, “nhưng chẳng cần nhà tiên tri nào cũng đoán được giấc ngủ đó—dễ như lấy kẹo trong tay trẻ con ấy mà. Chuyến tàu mà em đang cố bắt chính là Hạnh phúc. Việc anh và Durand cứ kéo qua kéo lại giải thích cho điều đó. Nhưng anh nghi ngờ rằng một nguyên nhân góp phần tạo ra cơn ác mộng của em chính là chiếc nệm tồi tàn; có một cái lỗ khủng khiếp trên nệm của anh. Đêm nay hãy đổi phòng và đổi giường với anh đi, rồi em sẽ thấy mình rơi xuống một vực thẳm đáng sợ, hoặc lao thẳng xuống đáy biển, với anh thì đang cố tát nước xuồng, còn Durand thì lén lút mở van nước đáy thuyền và làm những điệu bộ chế nhạo thần Neptune.

Tuy nhiên, giấc mơ của em về việc cố gắng bắt chuyến tàu Hạnh phúc mà mọi người đang tranh nhau chạy theo còn có thêm một chút ý nghĩa thế này: Em đã đặt chỗ trước trên chuyến tàu đó, và ở một toa cụ thể nào đó. Bản thân anh thì không quá kén chọn như vậy, nhưng đó là chuyện ngoài lề. Nếu toa nào cũng được đối với em, thì toa cuối cùng cũng tốt chẳng khác gì toa đầu tiên; tuy nhiên, em lại giao phó cho anh nhiệm vụ đưa em lên một toa đặc biệt—nơi chỗ ngồi có phần hạn chế. Và đó là việc của anh.

May mắn thay,” Janeway tiếp tục với giọng nghiêm túc, “người nhân viên soát vé phụ trách lại rất dễ tính. Dĩ nhiên là anh ta đã đòi xem vé của em, và chúng ta phải trình vé cho anh ta trước khi có thể biết cơ hội có được một khoang riêng của mình ra sao. Thế nên—em sẽ gặp Đức Giám mục một mình, hay anh sẽ đi cùng em?”

Họ cùng nhau đi gặp ngài. Vào buổi chiều, Oliver đưa họ sang Fond du Lac. Janeway đã đặt lịch hẹn qua Cha Smyth, thư ký của Đức Giám mục, vào tối hôm đó, và đúng tám giờ anh đến đón Louise. Họ cùng nhau lái xe đến dinh thự của Đức Giám mục.

Giám mục Marion sống trong một ngôi nhà gạch rộng rãi, theo kiểu cũ, nằm trên một con phố lấm lem muội than không xa các xưởng cán thép, và thuộc khu nhà đối diện nhà thờ phụ. Trong những năm đầu lập ấp, ngôi nhà này từng là tổ ấm của một gia đình khá giả ở Fond du Lac. Khi thị trấn phát triển mở rộng về phía bắc, gia đình đó đã bỏ đi, và bất động sản này được mua lại phục vụ cho các mục đích của giáo hội, rồi dần dần toàn bộ khu nhà đã thuộc về giáo phận. Ngôi nhà thờ cũ được dùng làm nhà thờ phụ nằm ở một đầu khu nhà còn nhà của Giám mục nằm ở đầu kia. Cả hai giờ đây đều bị che khuất hẳn bởi một tòa trường giáo xứ khổng lồ mọc lên ở giữa, nơi mà ngoại trừ một bệnh viện lớn do ngài bảo trợ, đã chiếm phần lớn quy mô và kinh phí trong các công trình xây dựng mà Giám mục Marion thực hiện cho đến nay. Khi Janeway quở trách ngài vì hành lễ trong một ngôi nhà thờ tồi tàn mà lại tiêu tiền vào một tòa trường học lớn, Đức Giám mục đã hỏi rằng anh nghĩ thế nào về một người nông phu, nếu buộc phải lựa chọn, lại đi xây một ngôi nhà lớn thay vì một cái kho lớn. “Hơn nữa,” ngài nói thêm, “ta phải làm gương cho các linh mục của mình.”

Louise mới chỉ đến ngôi nhà này có một lần trước đó; đó là chuyện của vài năm về trước, đi cùng Gertrude, để lo việc gây quỹ cho bệnh viện. Cô chỉ nhớ mỗi cái nội thất u ám, đầy khói và căn phòng tiếp khách trống hoác.

Ánh chạng vạng làm dịu bớt những đường mái dốc, tồi tàn của ngôi nhà khi chiếc xe của họ dừng lại trước cửa. Căn phòng tiếp khách, qua cái nhìn nhanh chóng và đầy lo âu của Louise, dường như hoàn toàn không thay đổi. Phần gỗ ốp tường có lẽ vẫn giữ nguyên lớp sơn ban đầu—không hẳn là màu đen tuyền nhưng tối sầm lại. Những cánh cửa đôi lớn, giờ đang khép kín, thông sang nhà nguyện ở một bên, và một cánh cửa dẫn ra căn phòng phía sau, nhưng chiều cao, chiều rộng cùng vẻ âm u của những cánh cửa này càng làm tăng thêm hiệu ứng ảm đạm từ chiếc lò sưởi bằng đá cẩm thạch đen chạm trổ kỳ dị đang sừng sững nhìn chằm chằm vào Louise khi cô ngồi đối diện với nó.

Những bức tranh cũng chẳng kém phần trang nghiêm so với vài món đồ nội thất bằng gỗ óc chó chạm trổ trong phòng. Treo ở một bên lò sưởi là bức chân dung sơn dầu khá đạt của Giáo hoàng Benedict XV, và bên kia là một bản sao xuất sắc trên đá bức chân dung Hồng y Newman của Richmond. Vẻ uy nghiêm dịu dàng của ngài dưới ánh đèn gas mờ ảo dường như mang lại sự yên tâm ngay cả cho đôi mắt bất an của Louise. Cô liền thu hút sự chú ý của Janeway vào bức tranh này, bởi vì cô nhớ đến nó trong chuyến ghé thăm đầu tiên như là điểm nhấn dễ chịu nhất trong căn phòng.

“Nhìn bộ dạng căn phòng này, thưa Đức Giám mục, cháu đã cố tự phán đoán xem ngài là một người rất giàu hay rất nghèo; ngài hoàn toàn có thể là cả hai,” Janeway nhận xét, sau khi Đức Giám mục từ ngoài hành lang bước vào.

Giám mục Marion bật cười. “Nếu những món nợ có thể làm cho một người trở nên giàu có, thì ta chẳng có gì phải phàn nàn cả. Xin mời đi lối này, thưa bà Durand.”

Đức Giám mục dẫn hai vị khách bước qua hành lang và đưa họ đi qua một căn phòng lớn được bài trí như một văn phòng làm việc để vào một căn phòng nhỏ hơn nằm phía sau. Đây thực chất là một phòng làm việc riêng. Louise và Janeway được mời ngồi thoải mái, và Đức Giám mục, ngồi vào chiếc ghế bên bàn làm việc của mình, bắt đầu hướng sự quan tâm đến Louise mà không cần lờiào đầu nào thêm.

“Ông Janeway đã sơ lược cho ta nghe về phần nào hoàn cảnh khó khăn mà anh chị đang vướng phải, thưa bà Durand. Và ta giả định rằng bà đã hiểu hết những điều ông ấy kể về nguyện vọng muốn kết hôn cùng bà?” Louise không nói, chỉ cúi đầu đồng ý. “Và,” Đức Giám mục nói thêm, “rằng ông ấy đại diện cho cả hai người?” Cô lại gật đầu. Giám mục Marion nhận thấy sự căng thẳng mà cô đang phải chịu đựng. “Bà đã gia nhập Giáo hội Công giáo,” ngài tiếp tục. “Bà đã tuyên xưng, chắc chắn là bất chấp vô vàn khó khăn, đức tin Cơ đốc giáo qua bao thế kỷ. Ta vẫn chưa có dịp thuận tiện nào để gửi lời chúc mừng đến bà về diệu phúc được ôm ấp đức tin này; và hy vọng rằng bà sẽ kiên trì giữ vững nó. Những người cải đạo không phải lúc nào cũng nhận thức được điều gì đang diễn ra. Không phải tự tân tòng là người lựa chọn mà chính Chúa mới là Đấng ban ơn phước đức tin trước. Một khi đã đón nhận món quà này, chúng ta có thể tiếp nhận hoặc từ chối nó; nhưng trước khi chúng ta có thể lựa chọn, Chúa phải là Đấng ban ơn trước.

Ngài đã chọn con, hỡi con ta, vào đoàn chiên của Ngài, và ý chí của con đã đáp lại món quà vĩ đại của Ngài. Đó là lý do tại sao ta chúc mừng con. Trong toàn bộ trật tự quan phòng thần thánh, không có gì trước mắt chúng ta lại chuyển dời một cách huyền nhiệm hơn ơn sủng; và điều đó đã được ban cho con, chứ không phải cho một ai khác.

Và giờ đây, ta cầu xin con hãy ghi nhớ rằng, con đang ở trong ngôi nhà của Cha mình; và giữa những khó khăn mà con đang vướng phải chỉ vì con ở nơi đó, xin chớ ngã lòng; bởi vì tất cả những gì một người Cha có thể ban cho con, Ngài sẽ ban cho. Không phải lúc nào ngay cả người cha tận tụy nhất cũng có thể làm thỏa mãn mọi ước nguyện của đứa con; nhưng ý muốn và mong mỏi về những điều tốt đẹp nhất cho con luôn hiện hữu trong trái tim người cha ấy—huống chi là trong trái tim của Chúa đối với đứa con do chính tay Ngài tạo dựng!

Giờ đây ta phải hỏi mọi chuyện về cuộc hôn nhân của con với ông Durand. Con có bước vào cuộc hôn nhân với ông ta bằng chính sự tự nguyện của mình không?”

Louise vẫn thấy khó khăn khi lên tiếng. Cô đáp một cách đơn giản: “Thưa có ạ.”

Janeway giật mình. “Không!” anh xen vào một cách điềm tĩnh nhưng chớp nhoáng. “Mẹ của em—chính em đã bảo với anh rằng, chính bà ấy ép em phải kết hôn với Durand.”

Louise nhìn anh. “Thật bất hạnh thay,” cô nói rõ ràng, “em đã đồng ý.”

Đức Giám mục lắng nghe chăm chú. “Trừ khi con bị ép buộc,” ngài nói, “thì chúng ta mới không còn cơ sở nào ở đó. Con đã kết hôn với ông ta trong thiện ý chứ?”

“Dạ có ạ.”

“Ông Durand trước đó đã từng kết hôn bao giờ chưa—liệu ông ta có vô tình còn người vợ nào đang sống vào thời điểm con kết hôn với ông ta không?”

“Thưa không, thưa Đức Giám mục Marion.” Janeway, mắt dán vào Louise, ngồi trầm ngâm suy nghĩ. “Cháu chưa bao giờ nghe thấy bất kỳ cuộc hôn nhân nào trước đó được nhắc tới trong gia đình.” Nhưng Janeway giữ im lặng, vì về điểm này anh chẳng thể cung cấp thêm gì. Giám mục Marion đang suy ngẫm. “Cánh cửa đó,” ngài nói, “cũng đã khép lại.”

“Anh chưa từng nghe dù chỉ là một lời bóng gió về chuyện đó sao?” Janeway hỏi Louise.

“Em hoàn toàn chắc chắn rằng,” cô đáp lại, “ông ấy chưa từng kết hôn trước đó.”

“Hãy nói cho ta biết,” Đức Giám mục tiếp tục, “hai người đã kết hôn với ông Durand ở đâu, và do ai làm lễ?”

“Lễ cưới của chúng tôi diễn ra tại Nhà thờ Messiah, ở San Francisco; chúng tôi do Bác sĩ Frale làm lễ.”

“Nguyện xin mối lương duyên của hắn ta,” Janeway nghiến răng nói giòn giã, “cũng mỏng manh y như cái tên của hắn!”

“Tất nhiên là,” Đức Giám mục nói, vẫn hướng về phía Louise, “bà chưa từng kết hôn bao giờ chứ?”

“Thưa không, thưa Đức Giám mục Marion.”

“Bà có biết, thưa bà Durand,” Đức Giám mục tiếp lời, “liệu ông Durand đã từng chịu phép rửa tội bao giờ chưa?”

“Thưa chưa bao giờ, thưa Đức Giám mục Marion.”

“Chưa bao giờ sao?” Đức Giám mục hơi chồm người về phía trước khi nhắc lại lời cô. “Bà chắc chứ?” ngài hỏi, soi xét cô thật kỹ.

“Mẹ của ông ấy đã nói với tôi rằng ông ấy chưa từng.”

“Sao bà ấy lại ngẫu nhiên kể với bà điều đó?”

“Theo cách này: Mẹ của ông ấy vốn là một người theo đạo Công giáo. Bà đã bỏ đạo từ khi còn rất trẻ. Trong cơn bệnh nặng cuối đời, bà đã nói với tôi và với Gertrude, trong số nhiều chuyện khác, rằng Robert và Gertrude chưa từng chịu phép rửa tội, và bà cảm thấy hối tiếc vì điều đó. Đó là lý do tại sao Gertrude tự nhận mình là một ‘kẻ ngoại đạo’,” Louise mỉm cười, vừa nói vừa nhìn sang Janeway.

Nhưng Đức Giám mục Marion không hề cười theo. “Thưa bà Durand,” ngài hỏi, “bà đã từng chịu phép rửa tội bao giờ chưa?”

“Cho đến tận khi tôi chịu phép rửa tội ở Geneva vào năm ngoái thì chưa ạ.”

“Bà rất chắc chắn về điều đó chứ?” ngài hỏi một cách dò xét và gần như đột ngột. “Chưa bao giờ trước đó sao?”

“Hoàn toàn chắc chắn. Lúc đó tôi được hỏi rất kỹ. Mẹ tôi bị bệnh nặng sau khi tôi sinh ra. Tôi được chăm sóc từ thủa bé bởi Dì Maynie—bà ấy đã thuê y tá và chọn gia sư cho tôi. Năm ngoái bà ấy vẫn còn sống ở Vevey, và đã viết thư cho tôi đúng vào thời điểm tôi chịu phép rửa tội, nên tôi hoàn toàn chắc chắn. Tôi vẫn còn giữ lá thư của bà ấy. Hiện bà đang ở nhà tại St. Louis.”

Giám mục Marion nhìn cô bằng ánh mắt nghiêm nghị. “Vậy thì bà cảm thấy rất chắc chắn,” ngài nói, cân nhắc từng chữ, “rằng bà có thể đưa ra trước mặt ta bằng chứng xác đáng cho thấy cả bà lẫn ông Durand đều chưa hề chịu phép rửa tội vào thời điểm hai người kết hôn với nhau?”

Louise đáp ngay không do dự. “Ôi, cháu nghĩ là có ạ, thưa Đức Giám mục Marion. Cháu chắc chắn sẽ không có khó khăn nghiêm trọng gì về chuyện đó đâu ạ.”

Và Janeway nhẹ nhàng xen vào: “Còn cháu, cháu nên có thể giúp ích chút ít trong việc tập hợp những gì ngài yêu cầu liên quan đến các sự thật ấy.”

Đức Giám mục ngồi im lặng chìm đắm trong suy nghĩ một lát. Janeway chỉ chăm chú quan sát ngài. Nhận thức được sự tĩnh lặng nặng nề của thời khắc đó, Louise cúi nhìn chiếc khăn tay mỏng manh trong bàn tay đeo găng của mình, nắm chặt nó hơn, và chờ đợi những gì sẽ diễn ra tiếp theo.

Cô không thể biết chính xác một khoảnh khắc trong cuộc đời mình vừa mới được chạm tới; rằng cơ hội cho hạnh phúc hiện tại của cô đang được cân nhắc tinh tế nhường nào trên bàn cân của hai mươi thế kỷ bởi người đàn ông mệt mỏi trước mặt cô; cô chỉ nhận thức được một cảm giác rằng mình yêu Janeway sâu sắc, một niềm hy vọng rằng mình vẫn có thể là phương tiện mang lại hạnh phúc cho anh. Chỉ có phụ nữ mới có khả năng nuôi dưỡng một niềm hy vọng như thế.

“Bà đang bày ra trước mặt ta một mối phức hợp kỳ lạ; không phải là mới—mà là một chuyện rất xưa cũ,” Đức Giám mục nói, vẫn trầm ngâm. “Con muốn biết, hỡi con ta, liệu mình có được tự do kết hôn lần nữa hay không. Và con đặt câu hỏi này với tư cách là một người phụ nữ Cơ đốc—một người đã ôm ấp đức tin Công giáo với tâm nguyện noi theo những giáo huấn của nó?”

“Vâng, thưa Đức Giám mục Marion.”

“Con có sẵn sàng tuân thủ những gì nó sẽ phán quyết không?”

Louise động đậy trên ghế. “Làm sao cháu có thể làm khác được ạ?”

“Ông Janeway đã khẩn khoản cầu xin con từ bỏ đức tin đó nếu nó dựng lên một bức tường ngăn cách giữa hai người; và con đã từ chối làm như vậy phải không?”

Sự thẳng thừng của ngài làm cô sợ hãi, nhưng có cái gì đó trong giọng nói của ngài lại mang lại sự trấn an. Cô nhìn Janeway với vẻ nghiêm trang. “Anh ấy hiểu mà,” cô chỉ nói thế.

“Và ông, thưa ông Janeway, ông đang hỏi xem người phụ nữ này có được tự do trong đức tin của mình để kết hôn với ông hay không?”

“Chính xác là vậy,” Janeway đáp lạnh lùng.

“Ông có phải là người theo đạo Cơ đốc không?”

“Tôi không phải.”

“Ông từng nói với ta một lần,” Đức Giám mục ngạc nhiên nhận xét, “rằng ông đã chịu phép rửa tội rồi cơ mà?”

“Rất đúng, thưa Đức Giám mục, tôi đã từng; nhưng tôi chẳng có mảy may mưu cầu hay tự nhận gì cả.”

“Và liệu ông, thưa ông Janeway, đến lượt mình, có sẵn sàng tuân theo phán quyết của ta trong trường hợp của bà Durand hay không?”

“Tôi không!”

Sự dứt khoát tức thì trong lời từ chối của Janeway trong khoảnh khắc đã khiến ngay cả Đức Giám mục cũng phải bối rối. Nhưng ngài nhanh chóng lấy lại phong độ để đưa ra lời đối đáp. “Điều đó có nghĩa là,” ngài hỏi, hướng sự tập trung bình tĩnh của mình về phía Janeway, “nếu ta không tìm thấy sự giải thoát nào cho bà ấy, ông vẫn sẽ tiếp tục đeo đuổi bà ấy; tiếp tục hối thúc bà ấy chối bỏ đức tin để chiều theo ý ông ư? Chắc chắn điều này là không công bằng. Ông là một luật sư lỗi lạc. Ông hoàn toàn hiểu rõ ý nghĩa của luật pháp là gì. Thế nhưng ông lại đi thỉnh cầu một tòa án, để rồi ngay trong cùng một hơi thở lại thành thật tuyên bố rằng ông sẽ không tuân theo phán quyết của tòa—thậm chí khi ông thừa biết,” ngài trách móc nói thêm, “rằng tòa án chỉ mong sao tìm ra lối thoát cho ông, nếu như có thể tìm ra được lối giải thoát mà ông đang kiếm tìm.”

Janeway đón nhận lời tuyên bố ấy với thái độ hoàn toàn bình thản. “Thưa Đức Giám mục Marion,” anh nói một cách trang nghiêm, “ngài không cần phải hỏi xem tôi kính trọng ngài đến mức nào đâu, nhưng đây là một vấn đề khắc sâu vào tận xương tủy cuộc đời tôi. Đức tin của ngài, ngài có thể duy trì bằng hơi thở cuối cùng, bảo vệ bằng cái giá của sinh mạng. Vậy xin hãy hiểu điều này, hiểu ý nghĩa của câu hỏi mà ngài vừa thốt ra một cách nhẹ bẫng với tôi. Người phụ nữ này chính là đức tin của tôi; cô ấy là tôn giáo của tôi. Tôi chẳng nhớ nổi cô ấy bước vào đời tôi bằng cách nào; tôi chỉ biết rằng dù phải đánh đổi bằng cả sinh mạng này tôi cũng sẵn lòng vui vẻ đi tìm hạnh phúc cho cô ấy.”

“Liệu ông có đi tìm hạnh phúc cho cô ấy,” Đức Giám mục hỏi với giọng điệu tương tự, “trước cả hạnh phúc của chính ông không?”

Janeway thể hiện sự kiên quyết mạnh mẽ. “Hạnh phúc của tôi chỉ có thể là hạnh phúc của cô ấy!” anh thốt lên. “Nhưng bằng cách nào đó, ở đâu đó,” anh nói thêm đầy quả quyết, “sẽ có sự giải thoát cho chúng tôi. Và nếu ngài đưa ra phán quyết chống lại chúng tôi, tôi sẽ mang sự giải thoát đó lên tận thành Rome.”

Một nụ cười thoảng qua trên khuôn mặt Đức Giám mục có vẻ đầy cảm thông, nhưng ngài vẫn dồn ép vị khách của mình không khoan nhượng. “Và vượt qua cả Rome thì sao?” ngài hỏi.

Janeway đáp lại không chút do dự. “Khi đó sẽ phó mặc cho Chúa—và Louise!”

Khi Janeway vừa thốt lên cái tên Louise, Đức Giám mục Marion liền quay đôi mắt nghiêm nghị sang cô. “Trong những hoàn cảnh mà con đang bày ra trước mặt ta,” ngài nói, “chúng ta chỉ có thể tiến hành từng bước một. Và bước đi đầu tiên trông có vẻ sẽ rất cay đắng.” Ngài có vẻ nói như một lời cảnh báo và như một lời kêu gọi đối với cả hai người. “Nhưng đó là bước ngoặt vĩ đại,” ngài nói thêm, “và một khi đã vượt qua nó, con đường phía trước, ta hy vọng, sẽ quang minh chính đại hơn rất nhiều.” Ngài quay sang Louise. “Hỡi con ta, bước này là do con phải thực hiện.”

“Nó sẽ là gì ạ?”

“Con phải hỏi ông Durand xem ông ấy có đồng ý quay về sống với con với tư cách là vợ chồng trong hòa bình hay không, và sẽ hứa một cách thành tâm là sẽ không can thiệp vào con dưới bất kỳ hình thức nào trong việc thực hành tín ngưỡng của con.” Janeway giật mình thót tim. Louise nhìn Đức Giám mục với sự kinh ngạc tột độ. Thật vậy, cô hầu như không thể kìm ném lại để thốt lên lời theo Đức Giám mục. “Bảo cháu hỏi ông ta,” cô thốt lên, “liệu ông ấy có đồng ý sống lại với cháu, với tư cách là vợ chồng! Ôi trời, chúng ta đã ly hôn rồi cơ mà!”

“Đúng vậy,” Đức Giám mục đáp lại, “nhưng trên thực tế điều đó lẽ ra phải làm cho cuộc thử thách này trở nên an toàn hơn so với khi hai người chưa ly hôn.”

Sự kinh hoàng của cô trước đề xuất ấy phản ánh rõ qua nét mặt. “Việc đó,” cô nói, gần như nghẹn lại, “cháu không bao giờ, không bao giờ có thể làm được!”

“Ta đã cảnh báo con rồi,” Đức Giám mục điềm tĩnh nhắc lại, “rằng nó sẽ có vẻ vô cùng cay nghiệt.”

Louise tỏ ra tuyệt vọng. “Cháu thà chết đi còn hơn là làm điều đó!”

“Một đề xuất như thế thật không thể chấp nhận được, thưa Đức Giám mục Marion,” Janeway đầy nhiệt huyết xen vào. “Không thể nào dung thứ dù chỉ là để suy nghĩ tới.”

“Xin tất cả hãy giữ vững sự bình tĩnh,” Đức Giám mục nhắc nhở.

Louise trông đầy tuyệt vọng. “Cháu không thể sống nổi,” cô thốt lên, “dù chỉ thêm một giờ đồng hồ dưới cùng một mái nhà với con người đó!”

Giám mục Marion vẫn giữ vững lập trường, nhưng kêu gọi sự bình tĩnh.

“Chúng ta đang bước đi trên một lớp băng rất mỏng, hỡi các con,” ngài dịu dàng nói. “Hãy cùng nhau cân nhắc thật kỹ từng lời ăn tiếng nói.”

Ngài nhìn thấy trái tim Louise đang tan nát vì đau đớn. “Lời ăn tiếng nói của chúng ta!” cô thốt lên. “Phải! Nhưng còn ý nghĩa của chúng thì sao? Ngoài tôi ra thì ai có thể cân nhắc được điều đó chứ? Hai người, những người đàn ông nhân hậu nhất, dẫu sao vẫn là đàn ông. Còn tôi, xin Chúa phù hộ cho tôi, chỉ là một một người phụ nữ—chỉ một mình tôi mới có thể cân nhắc nổi ý nghĩa của chúng!”

“Ta không bắt con phải sống chung với ông Durand,” Đức Giám mục thận trọng nói. “Ta chỉ bảo con hãy hỏi ông ấy xem, dưới những điều kiện ngặt nghèo nhất định sẽ được áp đặt, liệu ông ta có đồng ý sống chung với con hay không.”

Phải mất một lát sau người phụ nữ đang bị dằn vặt mới có thể cất lời. Khi cô lên tiếng, tâm trạng cô đã được kiểm soát tốt hơn, nhưng sự kinh hoàng trước yêu cầu của Đức Giám mục thì vẫn chẳng hề suy giảm.

“Cháu chẳng cần phải phân biệt rạch ròi gì nữa,” cô nói với vẻ điềm tĩnh hơn, “để nhận ra một bước đi như thế có ý nghĩa gì. Xin ngài hãy bắt cháu làm bất cứ điều gì, thưa Đức Giám mục Marion, miễn không phải điều đó; xin hãy bắt cháu quỳ gối lê lết trong ô nhục trước mặt ông ta; xin hãy bắt cháu quên đi rằng mình có trái tim; xin hãy bắt cháu không bao giờ dám nhìn vào mặt bất kỳ người đàn ông nào nữa. Xin đừng ép cháu phải đến gặp ông ta một lần nữa!”

“Xin hãy bình tĩnh lại, thưa bà Durand kính mến,” Đức Giám mục nói. “Không ai cả—và ít ra là ta—sẽ ép buộc bà phải làm bất cứ điều gì.”

Janeway gầm lên cảm xúc của mình thành lời. “Sẽ không ai,” anh thốt lên, “có quyền ép buộc em, Louise.”

“Vậy thì chúng ta đừng nghĩ đến nó nữa,” cô lập tức nói.

“Con gái yêu quý của ta,” Đức Giám mục xen vào, “lời chất vấn này bắt buộc phải được đưa ra. Đó không phải là một lựa chọn; mà là một điều bắt buộc. Ta không có thẩm quyền để miễn chuẩn cho con điều đó. Và nếu không có nó, con để lại cho ta sự bất lực trong việc tìm cách giúp đỡ con.”

“Vậy thì tôi xin tuyên bố,” Janeway nói và hướng về phía Louise, “nếu em không thể mang thông điệp đó đến gặp hắn ta, thì anh có thể. Chính anh,” anh nói đầyềmềm đe dọa, “sẽ nói chuyện với Durand.”

Louise bám lấy tia hy vọng mong manh như vớ được cọc. Cô khẩn khoản cầu cứu Đức Giám mục. “Liệu anh ấy có thể hành động thay cho cháu không?”

Vị linh mục lớn tuổi vừa suy ngẫm vừa nhìn sang Janeway. “Người mang thông điệp đó,” ngài nói bằng giọng điềm đạm, “sẽ cần phải có khả năng tự chủ cực kỳ lớn. Chỉ một sự liều lĩnh nhỏ nhất cũng có thể dẫn đến việc tiêu vong chính những hy vọng mà con đang tìm cách thắp lên qua bước đi này.”

“Ý ngài là sao, thưa Đức Giám mục?” Louise hỏi.

“Con biết ông Durand thù hằn cay đắng đến nhường nào mà. Ông ta cảm thấy căm hận con sâu sắc hơn,” Đức Giám mục nhìn sang Janeway, “so với bất kỳ người đàn ông nào đang sống trên đời này—ngoại trừ,” ngài nói thêm với một nụ cười nhạt, “có lẽ là ta. Giả sử ông Durand có thể thu nhận được, thông qua việc ông Janeway đến gặp từ phía con,” ngài tiếp tục, nói với Louise, “một chút manh mối về những hy vọng chung của hai người—và—với động cơ trả thù—lại đồng ý với tất cả những gì mà con yêu cầu thì sao?”

“Chúng ta sẽ tiêu đời mất!” Louise thốt lên, nhìn về phía Janeway.

“Nhưng một động cơ như thế,” Janeway phẫn nộ bật thốt lên, “sẽ làm mất hiệu lực sự đồng ý của hắn ta chứ!”

“Tuy nhiên, làm sao chúng ta có thể bắt thóp và dán nhãn động cơ của bất kỳ người đàn ông nào được chứ? Chúng ta sẽ mãi hoài nghi. Chính ta sẽ thay mặt con chất vấn hắn; nhưng bất cứ điều gì ta nói cũng sẽ khơi dậy những cảm xúc dữ dội không kém ở phía hắn đối với tất cả chúng ta. Rất có khả năng ta sẽ bị buộc tội là đồng lõa—và để có thể hành động, ta phải có được quyết định rõ ràng không chút mây mù của hắn. Ta có thể nói cho con nghe cảm nhận của ta không?” Đức Giám mục, nhìn Louise trước, rồi nhìn Janeway, hướng lời nói đến cả hai người. “Ta cảm thấy rằng nếu chúng ta có thể đảm bảo được một biểu hiện thành thực từ phía ông Durand, thì thưa bà Durand, bà hoàn toàn chẳng có gì phải sợ hãi khi chất vấn ông ta cả. Ta nhìn thấy những nỗi thống khổ mà ý nghĩ đó gây ra cho bà,” ngài nói với vẻ ân cần đối với Louise, “nhưng thực sự ta tin rằng bà đang tự hành hạ bản thân mình một cách vô cớ. Những đặc điểm tính cách của ông Durand, những thói quen sinh hoạt của ông ta vốn dĩ công khai và tai tiếng một cách trơ trẽn đến mức một người vợ Cơ đốc giáo—bất kỳ người vợ tử tế nào—cũng sẽ trở thành một gánh nặng đè nặng lên ông ta.”

“Thế thì,” Janeway thiếu kiên nhẫn chất vấn, “nếu những sự thật này quá hiển nhiên trước công chúng, trước chính tòa án, tại sao lại cứ phải bắt buộc thực hiện cái việc chất vấn cay đắng này làm gì? Tại sao lại không bỏ qua nó và rộng tay ban ơn giải thoát cho người phụ nữ bất hạnh này luôn đi?” anh hỏi với vẻ đầy phẫn uất.

“Ta sẽ gặp nhiều rắc rối hơn trong việc giải thích cho người khác hiểu hơn là với một bộ óc pháp lý giàu kinh nghiệm rằng bước đi này từ lâu đã được Giáo hội thấy là cần thiết nhằm bảo vệ quyền lợi của tất cả các bên có liên quan—người phối ngẫu ngoại đạo, người phối ngẫu Cơ đốc, và bên thứ ba sẽ bước vào hôn nhân với người sau. Ta hầu như không cần phải nói cho ông biết rằng khi, vì những lý do có nền tảng từ kinh nghiệm trong các vấn đề nhân thế trải dài qua nhiều thế kỷ, một điều luật đã được ban hành chính xác là để tránh những hiểu nhầm và lừa dối, thì các điều khoản của nó không thể bị gạt bỏ một cách xem nhẹ. Điều này không có nghĩa là chúng không thể được miễn chuẩn; ví dụ, nếu một cuộc chất vấn như vậy là bất khả thi, người ta có thể xin một sự chuẩn dispensation từ Tông tòa. Tất cả những gì ta muốn ông nhận ra là quyền hạn của ta là quyền được ủy thác, chứ không phải quyền toàn quyền; rằng trước hết chúng ta phải hành động để xác lập, rồi sau đó mới bảo vệ các quyền lợi của người phụ nữ vô tội này, và việc này phải được thực hiện theo các bộ luật đã được tôi luyện của Giáo hội mà bà ấy đã thỉnh cầu. Ta sẽ không bỏ sót bất kỳ điều gì để chở che cho bà ấy trong lòng thương xót của nó—Giáo hội sẽ không bao giờ chối bỏ đứa con đã tìm đến chốn nương náu của mình.

Không phải,” ngài nói rõ ràng, “rằng nó luôn có thể ban phát cho bất cứ ai cầu xin tất cả những gì người đó van nài; mà là nó sẽ ban phát, đến từng xu nhỏ cuối cùng, tất cả những gì nó có thể ban ơn một cách hợp pháp cho những ai tìm kiếm sự bảo vệ của nó, giống như người phụ nữ bất hạnh này đã tìm kiếm. Tuy nhiên, việc một số thủ tục pháp lý phải được tuân thủ trong mọi bộ luật là điều ta hầu như không cần phải nhắc nhở ông, thưa ông Janeway. Hình thức đang đối mặt với chúng ta chỉ có một: Bà Durand phải thực hiện cuộc chất vấn mà ta đã mô tả; hoặc chúng ta—ý ta là ông, phải đến Rome và chịu đựng những sự chậm trễ không thể tránh khỏi đi kèm theo sau một cuộc kháng cáo lên tòa án tối cao. Có khôn ngoan không? Có cần thiết không? Chẳng phải sẽ tốt hơn cho sự giải thoát chung của hai người, khi tuân thủ yêu cầu này của bộ luật duy nhất mà tự tay ta có thể thi hành sao?”

Dù Đức Giám mục đã nói năng một cách vô cùng nghiêm túc, Janeway vẫn theo dõi và đã tiêu hóa hết từng ý tứ trong suy nghĩ của người diễn thuyết; khi Đức Giám mục dứt lời, anh chỉ đưa ra thêm một gợi ý: “Còn Gertrude thì sao?” anh ngập ngừng hỏi Louise. “Cô ấy có thể đặt những câu hỏi này với Durand.”

Louise suy ngẫm. Rõ ràng là cô ấy cũng đã xem xét và đang cân nhắc mọi khía cạnh của tình huống. “Mối quan hệ của Gertrude với anh trai nó vốn dĩ đã căng thẳng đến mức sắp đứt đoạn vì chuyện của tôi rồi,” cuối cùng cô đáp. “Tôi không thể đòi hỏi điều đó ở con bé được. Không,” cô ngập ngừng nói, nhưng với vẻ như đã đi đến một quyết định khó khăn, “chẳng có ai làm cái việc khủng khiếp này thay cho tôi cả. Chỉ một mình tôi—chính tôi—phải hành động thôi. Nhưng vào lúc nào—để gặp và nói chuyện với ông ta ở đâu cơ chứ?”

“Nếu việc đó phải làm, thì hãy làm cho thật nhanh gọn,” Janeway nhận xét với vẻ kiên quyết lạnh lùng tức thì. “Sự chờ đợi này thật chết người. Nếu em ấy buộc phải chất vấn người đàn ông này như bước đầu tiên hướng tới tự do, thì hãy để nó được thực hiện vào thời điểm sớm nhất có thể. Tất cả những gì anh yêu cầu, không phải là anh có cuộc gặp gỡ của họ, mà là anh được ở bất kỳ nơi nào mà cuộc gặp đó được sắp xếp.”

“Ông ấy hiện đang ở New York,” Louise nói, đưa mắt nhìn qua lại giữa hai người đàn ông. Giám mục Marion và Janeway bước vào cuộc thảo luận xoay quanh thời gian và địa điểm. Chính gợi ý của Đức Giám mục cuối cùng đã được thông qua.

“Tôi nghĩ rằng,” ngài nói, “tất cả mọi thứ đều có thể được sắp xếp một cách thuận tiện và thích hợp ngay tại đây, trong ngôi nhà này. Ông Simms biết rằng Ủy ban Trọng tài sẽ tề tựu tại đây vào tối thứ Hai tới để tiếp nhận chữ ký của công ty và những người thợ cho thỏa thuận mới. Ông Durand phải có mặt ở đây trực tiếp để ký thay cho công ty. Những người lao động đòi hỏi điều đó, và Thẩm phán Harrison cùng Simms đã đồng ý rằng ông ta phải có mặt ở đây. Ngôi nhà này rất rộng lớn; các bạn có thể có được sự riêng tư tuyệt đối. Chẳng phải đó là cách tốt nhất sao? Thật vậy, tôi khẩn khoản thúc giục điều này vì những lý do riêng của tôi—những lý do mà bây giờ tôi không thể giải thích được, nhưng các bạn sẽ chấp thuận nếu tôi có thể thảo luận chúng, và tôi hy vọng rằng, một ngày nào đó các bạn sẽ hoàn toàn thấu hiểu. Vậy chúng ta thống nhất là tối thứ Hai tuần tới, ngay tại đây; và hai người hãy đến cửa lối đi riêng của tôi ở phố Lake vào lúc bảy giờ rưỡi nhé?”

Ngay cả Janeway cũng cảm thấy hơi bất ngờ trước sự nhanh gọn mang tính thực tế mà Đức Giám mục mong muốn đối mặt với thử thách và cuộc khủng hoảng—điều mang ý nghĩa vô cùng to lớn đối với hai cuộc đời trước mặt ngài. Anh nhìn về phía Louise như để hỏi xem cô có cảm thấy đủ sức đối phó với những gì đang được sắp xếp hay không. Vẻ mặt của cô, khi cúi nhìn chiếc túi xách tay mà cô đang mân mê trong lòng, đã phản ánh rõ nỗi thống khổ của cô. “Louise?” Janeway gọi tên cô một cách dịu dàng. “Anh e rằng,” anh nói thêm khi cô ngẩng lên nhìn anh, “em không thể làm nổi đâu.”

Toàn bộ sự kiên cường dự trữ trong con người cô hiện rõ lên qua nét mặt và từng lời nói của cô. “Em buộc phải làm thôi.” Cô đứng dậy khi nói. Janeway và Đức Giám mục cũng đứng dậy theo cô. “Em sẽ đi xuống thung lũng này. Em sẽ đi một mình trước mặt vị thần Moloch này!” Ánh mắt cô, khi di chuyển từ người đàn ông này sang người đàn ông khác trước mặt, tự thân nó đã là một lời khẩn cầu lay động lòng người. “Chỉ xin hai người hãy cầu nguyện cho em,” cô điềm tĩnh nói, “để em không phải ra đi trong vô vọng.”

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 22 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.