Lũ bạn học cùng trường ngang nhiên gọi cô là Củ Cà Rốt. Cô không thèm chấp. Rõ là rất nhiều đứa ganh tị với cô. Còn đứa nào không ganh tị tức là quá ngu dốt, và cái ngữ đó thì không thèm nói tới. Màu tóc cô không hẳn đỏ giống mấy đứa con gái tóc màu gỉ sắt trong trường, đặc biệt là những đứa không phải dân Dublin chính gốc như cô. Tóc cô mềm mượt, màu nâu đỏ pha sắc vàng óng ánh như hàng triệu sợi kim loại mảnh và mềm. Chúng bắt ánh sáng từ mọi phía. Ngay cả trong bóng râm, tóc cô dường như tự tỏa sáng. Cô không biết vì sao tóc mình đẹp đến như vậy. Chắc chắn nó không phải dấu hiệu di truyền trực tiếp từ song thân. Đồng thời, cô cũng không thèm để ý bà cô Irene một hôm cười ré lên nhạo báng và khích bác rằng tóc ấy chỉ có thể có ở giống Digan lang thang đầu đường xó chợ. Từ nhỏ đến lớn, mẹ đã không cho cô cắt tóc dù bà hay bảo cô giống hệt đằng nội: dòng họ Ward tóc mỏng mắt xanh. Mỗi khi không có mặt cha cô, bà lại bảo bà không thèm phí thời gian cho “nhà ấy”. Các anh trai cô coi việc giật tóc em gái là trò vui. Chúng hay quấn lọn tóc dài, chắc khỏe của em vào nắm tay rồi giật mạnh cho đến khi cô em khóc thét lên vì đau đớn. Dù thế, cô thà để anh giật tóc còn hơn chịu đựng lúc ông bố vuốt nhẹ suối tóc dài ngang lung mình, luồn mấy ngón tay vào sâu mớ tóc dày để vuốt ve gáy cô. Đeo trang sức màu lục bảo đã thành sở thích của cô vì dù còn bé tí, cô đã biết rằng cách phôi màu ấy sẽ làm mình thêm đẹp, thêm xinh. Rõ ràng, tóc đỏ cộng với màu mắt xanh pha sắc tím biếc là sự kết hợp hiếm hoi xuất hiện trong dòng họ Ward. Còn nữa, ai cũng phải trầm trồ khi thấy làn da của cô. Người thì bảo da cô trong mờ như đá thạch cao tuyết hoa, người khác lại nói nó trắng như trứng gà bóc.

Dù biết rõ mình khả ái đến mức nào nhưng cô không bao giờ kiêu kỳ. Tất nhiên, cô biết khu phố này không xứng với mình và nếu có thời cơ, cô sẽ biến khỏi đây để sống cho ra sống. Cô không thể tưởng tượng nổi, lúc mới xây khu nhà này có diện mạo thế nào. Hội đồng thành phố định chế giễu họ hay sao mà đặt tên cho nơi đây là Khu Biệt Thự? Này nhé: tường và nền nhà mỏng như bìa các-tông. Có thể nghe tiếng chân hàng xóm kế bên hay trên lầu vào nhà xí. Hành lang tầng nào cũng ngổn ngang xe đạp và xe nôi hỏng. Trẻ con thi nhau với mèo hoang chạy rầm rập và gào thét om sòm. Nam thanh nữ tú sờ soạng nhau trong các góc tối. Thật không còn ra thể thống gì nữa. Cư dân mạnh ai nấy sống. Chẳng hạn nhà Goggin trên tầng bốn nuôi một con ngựa đốm to đùng trong phòng khách; đêm hôm khuya khoắt hay sáng sớm tinh mơ có thể nghe tiếng lộp cộp nện trên những bậc thang xi-măng lúc Tommy Goggin và mấy đứa em gái thò lò mũi xanh dắt ngựa ra ngoài đi vệ sinh, hay cưỡi nó chạy long nhong ngoài bãi rác thải sau xưởng bánh bích quy. Nhưng tệ nhất (tệ hơn cả dãy phòng tầng hầm lạnh cóng, hệ thống cống nứt bể và rác rến rải khắp nơi) là mùi hôi ám cầu thang và hành lang các tầng nhà cả đông lẫn hè. Đó là mùi của tuyệt vọng, chán chường, là sự pha trộn từ mùi khai bốc lên từ nệm ngấm nước tiểu cộng với mùi trà thiu và mùi bồn cầu tắc lâu ngày. Đó là mùi của nghèo đói, thứ mùi khủng khiếp mà cho đến chết, cô cũng không thể nào quen nổi.

Cô chơi với lũ trẻ cùng tuổi trên mảnh sân đầy đất cát trước tòa nhà chung cư ấy. Giữa sân có vài cái xích đu và bập bênh hỏng ai đó đã viết vẽ lên trên đủ thứ tục tĩu. Một hàng rào mắt cáo quây quanh sân chơi hầu ngăn bóng không bay ra con lộ gần đó. Khi chơi, bọn con trai thích cấu véo, xô đẩy cô, còn đàn anh của chúng chỉ rình rập cơ hội sờ soạng dưới gấu váy cô. Đám con gái thích nói xấu sau lưng và kết bè kéo cánh bắt nạt cô. Cô không thèm đếm xỉa đến chúng. Có lần, nhân dịp Giáng sinh, bố cô vác chiếc xe đạp màu đỏ về nhà làm quà cho con gái. Anh cô là Mikey cười khẩy và bảo đó là đồ ăn cắp. Suốt một tuần liền, cô không rời chiếc xe. Cô đạp xe quanh khu phố, trời mưa cũng không chịu về. Nhưng chỉ đến đầu năm mới, xe đã bị kẻ trộm lấy đi mất. Từ đó trở đi, cô không còn thấy nó nữa. Tức giận vì mất xe, cô đánh nhau và đấm gãy răng cửa của Tommy Goggin. Bà cô Irene khoanh tay trước bầu vú chảy xệ, nghiêm mặt nhìn cô bảo:

- Con nhỏ này côn đồ thật.

Nhưng công bằng mà nói, có những đêm hè ngồi trong phòng khách, cô bồi hồi hy vọng về một tương lai đầy bí ẩn và xán lạn sẽ đến với mình. Gọi là phòng khách cho oai chứ thực ra, ngoài hai phòng ngủ chật chội (trong đó có một phòng cô ngủ chung với bố mẹ), đó là không gian duy nhất còn lại trong nhà họ. Những lúc như thế, cô tận hưởng mùi bánh thơm lừng từ nhà máy, nghe tiếng con chim két hót trong chiếc lồng sơn đen hệt màu lông của nó, ngắm ánh đèn đỏ của sân bóng Gaelic phía xa xa, và cảm nhận ước mơ cứ lớn lên từng ngày.

Mười sáu tuổi, cô nhận một chân phụ việc cho tiệm thuốc. Cô thiếu nữ thích được đi lại giữa hàng quầy kệ xếp thuốc gọn ghẽ, thích nước hoa thơm lừng và xà bông đắt tiền đủ loại. Plunkett, lão chủ tiệm đã có vợ nhưng cứ hay kéo cô ra góc khuất. Tất nhiên, cô không chịu. Nhưng thỉnh thoảng, vì muốn được yên thân, vì sợ bị sa thải, cô cũng miễn cưỡng theo lão vào kho thuốc phía sau cửa hàng. Sau khi lão khóa trái cửa, cô mặc lão luồn tay vào trong áo váy mình. Plunkett trạc tứ tuần hoặc hơn, hơi thở của lão có mùi thuốc lá hòa với mùi răng sâu, nhưng lão không phải kẻ xấu xa nhất cô từng gặp. Cô thường mơ màng nhìn qua vai lão già dê, ngắm dãy thùng thuốc chất chồng trong lúc lão luồn tay dưới gấu váy cô mà sờ mó, nắn bóp bụng dưới hoặc mân mê hai núm vú lạnh tanh, không chịu đáp ứng cuồng nhiệt theo ý lão. Sau đó, cô sẽ phải chịu đựng cặp mắt cú vọ của bà Plunkett theo sát cô từng bước chân. Chẳng là bà ta trông nom sổ sách của cửa hàng. Nếu bị lão Plunkett đuổi việc, cô sẽ cho lão biết cô có vài điều định kể với vợ lão. Nghe xong, chắc chắn bà ta sẽ cho lão biết thế nào là lễ độ.

Thế rồi, một ngày nọ, Billy Hunt xuất hiện với cặp táp đựng đầy hàng mẫu. Dù anh ta không thuộc mẫu người lý tưởng của cô (có vẻ anh ta có gốc gác giống cô, và cô biết phụ nữ khôn ngoan không nên chọn người giống mình), nhưng cô vẫn tỏ cho anh thấy rằng cô có để ý đến anh. Trong lúc Billy làm việc với chủ tiệm, cô thậm chí còn cười duyên với Billy. Lát sau, anh đến nói chuyện với cô. Cô vừa nghe anh nói, vừa nhìn anh chăm chú và vờ cười vui vẻ khi nghe anh nói mấy câu đùa ngớ ngẩn học từ lũ choai choai. Thậm chí, khi nghe đến đoạn kịch tính, cô còn vờ biến sắc mặt cho hai má ửng hồng. Lần thứ hai đến chào hàng, anh mời cô đi xem phim. Khi nhận lời, cô cố tình nói lớn để lão Plunkett gần đó cùng nghe khiến lão cay cú ra mặt.

Billy hơn cô những mười sáu tuổi. (Cô tủi thân nghĩ không hiểu sao toàn người lớn tuổi chú ý đến mình). Anh không đẹp trai cũng chẳng thông minh, sắc sảo. Tuy nhiên, sự vụng về của anh lại có sức hấp dẫn riêng. Nó khiến cô mến anh, bất luận những gì cô mong người yêu mình phải có. Lửa gần rơm lâu ngày cũng bén, cô dần tin rằng mình yêu Billy thật. Một tối đi chơi sau khi mới quen nhau chỉ vài tháng, Billy tiễn cô về. Giờ cô đã thuê cho mình một phòng riêng ngay trên cửa hàng thịt ở phố Kevin. Bất thần Billy lắp bắp câu gì đó rồi dúi vào tay cô một chiếc hộp vuông nhỏ xíu. Cô thiếu nữ ngạc nhiên quá đỗi, không biết đó là hộp gì. Khi mở nó ra, cô cực kỳ sửng sốt.

Đó cũng là lần đầu tiên cô để anh lên phòng mình. Lúc ngồi cạnh nhau bên mép giường, anh âu yếm hôn khắp mặt cô. Anh cứ lắp bắp, cười bẽn lẽn bảo rằng đến lúc này anh vẫn chưa dám tin cô nhận lời cầu hôn của mình. Anh tâm sự về mọi dự định tương lai và cô gần như tin mọi điều anh nói. Cô cứ giơ bàn tay đeo nhẫn lên trước mặt, ngắm mãi chiếc nhẫn vàng mỏng dính có gắn viên kim cương bé tí tẹo. Gia đình anh ở vùng Waterrofd sở hữu một quán rượu và có thể ông bố sẽ để nó lại cho anh, nhưng anh nói sẽ không về quê nữa. Anh kể cho cô nghe về thành phố Geneva, Thụy Sĩ. Một năm hai lần, anh phải đến trụ sở chính ở đó dự họp thường niên cùng hàng trăm nhân viên cấp cao từ mọi chi nhánh trên toàn thế giới. Dù chỉ là nhân viên bán hàng, anh cũng rất tự hào vì được đi công tác nước ngoài, được tiếp xúc với những nhân vật quan trọng như vậy. Anh tả chi tiết hồ nước, núi non và thành phố Geneva: “Sạch đến độ anh có nói thật em cũng không tin đâu”. Anh nói thể nào cũng có ngày anh đưa cô đến đó. Tội nghiệp Billy! Sao mà anh có lắm ý tưởng lớn, nhiều kế hoạch vĩ đại đến thế.

Năm này nối năm khác trôi qua. Cô tưởng chừng cuộc sống sẽ mãi ở mức đó cho đến một ngày viên bác sĩ ấy bước vào tiệm thuốc của cô. Dù cái tên Kreutz giống tên người Đức nhưng chắc chắn y người Ấn Độ. Kreutz cao và gầy quá thể khiến ta khó hình dung liệu trong người y có đủ chỗ cho lục phủ ngũ tạng hay chăng. Khuôn mặt y dài và thon khiến cô lập tức liên tưởng tới một vị thánh thực hiện nhiều sứ mệnh lạ lùng từng được mô tả trong sách giáo khoa. Kreutz khoác bộ vest màu xanh sẫm rất đẹp, hình như bằng lụa thì phải. Nếp áo bằng vải đắt tiền mềm mại treo trên đôi vai xuôi gầy guộc, và dài gần trùm hết cặp mông lép. Chưa bao giờ cô đứng gần một người da màu đến thế. Cố gắng lắm cô mới có thể nhìn sang chỗ khác, không dán mắt vào y, đặc biệt là đôi bàn tay thư sinh, sẫm màu có một đường kẻ đậm mượt mà phân định rìa ngoài của lòng bàn tay. Toàn thân y toát ra một mùi bí ẩn. Nó giống mùi gia vị pha trộn một thứ gì đó rất lạ lẫm mà khi y vừa vào đến cửa, cô đã nhận ra ngay. Cô chắc chắn đó chẳng phải mùi nước hoa đàn ông hay nước hoa cạo râu, mà chính người y toát lên mùi thơm ấy. Tự nhiên cô muốn chạm vào làn da kia, vuốt ve nó bằng mười đầu ngón tay mình chỉ để xem cảm giác thế nào. Mái tóc của y cũng rất đặc biệt: sợi tóc thẳng và đen bóng chải ngược ra sau tạo thành những sóng tóc đầy quyến rũ. Cô cũng muốn lùa tay vào mớ tóc ấy.

Kreutz hỏi mua một loại thảo dược lão Plunkett chưa bao giờ nghe tên. Khi lão chủ tiệm bảo cửa hàng không có thứ y tìm, y đáp nhỏ nhẹ, nhưng ấm áp lạ thường, giọng giống hơi thở hơn là tiếng người nói:

- À phải, loại này hiếm gặp. Rất rất hiếm.

Dù cửa hàng không thỏa mãn yêu cầu của mình, Kreutz vẫn ôn tồn, lịch sự. Y kể đã đến nhiều tiệm thuốc nhưng không ở đâu giúp y toại nguyện. Dù gật gù thông cảm nhưng rõ ràng lão Plunkett chẳng biết nói gì thêm vì khách hàng cứ đứng đó cau mày, không phải do cáu giận mà do lưỡng lự muốn chờ một thứ gì đó y chắc chắn nó sẽ đến. Ngay cả khi chủ tiệm quay lưng bỏ đi, Kreutz vẫn đứng đó và chưa có dấu hiệu gì cho thấy sắp rời đi. Con người này khơi dậy óc tò mò của cô gái, khiến cô quyết định phải tìm hiểu y thật kỹ, thật sâu, nhất là thái độ hay nấn ná, la cà tựa như vẫn đang trông đợi. Trông y luôn điềm tĩnh, thư thái, nhưng đồng thời lại giống người đang thầm kỳ vọng một thứ nhất định sẽ đến. Sau này, trong suốt thời gian quen biết y, cô chưa từng nghe y cười thành tiếng hay thấy y mỉm cười. Nhưng không hiểu sao y vẫn gây cho cô ấn tượng rằng mọi thứ trên đời đều cho y cảm giác thú vị.

Lần đầu gặp, Kreutz không trực tiếp nhìn thẳng vào cô dù chỉ một lần, nhưng cô biết rõ tay bác sĩ có để mắt đến mình. Đồng thời, y cũng cho cô cảm giác mình cũng có sức hút nhất định đối với y. Hầu hết con trai đến tiệm thuốc đều quá e dè đến độ không dám ngắm nhìn cô. Họ thường đứng cách cô một khoảng xa, có dáng điệu bồn chồn hoặc cười ngẩn ngơ như học trò mới lớn. Nhưng bác sĩ Kreutz không e dè tí nào. Cô chưa bao giờ gặp ai tự tin, đường hoàng đến thế. Khi tìm cách mô tả y, cô thấy từ “mãn nguyện” là hợp nhất. Nó thể hiện trong giọng nói du dương, nhẹ nhàng, tươi tỉnh của viên bác sĩ da màu.

Kreutz rút một cuốn sổ bìa da trong túi áo, xé một tờ ghi địa chỉ của y đưa cho lão Plunkett, phòng khi trong đợt hàng sắp tới về tiệm có thứ y cần. Đó là một chế phẩm có thành phần chính là tinh chất lô hội. Khi nói đến chất này, giọng y uốn éo, điệu đàng như minh tinh màn bạc người Pháp. Cuối cùng, khi ra cửa, vị bác sĩ châu Á hơi cúi đầu trông như người hành hương, hay giáo sĩ cung kính cúi chào khi bước qua ngưỡng cửa ngôi đền thiêng. Phong cách của y mới tao nhã làm sao. Y vừa khuất dạng, lão Plunkett đã lầm bầm miệt thị “thằng nhọ” rồi quăng ngay mẩu giấy vào thùng rác. Lát sau, khi chủ tiệm không để ý, cô gái nhặt mẩu giấy và cất thật kỹ.

Bác sĩ Kreutz có phòng khám (y tự nhận thế) trong căn hộ dưới tầng hầm tòa nhà cũ kỹ trên đường Adelaide. Lần đầu nhìn thấy nó, cô rất thất vọng. Dù cô chưa hình dung cụ thể nhà bác sĩ Kreutz phải thế nào, nhưng nhất định không phải là chốn này: một nơi bẩn thỉu, chật chội, nửa trên chỉ có một cửa sổ nhìn ra bãi cỏ hôi hám có hàng rào sắt vây quanh. Sau khi bác sĩ đến tiệm hỏi mua thuốc được một ngày, nhân dịp tiệm đóng cửa sớm vào thứ tư hàng tuần, cô bảo Billy rằng cô đi thăm mẹ nhưng lại bắt xe buýt đến cầu Leeson Street, sau đó đi bộ đến đường Adelaide, núp dưới lùm cây ngoài bệnh viện chuyên khoa Tai - Mắt ngắm căn nhà bên kia đường. Cô đi ngang qua căn nhà một lần, sau đó cứ đi thẳng đến cuối phố mới vòng lại. Lần này, do chọn lề đường bên tay phải nên cô nhìn rõ một tấm bảng bằng đồng đóng vào tấm ván gỗ treo phía hàng rào. Trên bảng có dòng chữ:

BÁC SĨ HAKEEM KREUTZ

Thầy Thuốc Tâm Linh

Nhìn vào cửa sổ nhà bác sĩ Kreutz, cô chẳng thấy gì ngoại trừ hình ảnh đầu và vai cô phản chiếu trên tấm kính chắn sẫm màu. Cô thầm trách mình tự nhiên phí phạm cả buổi chiều đi rình mò nhà người ta trong tiết trời tháng mười lạnh giá. Nhỡ y bất ngờ ra cửa và nhìn thấy cô thì sao? Nhỡ y nhớ mặt cô thì biết làm thế nào? Đúng lúc ấy, bác sĩ Kreutz đi từ đường Leeson tiến thẳng về phía cô. Hôm nay, y mặc áo choàng cổ cao không tay rộng thùng thình, và diện quần tây bằng lụa, đi đôi xăng-đan da có đế tự cắt từ miếng da thuộc và buộc vào chân bằng mấy sợi dây da. Hai bàn chân y cũng giống hai bàn tay: dài, thon, màu nâu sẫm như màu áo lụa khoác trên người. Trên tay y toòng teng một túi lưới đựng ba quả táo và một ổ bánh mì Procea. Định quay lưng bỏ đi thật nhanh như thể chợt nhớ có việc cần làm, nhưng không hiểu sao cô cứ đi tiếp dù hai đầu gối cứ run bắn lên. Cô tự nhủ “Vì Chúa, bình tĩnh lại đi!” nhưng chẳng ăn thua. Dù máu chạy rần rật trong huyết quản nhưng dấu hiệu ngượng ngùng duy nhất hiện trên khuôn mặt trắng trẻo, mịn màng chỉ là cặp má ửng hồng. Kreutz thấy và nhận ra cô mất rồi. Không hiểu sao đúng lúc ấy cô thầm đoán tuổi Kreutz. Chắc y cũng trạc tuổi lão Plunkett nhưng tuổi tác chỉ làm vị bác sĩ châu Á kia thêm quyến rũ. Cô phó mặc cho đôi chân vẫn cứ tiếp tục bước. Dáng đi của bác sĩ mới ung dung làm sao: chân sải bước dài, vai chuyển động nhịp nhàng, đầu ngẩng cao trên cái cổ dài thanh mảnh giống cổ loài chim hồng hạc đến từ xứ sở thần kỳ.

Sau đó, cô quá bối rối đến độ không thể nhớ y đã gặp và nói chuyện với cô bằng cách nào. Cô chỉ nhớ gió mạnh bất thần nổi lên khiến những chiếc lá sung rụng chạy dọc vỉa hè, trông như những bàn tay to bè, héo quắt. Dù chỉ khoác manh áo mỏng và đôi chân gần như để trần, song hình như y không để ý đến cái lạnh cắt da. Có anh chàng da tái xanh chầm chậm chạy xe ngang qua ngạc nhiên nhìn họ: cô gái trẻ da trắng đứng nói chuyện với người đàn ông da màu; nàng cười nói huyên thuyên còn chàng điềm tĩnh như thể họ là bạn tri kỷ từ rất lâu rồi.

Cô đoán nếu có hơn tuổi Billy, Kreutz cũng chỉ bốn mươi là cùng. Nhưng tuổi tác thì quan trọng gì chứ?

Khi nghe Kreutz hỏi tên mình, cô trả lời nhẹ như hơi thở:

- Deirdre.

Y nhắc lại cái tên ấy bằng giọng du dương, tựa như đó là lời của một bài hát hay bài thánh ca chỉ có hai từ. Deirdre.