“Các hiệp sĩ đã qua đời;

Kiếm giáo nay rỉ sét ngời.

Chỉ trừ vài kẻ vẫn bời-

Bời bươn chải suốt

Kiếm đời mưu sinh.”

Kính gửi Bạn đọc: Đang là giữa mùa hè. Mặt trời chói chang ném những tia nắng dữ dội xuống thành phố một cách nhẫn tâm. Thật khó để mặt trời vừa hung dữ lại vừa tỏ ra áy náy cùng một lúc. Cái nóng thì—ồ, dẹp cái nhiệt kế đi!—ai thèm bận tâm đến mấy cái tiêu chuẩn đo lường làm gì chứ? Trời nóng đến mức mà—

Các khu vườn trên sân thượng tuyển thêm nhiều bồi bàn đến mức bạn có thể hy vọng gọi được ly gin fizz của mình—ngay khi tất cả những người khác đã nhận được phần của họ. Các bệnh viện đang kê thêm giường cho những người đứng xem. Bởi vì khi những chú chó nhỏ xù lông lè lưỡi sủa “gâu, gâu!” vào bầy bọ chét đang cắn chúng, và những bà cụ mặc áo lụa bombazine đen đầy lo âu thét lên “Chó dại!” rồi cảnh sát bắt đầu nổ súng, chắc chắn sẽ có kẻ gặp tai vạ. Người đàn ông đến từ Pompton, N.J., kẻ luôn mặc áo măng-tô vào tháng Bảy, đã xuất hiện tại một khách sạn trên đại lộ Broadway, uống rượu Scotch ấm và tận hưởng tia nắng thường niên từ ngọn đèn canxi. Các nhà từ thiện đang thỉnh cầu Cơ quan Lập pháp thông qua một dự luật buộc các nhà thầu phải làm cho lối thoát hiểm ở các khu nhà cho thuê rộng rãi hơn, để các gia đình có thể cùng nhau chết vì nóng thay vì chết lần giần từng người một. Có quá nhiều người kể cho bạn nghe về số lần họ tắm mỗi ngày khiến bạn tự hỏi họ sẽ sống ra sao sau khi người thuê nhà thực sự quay lại thị trấn và cảm ơn họ vì đã chăm sóc căn hộ chu đáo đến thế. Chàng trai trẻ lớn tiếng gọi thịt bò nguội và bia trong nhà hàng, viện cớ rằng gà tơi và rượu vang Burgundy thực sự quá nặng bụng trong thời tiết thế này, bỗng đỏ mặt khi bắt gặp ánh mắt bạn, bởi vì suốt cả mùa đông bạn đã nghe anh ta với giọng khiêm tốn gọi những món ăn đạm bạc y hệt như vậy. Súp, ví tiền, áo sơ mi cánh tiên, các diễn viên và những lời cáo lỗi vì bóng chày ngày càng thưa thớt. Vâng, đang là giữa mùa hè.

Một người đàn ông đang đứng ở phố Ba mươi tư chờ chuyến xe điện đi xuống trung tâm. Một người đàn ông tuổi tứ tuần, tóc điểm bạc, mặt hồng hào, sắc sảo, hay lo âu, ăn mặc giản dị, với vẻ mặt đầy mệt mỏi quanh đôi mắt. Ông lau trán và cười lớn khi một người đàn ông béo có vẻ ngoài thích đi dã ngoại dừng lại bắt chuyện với ông.

“Không đời nào,” ông lớn tiếng với vẻ thách thức và coi thường. “Đừng hòng gạ gẫm tôi mấy cái đầm lầy muỗi mòng hay những ngọn núi cao chọc trời không có thang máy ấy. Khi muốn tránh cái nóng, tôi thừa biết phải làm thế nào. New York, thưa anh, mới là khu nghỉ mát mùa hè tuyệt vời nhất đất nước này. Cứ ở trong bóng râm, chú ý chế độ ăn uống, và đừng đi quá xa một chiếc quạt điện. Cứ nói về vùng Adirondacks với Catskills của các anh xem! Sống ở quận Manhattan còn thoải mái hơn tất cả phần còn lại của đất nước gộp lại ấy chứ. Không đời nào! Đừng có hòng bắt tôi leo lên những vách đá dựng đứng rồi bị đánh thức lúc 4 giờ sáng bởi hàng triệu con ruồi, và ăn đồ hộp chở thẳng từ thành phố tới. New York cổ kính nhỏ bé này sẽ chào đón một vài vị khách nghỉ hè tinh lựa; những tiện nghi và thoải mái như ở nhà—đó chính là quảng cáo mà tôi luôn hưởng ứng.”

“Anh cần một kỳ nghỉ,” người đàn ông béo nói, nhìn kỹ người kia. “Anh đã mấy năm không rời khỏi thành phố rồi đấy. Tốt hơn hết là đi cùng tôi hai tuần đi. Cá hồi ở suối Beaverkill giờ đang cắn câu bất cứ thứ gì trông giống như côn trùng. Harding viết thư cho tôi rằng tuần trước cậu ấy vừa bắt được một con cá nâu nặng ba cân đấy.”

“Vớ vẩn!” người kia quát lớn. “Cứ đi đi, nếu anh thích, rồi lội bì bõm trong đôi bốt cao su, vắt kiệt sức mình để cố bắt cho được con cá. Khi muốn ăn, tôi chỉ việc vào một nhà hàng mát mẻ và gọi món. Tôi cứ cười vào mặt mấy anh mỗi khi nghĩ đến cảnh các anh lăng xăng giữa trời nóng nực ở miền quê mà cứ tưởng mình đang tận hưởng những giây phút tuyệt vời. Đối với tôi, nông trường cải tiến nho nhỏ của Lão Knickerbocker với con đường mòn râm mát chạy xuyên qua giữa mới là nhất.”

Người đàn ông béo thở dài trước người bạn của mình rồi bước đi. Người đàn ông coi New York là khu nghỉ mát mùa hè vĩ đại nhất đất nước bước lên xe điện và phóng về văn phòng của mình. Trên đường đi, ông vứt tờ báo đi và ngước nhìn một khoảng trời rách rưới bên trên những mái nhà.

“Ba cân!” ông lầm bầm, thẫn thờ. “Và Harding không phải kẻ nói dối. Tôi tin rằng, nếu tôi có thể—nhưng thật bất khả thi—họ còn phải ở lại thêm một tháng nữa—thêm một tháng nữa là ít nhất.”

Tại văn phòng của mình, người ủng hộ những niềm vui giữa hè chốn đô thành liền cắm đầu lao vào bể bơi công việc. Adkins, viên thư ký của ông, bước vào và bồi thêm một đống thư từ, bản ghi nhớ và điện telegram.

Vào lúc 5 giờ chiều, người đàn ông bận rộn ngả người ra sau ghế văn phòng, gác chân lên bàn và lẩm bẩm một mình:

“Không biết lão Harding đã dùng thứ mồi gì nhỉ.”

Hôm ấy cô mặc toàn bộ một cây trắng; và vì thế Compton đã thua cuộc cá cược với Gaines. Compton đã cá rằng cô sẽ mặc màu xanh nhạt, bởi anh biết đó là màu yêu thích của cô, hơn nữa Compton lại là con trai tỷ phú, điều đó suýt biến anh thành kẻ đặt cược vào một chắc thắng mười mươi. Nhưng màu trắng mới là lựa chọn của cô, và Gaines ngẩng cao đầu với vẻ kiêu hãnh của kẻ thắng cuộc.

Khách sạn mùa hè nhỏ bé trên núi năm ấy rất đông đúc náo nhiệt. Có hai hoặc ba cậu sinh viên đại học, vài họa sĩ và một sĩ quan hải quân trẻ tuổi ở một bên. Ở bên kia là những thiếu nữ xinh đẹp đủ để phóng viên của một tờ báo xã hội gọi họ là một “bầy én nhỏ”. Nhưng vầng trăng giữa muôn vì sao chính là Mary Sewell. Mỗi chàng trai trẻ đều vô cùng ao ước làm sao để có thể gánh vác những hóa đơn sắm sửa mũ nón cho cô, loay hoay sửa cái lò sưởi, và khiến cô vĩnh viễn bỏ cái họ “Sewell” đi. Những ai chỉ có thể ở lại một hoặc hai tuần thì ra về với những lời ú ớ bóng gió về súng lục và những trái tim tan vỡ. Nhưng Compton ở lại vững chãi như những ngọn núi, bởi anh có đủ khả năng tài chính để làm điều đó. Và Gaines ở lại bởi anh là một chiến binh, không hề sợ hãi những cậu ấm con tỷ phú, và—à thì—anh tôn sùng miền thôn dã.

“Em nghĩ sao, cô Mary?” có lần anh cất lời. “Anh từng quen một gã ở New York dám khẳng định rằng hắn thích sống ở đó vào mùa hè. Hắn bảo ở trừng đó còn mát mẻ hơn trong rừng. Chẳng phải hắn ngốc nghếch lắm sao? Anh nghĩ mình không thể thở nổi trên Đại lộ Broadway sau ngày mùng 1 tháng Sáu.”

“Mẹ em đang tính quay lại vào tuần sau nữa,” cô Mary nói với một cái nhíu mày đáng yêu.

“Nhưng nếu em nghĩ lại xem,” Gaines nói, “có rất nhiều nơi vui vẻ trong thành phố vào mùa hè đấy chứ. Những khu vườn trên sân thượng chẳng hạn, và—ừm—những khu vườn trên sân thượng.”

Hồ nước hôm ấy có màu xanh thẳm sâu—ngày diễn ra hội thi giả tưởng, khi các chàng nông dân cưỡi những con ngựa thồ vụng về chạy vòng quanh một bãi cỏ trống trong rừng và dùng đầu giáo móc những chiếc vòng rèm cửa. Thật là vui nhộn!

Hơi thở của khu rừng râm mát thổi tới, vừa trong lành lại khô ráo như loại rượu hảo hạng nhất. Thung lũng phía dưới hiện ra như một tầm nhìn qua làn sương mờ màu ngọc mắt cá. Một làn sương trắng bốc lên từ ngọn thác ẩn khuất làm nhòa đi sắc xanh của một khoảng tán cây rộng bằng bàn tay lưng chừng hẻm núi. Tuổi trẻ vui đùa tay trong tay cùng mùa hè xanh trẻ. Chẳng có gì trên Đại lộ Broadway sánh được với nơi này.

Dân làng tụ tập để ngắm nhìn những con người thành phố theo đuổi trò hề điên rồ của họ. Khu rừng vang vọng tiếng cười của các nàng tiên gỗ, tiên suối và các tiểu yêu. Gaines tóm được hầu hết những chiếc vòng. Anh có vinh dự được đội vương miện cho nữ hoàng của hội thi. Anh chính là hiệp sĩ chiến thắng—xét về số vòng bắt được. Trên tay áo anh quàng một chiếc khăn choàng trắng. Compton đeo màu xanh nhạt. Cô đã bày tỏ sự ưu ái dành cho màu xanh, nhưng hôm đó cô lại mặc đồ trắng.

Gaines rảo mắt tìm kiếm nữ hoàng để đội vương miện cho cô. Anh nghe thấy tiếng cười vui tươi của cô như vọng lại từ mây trời. Cô đã lẻn đi và leo lên Đá Chimney, một vách đá hoa cương nhỏ, và đứng đó, một nàng tiên áo trắng giữa những tán nguyệt quế, cao hơn đầu họ năm mươi thước.

Ngay lập tức anh và Compton chấp nhận lời thách thức ngầm ấy. Vách đá rất dễ leo từ phía sau, nhưng phía trước lại chẳng có mấy chỗ bám cho tay chân. Mỗi người nhanh chóng chọn lấy lối đi riêng và bắt đầu leo. Một kẽ nứt, một bụi cây, một mỏm đá nhỏ, một dây leo hoặc cành cây—tất cả những thứ đó đều là những điểm tựa có giá trị trong cuộc đua. Tất cả chỉ là trò đùa trẻ con—chẳng có phần thưởng nào cả; nhưng trong đó có tuổi trẻ, hỡi bạn đọc thân mến, có những trái tim nhẹ nhõm, và một điều gì đó nữa mà cô Clay vẫn hay viết vô cùng quyến rũ.

Gaines giật mạnh một gốc cây nguyệt quế và kéo thân mình lên sát chân cô Mary. Trên tay anh cầm vòng hoa hồng; và trong tiếng hò reo cổ vũ của dân làng cùng khách nghỉ hè phía dưới, anh đặt nó lên vương miện của nữ hoàng.

“Anh là một hiệp sĩ hào hoa,” cô Mary nói.

“Ước gì anh được làm hiệp sĩ chân chính của em mãi mãi,” Gaines bắt đầu nói, nhưng cô Mary cười lớn khiến anh câm bổng, bởi Compton vừa trèo qua mép vách đá chậm hơn một phút.

Khoảnh khắc hoàng hôn hôm ấy khi họ lái xe quay về khách sạn thật tuyệt diệu làm sao! Sắc ngọc bích của thung lũng chuyển dần sang màu tía, khu rừng tối thẫm viền quanh hồ nước như một tấm gương soi, luồng không khí trong lành kích thích tận sâu thẳm tâm hồn con người. Những ngôi sao nhạt nhòa đầu tiên ló dạng trên đỉnh núi nơi vẫn còn vương lại ánh hào quang mờ nhạt của—

“Xin lỗi ông Gaines,” Adkins lên tiếng.

Người đàn ông tin rằng New York là khu nghỉ mát mùa hè tuyệt vời nhất thế giới mở bừng mắt và đá văng lọ keo dán trên bàn làm việc của mình.

“Tôi—tôi tin là mình vừa ngủ thiếp đi,” ông nói.

“Do trời nóng đấy,” Adkins nói. “Thời tiết trong thành phố khủng khiếp làm sao vào những ngày”—

“Vớ vẩn!” người kia ngắt lời. “Thành phố ăn đứt vùng quê mười ăn một vào mùa hè. Bọn ngốc mới đi lang thang lội mấy con suối bùn lầy và vắt kiệt sức cố bắt cho được mấy con cá nhỏ bằng ngón tay. Cứ ở lại thành phố cho thoải mái—ý kiến của tôi là thế.”

“Vừa có mấy bức thư được gửi đến,” Adkins nói. “Tôi nghĩ ông có thể muốn lướt qua chúng trước khi về.”

Chúng ta hãy ghé nhìn qua vai ông và đọc vài dòng trong số đó:

Chồng yêu dấu của em: Vừa nhận được thư anh giấu lệnh chúng em ở lại thêm một tháng nữa. … Chứng ho của Rita gần như đã khỏi hẳn. … Thằng cu Johnny thì nghịch phá hệt như một chú nhóc da đỏ … Sẽ giúp cho cả hai đứa nhỏ cứng cáp hơn … làm việc vất vả quá, và em biết công việc kinh doanh của anh khó lòng kham nổi chi phí để chúng em ở lại đây lâu đến thế … người đàn ông tuyệt vời nhất từng có … anh luôn giả vờ rằng mình thích thành phố vào mùa hè … câu cá hồi mà anh từng vô cùng say mê … và tất cả chỉ để chúng em được khỏe mạnh và hạnh phúc … đã về với anh từ lâu nếu việc này không mang lại nhiều lợi ích đến thế cho bọn trẻ. … Chiều qua em đứng trên Đá Chimney đúng vào vị trí mà anh từng đội vòng hoa hồng lên đầu em … qua khắp thế gian này … khi anh nói anh sẽ là hiệp sĩ chân chính của em … mười lăm năm trước, anh yêu ơi, hãy nghĩ mà xem! … vẫn luôn là như thế đối với em … mãi mãi và mãi mãi,

Mary.

Người đàn ông từng nói New York là khu nghỉ mát mùa hè tuyệt vời nhất đất nước ghé vào một quán cà phê trên đường về nhà và gọi một cốc bia ngồi dưới quạt điện.

“Không biết lão Harding đã dùng loại mồi gì nhỉ,” ông lẩm bẩm một mình.