Thật may mắn làm sao khi các chứng dị ứng do phấn hoa và cảm lạnh không tồn tại ở vùng đất lành Cactus City bang Texas, bởi vì khu chợ bách hóa của hãng Navarro & Platt nằm ở đó thực sự là một nơi không thể xem thường.

Hai mươi nghìn con người tại Cactus City sẵn sàng vung tiền bạc cắc một cách hào phóng cho những thứ mà lòng họ ao phần khao khát. Phần lớn số kim loại bán quý này đều chảy vào túi Navarro & Platt. Tòa nhà gạch khổng lồ của họ chiếm một khoảng diện tích đủ để thả cừu cho cả tá con ăn cỏ. Ở đó, bạn có thể mua được một chiếc cà vạt bằng da rắn chuông, một chiếc xe ô tô hay một chiếc áo khoác nữ màu nâu vàng kiểu dáng tân thời nhất trị giá tám mươi lăm đô la với hai mươi sắc độ khác nhau. Navarro & Platt chính là những người đầu tiên đưa tiền xu đến miền Tây sông Colorado. Họ vốn là những chủ trại gia súc có cái đầu kinh doanh, những kẻ nhận ra rằng thế giới này không nhất thiết phải ngừng quay sau khi những đồng cỏ tự do chấm dứt.

Mỗi độ xuân về, Navarro, vị đối tác lớn tuổi, năm mươi lăm tuổi, mang một nửa dòng máu Tây Ban Nha, một con người từng trải, tài năng và lịch thiệp, lại “lên đường” đi New York để mua hàng. Năm nay, ông lại chần chừ không muốn dấn thân vào chặng đường dài đằng đẵng ấy. Chắc chắn là ông đang già đi; và ông cứ nhìn đồng hồ mấy lần một ngày trước khi giờ nghỉ trưa của mình đến.

“John,” ông nói với người cộng sự trẻ tuổi của mình, “năm nay cậu sẽ phải lên đường để mua hàng đấy.”

Platt có vẻ mệt mỏi.

“Tôi nghe nói,” anh nói, “New York là một thị trấn chết tiệt chẳng có gì vui; nhưng tôi sẽ đi. Trên đường đi, tôi có thể ghé qua San Antone vài ngày để chơi cho đỡ chán.”

Hai tuần sau, một người đàn ông mặc bộ vest trang trọng theo kiểu Texas — áo khoác đuôi tôm đen, mũ phớt rộng vành màu mềm, cổ áo bẻ cao ba bốn inch, thắt cà vạt bằng sắt rèn màu đen — bước vào cơ sở bán buôn áo khoác và quần áo may sẵn của hãng Zizzbaum & Son, nằm ở khu Hạ Broadway.

Lão Zizzbaum có đôi mắt sắc như chim ưng, trí nhớ của một con voi và một bộ óc có thể mở ra theo ba nhịp giống như chiếc thước gấp của thợ mộc. Lão lăn ra cửa trước trông như một con gấu Bắc Mỹ lông nâu, rồi bắt tay Platt.

“Và ngài Navarro kính mến ở Texas thế nào rồi?” lão nói. “Chuyến đi năm nay quá dài đối với ông ấy phải không? Chúng ta rất hoan nghênh sự thay thế của ngài Platt.”

“Trúng phóc,” Platt nói, “và tôi sẵn sàng dâng bốn mươi mẫu đất khô cằn ở hạt Pecos để biết làm sao mà ông đoán được đấy.”

“Tôi biết chứ,” Zizzbaum cười toe toét, “giống như tôi biết lượng mưa ở El Paso trong năm là 28,5 inch, tức là tăng 15 inch, và do đó Navarro & Platt sẽ mua một lô hàng quần áo trị giá 15.000 đô la vào mùa xuân này thay vì 10.000 đô la như trong một năm hạn hán vậy. Nhưng chuyện đó để mai tính đã. Trước tiên có một điếu xì gà trong phòng riêng của tôi sẽ gột sạch khỏi miệng cậu vị của mấy thứ xì gà mà cậu lén mang qua sông Rio Grande và rất thích — chỉ vì chúng là hàng lậu.”

Trời đã muộn và công việc trong ngày đã kết thúc, Zizzbaum để Platt lại với điếu xì gà hút dở, rồi bước từ phòng riêng ra chỗ Son, người đang chỉnh lại chiếc ghim cài áo bằng kim cương trước gương để chuẩn bị ra về.

“Abey,” lão nói, “tối nay con phải dẫn anh Platt đi đây đi đó để mở mang tầm mắt. Họ là khách hàng mười năm nay rồi. Ngài Navarro và ta thường chơi cờ vào mọi khoảnh khắc rảnh rỗi khi ông ấy ghé qua. Thế thì tốt thật, nhưng ngài Platt còn trẻ và đây là lần đầu tiên cậu ấy đến New York. Chắc cậu ta sẽ dễ thấy vui thôi.”

“Được thôi,” Abey nói, vặn chặt chốt bảo vệ trên chiếc ghim cài. “Con sẽ tiếp đón anh ta. Sau khi anh ta đã ngắm tòa nhà Flatiron, nhìn mặt người phục vụ trưởng ở khách sạn Astor và nghe chiếc máy hát đĩa bài ‘Under the Old Apple Tree’ thì cũng là lúc mười rưỡi kém, và ngài người Texas nhà ta sẽ sẵn sàng cuộn tròn trong chiếc chăn chiên của mình thôi. Con có hẹn đi ăn đêm lúc 11:30, nhưng chắc anh ta sẽ ngoan ngoãn như Mrs. Winslow trước thời điểm đó thôi.”

Sáng hôm sau lúc 10 giờ, Platt bước vào cửa hàng sẵn sàng để làm ăn. Anh cài một chùm hoa lục bình trên vạt áo. Chính tay Zizzbaum tiếp đón anh. Navarro & Platt là những khách hàng tốt, và chưa bao giờ quên hưởng khoản chiết khấu khi thanh toán tiền mặt.

“Và cậu nghĩ thế nào về thị trấn nhỏ bé của chúng tôi?” Zizzbaum hỏi với nụ cười ngây ngô của một kẻ sống ở Manhattan.

“Tôi không thích sống ở đây đâu,” chàng trai người Texas nói. “Tối qua con trai ông với tôi đã đi la cà khắp nơi đấy chứ. Nước ở đây ngon đấy, nhưng Cactus City còn sáng sủa hơn nhiều.”

“Chúng tôi cũng có vài ngọn đèn trên phố Broadway chứ bộ, ngài Platt có nghĩ thế không?”

“Và cả khối những chiếc bóng râm nữa,” Platt nói. “Tôi nghĩ tôi thích ngựa của các ông hơn. Từ lúc đến thị trấn này tới giờ, tôi chẳng thấy con ngựa ốm đói nào cả.”

Zizzbaum dẫn anh lên lầu để xem các mẫu quần áo.

“Bảo cô Asher lên đây nhé,” lão nói với một nhân viên.

Cô Asher bước vào, và Platt, thuộc hãng Navarro & Platt, lần đầu tiên cảm thấy ánh hào quang rực rỡ kỳ diệu của sự lãng mạn đổ xuống người mình. Anh đứng chết trân như một vách đá hoa cương sừng sững trên hẻm vực sông Colorado, với đôi mắt mở lớn dán chặt vào cô. Cô nhận ánh nhìn của anh và hơi đỏ mặt, điều vốn không phải là thói quen của cô.

Cô Asher là người mẫu hàng đầu của Zizzbaum & Son. Cô thuộc tuýp tóc vàng được gọi là “tầm trung”, và các số đo của cô thậm chí còn vượt qua tiêu chuẩn 38-25-42 đòi hỏi một chút. Cô đã làm việc ở tiệm của Zizzbaum được hai năm, và rất rành nghề của mình. Ánh mắt cô sáng ngời nhưng lạnh lùng; và giả sử cô chọn đem ánh nhìn của mình đọ với con mắt của con quái vật basilisk nổi tiếng, thì cái nhìn của con quái vật truyền thuyết ấy chắc chắn sẽ phải dao động và mềm yếu trước. Tiện thể, cô rất rành mấy tay mua hàng.

“Bây giờ, ngài Platt,” Zizzbaum nói, “tôi muốn cậu xem những mẫu váy liền thân theo phong cách công chúa với tông màu sáng này. Chúng sẽ rất hợp với khí hậu bên đó của cậu. Xin mời bộ đầu tiên trước, cô Asher.”

Nàng người mẫu sáng giá thoăn thoắt bay vào rồi lại bay ra từ phòng thay đồ, mỗi lần xuất hiện là một bộ trang phục mới và trông càng lộng lẫy hơn sau mỗi lần thay đổi. Cô tạo dáng với vẻ tự tin tuyệt đối trước vị khách đang chết sững, người đứng câm lặng và bất động, trong khi Zizzbaum cứ trơn mồm ca tụng về các kiểu dáng. Trên khuôn mặt người mẫu thoảng một nụ cười chuyên nghiệp nhạt nhòa, vô cảm, dường như che giấu điều gì đó giống như sự mệt mỏi hoặc khinh miệt.

Khi buổi trình diễn kết thúc, Platt có vẻ do dự. Zizzbaum đâm ra lo lắng, nghĩ rằng khách hàng của mình có thể có ý định sang nơi khác mua hàng. Nhưng Platt chỉ đang nhẩm tính trong đầu những khu đất xây dựng đẹp nhất ở Cactus City, cố chọn ra một mảnh để dựng một ngôi nhà cho người vợ tương lai của mình — người lúc bấy giờ đang ở trong phòng thay đồ để cởi chiếc váy dạ hội bằng vải đăng ten màu hoa oải hương.

“Cứ thong thả đi, ngài Platt,” Zizzbaum nói. “Cứ suy nghĩ kỹ trong tối nay đi. Cậu sẽ chẳng tìm được ai đáp ứng được giá cả của chúng tôi cho những mặt hàng thế này đâu. Tôi e là cậu đang có một khoảng thời gian buồn tẻ ở New York đấy, ngài Platt ạ. Một thanh niên như cậu — dĩ nhiên là cậu nhớ sự bầu bạn của các quý cô rồi. Cậu có muốn một tiểu thư dễ thương nào đó đi ăn tối cùng vào tối nay không? Chẳng hạn như cô Asher đây, cô ấy là một thiếu nữ rất dễ thương; cô ấy sẽ làm cho cậu thấy vui vẻ đấy.

“Sao cơ, cô ấy có quen tôi đâu,” Platt ngạc nhiên nói. “Cô ấy có biết gì về tôi đâu. Liệu cô ấy có đi không? Tôi có quen biết gì cô ấy đâu.”

“Cô ấy có đi không á?” Zizzbaum nhắc lại với cặp lông mày nhướng lên. “Chắc chắn là cô ấy đi chứ. Tôi sẽ giới thiệu hai người. Chắc chắn là cô ấy sẽ đi.”

Lão gọi lớn tên cô Asher.

Cô bước tới, điềm tĩnh và phảng phất vẻ coi khinh, trong chiếc áo sơ mi trắng và chiếc váy đen giản dị.

“Ngài Platt rất muốn có vinh hạnh được cô đi ăn tối cùng vào tối nay,” Zizzbaum nói rồi bước đi nơi khác.

“Được chứ,” cô Asher nói, ngước nhìn lên trần nhà. “Tôi rất sẵn lòng. Số chín mươi mười phố Tây số Hai mươi. Mấy giờ vậy?”

“Cứ cho là bảy giờ đi.”

“Được rồi, nhưng làm ơn đừng đến sớm quá nhé. Tôi ở chung phòng với một cô giáo tiểu học, và cô ấy không cho phép bất kỳ quý ông nào ghé vào phòng đâu. Chẳng có phòng khách nào cả, nên anh sẽ phải đợi ở hành lang đấy. Tôi sẽ chuẩn bị sẵn sàng.”

Vào lúc bảy giờ rưỡi, Platt và cô Asher đang ngồi tại một bàn ăn trong một nhà hàng trên phố Broadway. Cô mặc một bộ đồ đen giản dị, mỏng manh. Platt không hề biết rằng tất cả những điều đó chỉ là một phần trong công việc hằng ngày của cô.

Với sự trợ giúp kín đáo của một bồi bàn giỏi, anh đã xoay sở gọi được một bữa tối ra trò, bỏ qua những màn dạo đầu thông thường ở phố Broadway.

Cô Asher thoáng nhìn anh bằng một nụ cười rực rỡ đến chói lóa.

“Tôi có thể gọi chút đồ uống được không?” cô hỏi.

“Ồ, dĩ nhiên chứ,” Platt nói. “Cậu muốn gì cũng được.”

“Một ly Martini khô,” cô nói với người phục vụ.

Khi thức uống được mang ra và đặt trước mặt cô, Platt với sang lấy nó đi.

“Cái gì thế này?” anh hỏi.

“Tất nhiên là cocktail rồi.”

“Tôi tưởng cô gọi loại trà nào chứ. Đây là rượu mạnh mà. Cô không uống được cái này đâu. Tên thật của cô là gì?”

“Với những người thân thiết,” cô Asher lạnh lùng đáp, “tôi tên là ‘Helen’.”

“Nghe này, Helen,” Platt nói, nhoài người qua bàn. “Nhiều năm nay, cứ mỗi lần hoa xuân nở rộ trên các đồng cỏ là tôi lại nghĩ về một người mà mình chưa từng gặp hay nghe tên bao giờ. Tôi nhận ra đó chính là em ngay khoảnh khắc tôi nhìn thấy em ngày hôm qua. Ngày mai tôi sẽ quay về nhà, và em sẽ đi cùng với tôi. Tôi biết chắc chắn điều đó, vì tôi đã nhìn thấy nó trong mắt em ngay lần đầu tiên em nhìn tôi. Em không cần phải phản đối đâu, vì thế nào em cũng phải xuôi theo thôi. Đây là một món quà nhỏ mà tôi đã chọn sẵn cho em trên đường tới đây.”

Anh búng nhẹ chiếc nhẫn đính hôn gắn viên kim cương hai carat trượt qua mặt bàn. Cô Asher dùng nĩa hất ngược nó lại phía anh.

“Đừng có mà lấc cấc,” cô nghiêm khắc nói.

“Tôi có một trăm nghìn đô la trong tay,” Platt nói. “Tôi sẽ xây cho em ngôi nhà đẹp nhất ở miền Tây Texas.”

“Anh không mua được tôi đâu, hỡi ngài khách hàng,” cô Asher nói, “cho dù anh có một trăm triệu đi chăng nữa. Tôi cứ nghĩ mình không cần phải dạy cho anh một bài học. Trông anh ban đầu có vẻ không giống mấy kẻ khác, hóa ra tất cả các anh đều giống nhau cả.”

“Tất cả những ai cơ?” Platt hỏi.

“Tất cả các anh, những tay mua hàng ấy. Các anh cứ nghĩ vì tụi tôi phải đi ăn tối với các anh nếu không muốn mất việc nên các anh có đặc quyền muốn nói gì thì nói sao. Thôi, quên chuyện đó đi. Tôi cứ tưởng anh khác biệt với những kẻ khác, nhưng hóa ra tôi đã lầm.”

Platt đập các ngón tay lên mặt bàn với một cử chỉ đầy thỏa mãn, bất chợt bừng tỉnh.

“Tôi nghĩ ra rồi!” anh thốt lên, gần như vui sướng tột độ — “khu đất nhà Nicholson, ở phía khu Bắc ấy. Ở đó có một lùm cây sồi lớn và một hồ nước tự nhiên. Ngôi nhà cũ có thể dỡ đi và ngôi nhà mới sẽ được cất lùi về phía sau.”

“Thôi ngay cái giọng đó đi,” cô Asher nói. “Tôi rất tiếc phải đánh thức anh dậy, nhưng tốt hơn là các anh nên khôn hồn ra một lần cho rồi để biết mình đang đứng ở xó xỉnh nào. Tôi buộc phải đi ăn tối với anh và góp phần nịnh nót để anh mua hàng của lão già Zizzy, nhưng đừng có hồng tìm thấy tôi trong bất kỳ bộ váy nào anh mua đấy.”

“Ý cô muốn nói với tôi rằng,” Platt nói, “cô vẫn hay đi chơi thế này với khách hàng, và tất cả bọn họ — tất cả bọn họ đều nói chuyện với cô giống như tôi nãy giờ sao?”

“Bọn họ ai cũng bày trò cả,” cô Asher nói. “Nhưng tôi phải thừa nhận rằng anh đã vượt trội hơn bọn họ ở một điểm. Bọn họ thường chỉ nói miệng về kim cương, trong khi anh lại moi ra được hẳn một viên thật.”

“Helen làm việc từ bao giờ thế?”

“Nhớ tên tôi nhanh thật đấy nhỉ? Tôi đã tự lập từ năm tám tuổi. Tôi từng là cô bé thu ngân, thợ gói hàng rồi làm nhân viên cửa hàng cho đến khi trưởng thành, và sau đó tôi trở thành người mẫu áo quần. Này ngài người Texas, anh có nghĩ chút rượu vang sẽ làm cho bữa tối này bớt khô khan hơn một chút không?”

“Em sẽ không được uống rượu vang nữa đâu, cưng ạ. Thật khủng khiếp khi nghĩ đến việc — Ngày mai anh sẽ đến cửa hàng đón em. Anh muốn em chọn một chiếc xe ô tô trước khi chúng ta rời đi. Đó là tất cả những gì chúng ta cần mua ở đây.”

“Ôi, dẹp cái trò đó đi. Nếu anh biết tôi cảm thấy chán ngấy thế nào khi nghe những lời nói kiểu đó chứ.”

Sau bữa tối, họ đi bộ xuống phố Broadway và rẽ vào công viên có nhiều cây xanh nhỏ bé của Diana. Những tán cây lập tức thu hút ánh nhìn của Platt, và anh buộc phải rẽ vào lối đi uốn lượn bên dưới chúng. Ánh đèn chiếu rọi lên hai giọt nước mắt lấp lánh trong đôi mắt của nàng người mẫu.

“Tôi không thích thế này chút nào,” Platt nói. “Có chuyện gì thế?”

“Anh mặc kệ tôi đi,” cô Asher nói. “Ừ thì, là vì — chà, lúc đầu tôi không nghĩ anh là loại người đó. Nhưng anh cũng giống hệt bọn chúng thôi. Và bây giờ anh có đưa tôi về nhà không, hay tôi phải gọi cảnh sát đây?”

Platt đưa cô đến tận cửa nhà trọ. Họ đứng lại một phút ở hiên cửa. Cô nhìn anh với ánh mắt đầy khinh miệt đến mức ngay cả trái tim sắt đá của anh cũng bắt đầu dao động. Vòng tay anh vừa ôm lấy vòng eo cô, thì cô giáng cho anh một cái tát đau điếng vào mặt bằng bàn tay mở rộng.

Khi anh lùi lại phía sau, một chiếc nhẫn từ đâu rơi xuống và nảy lên sàn lát gạch. Platt cúi xuống sờ sạng tìm kiếm và đã nhặt được nó.

“Bây giờ, hãy cầm lấy viên kim cương vô dụng của anh rồi cút đi, ngài mua hàng ạ,” cô nói.

“Đây là chiếc nhẫn kia — chiếc nhẫn cưới cơ mà,” chàng trai người Texas nói, cầm vòng vàng trơn trên lòng bàn tay.

Đôi mắt cô Asher bừng sáng nhìn anh trong ánh sáng lờ mờ.

“Ý anh là thế ư? — có phải anh...”

Ai đó mở cửa từ phía bên trong nhà.

“Chúc ngủ ngon,” Platt nói. “Anh sẽ gặp em ở cửa hàng vào ngày mai.”

Cô Asher chạy vội lên phòng và lay cô giáo tiểu học cho đến khi cô ấy ngồi bật dậy trên giường sẵn sàng thét lên “Cháy nhà!”.

“Cháy ở đâu cơ?” cô ấy hoảng hốt kêu lên.

“Đó là điều tôi muốn biết,” nàng người mẫu nói. “Emma này, cậu đã học địa lý rồi, chắc cậu phải biết chứ. Có một thị trấn gọi là Cac — Cac — Carac — Caracas City gì đó, hình như họ gọi là thế, nằm ở đâu vậy?”

“Cậu điên thật rồi mà lại đi đánh tôi dậy chỉ vì chuyện đó hả?” cô giáo cáu kỉnh nói. “Đương nhiên là Caracas nằm ở Venezuela rồi.”

“Nó thế nào hả cậu?”

“Thì, chủ yếu là động đất, người da đen, khỉ đột, sốt rét và núi lửa chứ sao.”

“Tôi mặc kệ,” cô Asher vui vẻ nói; “ngày mai tôi sẽ đến đó.”