Hai ngày sau bữa tối ở nhà James, ông Polteed mang đến cho Soames nhiều điều để suy ngẫm.

– Một quý ông, – ông ta vừa nói vừa nhìn chiếc chìa khóa giấu trong tay trái, – kẻ mà chúng ta gọi là số 47, đã dành sự quan tâm đặc biệt cho số 17 suốt tháng qua ở Paris. Nhưng hiện tại hình như chưa có gì thực sự rõ ràng. Họ toàn gặp nhau ở những nơi công cộng, không hề che giấu – nhà hàng, nhà hát Opera, nhà hát Comique, bảo tàng Louvre, vườn Luxembourg, sảnh khách sạn, v.v. Vẫn chưa lần ra dấu vết cô ta đến phòng hắn, hoặc ngược lại. Họ đã đi Fontainebleau – nhưng không có gì đáng kể. Tóm lại, tình hình rất hứa hẹn, nhưng cần kiên nhẫn. – Và rồi ngước nhìn lên đột ngột, ông ta nói thêm:

– Có một điểm khá tò mò – số 47 lại trùng tên với... à... số 31!

“Gã này thừa biết mình là chồng cô ấy,” Soames thầm nghĩ.

– Tên thánh – một cái tên kỳ lạ – Jolyon, – ông Polteed tiếp tục. – Chúng tôi biết địa chỉ của hắn ở Paris lẫn nơi cư trú ở đây. Tất nhiên, chúng ta không muốn bắt nhầm con mồi.

– Cứ tiếp tục đi, nhưng hãy cẩn trọng, – Soames đáp bằng giọng kiên quyết.

Sự chắc chắn theo bản năng rằng gã thám tử này đã thấu thấu tâm can bí mật của mình càng khiến anh trở nên kín tiếng hơn.

– Xin lỗi ông, – ông Polteed nói, – để tôi xem có tin gì mới không.

Ông ta trở lại với vài bức thư. Khóa cửa lại, ông ta lướt nhìn những chiếc phong bì.

– Vâng, đây rồi, một bức thư riêng từ số 19 gửi cho tôi.

– Sao nào? – Soames hỏi.

– Ừm! – ông Polteed nói, – cô ấy viết: "Số 47 đã lên đường về Anh hôm nay. Địa chỉ trên hành lý: Robin Hill. Đã chia tay số 17 ở phòng tranh Louvre lúc 3 giờ rưỡi; không có gì nổi bật lắm. Tôi thấy tốt nhất nên ở lại tiếp tục theo dõi số 17. Chắc chắn ông sẽ xử lý số 47 ở Anh nếu thấy cần thiết." – Và ông Polteed liếc nhìn Soames với ánh mắt không mang vẻ nghiệp vụ chút nào, như thể ông đang tích lũy chất liệu cho một cuốn sách về bản chất con người sau khi đã giải nghệ. – Một phụ nữ rất thông minh, số 19, trang điểm tuyệt vời. Không rẻ chút nào, nhưng đáng đồng tiền bát gạo. Cho đến nay chưa có dấu hiệu nào bị theo dõi. Nhưng thưa ông, sau một thời gian, những người nhạy cảm rất dễ có linh cảm bị theo dõi dù chẳng có căn cứ cụ thể nào. Tôi khuyên nên ngừng theo dõi số 17 và chuyển sang để mắt đến số 47. Chúng ta không thể tiếp cận thư từ mà không gặp rủi ro lớn. Ở giai đoạn này, tôi không khuyến khích việc đó. Nhưng ông có thể báo với thân chủ của mình rằng mọi việc đang tiến triển rất khả quan. – Và đôi mắt nheo lại của ông ta một lần nữa ánh lên nhìn vị khách kiệm lời.

– Không, – Soames đột ngột nói, – tôi muốn anh tiếp tục theo dõi kín đáo ở Paris, đừng bận tâm đến phía bên này.

– Thưa vâng, – ông Polteed đáp, – chúng tôi có thể làm vậy.

– Thái độ... thái độ giữa họ thế nào?

– Tôi sẽ đọc cho ông nghe những gì cô ấy viết, – ông Polteed nói, vừa mở khóa ngăn kéo bàn giấy và lấy ra một tập tài liệu; – cô ấy có tổng kết lại ở đâu đó một cách kín đáo. Vâng, đây rồi! "Số 17 rất thu hút – kết luận số 47, gừng càng già..." (tiếng lóng chỉ tuổi tác, thưa ông) – "...hoàn toàn say đắm – đang chờ thời cơ – số 17 có lẽ đang kỳ kèo điều kiện, không thể đoán chắc nếu không tìm hiểu thêm. Nhưng nhìn chung nghiêng về khả năng – cô ấy chưa thực sự quyết đoán – có thể sẽ hành động theo cảm tính vào một ngày nào đó. Cả hai đều có phong thái."

– Điều đó có nghĩa là gì? – Soames mím chặt môi hỏi.

– À, – ông Polteed mỉm cười lẩm bẩm, để lộ hàm răng trắng đều, – đó là một thuật ngữ chúng tôi hay dùng. Nói cách khác, chuyện này không giống kiểu tình một đêm cuối tuần đâu – họ sẽ đến với nhau một cách nghiêm túc hoặc chẳng bao giờ cả.

– Hừm! – Soames lẩm bẩm, – hết rồi chứ?

– Vâng, – ông Polteed nói, – nhưng rất triển vọng.

“Đồ nhện độc!” Soames thầm nghĩ. – Chào anh!

Anh bước vào công viên Green Park để đi bộ sang ga Victoria rồi bắt xe điện ngầm vào khu Thành phố. Trời khá ấm áp so với những ngày cuối tháng Giêng; ánh nắng mặt trời xuyên qua lớp sương mù lấp lánh trên bãi cỏ đọng sương giá – một ngày giống như chiếc mạng nhện rực rỡ ánh sáng.

Những con nhện nhỏ – và những con nhện lớn! Và kẻ giăng tơ vĩ đại nhất trong số đó chính là sự ngoan cố của bản thân anh, cứ mãi giăng tơ bọc kín lấy mọi lối thoát rõ ràng. Gã đó lảng vảng quanh Irene làm gì? Có thực sự đúng như những gì Polteed gợi ý không? Hay Jolyon chẳng qua chỉ đang thương cảm cho sự cô đơn của cô ấy – theo cách gọi của gã – một gã cựu trào lãng mạn từ trước tới nay vẫn vậy? Nếu sự thật đúng như những gì Polteed ám chỉ thì sao? Soames đứng khựng lại. Không thể nào! Gã đó lớn hơn anh tới bảy tuổi, ngoại hình chẳng lấy gì làm đẹp đẽ! Cũng chẳng giàu có gì! Gã có điểm gì thu hút chứ?

“Hơn nữa, gã đã quay về rồi,” anh nghĩ; “điều đó có vẻ không... Ta cứ đến gặp gã!” – và rút một tấm danh thiếp ra, anh viết:

“Nếu anh có thể dành nửa tiếng vào buổi chiều nào đó trong tuần này, tôi sẽ có mặt ở câu lạc bộ Connoisseurs vào bất kỳ ngày nào từ 5 giờ rưỡi đến 6 giờ, hoặc tôi có thể đến câu lạc bộ Hotch Potch nếu anh thích hơn. Tôi muốn gặp anh. — S. F.”

Anh đi ngược lên phố St. James’s và đưa tấm thiếp cho người gác cổng tại Hotch Potch.

– Hãy đưa cái này cho ông Jolyon Forsyte ngay khi ông ấy đến, – anh dặn, rồi bắt một chiếc tắc-xi động cơ mới để vào Thành phố...

Jolyon nhận được tấm danh thiếp đó ngay chiều hôm đó và quay bước hướng về phía câu lạc bộ Connoisseurs. Soames muốn gì đây? Gã đã đánh tiếng được gì ở Paris rồi sao? Và khi bước qua phố St. James’s, anh quyết định sẽ chẳng giấu giếm gì chuyến đi vừa rồi. “Nhưng sẽ là hỏng việc,” anh nghĩ, “nếu để gã biết cô ấy đang ở đó, trừ khi gã đã biết rồi.” Với tâm trạng phức tạp đó, anh được dẫn đến chỗ Soames đang ngồi uống trà bên một ô cửa sổ lồi nhỏ.

– Cảm ơn, tôi không uống trà, – Jolyon nói, – nhưng nếu được, tôi xin phép tiếp tục hút thuốc.

Rèm cửa vẫn chưa được kéo xuống, dẫu những ngọn đèn bên ngoài đã bật sáng; hai người anh em họ ngồi chờ đợi lẫn nhau.

– Tôi nghe nói anh vừa ở Paris về, – cuối cùng Soames lên tiếng.

– Đúng vậy; vừa mới về.

– Cậu Val trẻ tuổi nói với tôi; thế là nó và con trai anh sắp sửa lên đường rồi nhỉ?

Jolyon gật đầu.

– Chắc anh không vô tình gặp Irene chứ. Hình như cô ấy đang ở nước ngoài đâu đó.

Jolyon nhả ra một làn khói mịt mờ quanh mình rồi mới trả lời: – Có, tôi đã gặp cô ấy.

– Cô ấy thế nào?

– Rất khỏe.

Lại một khoảng im lặng nữa; rồi Soames cử động người trên ghế.

– Lần trước gặp anh, – anh ta nói, – tôi còn đang lưỡng lự. Chúng ta đã nói chuyện, và anh đã bày tỏ quan điểm của mình. Tôi không muốn khơi lại cuộc tranh luận đó. Tôi chỉ muốn nói điều này: Vị thế của tôi với cô ấy vô cùng khó khăn. Tôi không muốn anh dùng sức ảnh hưởng của mình để chống lại tôi. Chuyện xảy ra đã rất lâu rồi. Tôi định ngỏ lời xin cô ấy bỏ qua chuyện cũ.

– Hình như anh đã ngỏ lời rồi thì phải, – Jolyon trầm ngâm đáp.

– Lúc đó ý tưởng này còn quá mới mẻ với cô ấy; nó giống như một cú sốc. Nhưng càng suy nghĩ, cô ấy chắc chắn sẽ nhận ra đó là con đường duy nhất cho cả hai chúng tôi.

– Tôi không có ấn tượng đó về tâm trạng của cô ấy, – Jolyon điềm tĩnh nói. – Và, xin lỗi phải nói thế này, anh đã hiểu lầm rồi nếu nghĩ rằng lý trí có chút trọng lượng nào trong chuyện này.

Anh thấy khuôn mặt tái nhợt của người họ hàng càng thêm nhợt nhạt – anh đã vô tình sử dụng đúng những từ ngữ của Irene.

– Cảm ơn, – Soames lẩm bẩm, – nhưng có lẽ tôi nhìn nhận mọi thứ rõ ràng hơn anh tưởng. Tôi chỉ muốn chắc chắn rằng anh sẽ không cố gắng xúi giục cô ấy chống lại tôi.

– Tôi không rõ vì sao anh lại nghĩ tôi có ảnh hưởng gì, – Jolyon nói; – nhưng nếu có, tôi buộc phải dùng nó theo hướng mang lại hạnh phúc cho cô ấy. Tôi tin người ta gọi tôi là một kẻ “cấp tiến vì quyền phụ nữ”.

– Cấp tiến vì quyền phụ nữ! – Soames nhắc lại, như thể đang cố câu giờ. – Điều đó có nghĩa là anh chống lại tôi sao?

– Nói thẳng ra nhé, – Jolyon nói, – tôi phản đối việc bất kỳ người phụ nữ nào phải sống chung với một người đàn ông mà cô ấy thực sự ghê tởm. Đối với tôi, điều đó thật thối nát.

– Và tôi đoán cứ mỗi lần gặp cô ấy, anh lại nhồi nhét những quan điểm đó vào đầu cô ấy.

– Chắc gì tôi đã gặp lại cô ấy.

– Không quay lại Paris sao?

– Chẳng có gì chắc chắn, – Jolyon nói, nhận thức rõ ánh mắt dò xét đầy chủ ý trên khuôn mặt Soames.

– Vả lại, tôi chỉ muốn nói bấy nhiêu thôi. Anh biết đấy, bất cứ kẻ nào đứng giữa vợ chồng người khác đều phải gánh chịu trách nhiệm nặng nề.

Jolyon đứng dậy và khẽ cúi đầu chào.

– Chào anh, – anh nói, và không thèm chìa tay ra bắt, bước đi để lại Soames đang ngẩn ngơ nhìn theo. “Chúng ta, những người nhà Forsyte,” Jolyon vừa vẫy một chiếc tắc-xi vừa nghĩ, “thật vô cùng văn minh. Với những kẻ phàm phu tục tử hơn, chuyện này có lẽ đã thành một trận cãi vã rồi. Nếu không vì thằng con trai tôi sắp ra trận....” Chiến tranh! Một cơn gió hoài nghi cũ kỹ tràn qua tâm trí anh. Một cuộc chiến tranh quý giá! Sự thống trị của các dân tộc hay của phụ nữ! Những mưu toan khuất phục và chiếm đoạt những kẻ chẳng màng đến bạn! Sự phủ nhận của phép lịch sự dịu dàng! Quyền sở hữu, quyền lợi thụ hưởng; và bất cứ ai chống lại chúng – đều là kẻ ngoài vòng chiến tuyến! “Tạ ơn trời đất!” anh nghĩ, “dù sao đi nữa, tôi vẫn luôn cảm thấy mình chống lại chúng!” Đúng vậy! Ngay cả trước cuộc hôn nhân thảm hại đầu tiên của mình, anh đã nhớ bản thân từng nổi đóa trước những trận đòn roi áp đặt lên Ireland, hay những vụ kiện ly hôn của những người phụ nữ đang cố gắng giải thoát bản thân khỏi những người đàn ông mà họ căm ghét. Các mục sư cứ khăng khăng rằng tự do tâm hồn và tự do thể xác là hai chuyện hoàn toàn khác nhau! Đúng là học thuyết tai hại! Thể xác và tâm hồn không thể tách rời như thế. Ý chí tự do là sức mạnh của bất kỳ mối liên kết nào, chứ không phải điểm yếu của nó. “Lẽ ra mình phải nói cho Soames biết,” anh nghĩ, “rằng mình thấy gã thật nực cười. À mà, gã cũng đáng thương hại biết bao!” Thử hỏi trên đời này còn có điều gì bi kịch hơn một kẻ bị xiềng xích bởi bản năng chiếm hữu của chính mình, đến mức chẳng thể nhìn thấy bầu trời, hay thậm chí không thể thấu hiểu trọn vẹn cảm xúc của người khác! “Mình phải viết thư cảnh báo cô ấy,” anh nghĩ; “gã sắp sửa giở trò một lần nữa rồi.” Và suốt dọc đường về nhà ở Robin Hill, anh bất bình trước sức mạnh của thứ nghĩa vụ làm cha đã ngăn cản anh quay gấp lại Paris...

Nhưng Soames vẫn ngồi bất động trên ghế dài lâu, mang theo nỗi đau gặm nhấm không kém phần cay đắng – một nỗi đau ghen tuông, tựa như có ai vừa vén màn cho anh thấy rằng gã kia đang nắm giữ ưu thế hơn mình và đã giăng thêm những lớp tơ kháng cự mới để cản trở lối đi của anh. “Điều đó có nghĩa là anh chống lại tôi chứ?” – anh chẳng thu được gì từ câu hỏi lắt léo đó cả. Kẻ cấp tiến vì quyền phụ nữ! Gã đàn ông chỉ giỏi dùng từ hoa mỹ! “Mình không được vội vàng,” anh tự nhủ. “Mình vẫn còn khoảng thở; gã sẽ không quay lại Paris đâu, trừ khi gã nói dối. Hãy để mùa xuân tới xem sao!” Dù rằng anh chẳng thể ngờ mùa xuân có thể giúp ích gì cho mình, ngoài việc làm nỗi đau thêm chồng chất. Và khi nhìn xuống dòng người đang rảo bước qua những vũng ánh sáng hắt ra từ những ngọn đèn cao áp trên đường phố, anh thầm nghĩ: “Chẳng có gì ra hồn cả – chẳng có gì đáng bận tâm. Mình cô đơn – đó mới là vấn đề.”

Anh nhắm mắt lại; và ngay lập tức, hình ảnh Irene hiện lên trong tâm trí anh ở một con phố tối tăm dưới chân nhà thờ – cô đang bước đi, ngoảnh cổ để anh thoáng thấy ánh mắt và chiếc trán trắng ngần dưới chiếc mũ nhỏ màu tối, viền những hạt kim tuyến vàng lấp lánh cùng tấm mạng che mặt rủ xuống phía sau. Anh mở bừng mắt – hình ảnh ấy vừa hiện lên quá đỗi sống động! Có một người phụ nữ đang bước đi phía dưới, nhưng không phải cô ấy! Ồ không, chẳng có ai ở đó cả!