TÔI KHÔNG RÕ vì sao lúc này tôi lại phải kể cho chúng nghe về Maria, nhưng tôi muốn các con tôi biết thêm chút sự thật về nàng.
Có lẽ tôi muốn chúng tự đưa ra kết luận cuối cùng, cái mà chính tôi không làm được. Tôi chưa từng nói dối các con về Maria, nhưng tôi đã giữ kín, à... không, tôi đã nói dối chúng một điều. Tôi nói với Damon và Jannie rằng tôi không ở bên Maria khi nàng bị bắn, rằng tôi đến Bệnh viện St. Anthony trước khi nàng mất, và chúng tôi đã nói với nhau đôi lời cuối cùng. Lý do là tôi không muốn phải kể cho chúng những chi tiết mà tôi không thể xóa khỏi tâm trí mình: âm thanh những phát súng bắn vào Maria; hơi thở gấp gáp của nàng lúc trúng đạn; nàng trượt khỏi vòng tay tôi xuống vỉa hè ra sao. Rồi cái cảnh không thể nào quên được khi máu tuôn xối xả từ ngực Maria, và việc tôi nhận ra đó là những vết thương trí mạng. Suốt hơn mười năm sau đó tôi vẫn nhớ đến nó trong những cơn ác mộng.
“Thời gian gần đây bố nghĩ nhiều về mẹ các con,” tôi nói đêm hôm ấy, ngoài hiên nhà. “Bố đã nghĩ nhiều về mẹ. Các con chắc đều biết điều đó.”
Bọn trẻ quây quần xung quanh ngờ rằng đây không phải là một trong những cuộc nói chuyện thông thường của chúng tôi. “Mẹ là một người đặc biệt, về nhiều mặt. Về rất nhiều mặt, Damon và Jannie ạ. Mắt mẹ các con rất sinh động và luôn chân thực. Mẹ là người biết lắng nghe. Và điều đó thường là biểu hiện của một người tốt. Là bố nghĩ vậy. Mẹ thích cười và cũng muốn làm người khác cười nếu được. Mẹ thường nói, “Đây là chén sầu, kia là chén vui, anh chọn chén nào? Mẹ hầu như luôn chọn chén vui.”
“Hầu như lúc nào cũng thế hả bố?” Jannie hỏi.
“Hầu như lúc nào cũng thế. Hãy nghĩ về điều đó, Janelle à. Con thông minh mà. Mẹ đã chọn bố, đúng không? Tất cả những cậu bé đáng yêu mà lẽ ra mẹ con đã có thể có, mẹ lại chọn con mèo con này, tính cách gan góc này.”
Janelle và Damon mỉm cười, rồi Damon hỏi, “Có phải bố kể chuyện này vì kẻ giết mẹ đang quay lại không? Tại sao chúng ta lại nói về mẹ lúc này?”
“Đó là một phần của câu chuyện thôi, Day à. Nhưng gần đây bố nhận ra bố còn một việc chưa hoàn thành với mẹ. Và với cả hai con nữa. Đó là lý do bố con mình cần nói chuyện, được chứ?”
Damon và Janelle yên lặng lắng nghe, và tôi nói hồi lâu. Cuối cùng tôi lặng thinh. Tôi nghĩ đây là lần đầu tiên tôi để chúng thấy tôi thổn thức vì Maria. “Bố rất yêu mẹ, bố yêu mẹ các con như thể mẹ là một phần của bố. Bố vẫn yêu, bố nghĩ, vẫn còn yêu, bố biết thế."
“Vì bọn con phải không?” Damon hỏi. “Đó một phần là lỗi của bọn con, phải không bố?”
“Con nói gì vậy, con yêu? Bố không chắc bố hiểu ý con,” tôi nói với Damon.
“Bọn con làm bố nhớ tới mẹ, đúng không? Chúng con làm bố hàng ngày nhớ tới mẹ, mỗi sáng khi bố thấy chúng con, bố nhớ rằng mẹ không còn nữa. Có phải thế không?”
Tôi lắc đầu. “Có lẽ chỉ đúng một chút thôi. Các con nhắc bố nhớ tới mẹ, nhưng theo một chiều hướng tốt, tốt nhất có thể. Cứ tin bố về điều đó. Điều đó hoàn toàn là tốt.”
Chúng chờ tôi nói thêm, và không rời mắt khỏi tôi, như là tôi có thể bất ngờ rời bỏ chúng.
“Nhiều thay đổi đang xảy ra trong cuộc sống của chúng ta,” tôi nói.
“Giờ chúng ta có thêm Ali. Bà Nana đang già hơn. Bố lại sắp phải đi gặp bệnh nhân.”
“Bố có thích không?” Damon hỏi. “Làm nhà tâm lý học ấy?”
“Bố thích. Cho đến lúc này.”
“Cho đến lúc này. Đúng là chỉ có bố mới nói thế,” Jannie nói.
Tôi phì cười, nhưng không nhẹ lòng trước lời khen ngợi về những gì Jannie đã nói. Không phải tôi hoàn toàn dị ứng với lời khen, nhưng đây là một thời điểm hệ trọng và khen ngợi không phải là thứ cần tới. Tôi nhớ khi tôi đọc tự truyện của Bill Clinton, tôi không thể không nghĩ rằng khi ông ta thú nhận về nỗi đau đã gây ra cho vợ và con gái mình, chắc chắn ông ta cũng không thể cưỡng lại mong muốn kiếm tìm sự tha thứ, thậm chí là vòng tay rộng mở từ phía độc giả. Ông ta đúng là không thể cưỡng lại - có lẽ bởi nhu cầu được yêu trong ông ta quá lớn. Và có lẽ đó chính là nơi xuất phát của sự thấu cảm và lòng trắc ẩn nơi ông.
Thế rồi tôi đã làm điều khó khăn nhất - tôi kể cho Jannie và Damon nghe những gì xảy ra với Maria. Tôi kể cho các con cái sự thật mà tôi biết. Tôi dốc lòng kể mọi chuyện về cái chết của Maria, về kẻ sát hại nàng, và bảo chúng rằng tôi đã chứng kiến những gì xảy ra, đã ở bên nàng khi nàng hấp hối, cảm nhận được hơi thở cuối cùng của nàng trên cõi đời này, và lắng nghe lời trăng trối của nàng.
Khi tôi kể xong, khi tôi không còn nói thêm được nữa, thì Jannie thì thầm, “Bố ơi, hãy nhìn dòng sông xem nó chảy ra sao. Dòng sông là sự thật.”
Đó là câu thần chú tôi nói với các con khi chúng còn nhỏ và không còn có Maria ở bên. Tôi dắt chúng đi bên Sông Anacostia hay Sông Potomac và cho chúng nhìn dòng nước rồi nói: “Hãy nhìn dòng sông... dòng sông là sự thật.”
Hay ít ra cũng gần như cái mà chúng ta có thể đạt tới.
