Hai ngày sau, vào lúc tám giờ rưỡi sáng, anh đột ngột bước vào phòng ăn nơi Frederica và hai đứa con lớn đang dùng bữa sáng. Anh có thể đoán chắc điều này bởi nhà Whitney vẫn giữ được chút tự hào trong việc duy trì những nề nếp của thế hệ trước; ít nhất là Martin có thói quen đó, và sự chiều chuộng dễ dãi nhưng đầy ái ngại của Frederica vừa cho cô một đề tài để trêu chọc anh đôi chút, vừa là thứ đòn bẩy thuận lợi để cô đạt được đủ thứ nhượng bộ lặt vặt. Đi trễ bữa ăn sáng không hẳn là một lỗi lầm gì ghê gớm — bữa ăn bắt đầu đúng vào lúc tám giờ —, nhưng đúng giờ lại là một đức tính đáng khen. Martin chưa bao giờ trễ và anh luôn rời nhà đến văn phòng đúng tám giờ hai mươi. Người lái xe của anh đã được huấn luyện để chỉ mất đúng mười phút thong thả lái chiếc xe hơi lớn về trung tâm thành phố, và tám giờ rưỡi luôn thấy anh ngồi ở bàn làm việc, đúng như người cha quá cố của anh trước kia. Tất nhiên, tất cả những điều ấy hoàn toàn mang tính nghi thức. Chẳng có lấy một chút nhu cầu thực tế nào cho những việc đó cả.

Tuy nhiên, việc nắm rõ những nghi thức ấy lại giúp ích rất nhiều cho Rodney vào sáng nay. Anh khá quý mến Martin — thực sự có một thứ tình cảm truyền thống và gián tiếp dành cho anh ta. Nhưng Martin lại là người cuối cùng mà anh muốn gặp vào ngày hôm nay.

Mấy đứa trẻ gồm một cậu con trai mười tuổi tên là Martin con, và một cô con gái tám tuổi tên là Ellen. Ngoài ra còn có một đứa bé ba tuổi, nhưng đã có vú em chăm sóc. Chúng đã ăn sáng xong, nhưng Frederica có thói quen giữ chúng lại bàn ăn thêm một lát mỗi sáng để trò chuyện với chúng — ồ, về bất cứ điều gì chúng thích. Nếu đó là một cách uốn nắn chúng cho tiến bộ hơn, thì chúng hoàn toàn không mảy may nghi ngờ. Cuộc trò chuyện bỗng chốc ngắt quãng khi cả hai đứa trẻ, gần như cùng một lúc, ngẩng lên và nhìn thấy Rodney ở ngưỡng cửa.

"Chào anh!" Frederica cất tiếng, đưa một tay ra về phía anh nhưng không đứng dậy. "Đến vừa đúng lúc ăn sáng đấy."

"Đừng gọi thêm đồ ăn," anh nhanh chóng nói. "Anh ăn đủ rồi. Tàu của anh đến nơi từ cách đây một tiếng và anh đã ghé qua nhà hàng ở ga tàu."

"Thôi được, dù sao thì cũng ngồi xuống đã," Frederica nói.

"Cậu ngồi ghế này đi, Cậu Rod," thằng bé nói với giọng cộc lốc và thờ ơ. "Con xin phép mẹ ạ?" Nó vừa thưa vừa chẳng buồn đợi mẹ gật đầu, lúp xúp chuồn khỏi phòng.

Cô con gái vòng ra chỗ ghế của Rodney để chìa tay cho anh bắt và nhún gối chào theo phép lịch sự; lấy một bông cẩm chướng từ chiếc bình trên bàn giắt vào khuyết áo của anh, rồi quàng tay qua cổ anh và hôn lên má anh.

Frederica thừa biết cả hai đứa trẻ đều nhận thấy vẻ bận tâm và nghiêm trọng điều gì đó trong thái độ của người cậu, và mỗi đứa đã cư xử theo cách riêng của mình. Thằng bé, cảm thấy bất an và chỉ sợ bị người khác phát hiện ra điều đó, đã chuồn khỏi phòng với một vẻ ra điều thờ ơ đến phát hoảng. Cô bé, dù kém hai tuổi, lại hoàn toàn thoải mái trong việc thể hiện sự đồng cảm của mình, và ý thức rõ ràng rằng trông mình thật duyên dáng làm sao khi làm điều đó. (Dù sao thì đây cũng là sự phân tích của Frederica. Giống như bản chất muôn thuở của các bà mẹ, cô vẫn quý con trai hơn.)

"Mẹ nghĩ cô Norris đang đợi con đấy, con yêu."

"Oui, maman," Ellen vâng lời đáp.

Con bé đáng lẽ phải nói tiếng Pháp suốt cả buổi sáng, nhưng bằng cách nào đó, thói quen tuân thủ lề lối đặc biệt này lại làm mẹ nó hơi khó chịu và cô dường như có ý đợi chờ trong khi Ellen thưa gửi từ biệt cậu một cách rất đúng mực rồi duyên dáng rời khỏi phòng.

Sự căng thẳng trong thái độ của cô bỗng chùng xuống khi đứa trẻ vừa khuất bóng. Cô vươn một bàn tay mát lạnh, mềm mại đặt lên bàn tay đang buông thõng của Rodney. Cả hai chìm trong sự im lặng khá lâu — có lẽ đến mười giây. Rồi cô cất lời:

"Anh biết chuyện đó bằng cách nào vậy?" Rodney hỏi.

Cả hai đã quá quen thuộc với những lối tắt mang tính thần giao cách cảm như thế này nên chẳng ai mảy may bận tâm đến nó nữa. Ngay từ cái nhìn đầu tiên khi thấy anh đứng ở ngưỡng cửa, cô đã nhận ra anh đã biết chuyện; và một cử chỉ trìu mến, dịu dàng hơn hẳn những cái ôm âu yếm thường ngày của cô đã cho anh biết chắc rằng cô thực sự đã rõ sự tình. Còn thứ mà họ đang nói đến là gì, thì dĩ nhiên chẳng cần phải nói ai cũng hiểu.

"Harriet đã về," cô nói. "Con bé về đến nơi từ hồi kia kìa. Constance lỡ nói gì đó với nó về chuyện này, cứ đinh ninh là nó đã biết rồi. Từ trước tới nay họ vẫn nghĩ rằng anh và em cũng biết chuyện. Harriet vốn nhanh trí và khôn ngoan nên vừa vờ như mình đã biết tuốt, lại vừa dò la ra được ngọn nguồn sự việc cùng một lúc. Thế cũng hãy còn may chán. Vẫn còn đỡ hơn là để họ phát hiện ra chúng ta chẳng hay biết gì sất. Dĩ nhiên là Harriet tìm thẳng đến chỗ em. Em chỉ mừng là người mà Constance nói chuyện cùng lại là Harriet chứ không phải em. Chắc là em đã lỡ miệng khai ra mất rồi. Còn Harriet thì đến chớp mắt một cái cũng không thèm."

"Ừ," Rodney nói, "Harriet thì chắc chắn là thế rồi."

Frederica đáp lại chất giọng có phần khô khan của anh chứ không phải vì bản thân câu nói.

"Con bé sẵn sàng làm bất cứ điều gì trên đời vì anh đấy, Roddy," cô nói với một vẻ bận tâm đầy khắc khoải mơ hồ.

Lần này tâm trí anh không bắt nhịp kịp với cô. Thoáng một lúc, anh hiểu lầm đại từ nhân xưng của cô, rồi anh mới nhận ra cô đang ám chỉ điều gì.

"Harriet ư?—Ồ, phải rồi, Harriet thì ổn cả thôi," anh đáp giọng lơ đễnh.

Cô để mặc sự bận tâm của anh trong một phút chốc, nhưng rồi cuối cùng vẫn cắt ngang bằng một câu hỏi: "Anh phát hiện ra chuyện đó cách nào vậy, Roddy? Ai đã nói cho anh?"

"Chẳng có ai cả," anh trả lời bằng một chất giọng đều đều và khô khốc một cách kỳ lạ. "Tôi đến xem buổi biểu diễn theo lời giới thiệu của một khách hàng ở dưới tỉnh, và thế là cô ấy xuất hiện ở trên sân khấu."

"Ôi!" Frederica thốt lên — một tiếng kêu nghẹn ngào, gần như không thành tiếng tràn đầy sự đồng cảm xót xa. Rồi cô gặng hỏi:

"Roddy, anh có chắc là sự thật không? Anh hoàn toàn chắc chắn đó thực sự là Rose chứ? Hay nếu đúng là cô ấy, thì cô ấy có còn minh mẫn không — hay cô ấy chỉ vô tình bỏ đi như người ta đôi khi vẫn thế mà chẳng biết mình là ai?"

"Chẳng có chuyện đó đâu," anh nói. "Đúng là Rose rồi, và cô ấy hoàn toàn ý thức được mình đang làm gì."

Ý anh là anh đã gặp cô ấy ở ngoài sân khấu — đã trò chuyện với cô ấy ư?

Anh gật đầu.

Cô hít một hơi dài với sự nhẹ nhõm đang chực chờ.

"Vậy thì," cô gặng hỏi, "cô ấy đã nói gì? Cô ấy giải thích thế nào mà lại có thể làm một chuyện như thế chứ?"

"Anh không hỏi cô ấy giải thích," Rodney đáp. "Anh bảo cô ấy cùng về nhà, nhưng cô ấy không chịu."

"Ôi, thật là nhẫn tâm!" cô kêu lên. "Đó là điều ích kỷ đáng ghét nhất mà em từng nghe thấy!"

Anh đưa tay ra hiệu can ngăn, nhưng điều đó không làm cô dừng lại.

"Ôi, em đoán chắc là," cô tuôn ra một hơi, "cô ấy không có ý gây tổn thương gì đâu — không phải là cố tình làm điều gì tàn nhẫn nhất có thể với anh. Nhưng nếu cô ấy thực sự có ý đó thì mọi chuyện lại đỡ tức giận hơn một chút."

"Thôi đi, Freddy!" anh nói. Dù sao thì cũng với một giọng khá dịu dàng đối với anh. "Làm ầm ĩ lên như thế cũng chẳng ích gì. Hơn nữa... Em vừa bảo là Harriet sẵn sàng làm mọi thứ vì anh đấy thôi. Vậy thì, có một việc em có thể làm. Em là người duy nhất anh biết có thể làm được việc đó."

Câu trả lời của cô là vòng ra sau ghế của anh, áp má vào má anh và với lấy đôi bàn tay anh.

"Chúng ta hãy rời khỏi cái bàn ăn chết tiệt này đi," cô nói. "Lên phòng của em đi, nơi chúng ta có thể thoải mái ở một mình mà không sợ ai làm phiền; rồi hãy kể cho em nghe mọi chuyện."

Trước lò sưởi trong phòng riêng của cô, nhìn xuống Frederica đang ngồi trên chiếc ghế bành có tai vịnh thêu hoa, bên cạnh đầu gối cô là chiếc gối lớn bọc thảm đặt sẵn chờ anh sà xuống bất cứ lúc nào anh muốn, anh bắt đầu thận trọng kể cho cô nghe điều anh mong muốn.

"Anh sẽ nói cho em nghe lý do tại sao anh lại tìm đến em," anh mở đầu, "rồi em sẽ hiểu. Em còn nhớ hồi gần hai năm trước, cái đêm anh bị ướt sũng khi đến đây ăn tối — cái đêm mà em định gả anh cho Hermione Woodruff chứ? Sau đó chúng ta đã có một buổi trò chuyện dài, và khi nói về những rủi ro mà người ta có thể gặp phải khi kết hôn, em đã bảo rằng người em lo lắng không phải là anh, mà là cô gái nào lấy anh cơ."

Cử chỉ nhỏ của cô ngầm thừa nhận ký ức ấy, nhưng đồng thời cũng phủ nhận sự liên quan của nó. Lẽ ra cô sẽ nói thêm điều gì đó về chuyện đó, nhưng anh đã chặn lại.

"Không," anh kiên quyết nói, "đó không chỉ là lời nói gió bay. Nó có nguyên do của nó đấy. Sau này, khi chúng ta đã đính hôn, có hai hay ba lần gì đấy, em đã gợi ý cho anh vài điều. Và từ khi chúng ta kết hôn đến nay... Chà, bằng cách nào đó, anh cứ có cảm giác là em đứng về phía cô ấy; rằng em nhìn nhận mọi thứ theo cách của cô ấy — những điều mà anh chẳng thể thấy được."

"Những chuyện nhỏ nhặt thôi mà," cô phản đối; "những chuyện cỏn con chẳng thể nào quan trọng — những thứ mà bất kỳ người phụ nữ nào cũng sẽ đứng về phía... như anh gọi đấy, về phía một người phụ nữ khác."

Nhưng cô lập tức phủ nhận chính câu nói đó của mình. "Ôi, thực lòng em rất yêu quý cô ấy!" cô nói với vẻ đầy mãnh liệt. "Không chỉ vì cô ấy yêu anh, mà vì em nghĩ cô ấy thực sự đáng yêu vô cùng. Em không tài nào kìm được lòng mình. Và tất nhiên đó chính là điều làm em phát điên lên được vào lúc này — việc cô ấy lại đi làm một chuyện thế này với anh."

"Được rồi," anh nói. "Đừng bận tâm đến chuyện đó nữa. Đây là việc anh muốn em làm. Anh muốn em đến gặp cô ấy, và trước hết, anh muốn em thay mặt anh xin cô ấy tha thứ."

"Tha thứ chuyện gì cơ chứ?" Frederica gặng hỏi.

"Anh muốn em nói với cô ấy," anh tiếp lời, "rằng cô ấy không thể nào cảm thấy kinh hoàng về việc anh đã làm hơn chính bản thân anh được. Anh muốn em xin cô ấy, dù cô ấy nghĩ anh đáng bị trừng phạt thế nào đi nữa, thì hãy làm ơn vì anh mà làm một việc duy nhất này: đó là để anh đưa cô ấy rời khỏi cái nơi tồi tệ đến tột cùng ấy. Anh chẳng đòi hỏi điều gì khác ngoài việc đó. Cô ấy có thể ra bất kỳ điều kiện nào tùy ý. Cô ấy muốn sống ở đâu hay sống thế nào cũng được. Chỉ là — đừng sống như thế nữa. Có lẽ đó là sự trừng phạt mà anh đáng phải nhận, nhưng anh không thể nào chịu đựng nổi!"

Đó là kết tinh của tất cả những suy ngẫm ít ỏi mà anh đã vắt óc nghĩ ra trong suốt hai ngày sống đày ải như dưới địa ngục tại cái khách sạn ở miền nam tiểu bang ấy — trong những khoảng thời gian ngắt quãng để cố gạt bỏ giai điệu nhức nhối cứ văng vẳng trong đầu, cùng ký ức về nỗi đau đớn tê dại, lạnh lẽo mà anh đã nhìn thấy trên khuôn mặt Rose khi anh rời đi. Quả thực chẳng có kết quả gì lớn lao. Núi non đau đẻ sinh ra con chuột.

Nhưng hãy ngẫm lại xem cuộc đời của Rodney từ trước đến nay ra sao; cho dù anh có những lý thuyết cao ngạo đến đâu về việc chấp nhận kỷ luật khổ hạnh, thì thế giới này, ít nhất là về mặt vật chất, đã đối xử với anh dịu dàng biết nhường nào. Sự kiêu ngạo tuổi trẻ của anh đã được dung dưỡng để lớn lên hoàn toàn trọn vẹn mà không hề bị va vấp bởi hoàn cảnh. Anh vốn luôn giàu có, theo nghĩa là tài sản của anh luôn dư dả cho mọi nhu cầu của bản thân. Trong đời, anh chưa từng có lấy một trải nghiệm nào dù chỉ hơi giống với hoàn cảnh của Portia đối với hóa đơn tiền tạp hóa chưa trả của ông già nọ. Anh thích mặc những bộ quần áo sờn cũ, nhưng anh chưa bao giờ phải mặc chúng vì không đủ tiền mua đồ tốt hơn. Xưa nay anh vẫn sống bình dân theo nghĩa xã hội hẹp hòi nhất, nhưng anh chưa từng nhận thức được rằng thứ dân chủ kiểu đó dễ dàng đến thế nào và nó vô nghĩa ra sao đối với một người chưa từng phải giao du với những kẻ tự cho mình có địa vị xã hội cao hơn. Quả thực, anh luôn tỏ ra coi thường những thứ xa hoa lộng lẫy. Nhưng chưa ai từng chỉ cho anh thấy rằng cái ranh giới mà anh vạch ra giữa sự xa hoa và những nhu cầu thiết yếu tươm tất thực ra nằm ở một mức cao ngất ngưởng nhường nào.

Do đó, anh vốn chẳng phải là một kẻ khắc kỷ như anh vẫn tưởng. Thiết nghĩ, việc anh gắn bó lâu dài với gia đình Lake và những người bạn của họ lẽ ra phải mang lại cho anh một sự an ủi rằng: một người phụ nữ dù chỉ kiếm được đồng lương của một vũ công múa hát bè thành công đi chăng nữa, thì cũng không đến nỗi đáng thương hại đến mức khốn cùng vì nghèo đói; rằng chắc chắn Rose hoàn toàn có khả năng thuê một căn phòng tử tế hơn thế, nếu cô ấy muốn. Và rằng ngay cả một căn phòng giá ba đô-la, một căn phòng trọn vẹn không phải chia sẻ với ai — nếu tiền thuê phòng ấy vẫn đủ để bạn gửi quần áo đi giặt là và mua những bữa ăn đầy đủ chất ở nhà hàng — thì đó đã là sự xa xỉ rồi — chà, đối với nhiều người hơn mức mà người ta muốn nghĩ đến.

Dĩ nhiên Rodney thừa hiểu điều đó. Anh đã đọc các bản báo cáo của Quỹ Sage về vấn đề nhà ở; anh rất quen thuộc với kết quả khảo sát ở Pittsburgh. Nhưng người đang được nhắc đến lúc này không phải là một Nữ công nhân chung chung. Đó chính là Rose của anh!

Từ tất cả sự hỗn độn của suy nghĩ và cảm xúc đã sục sôi trong lòng anh kể từ đêm anh cùng Rose trở về phòng trọ của cô, giờ đây nổi lên hai ý nghĩ chủ đạo. Một là anh đã xúc phạm cô nặng nề; hai là dứt khoát không thể để cô tiếp tục sống trong cảnh ngộ như khi anh tìm thấy cô.

Dĩ nhiên Frederica cảm thấy vô cùng khó hiểu. "Điều đó ngớ ngẩn thật đấy, Roddy," cô dịu dàng nói. "Anh có làm gì tổn hại đến Rose đâu mà phải xin cô ấy tha thứ."

"Em chỉ cần tin lời anh thôi," anh cụt lỏn đáp. "Anh không hề phóng đại đâu."

"Nhưng Roddy!" cô khăng khăng. "Anh phải tỉnh táo lại chứ. Ồ, cũng chẳng có gì lạ! Anh đã kiệt sức hoàn toàn rồi. Trông anh cứ như thể mấy đêm liền không hề chợp mắt vậy. Em ước gì anh chịu ngồi xuống và thả lỏng một chút cho thoải mái. Nhưng em biết là anh đã sai lầm trong chuyện này rồi!"

"Anh đã đến California với ý nghĩ rằng có lẽ anh đã — chà, rất ngốc nghét trong chuyện gì đó và vô tình làm tổn thương Rose trầm trọng mà chẳng hề hay biết. Em hoàn toàn sẵn sàng để — đứng về phía cô ấy, như anh nói đấy. Em nghĩ chúng ta sẽ có một buổi trò chuyện thật cởi mở rồi em sẽ tìm ra ngọn ngành câu chuyện là gì, sau đó sẽ quay về và xách cổ anh sang đó tự mình giải quyết."

"Chà, tất nhiên là em đã không gặp được Rose, và Portia thì cũng chẳng cởi mở cho lắm. Con bé từ trước tới nay vẫn có vẻ khách sáo với em. Em chưa bao giờ thực sự hiểu hết được nó. Nhưng ít ra thì nó cũng nói rõ một điều rằng Rose vẫn yêu anh hơn bao giờ hết và cô ấy chẳng hề trách cứ anh một lời nào. Điều có vẻ khiến con bé lo lắng nhất là mẹ nó đừng nên trách anh. Dĩ nhiên điều đó làm emtịt ngòi và đành phải quay về. Thế nên việc anh cứ nói cứ như thể cô ấy có lý do chính đáng để — căm ghét anh là điều hoàn toàn nhạt nhẽo và vô lý."

"Lúc đó thì cô ấy chưa có," Rodney nói, rồi anh bứt rứt bước ra phía cửa sổ.

"Thế thì, nếu ý anh là chuyện tối hôm trước, lần duy nhất anh gặp lại cô ấy từ đó đến nay, thì điều đó lại càng buồn cười hơn nữa. Lỡ như anh có cáu giận, mất bình tĩnh và làm tổn thương cảm xúc của cô ấy thì sao chứ? Trời đất ơi! Chẳng lẽ anh không có quyền làm thế sau những gì cô ấy đã gây ra ư? Nhất là khi cô ấy bỏ mặc anh để rồi tự mình phát hiện ra cơ sự ấy?"

"Anh bảo em là em chẳng biết mảy may gì về chuyện này cả."

"Em đoán là anh không đến mức — đánh cô ấy chứ?" Cứ phải chứng kiến cảnh anh nhẫn nhịn thế này thật là tức điên lên được!

Câu trả lời của anh nhỏ đến mức gần như không thành tiếng. "Thà tôi làm thế khéo lại còn hơn."

Frederica vùng đứng phắt dậy. "Vậy thì, em sẽ nói thế này!" cô tuyên bố. "Em sẽ không đến gặp cô ấy đâu. Em chỉ đi nếu anh để cho em toàn quyền xử lý. Nếu anh cho phép em nói cho cô ấy biết em nghĩ sao về những gì cô ấy đã làm và cách thức cô ấy làm — không để cho anh hay biết gì — không cho anh lấy một cơ hội. Còn bắt em phải đến quỳ lạy xin cô ấy tha thứ thì dứt khoát là không đời nào."

"Tùy em," anh đáp giọng chán nản. "Dĩ nhiên em có quyền của mình."

Cảnh tượng khốn khổ ấy giằng dai thêm một lúc lâu nữa. Frederica khóc lóc, nài nỉ rồi lại nổi giận lôi đình, nhưng hoàn toàn chẳng lay chuyển được anh. Anh có vẻ đau khổ trước nỗi buồn của cô, giục cô hãy coi như chưa từng thỉnh cầu điều gì với anh; nhưng anh chẳng giải thích điều gì, cũng chẳng trả lời bất kỳ câu hỏi nào của cô.

Đó là một sự giải tỏa vô cùng lớn lao cho cô, và cô thầm nghĩ, đối với cả bản thân anh nữa, khi mà sau một tiếng gõ cửa báo trước, Harriet bước thẳng vào phòng họ.

Tình thế lúc đó chẳng cần phải giải thích nhiều, nhưng Frederica đã tóm tắt lại trong lúc hai người kia đang chào hỏi nhau bằng giọng điệu lạnh lùng thân thiện:

"Rod đang cố nài nỉ tớ đến gặp Rose và nhận rằng tất cả là lỗi tại anh ấy, và tớ thì nhất quyết không chịu."

"Tại sao lại không cơ chứ?" Harriet nói. "Nhận lỗi về mình thì có quái gì mà phải bận tâm? Cứ để mọi tội lỗi cho anh ấy gánh nếu anh ấy thích."

"Cậu biết rõ là không phải như thế mà," Frederica bướng bỉnh càu nhàu.

Harriet tao nhã và từ tốn ngồi xuống một bên đầu cuộn tròn của chiếc ghế sô-bà-la kiểu Victoria nhỏ nhắn, rồi duỗi thẳng đôi chân thon thả về phía trước.

"Dĩ nhiên là tớ chẳng thèm bận tâm xem ai đúng ai sai," cô nói. "Cậu sẽ chẳng bao giờ giải quyết được vấn đề gì nếu cứ cố đi tranh cãi một chuyện như thế. Điều tớ quan tâm là chúng ta có thể làm gì để giải quyết tình hình này. Đây không phải là một hoàn cảnh hay ho gì cho cam. Chẳng ai thích thú cả — ít nhất tớ nghĩ giờ này chắc Rose cũng thấy phát ngấy lên được rồi. Con bé có thể từng cuồng tín vì sự nghiệp sân khấu, nhưng chắc hẳn nó đã thấy rằng cái đám múa phụ họa của một vở kịch ca nhạc hạng ba chẳng thể đưa nó đi đến đâu cả."

Mọi chuyện đơn giản là một mớ hỗn độn, và cách duy nhất phải làm là dọn dẹp nó thật nhanh chóng và tươm tất nhất có thể — và chúng ta hoàn toàn có thể thu xếp ổn thỏa nếu đi đúng hướng. Chỉ có điều, vì tình Chúa trên cao, Freddy ạ, trước khi để Rod bước chân ra khỏi nhà này, hãy nhồi cho anh ấy một liều thuốc ngủ veronal rồi tống quách lên căn phòng yên tĩnh trên lầu để đánh một giấc thật ngon suốt cả ngày đi! Nhìn cái bộ dạng của anh ấy lúc này kìa, trông chẳng khác nào một lời thông báo về tai họa đang sờ sờ trước mắt người ta cả!"

Cô chẳng hề bận tâm chút nào trước tràng pháo tay giận dữ mà điều đó châm ngòi từ Rodney. Thậm chí, Frederica — qua một thoáng nhìn vào nét mặt Harriet khi cô ngồi lắng nghe những lời chỉ trích gay gắt của anh đối với sự quan tâm bề ngoài có vẻ tận tâm này, cùng sự phủ nhận đầy cuồng nhiệt của anh rằng những thứ đó chẳng có chút ý nghĩa gì với mình — đã ngờ rằng những lời nói của người chị gái chính là nhằm tạo ra đúng kết quả này. Khi cơn thịnh nộ đã lắng xuống, những lời đầu tiên của Harriet đã chứng minh điều đó.

"Được rồi," cô nhận xét. "Tớ thừa biết là cậu sẽ muốn xả ra những điều đó mà. Giờ thì nó đã bay khỏi đầu cậu rồi nhé. Hình thể bên ngoài thực sự rất quan trọng đối với tớ và Freddy, và dĩ nhiên nó cũng quan trọng với cả cậu nữa, dù cậu không muốn thừa nhận điều đó đi chăng nữa. Chúng quan trọng đối với tất cả những người cùng tầng lớp với chúng ta. Chúng ta vốn được rèn luyện để biết cách nuốt đắng nuốt cay mà không hề nhăn nhó. Nếu trên người có vết cắt, vết thương hay bầm tím, chúng ta sẽ che giấu chúng đi. Chúng ta không đem ra diễu võ dương oai để cầu xin sự thương hại. Hãy để việc la làng đòi quyền lợi, sai trái, tri kỷ, tâm hồn đồng điệu và những 'lý tưởng cao đẹp' cho bọn phàm phu tục tử thích làm cái trò mèo đó đi. Theo truyền thống của chúng ta, cách hành xử tử tế là ngậm miệng lại, giữ thể diện cho mình và tạo điều kiện để người khác giữ thể diện cho họ. Thực ra cậu cũng tôn sùng điều đó chẳng kém gì tớ đâu, Rod ạ, và đó là lý do tại sao tớ muốn cậu phải hậu thuẫn cho quan điểm mà tớ đã áp dụng với Constance. Hãy vờ như cậu đã biết tất cả mọi chuyện Rose đang làm, và rằng cậu chẳng hề cảm thấy xấu hổ vì điều đó. Dĩ nhiên mọi chuyện sẽ dễ dàng hơn nhiều nếu ngay từ đầu con bé chơi đẹp với chúng ta..."

"Cô ấy đã chơi đẹp đấy chứ," anh cắt lời. "Cô ấy đã chủ động ngỏ ý kể cho tôi nghe dự định của cô ấy. Tôi đã không cho phép."

Phản ứng duy nhất của Harriet trước câu nói này chỉ là một cái nhún vai nhẹ.

"Dù sao đi nữa," cô tiếp lời, "vấn đề là một khi chúng ta đã bắt đầu diễn kịch, thì tất cả những người khác cũng sẽ buộc phải vờ như tin vào màn kịch đó. Dĩ nhiên việc cần làm là đưa con bé ra khỏi cái nơi kinh khủng đó càng sớm càng tốt. Và tớ cho rằng cách tốt nhất để làm việc đó là đưa nó sang một lĩnh vực khác — đưa nó về New York và nhét nó vào một vai nhỏ trong một đoàn kịch tử tế nào đó. Miễn không phải là ca múa nhạc thì làm cái gì cũng được. Ồ, và bảo nó dùng chính tên thật của mình, rồi chúng ta sẽ lăng xê nó hết mức có thể. Cứ đường hoàng đối mặt với nó. Vờ như chúng ta thích điều đó. Tớ không bảo đây là cách lý tưởng nhất, nhưng dẫu sao vẫn còn hơn là tình trạng thế này."

"Tên thật của cô ấy ư!" anh ngẩn người lặp lại. "Ý cậu là cô ấy đã tự bịa ra một cái tên khác à?"

Harriet gật đầu. "Constance có nhắc đến chuyện đó, nhưng lúc đó tớ còn chưa hiểu con bé đang nói cái gì. Và dĩ nhiên là tớ không thể quay lại hỏi cho ra lẽ được. Daphne gì đó thì phải, tớ nghĩ thế. Dù sao thì nghe nó cũng giống hệt một cái tên nghệ danh trên sân khấu vậy." Rồi cô hỏi: "Thế nào? Cậu có chịu tham gia vào trò chơi này không?"

"Ồ, được chứ," anh nói với một vẻ ngoan ngoãn khiến Frederica phải ngạc nhiên. "Tôi sẽ tham gia. Xét cho cùng thì kết quả cuối cùng mà cả hai chúng ta muốn đạt được đều giống nhau y đúc, còn lý do tại sao chúng ta làm điều đó thì chẳng quan trọng với ai ngoài chính bản thân chúng ta."

Cô quay sang phía Frederica.

"Còn cậu thì sao, Freddy?" cô hỏi. "Cậu có chịu gác lại mấy nguyên tắc đạo đức của mình sang một bên để mang thông điệp của Rod đến cho Rose, dù cho cậu có nghĩ đó là một trò ngu ngốc viển vông đi chăng nữa không?"

"Tự tôi sẽ đi gặp Rose," Rodney bình thản nói.

Frederica chợt nhận ra rằng, dẫu không hoàn toàn trở lại là chính mình như trước, nhưng ít nhất anh cũng đã đi được một chặng đường dài để lấy lại phong thái quen thuộc của anh. Đêm hôm đó, khi kể lại đầu đuôi câu chuyện cho Martin nghe như mọi khi — bởi vì Martin chính là phát hiện vĩ đại và là bí mật của riêng Frederica. Không một ai hay biết, ngay cả bản thân Martin, rằng anh lại là một người thông minh và thấu đáo đến nhường nào, hay những nhận xét mộc mạc của anh về những tình huống phức tạp đôi khi lại uyên bác và sáng suốt biết bao —, cô đã nhắc đến một nghịch lý từng khiến cô bối rối hết lần này đến lần khác trong quá khứ. Rodney quý cô gấp đôi so với Harriet, cũng giống như cô quý anh gấp đôi so với cách Harriet đối xử với anh. Thế nhưng, hết lần này đến lần khác, khi mà tình yêu thương và sự đồng cảm của chính cô hoàn toàn bất lực trong việc giải quyết vấn đề, thì sự châm biếm cay đắng và sắc sảo của Harriet lại xuất hiện và mang lại những kết quả vô cùng mỹ mãn.

"Có vẻ như mọi chuyện không nên diễn ra theo cái cách cục diện ấy mới phải," cô kết luận. "Người ta cứ nghĩ rằng việc yêu thương một ai đó và thấu cảm với những nỗi khổ của họ theo đúng cách mà họ cảm nhận, lẽ ra phải giúp cậu cứu giúp người ta dễ dàng hơn là chỉ chuốc lấy sự bực dọc chứ. Tuy nhiên, chừng nào nó còn chưa vận hành theo chiều hướng đó đối với anh..."

Anh vươn tay ra, nắm lấy cằm cô, ngước mặt cô lên rồi thành thạo đặt lên môi cô một nụ hôn. Một hành động quen thuộc đến mức rợn người, có lẽ người ta sẽ nghĩ thế, khi làm điều đó với bức tượng Vệ nữ thành Milo, với Frederica, hay với bất kỳ ai sở hữu vẻ đẹp giản dị và vĩ đại nhường ấy. Nhưng có vẻ như cô rất thích điều đó.

"Sẽ chẳng có cơ hội nào cho cuộc thử nghiệm đó đâu," Martin nói. "Anh sẽ chẳng bao giờ phải bận tâm phiền muộn gì chừng nào em hãy còn ở bên cạnh."