Đây Mới Là Tống Sử 1: Quyển Thái Tổ Thái Tông

Lượt đọc: 59 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Di Chúc Của Tứ Thái Hậu Rất Kỳ Lạ

❊ ❊ ❊

1. Tiểu hoàng di thải cầu chiêu thân

Chẳng bao lâu sau khi Triệu Khuông Dẫn dùng chính sách chuộc mua để tước bỏ binh quyền của vài vị đại tướng trong cấm quân, đột nhiên cao hứng, lại muốn để Thiên Hùng quân Tiết độ sứ Phù Ngạn Khanh thống lĩnh cấm quân triều đình.

Triệu Phổ biết chuyện vô cùng kinh hãi, vội vàng vào cung khuyên can Triệu Khuông Dẫn từ bỏ quyết định này. Ông nói, Phù Ngạn Khanh đã ở ngôi vị tột cùng của bầy tôi, không thể giao thêm binh quyền nữa, huống hồ, vừa mới thu hồi binh quyền, nay lại muốn thả ra, đây chẳng phải là rước họa vào thân sao?

Triệu Khuông Dẫn giải thích rằng, Phù Ngạn Khanh là người của mình, sẽ không có dị tâm.

Triệu Phổ ngẩn người một hồi, bỗng nhiên phản vấn: "Việc thiên hạ, không ai có thể lường trước được, bệ hạ lúc đầu với Thế tông hoàng đế chẳng phải cũng rất tốt sao? Cớ sao lại phụ ngài ấy?"

Triệu Khuông Dẫn im lặng không nói. Ngài có thể nói gì đây? Lúc đầu quan hệ giữa ngài và Chu Thế tông Sài Vinh cũng rất sâu đậm, Sài Vinh chết, ngài liền cướp lấy thiên hạ từ trong tay vợ góa con côi của người ta, mảy may không nhớ đến tình nghĩa với Chu Thế tông.

Triệu Khuông Dẫn đến binh quyền của em rể Cao Hoài Đức còn cướp, sao lại muốn trao binh quyền cho Phù Ngạn Khanh? Chẳng phải là em rể không bằng người ngoài hay sao? Kỳ thực không phải vậy, quan hệ giữa Phù Ngạn Khanh và nhà họ Triệu bọn họ quả thực không tầm thường, cũng là thông gia.

Phù Ngạn Khanh từ nhỏ đã giỏi cưỡi ngựa bắn cung, lớn lên vô cùng dũng mãnh, trải qua hai triều Tấn, Hán. Chu Thái tốt Quách Oai lên ngôi, bổ nhiệm làm Thiên Hùng quân Tiết độ sứ, được phong tước Vệ Vương. Vợ của Sài Vinh là con gái của Phù Ngạn Khanh, Chu Thế tông lên ngôi, gia phong Phù Ngạn Khanh làm Thái phó. Một sự kiện ngẫu nhiên, vị quốc trượng gia này lại trở thành nhạc phụ của em trai Triệu Khuông Dẫn là Triệu Quang Nghĩa.

Nhắc đến mối nhân duyên giữa Triệu Quang Nghĩa và nhà họ Phù, còn có một câu chuyện thú vị.

Thời Hậu Chu, Triệu Khuông Dẫn vẫn đang làm việc dưới quyền Chu Thế tông. Có một hôm, em trai Triệu Khuông Dẫn là Triệu Quang Nghĩa dẫn theo mấy người đến ngoài cửa Đông Quách săn bắn, thấy một con ác là đậu trên cành kêu ríu rít, bèn giương cung bắn một phát, trúng cánh con ác là, ác là rơi xuống hậu hoa viên nhà họ Phù. Một phần là do cơ duyên xảo hợp, nhân duyên trời định, phần khác cũng do Triệu Quang Nghĩa nghịch ngợm, vậy mà lại vượt tường r vào trong viên để tìm con ác là bị bắn rơi ấy. Nào ngờ vừa mới nhảy xuống tường, đã bị hai nha đầu trong vườn nhìn thấy. Nha đầu thấy ngoài tường có người vượt vào, tưởng là trộm, sợ hãi hét lớn: "Bắt trộm!" Triệu Quang Nghĩa thấy bị người ta hiểu lầm là trộm, mặt đỏ bừng đứng ngây ra tại chỗ, cảm thấy vô cùng hổ thẹn. Lúc này, từ sau hòn giả sơn bước ra một tuyệt đại giai nhân tuổi độ cập kê, mắng nhiếc nha đầu rằng: "Trộm ở đâu ra? Làm gì mà làm ầm ĩ lên thế."

Nha đầu chỉ vào Triệu Quang Nghĩa vừa vượt tường vào nói: "Trộm ở ngay đây."

Giai nhân ngẩng đầu nhìn lên, thấy dưới chân tường quả nhiên đứng một tiểu tử. Đúng lúc ấy, Triệu Quang Nghĩa ngẩng đầu lên, ánh mắt hai người vừa vặn chạm nhau, trong chớp mắt, tựa như có nam châm hút lại, hai người ngươi nhìn ta, ta nhìn ngươi, đều ngẩn người ra. Hóa ra, Triệu Quang Nghĩa cũng là một nam nhân tuấn tú, tuy không có tài năng của Tử Kiến, nhưng lại có dung mạo của Phan An, giai nhân gặp mỹ nam, sinh lòng ái mộ lẫn nhau. Hai nha đầu có chút khó hiểu, nhắc nhở: "Tiểu thư, hắn là tên trộm đấy! Ngươi nhìn hắn làm gì?"

Triệu Quang Nghĩa nghe nha đầu gọi giai nhân là tiểu thư, đoán chắc giai nhân chính là tiểu hoàng di rồi. Bởi vì hắn thường nghe huynh trưởng nói, Thế tông có một vị tiểu hoàng di, chính là con gái thứ sáu của Phù Ngạn Khanh, sinh ra dung mạo tuyệt đại, đẹp như hoa, vẫn còn khuê nữ chưa gác cửa. Tiểu thư trước mắt trẻ tuổi như vậy, lại xinh đẹp thế này, không phải tiểu hoàng di thì còn có thể là ai nữa?

Tiểu thư được nha đầu gọi một tiếng, như từ trong mộng bừng tỉnh, mặt lập tức đỏ bừng đến tận mang tai, vội vàng thu hồi ánh mắt, dịu dàng nói với nha đầu rằng: "Đi hỏi xem là công tử nhà nào, ban ngày ban mặt, vượt tường vào viên để làm gì, muốn làm trộm à?"

Giai nhân danh nghĩa là trách vấn Triệu Quang Nghĩa, nhưng thực ra là bảo nha đầu truyền lời. Bởi vì đôi bên không quen biết, nam nữ thụ thụ bất thân, không tiện trực tiếp hỏi, đành phải mượn nha đầu để truyền lời.

Triệu Quang Nghĩa không đợi nha đầu trách vấn, liên tục vái dài, nói với nha đầu rằng: "Làm phiền tỷ tỷ bẩm lại với tiểu thư nhà ngươi, tiểu sinh tên là Triệu Quang Nghĩa, là con trai của Triệu Tư không, em trai của Điện tiền đô điểm kiểm Triệu Khuông Dẫn."

Nha đầu cướp lời nói: "Ngươi thật là một kẻ kỳ lạ! Nhìn tướng mạo ngươi tuấn tú thế cơ mà, hỏi ngươi vì sao vượt tường làm trộm, ai bảo ngươi đọc gia phổ làm gì?"

Triệu Quang Nghĩa bị chặn họng một trận, gò má tức khắc đỏ bừng, tự cảm thấy rất ngượng ngùng, bộ dạng cũng vô cùng lúng túng. Tiểu thư ở đằng kia thấy vậy, lườm nha đầu trách móc: "Đừng dữ dằn thế chứ! Để người ta từ từ nói, hà tất phải cướp lời người ta!"

Nha đầu không dám lên tiếng nữa. Triệu Quang Nghĩa cũng không cần nha đầu truyền lời nữa, tiếp lời nói: "Tiểu sinh thấy trời quang mây tạnh sau tuyết, dẫn mấy người ra ngoài thả ngựa du săn, đi ngang qua ngoài viện quý phủ, bắn một phát trúng con ác là, ác là rơi vào trong vườn của tiểu thư. Chỉ trách tiểu sinh nhất thời lỗ mãng, vượt tường qua nhặt ác là, thực sự là không nên, xin chuyển lời tới tiểu thư nhà ngươi, thứ tội mạo muội cho tiểu sinh!" Dứt lời lại liên tục vái dài.

Nha đầu thuật lại từng chữ không sót một chữ lời của Triệu Quang Nghĩa cho tiểu thư nghe.

Tiểu thư nói với Triệu Quang Nghĩa: "Lệnh tôn và lệnh huynh, đều cùng gia phụ làm quan chung một triều, có thâm tình giao hảo, công tử cũng không phải người ngoài, nếu từ cửa chính đi vào, thì chính là khách, tỳ thiếp cũng không dám mạo phạm, cho dù người ngoài thấy được, cũng không nói được gì cả. Chỉ là vượt tường mà vào, thực sự là kém phần lễ nghĩa, không hợp đạo lý. Lời người ta nói đáng sợ lắm, nơi này không thể ở lâu, mời công tử đi từ cửa viện ra vậy!"

Dứt lời liền bảo nha đầu đi mở cửa cho Triệu Quang Nghĩa.

Triệu Quang Nghĩa thấy giai nhân đã hạ lệnh trục khách, không dám đi tìm con ác là bị thương rơi xuống đó nữa, hướng về phía Phù tiểu thư vái dài từ xa nói: "Đa tạ tiểu thư bao dung, tiểu sinh xin cáo từ!" Dứt lời, đi theo sau nha đầu, từ cửa sau sát tường bước ra khỏi hậu hoa viên nhà họ Phù.

Sau khi Triệu Quang Nghĩa về nhà, liền kể chuyện vượt tường vào hoa viên nhà họ Phù cho Triệu Khuông Dẫn nghe. Trong lời nói, hết lời ca ngợi tiểu hoàng di xinh đẹp như hoa. Triệu Khuông Dẫn nghe xong, cười ha hả nói: "Chắc là thiên duyên tơ hồng vướng víu, mới xuất hiện chuyện như vậy. Đã ngươi si tình với Phù tiểu thư đến vậy, ta sẽ nhờ Phạm Xu mật làm mai cho ngươi, thành toàn mối nhân duyên này, ý ngươi thế nào?"

Triệu Quang Nghĩa đương nhiên là cầu còn không được, nào có lý nào lại không đồng ý.

Hôm sau, Triệu Khuông Dẫn quả nhiên đến nhà Phạm Chất, nhờ ông ta đến nhà Phù Ngạn Khanh làm mai cho Triệu Quang Nghĩa. Phạm Chất không thoái thác, nhận lời ngay, lại nói phu nhân của ông và phu nhân của Phù Ngạn Khanh là hai chị em, bảo phu nhân ra mặt, việc này chắc chắn thành. Triệu Khuông Dẫn cả mừng nói: "Như vậy, phiền tôn phu nhân đến Phù phủ một chuyến, nếu được như nguyện, nhất định không quên đại đức thành toàn."

Phu nhân của Phạm Chất đến nhà họ Phù, yết kiến vợ chồng Phù Ngạn Khanh, nói rõ ý định. Phù Ngạn Khanh đáp rằng: "Mối nhân duyên này, thực sự là rất xứng đôi, ta rất sẵn lòng đồng ý. Chỉ là hôm qua thánh thượng tự mình làm mai cho con trai của Hàn Thông. Nếu đồng ý với bên Triệu Tư không, rõ ràng là trái thánh ý; nếu đồng ý với bên Hàn Thông, lại tổn hại đến thể diện của phu nhân, quả thật là tiến thối lưỡng nan đây!"

Phạm phu nhân biện bạch hùng hồn: "Chọn rể không thể nhìn thể diện. Phàm là một hôn nhân thì luôn phải trai tài gái sắc, đôi bên xứng đôi, sau khi kết hôn mới có thể nam hoan nữ ái, chồng hát vợ tùy. Nếu chỉ lo thể diện, không hỏi hai người có xứng đôi hay không, cưỡng ép gộp hai kẻ không xứng đôi lại với nhau, gặp được người tốt thì coi là duyên do trời định, gặp phải người không tốt, chính là nghiệt duyên, như vậy sẽ chôn vùi hạnh phúc cả đời của con gái. Cho nên chọn rể cho con gái, phải chọn tính cách, phẩm mạo của nam giới, xem có xứng đôi với con gái hay không, địa vị, thể diện là chuyện không quan trọng. Lấy phẩm mạo của con trai nhà họ Hàn và họ Triệu mà nói, Triệu công tử có dáng dấp rồng phượng, con trai nhà họ Hàn thì giống như chó lợn, sao lại có thể vứt bỏ rồng phượng không xứng, mà lại cứ khăng khăng gả cho chó lợn chứ? Cho dù là thánh thượng, ngài là chúa tể muôn dân, nên hiểu đạo lý này, chắc không đến mức ép buộc hôn nhân, tạo nên một mối nghiệt duyên chứ!"

Phù Ngạn Khanh tuy cho rằng lời Phạm phu nhân nói có lý, nhưng nghĩ ngợi rồi đưa ra một cách giải quyết không đắc tội với ai.

Phạm phu nhân vội hỏi là cách gì.

"Ném quả cầu thêu để chiêu thân!" Phù Ngạn Khanh nói, "Ta chuẩn bị phỏng theo phép tắc người xưa, dựng một đài thêu trước cửa, bảo con gái ta lên lầu ném quả cầu thêu chiêu thân, đến lúc đó, bảo công tử hai nhà Hàn, Triệu đến trước đài thêu đón quả cầu, công tử nhà nào đón được, con gái ta sẽ gả cho nhà đó. Phó mặc cho trời định, hai bên đều không oán trách."

Phạm phu nhân cũng cho rằng đây là một cách chẳng đặng đừng, bèn về nhà kể lại đầu đuôi sự việc cho Phạm Chất nghe, Phạm Chất lại đi trả lời Triệu Khuông Dẫn.

Phù Ngạn Khanh trước tiên lệnh cho người nhà dựng một đài thêu trước cửa nhà mình, chọn một ngày lành tháng tốt, trước tiên gửi thiệp đến hai phủ Hàn và Triệu, nói rằng con gái nhà họ Phù ném cầu kén rể, mời công tử hai nhà đúng hạn đến đón cầu.

Vào ngày ném quả cầu thêu chiêu thân, Hàn Thông lệnh cho con trai mặc một bộ triều phục cát tường, đến trước đài thêu đón cầu. Triệu Khuông Dẫn cũng bảo Triệu Quang Nghĩa mặc một bộ y phục sặc sỡ, vội vã chạy đến trước cửa nhà họ Phù đón cầu, đồng thời chọn mười sáu gia đinh, vây quanh đi theo.

Tin tức tiểu hoàng di ném quả cầu thêu chiêu thân đã làm náo động cả thành Biện Lương, người dân bảo nhau cùng đi, ùn ùn kéo đến, đều muốn xem sự việc mới lạ ném cầu kén rể này.

Trước cửa Phù phủ, sừng sững một đài thêu kết bằng hoa gấm lụa là, nhìn từ xa, năm màu rực rỡ, tươi tắn bắt mắt, vừa giống một đống hoa tươi, lại vừa giống một cụm gấm vóc. Vị tiểu hoàng di tựa tiên nữ ấy hai tay nâng một quả cầu thêu, ngồi ngay ngắn trên đài thêu, hai hàng tỳ nữ đứng hai bên, vừa vặn tựa như những chiếc lá xanh tôn lên bông hoa mẫu đơn.

Dưới đài thêu người chen chúc như nêm cối, đầu người nhốn nháo, tất cả đều chen chúc ở đó để xem náo nhiệt. Cách đài một khoảng tầm một mũi tên, được giăng dây vây quanh, không cho người rỗi việc vượt quá giới hạn nửa bước. Hai vị công tử Hàn, Triệu đứng trong vòng dây, mỗi người giữ một nửa địa bàn, trừng to mắt, ngóng cổ nhìn lên đài thêu, chờ đợi quả cầu thêu từ trên trời rơi xuống. Gia đinh hai nhà thì đứng ngoài vòng giăng cờ hò hét, cổ vũ cho công tử nhà mình.

Đúng lúc này, tiếng nhạc trên đài thêu đột nhiên tấu lên, hóa ra tiểu hoàng di đã rời ghế đứng dậy rồi. Chỉ thấy nàng hai tay ôm quả cầu thêu bước ra trước đài thêu, dưới ánh mắt chú ý của mọi người, phóng tầm mắt nhìn xuống dưới đài. Triệu Quang Nghĩa nàng đã từng gặp, tự nhiên là nhận ra. Cho nên ánh mắt đầu tiên nàng nhìn chính là Triệu Quang Nghĩa, chỉ thấy hôm nay hắn ăn diện chải chuốt kỹ càng, khác hẳn ngày hôm trước, quả thật là khí vũ hiên ngang, tướng mạo xuất chúng, đúng là cái loại mỹ nam tử mà phụ nữ vừa nhìn thấy đã thích, không kìm được mỉm cười dịu dàng hướng về phía Triệu Quang Nghĩa. Lại quay đầu nhìn kẻ đứng bên cạnh Triệu Quang Nghĩa, mặt đen như than, lưng khom như cánh cung, đúng là cái loại đàn ông xấu xí đi trên đường cái mà mụ ăn mày còn chẳng thèm liếc mắt một cái. Hai người so sánh với nhau, ưu khuyết lộ rõ ngay lập tức. Tiểu hoàng di hừ nhẹ trong mũi, cân nhắc quả cầu thêu trong tay, nhẩm tính làm thế nào để ném quả cầu quyết định hạnh phúc cả đời của mình này vào lòng Triệu công tử.

Hai kẻ dưới đài thêu tiến lên phía trước đài một chút, không ngừng vẫy tay về phía đài, ra hiệu cho tiểu hoàng di trên đài thêu ném quả cầu thêu cho mình. Chỉ thấy tiểu hoàng di giơ cao quả cầu thêu qua đỉnh đầu, nhẹ nhàng ném xuống một cái. Quả thực là mắt nhìn chuẩn xác, tay ném cừ khôi, quả cầu không lệch trái không lệch phải, không thiên không lệch, vừa vặn rơi trúng đầu Triệu Quang Nghĩa.

Hàn công tử vừa thấy thì sốt ruột, lao lên một bước, định cướp quả cầu thêu vừa được ném xuống ấy.

Tiểu hoàng di đứng trên đài thêu ngẩn cả người, sợ quả cầu thêu bị cái tên Trư Bát Giới kia cướp mất, quên cả giữ ý tứ hét lớn lên: "Bắt lấy! Bắt lấy!"

Triệu Quang Nghĩa cũng chẳng phải tay vừa, vốn dĩ đã chuẩn bị từ trước, thấy quả cầu thêu bay về phía đầu mình, biết tiểu hoàng di có ý với mình, bèn dang rộng hai tay, tung người một cái tóm chặt quả cầu thêu vào trong tay. Gia đinh phủ họ Triệu thấy Triệu Quang Nghĩa cướp được quả cầu thêu, nhân cơ hội đó ùa lên, vây Triệu Quang Nghĩa vào giữa, bảo vệ quả cầu thêu. Có gia đinh dắt tới một con ngựa tía, Triệu Quang Nghĩa tung người nhảy lên mình ngựa, được gia đinh vây quanh hớn hở trở về phủ.

Hàn công tử nhìn theo Triệu Quang Nghĩa đang đi xa, dài giọng thở dài một tiếng, dập tắt cái tâm lý may rủi đó, ủ rũ dẫn theo một lũ gia đinh đi về nhà.

Tiểu hoàng di thấy quả cầu thêu bị lang quân như ý cướp mất, tảng đá lớn trong lòng cuối cùng cũng rơi xuống đất, vui khôn tả dẫn theo một đám tỳ nữ xuống lầu, về nhà phục mệnh.

Phù Ngạn Khanh biết tin quả cầu thêu đã bị Triệu công tử đón mất, tự nhiên là vô cùng vui mừng. Hóa ra, ông ta cũng biết con trai của Hàn Thông tướng mạo xấu xí, căn bản không xứng với con gái mình, mà Triệu Quang Nghĩa lại có dáng dấp rồng phượng, tướng mạo trời ban, chính là lương duyên của con gái. Chỉ là vướng vì Thế tông tự miệng mai mối cho con trai Hàn Thông, không tiện từ chối. May mà hai nhà cùng một lúc cầu hôn, mô phỏng theo tích đài thêu chiêu thân, mới có thể tránh Hàn chọn Triệu, tìm được lang quân như ý cho con gái, mà lại không tổn hại đến thể diện của Thế tông. Quả thực là may mắn hết chỗ nói.

Từ đó về sau, tự nhiên là hai nhà Triệu, Phù bên thì bận rộn gả con gái, bên thì chuẩn bị cưới dâu, giăng đèn kết hoa, tổ chức một đám cưới vô cùng náo nhiệt.

Đây chính là câu chuyện thú vị về việc Triệu Quang Nghĩa kết thông gia với Phù Ngạn Khanh.

Sau khi Triệu Khuông Dẫn khai quốc, bởi vì Phù Ngạn Khanh là nhạc phụ của hoàng đệ Triệu Quang Nghĩa, cho nên gia phong ông làm Thái sư. Đây chính là cái gọi là vị cực nhân thần mà Triệu Phổ đã nói.

Dưới sự khuyên can hết lời của Triệu Phổ, Triệu Khuông Dẫn đã dập tắt ý định bổ nhiệm Phù Ngạn Khanh thống lĩnh cấm quân triều đình.

2. Lão điệu trùng đàm (Nhai lại chuyện cũ)

Sau khi Triệu Khuông Dẫn bãi chức các tướng lĩnh cấm quân, thu hồi binh quyền của họ, vùng trọng địa kinh kỳ có thể yên tâm rồi, nhưng mối đe dọa từ các phiên trấn khắp toàn quốc vẫn còn, việc tước đoạt binh quyền của các tiết độ sử ngoại phiên lập tức được đưa lên chương trình nghị sự.

Qua một thời gian, Triệu Khuông Dẫn lại nhai lại chuyện cũ, một lần nữa bày ra tiệc Hồng Môn.

Vài vị tiết độ sứ nắm giữ binh quyền đều nhận được thông báo của triều đình, nội dung thông báo là vào kinh chầu chực. Những người này tuy đều là đại thần trấn thủ biên cương, nhưng ngoại phiên rốt cuộc không thể phồn hoa bằng kinh sư, sau khi nhận được thông báo, liền lập tức thu xếp hành lý vào kinh.

Triệu Khuông Dẫn thiết tiệc chiêu đãi mấy vị tiết độ sứ nắm giữ binh quyền này, và tự mình tham gia bồi tiệc.

Lần trước chiêu đãi các tướng lĩnh cấm quân, yến tiệc đặt ở hoàng cung, lần này chiêu đãi các vị tiết độ sứ ngoại phiên, yến tiệc đổi sang đặt ở ngự hoa viên. So sánh hai lần, bớt đi một chút nghiêm ngặt, thêm vào một chút lãng mạn.

Mọi người thấy hoàng thượng thiết tiệc ở ngự hoa viên để chiêu đãi, đều cảm thấy vô cùng vinh hạnh. Tất cả mọi người dường như đều quên mất câu cổ ngữ "yến vô hảo yến, hội vô hảo hội" (tiệc không phải tiệc tốt, hội không phải hội lành).

Trong bữa tiệc, Triệu Khuông Dẫn đã chúc rượu từng vị tiết độ sứ, ân cần nói với mọi người rằng: "Các ngươi đều là công thần túc tướng của quốc gia, trải qua sóng gió sa mạc cả đời, đã rất vất vả rồi, nay việc ở phiên trấn bận rộn như vậy, lại còn bắt các ngươi làm những công việc vất vả này, thực sự không phải ý ban đầu của trẫm trong việc ưu ái hiền sĩ, trẫm thực sự cảm thấy áy náy!"

Mọi người đều cho rằng hoàng thượng thấu hiểu lòng hạ thần, trong lòng vô cùng cảm động. Có một kẻ rất biết phỏng theo ý chủ nhân, nghe ra trong lời nói của hoàng thượng còn có ý khác. Người này chính là Vĩnh Hưng quân Tiết độ sứ Vương Ngạn Siêu.

Vương Ngạn Siêu, chính là kẻ năm xưa ở Phục Châu đã từ chối Triệu Khuông Dẫn đang tìm đến nương nhờ ngoài cửa. Sau khi Triệu Khuông Dẫn làm hoàng đế, từng trực tiếp chất vấn ông ta, vì sao lúc đầu không chịu thu nhận mình. Đây là một câu hỏi rất khó trả lời, câu trả lời hay nhất hình như chỉ có dập đầu tạ tội, nói thêm vài câu câu như thần tội đáng muôn chết để cầu xin được khoan dung. Vương Ngạn Siêu lại không nói như vậy, ông ta cung kính nói rằng, Phục Châu là một quận nhỏ, miếu quá nhỏ, không chứa nổi chân long thiên tử, nếu năm xưa giữ hoàng thượng lại, thì hoàng thượng đã không có ngày hôm nay rồi. Lại nói tất cả những điều này đều là ý trời, không phải sức người có thể xoay chuyển.

Ý trong lời nói của Vương Ngạn Siêu là, việc ông ta lúc đầu không thu nhận Triệu Khuông Dẫn, không chỉ không có tội, mà ngược lại còn có công.

Triệu Khuông Dẫn nghe xong trong lòng vô cùng vui mừng, ông vui mừng vì câu nói "tất cả đều là ý trời" đó. Cho nên, không truy cứu chuyện năm đó với Vương Ngạn Siêu nữa. Vương Ngạn Siêu cũng dựa vào tài hùng biện của mình, thoát được một kiếp nạn.

Hôm nay, Vương Ngạn Siêu nghe ra ý ngoài lời của hoàng thượng, liền hiểu ý, vội vàng quỳ xuống bẩm tấu rằng: "Thần vốn dĩ chẳng có công lao gì, lại luôn được ơn sủng, trong lòng vẫn luôn hổ thẹn. Nay tuổi tác đã lớn, cứ ở lại vị trí tiết độ sứ thế này thực sự là chiếm cầu tiêu mà không đi đại tiện, xin bệ hạ ban cho thần được về vườn tược dưỡng lão, hoàn thành tâm nguyện cuối cùng của thần đi!"

Triệu Khuông Dẫn đứng dậy khỏi ghế, đỡ Vương Ngạn Siêu dậy, khen ngợi hết lời rằng ông rất hiểu đại nghĩa.

Mấy vị tiết độ sứ khác là Võ Hành Đức, Quách Tòng Nghĩa, Bạch Trọng Tán và Dương Đình Chương tuy hiểu rõ ý đồ của Triệu Khuông Dẫn, nhưng lại không muốn từ bỏ binh quyền, chỉ cứ lải nhải kể lể trước kia mình đã đánh bao nhiêu trận thắng, lập bao nhiêu công trạng.

Triệu Khuông Dẫn nghe xong liền cau mày, lạnh lùng nói: "Những chuyện đó đều là lịch sử cũ, sổ sách năm xưa rồi, đừng nhắc lại nữa thì hơn chứ?"

Hôm sau, Triệu Khuông Dẫn xuống chiếu, miễn chức tiết độ sứ của Võ Đức Hành, Quách Tòng Nghĩa, Bạch Trọng Tán, Dương Đình Chương, mỗi người được sắp xếp lại một chức vị hữu danh vô thực, chính là kiểu quan nhàn rỗi có chức vụ không có quyền hạn nhưng đãi ngộ không đổi. Duy chỉ có Vĩnh Hưng quân Tiết độ sứ Vương Ngạn Siêu là tiếp tục được lưu nhiệm. Lại có một số tiết độ sứ chưa đến dự yến tiệc như Hướng Củng, Viên Ngạn,... cũng đều rất thức thời, chủ động dâng biểu xin từ chức, lần lượt giao nộp binh quyền. Cứ như vậy, các tướng lĩnh cùng Triệu Khuông Dẫn đánh thiên hạ đều đã được giải trừ binh quyền, về nhà hưởng phúc an nhàn.

Triệu Khuông Dẫn rút kinh nghiệm từ nạn phiên trấn thời Đường mạt Ngũ đại, nghe theo lời khuyên can của Triệu Phổ, tước đoạt binh quyền của các tướng lĩnh khai quốc, đây đối với hoàng đế và võ tướng mà nói là một kết cục đôi bên cùng vui vẻ. Điều này thể hiện đầy đủ nghệ thuật ngự trị con người về mặt chính trị của Triệu Khuông Dẫn. Thế nhưng, việc tước đoạt quá mức binh quyền của võ tướng, đã dẫn đến tình trạng nhà Tấn xuất hiện cảnh binh không biết tướng, tướng không biết binh, người có thể điều động quân đội thì không thể ra trận đánh giặc, mà người có thể ra trận đánh giặc lại không thể điều động quân đội. Mặc dù đã ngăn chặn thành công khả năng xảy ra chính biến trong quân đội, nhưng lại làm suy yếu sức chiến đấu của quân đội. Đây là nguyên nhân quan trọng dẫn đến việc võ sự nhà Tấn không phấn chấn, hình thành cục diện yếu kém tích tụ.

3. Di chúc của thái hậu rất kỳ lạ

Trời có gió mây bất chợt, người có họa phúc sớm chiều, Triệu Khuông Dẫn sau khi tính toán kỹ lưỡng, thu hồi binh quyền trong tay phiên trấn, khiến hoàng vị của mình được củng cố, đinh ninh rằng có thể sống những ngày tháng ổn định, nào ngờ thái hậu lại ngã bệnh vào lúc này.

Triệu Khuông Dẫn làm tròn đạo hiếu của con, ngày đêm hầu hạ bên giường bệnh của thái hậu, không dám rời nửa bước, đến một khắc được yên ổn cũng không có.

Tháng 6 năm Kiến Long thứ hai (961), bệnh tình của Đỗ thái hậu trở nặng, bà biết thời gian sống trên đời của mình không còn nhiều nữa, liền triệu tập con cháu tới bên giường bệnh để sắp xếp hậu sự. Người cùng được triệu vào còn có Xu mật sử Triệu Phổ.

Xu mật sử là quan đứng đầu Xu mật viện. Xu mật viện cùng Chính sự đường của tể tướng gọi chung là Nhị phủ, về phẩm cấp, thấp hơn tể tướng một chút. Thực ra, Xu mật viện gần gũi với hoàng thượng, ngược lại còn có quyền lực lớn hơn tể tướng. Triệu Phổ hiện tại, đảm nhiệm chính là chức quan như vậy.

Triệu Phổ phụng chiếu, nhanh chóng đến Từ Đức cung, quỳ xuống trước giường bệnh của Đỗ thái hậu dập đầu vấn an rồi đứng dậy, cung kính đứng sang một bên, nhìn những người có mặt ở đó, thấy đều là người nhà trong hoàng tộc, ông dự cảm sắp có chuyện xảy ra, nhưng lại không hiểu, hoàng thái hậu vì sao lại triệu tập ông ta, một người ngoài, đến đây.

Đỗ thái hậu tựa người vào giường bệnh, liếc nhìn mọi người một lượt rồi dừng ánh mắt trên khuôn mặt Triệu Khuông Dẫn, hỏi rằng: "Con ta kế vị đại thống, làm hoàng đế, con có biết là nguyên nhân gì không?"

Triệu Khuông Dẫn không chút do dự đáp: "Là nhờ sự che chở của tổ tông và sự dạy dỗ của mẫu hậu, con mới có thể làm hoàng đế."

"Đều không phải!" Đỗ thái hậu nhẹ nhàng lắc đầu nói: "Viơng nói cho con biết, con sở dĩ có thể làm hoàng đế, là vì Sài Vinh đã truyền ngôi vị cho một đứa trẻ con, con mới có cơ hội làm hoàng đế. Nếu Sài Vinh có một người con trai lớn tuổi kế thừa hoàng vị, con tuyệt đối sẽ không có ngày hôm nay!"

Triệu Khuông Dẫn trong lòng cũng hiểu rõ điều này, lúng túng nói: "Lời dạy dỗ của mẫu hậu rất đúng!"

Đỗ thái hậu đảo mắt nhìn ba người con trai một lượt, ra hiệu cho Quang Nghĩa, Quang Mỹ lui ra ngoài. Triệu Phổ đang định đi theo ra ngoài.

Đỗ thái hậu nhẹ nhàng gọi: "Triệu thư ký đừng đi!"

Triệu Phổ lập tức đứng khựng lại. Đỗ thái hậu ra hiệu cho Triệu Phổ đóng cửa cung lại, sau đó vẫy tay gọi Triệu Khuông Dẫn lại gần một chút. Triệu Khuông Dẫn vội vàng đi tới trước giường bệnh của Đỗ thái hậu, hai đầu gối quỳ xuống.

Đỗ thái hậu khẽ ho một tiếng rồi nói: "Sau khi con chết, phải truyền hoàng vị cho em trai con là Quang Nghĩa; sau Quang Nghĩa, truyền cho Quang Mỹ; sau Quang Mỹ, lại truyền cho Đức Chiêu. Bốn biển tuy rộng lớn, thiên hạ tuy bao la, nhưng rất khó cai trị, nhưng chỉ cần là người lớn tuổi làm hoàng đế, không để tiểu nhi vô tri chủ trì chính sự quốc gia, thì mới có thể bảo vệ quốc vận lâu dài, giang sơn vững chắc. Con phải nhớ kỹ lời của viơng."

Triệu Khuông Dẫn nằm mơ cũng không ngờ Đỗ thái hậu lại nói ra những lời như vậy, nghe xong, trong lòng cảm thấy vô cùng kỳ cục. Từ xưa đến nay, hoàng vị đều là truyền cho con chứ không truyền cho em, truyền cho đích chứ không truyền cho thứ, mà nay mẫu hậu lại bắt mình sau trăm tuổi đem hoàng vị truyền cho em trai Quang Nghĩa, trong lòng thực sự là một trăm vạn phần không muốn. Thế nhưng, lời này thốt ra từ miệng mẫu hậu, bản thân khó lòng trái lệnh. Đành phải với tâm trạng cực kỳ không cam lòng dập đầu đáp lời: "Đồ nhi xin tuân theo mệnh lệnh của mẫu hậu!"

"Con phải thề trước mặt ta với thần linh, với tổ tông." Đỗ thái hậu nói với giọng điệu kiên quyết.

Triệu Khuông Dẫn quỳ gối lùi về phía sau, dập đầu ba cái thật mạnh với Đỗ thái hậu, nói rằng: "Thần minh ở trên, tổ tông ở trên, nếu đồ nhi không tuân theo lời dạy của thái hậu, trời đất không dung, thần linh tất trừng phạt!"

Đỗ thái hậu liếc nhìn Triệu Phổ, ra hiệu gọi ông ta lại đây. Đợi Triệu Phổ đến gần giường bệnh, bà ôn tồn nói: "Ngươi đi theo chủ tử nhiều năm, giống như người một nhà, chuyện hôm nay, ngươi ghi lại đi, ngày sau làm chế độ khai quốc của Triệu Tông, không được phép làm trái."

Triệu Phổ vội vàng quỳ xuống bẩm tấu: "Thần nhất định sẽ ghi nhớ kỹ chỉ dụ của thái hậu." Dứt lời, lấy giấy bút, đứng trước giường bệnh, nhanh chóng ghi lại những lời thái hậu vừa nói, lập tức thành thư thề, ở phần cuối ký tên mấy chữ "Thần Triệu Phổ cẩn ký", đưa cho thái hậu xem qua, rồi bỏ vào trong một chiếc tráp vàng. Sau đó mở cửa cung, giao chiếc tráp vàng cho thái giám quản lý văn thư cất giữ.

Đây chính là cái gọi là "Kim quỹ chi mệnh" (mệnh lệnh trong tráp vàng) trong lịch sử.

Di chúc này của Đỗ thái hậu rất kỳ lạ, vi phạm tổ chế nối tiếp long mạch thừa kế hoàng vị, truyền đích không truyền thứ.

Sự việc này được ghi chép trong chính sử, lúc đó những người có mặt chỉ có hai người trong cuộc là Đỗ thái hậu và Triệu Khuông Dẫn, Triệu Phổ xuất hiện với tư cách là nhân chứng.

Còn có một người nữa, chính là vị thái giám quản lý văn thư kia, là người đã cất giữ di chúc được niêm phong vào trong tráp vàng. Ông ta chỉ có thể coi là một người ngoài cuộc.

Chính vì "Kim quỹ chi mệnh" này, đã khiến cho việc thừa kế hoàng vị của vương triều Triệu Tông sau đó xuất hiện rất nhiều chuyện kỳ lạ mờ ám, khiến người đời sau từ đó sinh ra vô vàn trí tưởng tượng. Thậm chí còn có người hoài nghi, "Kim quỹ chi mệnh" rốt cuộc có thật hay không.

Hóa ra, Đỗ thái hậu sinh được năm người con trai, con trưởng tên là Khuông Tế, con thứ tên là Khuông Dẫn, con thứ ba tên là Khuông Nghĩa, con thứ tư tên là Khuông Mỹ, con thứ năm tên là Khuông Tán. Con trưởng Khuông Tế, con thứ năm Khuông Tán chết yểu khi chưa thành niên. Những người còn sống chỉ có Khuông Dẫn, Khuông Nghĩa, Khuông Mỹ ba người. Triệu Khuông Dẫn làm hoàng đế rồi, để tránh tên húy, Khuông Nghĩa đổi tên là Quang Nghĩa, Khuông Mỹ đổi tên là Quang Mỹ. Cho nên trong di chúc của thái hậu, mới gọi là Quang Nghĩa, Quang Mỹ. Đức Chiêu là con trai của Triệu Khuông Dẫn, do chính thất Hạ thị sinh ra.

Chưa đầy hai ngày sau khi lập thề trong tráp vàng, thái hậu liền bình yên qua đời ở Từ Đức cung. Tang lễ tự nhiên là vô cùng náo nhiệt, không cần kể chi tiết.

4. Thuật ngự trị tướng lĩnh

Triệu Khuông Dẫn dùng kế sách của Triệu Phổ, thuận lợi thu hồi binh quyền và tài quyền của các tướng lĩnh địa phương, quét sạch chướng ngại cho việc thiết lập chế độ quân sự mới. Chẳng bao lâu sau, Triệu Khuông Dẫn lệnh cho hoàng đệ Triệu Quang Nghĩa làm Khai phong phủ doãn, Triệu Quang Mỹ làm Khai nguyên phủ doãn.

Các lão tướng đều đã bị miễn chức, an ninh biên giới vẫn phải tính đến, Triệu Khuông Dẫn trọng dụng một loạt tướng lĩnh để trấn thủ biên quan, bèn lệnh cho Triệu Tán đóng quân ở Diên Châu; Dao Nội Binh canh giữ Khánh Châu; Đổng Tuân Huấn đóng quân ở Hoàn Châu; Vương Ngạn Thăng canh giữ Nguyên Châu; Phùng Kế Nghiệp trấn thủ Linh Vũ, để phòng thủ Tây Hạ; Lý Hán Siêu đóng quân ở Quan Nam; Mã Nhân Dữ canh giữ Doanh Châu; Hàn Lệnh Khôn trấn thủ Thường Sơn; Hạ Duy Trung canh giữ Dịch Châu; Hà Kế Quân quản lý Đê Châu để chống lại Bắc Địch; lại lệnh cho Quách Tiến trấn giữ Tây Sơn; Võ Thủ Kỳ đồn trú Tấn Châu; Lý Khiêm Phổ trấn giữ Thấp Châu; Lý Kế Tôn trấn thủ Chiêu Tự, để chống lại kẻ địch Thái Nguyên.

Các tướng lĩnh mà Triệu Khuông Dẫn phái đi khắp nơi lần này, danh hiệu đều là "Quyền tri quân", tức là quan võ chỉ huy quân sự do trung ương phái đi các địa phương, là quan triều đình. Từ "Quyền" có ý nghĩa tạm thời. Mặc dù cũng quản lý quân vụ một phương, có quyền quyết định đối với quân vụ trong khu vực quản lý, nhưng không được thế tập, không được cố thủ. Trung ương có thể tùy theo nhu cầu để bãi miễn, điều động bất cứ lúc nào, tránh được tệ nạn kinh niên các tiết độ sứ lớn mạnh không dễ chế ngự trước đây.

Đồng thời, ông còn đặt ra một quy định bổ sung: đó là gia thuộc của những vị quyền tri quân này không được phép đi theo nhậm chức, vợ lẽ con cái thảy đều phải ở lại kinh sư, triều đình với điều kiện vô cùng ưu việt để chăm sóc họ. Các vị quyền tri quân về kinh chầu chực, Triệu Khuông Dẫn đều ban tiệc chiêu đãi, đồng thời còn ban thưởng lượng bạc không nhỏ, khiến các quyền tri quân hết lòng hết dạ bán mạng cho triều đình.

Gia thuộc, vợ lẽ không được phép đi theo nhậm chức, có hơi hướng giống như ở lại kinh thành làm con tin. Đây chính là thuật ngự trị tướng lĩnh của Triệu Khuông Dẫn.

Trong lúc phái các quan chức quân sự trấn thủ biên cương đi, Triệu Khuông Dẫn lại hạ lệnh, chọn ra những tinh binh từ quân đội địa phương, biên thành cấm quân, do hoàng đế trực tiếp kiểm soát. Cứ như vậy, quân quyền hoàn toàn tập trung về trung ương, được nắm giữ chặt chẽ trong tay Triệu Khuông Dẫn.

Đột nhiên có một hôm, có mấy người từ Quan Nam đến kinh thành dâng ngự trạng. Tuyên bố rằng tướng trấn thủ Quan Nam Lý Hán Siêu cướp đoạt dân nữ, vay mượn tiền bạc không trả. Triệu Khuông Dẫn đã triệu kiến mấy người dâng trạng này ở điện thiên sảnh, từ đó có đoạn đối thoại dưới đây.

Triệu Khuông Dẫn nhỏ nhẹ hỏi: "Con gái nhà ngươi là người thế nào?"

Người đi kiện nói: "Là người nhà nông!"

Triệu Khuông Dẫn hỏi: "Lúc Lý Hán Siêu chưa đến Quan Nam, quân Liêu có thường xuyên đến quấy rối hay không?"

Người đi kiện nói: "Năm nào cũng đến phạm tội, khổ không kể xiết."

"Bây giờ thì sao?" Triệu Khuông Dẫn lại hỏi.

Người đi kiện nói: "Bây giờ thì tốt rồi, biên giới an bình, bách tính an cư lạc nghiệp."

Triệu Khuông Dẫn tức giận nói: "Lý Hán Siêu là đại thần mà trẫm coi trọng, con gái nhà ngươi gả cho hắn làm thiếp, vinh quang hơn việc gả cho những gia đình bình thường không biết bao nhiêu lần. Hơn nữa, nếu Quan Nam không có Lý Hán Siêu, con gái và gia sản của nhà ngươi đều không được an toàn. Chút chuyện cỏn con thế này, mà lại dám đến kinh sư dâng ngự trạng, quả thực là quá không biết nặng nhẹ rồi. Lần sau nếu còn đến dâng kiểu trạng cáo bậy bợ này, trẫm tuyệt đối không tha nhẹ đâu."

Triệu Khuông Dẫn quát lệnh thị vệ đuổi người đi kiện ra khỏi kinh thành.

Người đi kiện vừa khóc vừa đi dọc đường trở về.

Sau sự việc đó, Triệu Khuông Dẫn phái mật sứ đến Quan Nam, bảo Lý Hán Siêu mau chóng trả lại dân nữ đã cướp cho người ta, tiền vay mượn cũng phải nhanh chóng trả lại, làm tốt rồi thì trẫm có thể xử lý khoan hồng. Nếu tiền tiêu không đủ, có thể nói với hoàng thượng, hà tất phải đi vay tiền của bách tính làm gì! Vay rồi mà không trả, ảnh hưởng xấu biết bao nhiêu chứ!

Lý Hán Siêu quỳ nghe truyền đạt của mật sứ xong, cảm kích rơi nước mắt, lập tức đưa người phụ nữ đã cướp đi trả về, đem số tiền đã vay trả lại cho người khác. Từ đó về sau, Lý Hán Siêu chăm lo chính sự quản lý quân đội, trị an địa phương bình an vô sự, rất được bách tính kính trọng yêu mến.

Tướng trấn thủ Hoàn Châu Đổng Tuân Huấn, là cháu gọi Cao Hoài Đức bằng cậu, cũng là người quen thuở thiếu thời của Triệu Khuông Dẫn. Cha của hắn tên là Tông Bản, năm xưa từng giữ chức Tùy Châu thứ sử. Triệu Khuông Dẫn khi còn nhỏ làm khách ở Hán Đông, từng ở lại nha thự của Tông Bản ở Tùy Châu mấy ngày. Tông Bản rất coi trọng Triệu Khuông Dẫn, thế nhưng Đổng Tuân Huấn lại coi thường Triệu Khuông Dẫn, thường hay mượn cớ bắt nạt Triệu Khuông Dẫn.

Có một lần, Đổng Tuân Huấn hỏi Triệu Khuông Dẫn: "Ta thường nhìn thấy trên thành Tùy Châu có mây tía che phủ, còn gặp được một con rắn đen dài trăm trượng, bỗng nhiên hóa thành một con rồng lớn bay vút lên trời. Đây là điềm báo gì?"

Triệu Khuông Dẫn cười mà không đáp. Mấy ngày sau, hai người lại cùng nhau thảo luận vấn đề quân sự, Đổng Tuân Huấn cãi không lại Triệu Khuông Dẫn, không khỏi thẹn quá hóa giận, đứng dậy muốn đánh nhau với Triệu Khuông Dẫn. Triệu Khuông Dẫn né tránh, và lập tức cáo từ cha của Tuân Huấn rồi rời đi.

Sau khi Triệu Khuông Dẫn làm hoàng đế, Đổng Tuân Huấn nhậm chức Tiêu vũ chỉ huy sứ, có một lần triều kiến hoàng thượng ở điện thiên sảnh, Đổng Tuân Huấn nhìn thấy là Triệu Khuông Dẫn, sợ chết khiếp, quỳ rạp dưới đất thỉnh tội, không dám đứng dậy.

Triệu Khuông Dẫn lệnh cho tả hữu đỡ hắn dậy, mỉm cười hỏi: "Ngươi còn nhớ chuyện mây tía che phủ, rắn đen hóa rồng đó chứ?"

Đổng Tuân Huấn lạy lần nữa nói: "Thần ngu muội, không nhận thức được chân chúa, nay được bệ hạ ân xá tội trạng, nhất định sẽ làm trâu làm ngựa, ngậm vành để báo đáp."

Cách đó không lâu, có binh lính đánh trống kêu oan, kiện Đổng Tuân Huấn có hành vi phạm pháp mấy chục điều. Đổng Tuân Huấn nơm nớp lo sợ không lúc nào yên, ở nhà đợi tội. Triệu Khuông Dẫn triệu kiến Đổng Tuân Huấn, nói với hắn rằng: "Trẫm đối với ngươi đã ân xá ban thưởng rồi, sao nỡ lòng nào lại truy cứu lỗi lầm cũ của ngươi nữa chứ? Ngươi đừng sợ, nhưng từ nay về sau bắt buộc phải cải tà quy chính, trẫm vẫn sẽ phá cách trọng dụng ngươi đấy."

Đổng Tuân Huấn khóc lóc nức nở, lạy tạ dập đầu tạ ơn.

Cha của Đổng Tuân Huấn là Tông Bản, trước đây từng là bộ tướng của Liêu tướng Triệu Diên Thọ. Sau khi Triệu Diên Thọ thất bại, Tông Bản dẫn con trai về phương nam, vợ lại bị mắc kẹt ở U Châu. Triệu Khuông Dẫn phái người đến U Châu, chuộc sinh mẫu của Tuân Huấn về, đưa đến cho Tuân Huấn.

Đổng Tuân Huấn đối với Triệu Khuông Dẫn lại càng thêm mang ơn đội đức, thề sẽ trung thành tuyệt đối với nhà Triệu Tông.

Triệu Khuông Dẫn phong Đổng Tuân Huấn làm Viễn quân sứ, trấn thủ Hoàn Châu. Đổng Tuân Huấn sau khi đến nhiệm sở, triệu tập các tù trưởng địa phương cùng nhau mở hội, tuyên dương ơn đức của triều đình. Mọi người đều nguyện ý trung thành với nhà Triệu Tông, khiến biên giới Hoàn Châu an bình, nhân dân an cư lạc nghiệp.

5. Thiết lập chế độ mới

Triệu Khuông Dẫn thuận lợi giải quyết vấn đề quân đội, lại phái văn thần nhậm chức quan hành chính các châu, chức danh là Tri châu sự.

Để ngăn chặn việc quan lại các châu, quận lớn mạnh không chịu chế ngự tái diễn, lại thiết lập chức vụ Thông phán ở các châu, quận, làm chức vụ phó, cùng quyền định quân, tri châu sự xử lý chính sự.

Trách nhiệm của thông phán, sử sách ghi chép rằng: "Phàm là việc binh dân, tiền thóc, hộ khẩu, phu dịch, xử đoán kiện tụng, việc được hay không đều được phán quyết, cùng quan thủ tín ký tên thi hành."

Thông phán còn có một trách nhiệm nữa: "Quan lại bộ thuộc có tốt hay xấu cùng chức sự tu bổ hay phế bỏ, đều được đàn hạc tâu lên." Tức là có nhiệm vụ giám sát. Cấp bậc của thông phán đa phần là tòng bát phẩm, chênh lệch rất lớn so với nhị phẩm tam phẩm của quyền tri quân, tri châu sự. Thiết lập như thế này, e là có ý nghĩa lớn nhỏ chế ước lẫn nhau.

Cứ nhìn như vậy, chức vụ thông phán, vừa là chức phó của quan châu quận, mà lại vừa phát huy tác dụng giám sát kép của Giám ngự sử (giám quận) và Đốc bưu (giám huyện) thời nhà Hán. Có chức vụ này, quan hệ giữa trung ương và châu, huyện càng thêm mật thiết, triều đình sai khiến, liền có thể thuận tay hay việc, ứng phó vô cùng linh hoạt.

Đồng thời, Triệu Khuông Dẫn còn thiết lập chức vụ Chuyển vận sứ ở các châu. Đây là chức quan được thiết lập từ thời nhà Hán, chuyên phụ trách công việc vận chuyển vật tư quân dụng, dân dụng của khắp nơi trên toàn quốc.

Mục đích thiết lập Chuyển vận sứ, chính là kiểm soát nguồn thu tài chính toàn quốc, cũng chính là chiêu thức kiểm soát tài chính (chế kỳ tiền cốc) mà Triệu Phổ đã đề xuất. Chuyển vận sứ chuyên quản tài vật các lộ, đem nguồn thu tài chính của các châu, huyện thuộc các lộ, trừ phần giữ lại một ít để ứng phó chi tiêu hằng ngày của địa phương ra, còn lại đều nộp hết về kinh thành Biện Lương, nhập vào tài chính trung ương.

Trước đó, các phiên trấn thường dùng đủ mọi thứ cớ để giữ lại nguồn thu thuế má địa phương, trung ương cũng không có cách nào hay để kiểm soát, cho nên vào thời kỳ đầu nhà Tống, đã xuất hiện cục diện tài chính địa phương béo bở đầy mỡ, tài chính trung ương nghèo xơ xác. Đem nguồn thu thuế má địa phương quy về trung ương hoàn toàn, lập tức cắt đứt đường tài lộc của phiên trấn, chiêu thức này chính là rút củi đáy nồi. Không có nền tảng kinh tế, ngoại phiên muốn làm loạn, e là sẽ khó khăn rồi.

Thông qua những biện pháp này, Triệu Khuông Dẫn đã thiết lập trật tự mới cho vương triều Triệu Tông, cục diện chính trị cũng dần dần ổn định trở lại.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ kanunu8.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 14 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.