Hoàng Thường cứ lặp đi lặp lại việc dùng ngón tay vẽ tên Trác Văn trên lớp sương hoa nơi cửa sổ kính, thế nhưng đông qua xuân tới, trên cửa sổ không còn đọng sương nữa, mà Trác Văn vẫn không thấy trở về.
Chiếc máy hát bên trong, Bạch Quang hát đi hát lại một cách ai oán: "Vì sao anh vẫn chưa đến, em muốn đợi anh trở về. Em đợi này đợi này đợi này, đợi người mà lòng quá xao xuyến. Em đợi anh trở về, em nhớ anh trở về, vì sao anh vẫn chưa đến, em muốn đợi anh trở về..."
Đợi mãi đợi mãi, nhưng chỉ là không đợi được người về. Lời cầu nguyện "Thức vi thức vi hồ bất quy" (Trời tối rồi sao không về) đã biến thành "Thanh thanh tử khâm, du du ngã tâm, ngã túng bất vãng, tử ninh bất tự âm" (Áo xanh vạt nhỏ nọ, lòng ta mãi bồi hồi, dẫu ta không đến đó, cớ sao chẳng tin hồi).
Thế nhưng tin tức vẫn biệt tăm.
Yêu cầu cứ thấp dần, cuối cùng chỉ là muốn nghe tin tức của anh, biết anh có bình an hay không, liệu có đang nhớ về cô hay không. Nhưng điều này cũng không thể. Cả người anh, cứ như biến mất khỏi không khí vậy, lại dường như chưa từng tồn tại, những ân ái mặn nồng ngày trước, tất cả đều là mơ. Nay xuân ấm hoa nở, thì mộng theo mây tan, hoa trôi nước chảy rồi. Mà lệnh truy nã đã ban xuống, dán đầy các ngõ ngách đường phố Thượng Hải.
Đến lúc này, Kha Dĩ cũng biết xảy ra chuyện gì rồi, đặc biệt đến tận nhà thăm hỏi Hoàng Thường. Hoàng Thường quấn chăn đi ra phòng khách gặp anh, mặt vàng vọt, buồn bã hỏi: "Kha tiên sinh, anh vẫn thấy Trác Văn là Hán gian sao?" Không đợi Kha Dĩ trả lời, cô lại cười khổ nói: "Tôi biết, anh lại muốn nói Trác Văn làm vậy chỉ là biểu hiện, là vì tư tình, chứ không phải vì chủ nghĩa. Nhưng tôi chỉ cần anh biết, anh ấy quả thực đã từng làm một chút việc tốt, thế là đủ rồi."
Gia Tú ngồi một bên, sợ họ tranh luận với nhau, đúng lúc Thôi mụ bưng trà lên, nhân cơ hội nói chêm vào: "Đây là trà Minh Tiền bạn vừa mới gửi tới hôm trước, hai người nếm thử xem. Tôi không phải Diệu Ngọc, cũng chẳng có loại quỷ mặt xanh nào để thu gom tuyết trên hoa mai mà pha trà, thế nhưng cái chén này lại là hàng chính tông đời Minh lò Quân, tôi cũng không đến nỗi tục rồi." Lại như chợt nhớ ra, mở tủ lấy một cái hũ thủy tinh ra, giả vờ tùy ý nói: "Đây là chút mứt hoa quế, hình như anh từng nói là thích ăn nhất, đã gặp rồi thì cầm về đi."
Mứt hoa quế vàng óng đựng trong hũ thủy tinh trong suốt, chưa ngửi thấy mùi thơm đã thấy sắc đẹp. Kha Dĩ tự nhiên hiểu đây tuyệt đối không phải tình cờ có được, mà là Gia Tú nghe thấy mình thích mứt hoa quế lần trước, nên đặc biệt làm để tặng anh. Thế nhưng tại sao cách hơn nửa năm nay mới lấy ra? Rõ ràng cô ấy tự thấy đường đột, cố ý trì hoãn, để món quà của mình không lộ vẻ cố ý. Những thâm tình khúc chiết trong đó, quả thực rất đáng quý.
Kha Dĩ trong lòng vô cùng cảm kích, nhưng sợ quá lộ liễu khiến Gia Tú khó chịu, bèn chỉ làm ra vẻ tùy ý thuận tay nhận lấy, lại cúi đầu nhấp một ngụm trà, khen: "Quả nhiên là danh trà. Cô có bao nhiêu, lát nữa lúc tôi về, cũng gói cho tôi một ít mang theo."
Gia Tú mắng yêu: "Làm gì có người như vậy, ăn xong còn đòi lấy, thật là mặt dày."
Thôi mụ ở bên cạnh nói: "Cô trách oan Kha tiên sinh rồi. Kha tiên sinh là người nho nhã, xấu hổ nhất, đây là không coi là người ngoài mới nói như vậy. Vốn dĩ Kha tiên sinh cũng đâu phải người ngoài chứ."
Kha Dĩ đang dùng tăm bạc khêu bọt lá trà ra, nghe thấy lời này không khỏi mỉm cười nhẹ.
Gia Tú đỏ mặt, trừng mắt với Thôi mụ nói: "Ở đây lại có chuyện gì của bà?" Định nói tiếp, đầu bếp người Pháp đến hỏi: "Kha tiên sinh đến rồi, cơm trưa có cần thêm món không? Kha tiên sinh thích ăn món bê nướng nhất, vẫn như cũ nhé, chín năm phần, thêm chảo gang?" Kha Dĩ cười càng dữ dội hơn, không đợi Gia Tú nói, đã dùng tiếng Pháp lưu loát nói to trả lời: "Thế thì tốt quá, tôi lâu lắm rồi không được ăn món bê nướng và súp kem của ông Smith rồi."
Thôi mụ tuy không nghe hiểu họ nói gì, nhưng nhìn thần sắc cũng đoán được tám chín phần mười, cười nói: "Thế này mới đúng. Phải như vậy không coi là người ngoài mới tốt. Kha tiên sinh nhất định đừng coi mình là người ngoài." Vừa lải nhải, vừa dọn khay trà định tránh ra ngoài.
Gia Tú đỏ mặt, trừng mắt nói: "Thôi mụ này, càng già càng không có quy củ, thật đáng ghét." Kha Dĩ cười nói: "Tôi lại thấy Thôi mụ là tốt nhất, đậm đà tình người nhất." Đang đùa giỡn, bỗng ý thức được nói là đến thăm bệnh Hoàng Thường, mà nãy giờ lại lạnh nhạt với cô ấy, định bù đắp, lại phát hiện không biết từ lúc nào Hoàng Thường đã vào phòng rồi, không khỏi hơi ngượng ngùng, gọi Thôi mụ lại hỏi: "Những ngày này, có biết tiểu thư nhà bà thường làm gì để giải khuây không?"
Thôi mụ ngẩng đầu nghĩ một chút, nói: "Tiểu thư hôm trước sai tôi đi mua một hộp xì gà về, từng điếu từng điếu châm lửa..."
Gia Tú ngạc nhiên: "A Thường học hút thuốc từ bao giờ vậy?"
"Tiểu thư đâu có biết hút thuốc? Cô ấy chỉ châm lên, ngửi cái mùi đó. Mỗi lần hít vào châm lửa, đều bị sặc đến ho sặc sụa. Khốn nỗi cái xì gà đó lại quái đản thật, châm rồi, để một lúc không hút là tự động tắt. Tiểu thư liền rơi nước mắt - xem ra lại không giống như hoàn toàn là do khói làm sặc."
Gia Tú và Kha Dĩ nhìn nhau một cái, cùng thở dài, cả hai nửa ngày không nói lời nào.
Thôi mụ bưng khay trà đi xuống, trong phòng chốc lát tĩnh mịch lại, tĩnh đến đáng sợ. Kha Dĩ lại thở dài một tiếng, nói: "Thật không ngờ Hoàng Thường lại si tình như vậy... ban đầu, sao cô lại có thể đồng ý để cô ấy gả cho cái tên Thái Trác Văn đó chứ?"
Gia Tú nghe trong lời anh có ý oán trách, nhất thời sốt ruột, thốt ra: "Còn không phải vì anh..." Nói được nửa câu, tự thấy thiếu tôn trọng, không khỏi nuốt lời vào trong.
Kha Dĩ thì đã hiểu ra tất cả: "Cô nói là lần đó Thái Trác Văn đồng ý cứu tôi ra tù, chính là vì cô đồng ý gả Hoàng Thường cho anh ta? Cái giá này cũng quá lớn rồi, sao cô có thể hồ đồ như vậy?"
Gia Tú vừa vội vừa xấu hổ, biện bạch: "Tôi không hề nói là gả Hoàng Thường cho anh ta, chỉ là đồng ý cho họ qua lại, sao có thể ngờ được sự việc lại phát triển đến bước này..." Nghĩ đến dù thế nào, những chuyện hôm nay, rốt cuộc cũng là kết quả của một vụ giao dịch ngày đó của chính mình, thẹn hổ khôn tả, không kìm được rơi nước mắt.
Kha Dĩ nhìn, lòng mềm xuống. Nghĩ đến Gia Tú luôn coi Hoàng Thường như con ngươi trong mắt, lại vì mình mà làm ra chuyện sai trái làm hại cả đời cô ấy, có thể thấy được tấm lòng này đối với mình. Nhất thời tình động, tiến lên nắm lấy tay Gia Tú nói: "Gia Tú, tôi..."
Không ngờ Gia Tú lại như bị điện giật, kinh hãi lùi mạnh nửa bước, trong mắt tràn đầy thê lương bất lực. Kha Dĩ sực tỉnh lại, Gia Tú vì anh mà bán đứng Hoàng Thường, hậu quả đến nay vẫn còn đó, vào lúc này, lại để cô ấy sao có thể chấp nhận tình cảm của mình. Anh thở dài sâu sắc, thật không hiểu ông trời vì sao lại trêu ngươi anh như vậy. Hai người họ, hợp hợp tan tan qua lại nửa đời người, lúc thì gần lúc thì xa, mà lại chỉ là không thể như ý nguyện. Trong đó, cô nếu tiến được nửa bước, hoặc anh sốt sắng một chút, có lẽ đã thành rồi. Thế nhưng hai người họ đều là người hướng nội kín đáo, anh nhìn cô, như mây xuân ra núi, cô nhìn anh, lại là nước mùa thu khói mờ. Gió một trận sương một trận, tổng không thấy rõ ràng, ở giữa lại luôn ngăn cách núi biển, làm cho tình thiên ai đắp, hận hải khó thêm, rốt cuộc một câu chuyện hay thành lời hư ảo, cũng gọi là bất lực.
Lúc này Kha Dĩ thẫn thờ, cầm lấy mũ cáo từ. Gia Tú lòng rối như tơ vò, cũng không giữ lại, im lặng nghe thang máy từng tầng đi xuống, tiếng "cộc" một tiếng chạm đất, cửa mở ra rồi đóng lại, đành uể oải đứng dậy dọn dẹp tách trà đĩa trà, chạm tay vào vẫn còn hơi ấm, trà vẫn còn nóng, thế mà người đã đi xa. Cô không nhịn được lại ngồi sụp xuống, trong lòng buồn bã vô cùng. Đúng lúc này đầu bếp Pháp lên báo: "Tiểu thư, món bê nướng làm xong rồi, ăn cơm thôi chứ?" Gia Tú càng thêm lạc lõng, nghẹn họng nói: "Tôi hơi khó chịu, không muốn ăn, các người tự ăn đi."
Đầu bếp ngỡ ngàng: "Sao, Kha tiên sinh đi rồi sao?" Nghĩ lại chuyện không liên quan đến mình, bèn thôi, vui vẻ tự bưng món ngon xuống lầu mời đám người hầu tây ăn một bữa no nê.
Phía Kha Dĩ xuống lầu, không đi ngay, mà đứng trước cửa thẫn thờ hồi lâu. Đây là một ngày trời quang, mây nhạt gió nhẹ, hơi mang một chút giá lạnh, nhưng chỉ càng thêm thanh sảng. Anh nghĩ đến việc mình cùng Gia Tú chung sống mấy năm nay, đồng cam cộng khổ, ngày càng hiểu nhau sâu sắc, thế nhưng vì sao luôn là tình sâu duyên mỏng, cũng giống như đám mây trên trời kia, có thể nhìn thấy mà không thể chạm tới?
Có con nhạn như mũi tên vạch ngang trời xanh, không đợi đôi mắt anh bắt kịp rõ ràng, đã biến mất không dấu vết. Nhiều năm sau, mối tình này của anh và Gia Tú, cũng là nhạn đi không dấu vết phải không?
Thái Trác Văn cuối cùng đã trở lại làng Thái gia rồi.
Trời xanh đất dày, nước sâu núi tầng, khắp núi khắp đồng chỉ viết một chữ "nghèo". Ở nông thôn, nghèo là có thể nhìn thấy được, không che không chắn, tất cả tự tôn kín đáo đều lột bỏ, hoang vu chấn động lòng người. Thế nhưng Trác Văn nhìn thấy tất cả những điều này, lại chỉ là tê dại.
Năm đó, khi anh chưa hiểu thế nào là phồn hoa, anh khao khát phồn hoa, khao khát rời khỏi sơn thôn, rời khỏi nghèo khó, rời khỏi cuộc đời cày cấy đánh cá thô bỉ. Anh đã gian nan biết bao mới rời khỏi cái làng Thái gia hẻo lánh lạc hậu này chứ, đó là nơi nghèo khổ mà sau khi rời đi đến cả trong mơ cũng không muốn trở về, hoang vu, chết chóc, đơn điệu, khổ cực, xuân phải trồng, thu phải gặt, hạ phải đánh cá, đông phải săn thú, quanh năm suốt tháng bận rộn đến cuối, thế nhưng chỉ vì hai chữ "ăn", "mặc", yêu cầu cao hơn một chút, chính là "tình dục". Còn về "yêu", đó là xa xỉ, cho nên là không sạch sẽ, xấu hổ khi mở miệng nói ra.
Cả làng đều họ Thái, dính thân nối rễ, từ sâu trong mắt người này có thể nhìn thấy ánh mắt người kia, trên mỗi người đều ẩn giấu một bản thân mình, mỗi lần tang sự đều là chôn cất một bản thân mình, mỗi một lần đỡ đẻ cũng chẳng qua là lại có thêm một bản thân mình nữa.
Anh khao khát đi xa, từ khi còn rất rất nhỏ, từ khi biết chuyện, anh đã muốn rời xa tất cả những điều này, đến một nơi không ai nhận ra mình, không ai nhớ đến mình. Có một thời gian anh đã làm được, khi anh cùng Hoàng Thường chèo thuyền Tây Hồ, gặp gỡ tại khách sạn, cuộc sống ngư dân ở ngôi làng nghèo khổ bên bờ bắc Trường Giang đã cách anh rất xa rồi. Thế nhưng vì một ý niệm nhất thời của Hoàng Thường, hại người lại cứu người, ép anh phải trở lại ngôi làng này lần nữa, đối diện với người vợ đã ly hôn, và những dân làng mặt đầy biểu cảm "rốt cuộc cũng bị báo ứng rồi", đầy hả hê, sự kiêu ngạo và nhiệt huyết của anh bị đánh bại hoàn toàn.
Sớm biết có ngày hôm nay, hà tất phải có lúc ban đầu?
Mọi thứ đều quay trở lại, quay ngược lại làm lại từ vạch xuất phát.
Anh ngồi trong sân, hoài niệm chiếc xe hơi của mình, căn hộ của mình, chiếc giường lò xo kiểu Nga có thể nằm dàn hàng bốn người của mình, rượu vang hầm trăm năm, nước cạo râu mùi hương thơm ngát, còn có cả xì gà...
Nói trống không là trống không ngay.
Vậy thì những năm tháng giãy giụa khổ sở, lăn lộn này đều là vì cái gì? Vì cái gì chứ?
Hồ Cường và Bùi Nghị gọi anh là "đồng chí", mỗi ngày khích lệ anh, giảng cho anh những đạo lý lớn về kháng Nhật cứu vong, mô tả tiền đồ tốt đẹp của cách mạng, và cùng anh thảo luận về chủ nghĩa Marx. Anh không tán thành, nhưng vẫn sẵn lòng nghe, bởi vì ở đây, họ là hai người duy nhất có thể đối thoại với anh.
Họ thỉnh thoảng cũng nhắc đến Hoàng Thường. Hồ Cường nói: "Theo tôi nói, tẩu tử nhà anh (anh ta gọi Tú Mỹ như vậy) mới là vợ hiền mẹ đảm thực sự, có thể sinh có thể nuôi có thể làm việc. Như cô Hoàng, là người viết kịch, bản thân cũng giống như người trong kịch, xoay một vòng là phải trở về trong kịch rồi, không lâu dài được. Người như vậy, đặt trên bàn thờ cúng thì được, cưới về làm vợ, nghĩ thôi đã thấy huyền hoặc."
Bùi Nghị lại không đồng ý: "Tôi lại thấy cô Hoàng rất tốt, thông minh, điềm tĩnh, biết đại thể, lại đoan trang dũng cảm, có tư tưởng có khí phách. Làm vợ thì nên như vậy, có ngôn ngữ chung, có giao lưu, cái gọi là thần tiên quyến lữ, chính là chỉ cô Hoàng như hoa như ngọc, tựa tiên tử như vậy."
Cho dù khen hay chê, thái độ họ nhắc đến Hoàng Thường đều giống nhau, đều mang theo kính sợ và ngưỡng mộ, giọng điệu có thể nhìn thấy mà không thể chạm tới, dường như đang bàn luận về một vị thần trên mây, chứ không phải một con người.
Trác Văn đối với điều này rất hài lòng, khá là tự đắc. Thế là dẫn dắt họ nói chuyện về cô nhiều hơn, dường như làm vậy có thể đến gần Hoàng Thường hơn một chút.
Nhưng sau khi lành thương, ngay cả họ cũng đi rồi, nói là muốn đi Tô Bắc tham gia Tân Tứ Quân. Trác Văn hoàn toàn cô đơn hẳn lên, suốt ngày đối diện với người vợ đã không còn là vợ mình nữa, cảm thấy sự khó xử kép.
Thế nhưng Tú Mỹ lại rất bình thản, cô ấy không hề để tâm Trác Văn nhìn mình như thế nào, chỉ cần anh ấy quay trở lại, sống bên cạnh cô, cô đã rất vui rồi. Cô nghĩ, có lẽ là lời cầu nguyện của mình thành công rồi chăng? Cô lạy trước Bồ Tát nhiều như vậy, lạy đến mức gạch xanh cũng lún xuống một miếng, rốt cuộc cũng lạy cho người chồng trở về rồi. Lần này anh ấy chắc sẽ không đi nữa đâu. Mặc dù bây giờ anh ấy vẫn không thèm đếm xỉa đến mình, nhưng chỉ cần mình phụng dưỡng tốt mẹ chồng, chăm sóc tốt con trai, cuối cùng sẽ có một ngày, anh ấy sẽ hồi tâm chuyển ý.
Trác Văn cũng không phải không nghĩ đến việc cứ như vậy mà làm hòa với Tú Mỹ, thế nhưng nghĩ đến Hoàng Thường, lòng vẫn đau đớn, không muốn mình phụ cô ấy. Mình đã phụ Tú Mỹ rồi, không thể phụ Hoàng Thường nữa. Trong đời, anh luôn phải có trách nhiệm với ít nhất một người phụ nữ. Anh nghĩ, nếu kiếp này đời này không thể về Thượng Hải, thì hãy để Hoàng Thường trở thành một cái gai hoa hồng mãi mãi trong tim mình vậy. Gai hoa hồng càng sắc, đâm người càng đau, thì hoa hồng đó nở càng tươi thắm, hương thơm cũng càng đậm đà.
Nghĩ đến chỗ động tình, anh không kìm được lấy dép cỏ đập xuống đất, hòa theo giai điệu của bài Hồng Đậu Từ của Giả Bảo Ngọc trong "Hồng Lâu Mộng" mà hát lên:
"Mộng không tỉnh trong chốn dịu dàng tình ý nặng,
Hát không xong hương thơm nồng trong bụi quý tộc,
Múa không rơi trăng đầu lầu trên cành dương liễu,
Nói không hết thề biển và hẹn non.
Uống không cạn cà phê rượu ngon say gió xuân,
Vẽ không ra mười hai tầng lầu vách ngăn tay áo đỏ.
Giữ không được núi xanh nước biếc,
Tiếc không xong chuông sớm trống chiều.
Chà, chợt tựa như xuân mộng dễ tan theo mây tản,
Hoa đào bay mất trong ánh trăng trong."
Anh ấy không hề biết, khi anh đang bi thương một cách vĩ đại như vậy, thì Hoàng Thường đã lặng lẽ đến rồi.
Kể từ sau cuộc trò chuyện với Kha Dĩ, Hoàng Thường càng thêm nhớ nhung Trác Văn. Lúc này, cô đã không còn mong chờ Trác Văn trở về, mà ngược lại bắt đầu cân nhắc việc tự mình đi tìm anh.
"Ngã túng bất vãng, tử ninh bất tự âm" (Dẫu ta không đến đó, cớ sao chàng chẳng tin hồi), chàng đã không tin hồi, thì chỉ có ta tự mình đi vậy.
Thế nhưng biết rõ Gia Tú và Thôi mụ nói gì cũng sẽ không để cô đi xa một mình, đành âm thầm chuẩn bị, gói ghém vài bộ quần áo thay giặt, lại gói vài món trang sức quý giá để phòng hờ những lúc cần thiết.
Mãi mới đợi đến trăm ngày Hoàng Đế, Gia Tú mang theo Thôi mụ đi tảo mộ, vì Hoàng Thường đang ốm, nên không để cô đi cùng. Thế nhưng Gia Tú vừa đi, Hoàng Thường liền lấy gói hành lý định giấu đi ra, đến trước mặt Y Phàm dập đầu, rơi nước mắt nói: "Mẹ, con đi chuyến này cũng không biết bao giờ mới trở về được, thời cuộc bây giờ bất ổn, nếu con không thể trở về nữa, mẹ nhất định phải tự bảo trọng nhé."
Y Phàm kể từ sau khi Hoàng Đế chết cũng thẫn thờ hẳn đi, bình thường nói được một câu cũng khó, lúc này lại như có điều ngộ ra, giơ tay vuốt ve đầu con gái, trong miệng khẽ ngân nga khúc hát, vẫn là khúc "Con là bảo tháp bảy tầng, mẹ là chuông gió nơi mái tháp".
Hoàng Thường càng đau lòng hơn, lại dập đầu lần nữa rồi đứng dậy, ôm Y Phàm một cái nữa, liền quay người xuống lầu. Mấy người hầu tây nhìn thấy cô rời đi, trừng đôi mắt xanh biếc, lầm bầm vài câu, nhưng theo lệ thường sẽ không hỏi nhiều. Đây chính là sự khác biệt giữa người hầu tây và người làm Trung Quốc, nếu là để cho Thôi mụ, thì nhất định là lải nhải không ngừng. Nhưng người hầu tây lại biết coi việc thuê mướn chỉ là một công việc, chỉ lo làm việc của mình, một câu thừa cũng sẽ không nói.
Đây là lần đầu tiên Hoàng Thường đi thuyền. Khi qua Trùng Khánh, trên sông nổi gió lớn. Hoàng Thường vốn đã say rất dữ dội, lúc này càng nôn mửa tơi bời, đầy mắt chỉ thấy màu đỏ màu xanh màu vàng màu xanh lam bay loạn xạ, đầy tai nghe tiếng não bạt tiếng cồng tiếng khánh vang loạn, đầy miệng vị chua vị đắng vị cay vị mặn trào dâng hỗn loạn, nằm bò trên boong tàu, hận không thể nôn hết cả gan cả ruột cả dạ dày cả mật ra ngoài.
Mãi mới xuống được tàu, ba hồn đã mất bảy vía, may mà không vì thế mà lên đài Vọng Phu. Dọc đường nghe ngóng đến được làng Thái gia, vừa mở miệng nhắc đến Thái Trác Văn, cậu thanh niên nửa lớn đang chống cuốc đứng nhìn cô chằm chằm kia đã "á" một tiếng, cất chân chạy như bay, lão già được hỏi liền lộ ra nụ cười ám muội, nói: "Thằng nhóc chân ngắn này, chạy như thỏ vấp, nhưng ngược lại khá lanh lợi, cô đi theo nó, không sai được đâu."
Hoàng Thường liền đi theo "thằng nhóc chân ngắn" kia, đi qua một đường phân gà vịt ngỗng, cửa sổ tre cửa trúc, tường đất đống bùn, chuồng bò hố xí, uốn lượn đi đến một ngôi nhà nhỏ biệt lập ở cuối làng. Cổng sân mở toang, nhìn một cái là thấy rõ vài khóm rau thưa thớt, hai cây ăn quả trong sân, một người đàn ông để chân trần ngồi xổm dưới gốc cây ăn cháo với dưa muối, cúi đầu, "húp sùm sụp" một cách khoan khoái, một con chó vàng lớn chạy quanh dưới chân anh ta, hy vọng thỉnh thoảng có thể rơi ra một chút cặn bã để nó cùng vui với chủ.
"Thằng nhóc chân ngắn" kia "rầm" một tiếng, đá cánh cửa vốn đã mở rộng thêm chút nữa, cất cao giọng gọi: "Chú Trác, có bà vợ tìm chú này."
"Làm cái chi rứa?" Người đàn ông được gọi là "Chú Trác" nói giọng địa phương chuẩn mực, ngơ ngác ngẩng đầu lên, lộ ra khuôn mặt đầy râu ria, từ cằm nối liền lên tận chân mày, trên trán hằn lên vài nếp nhăn dọc ngang, dường như màn xuất hiện trên sân khấu sau tiếng trống tiếng chiêng dồn dập, ánh đèn chiếu đến, vạn vật lặng ngắt, chỉ tôn lên một khuôn mặt khiến người ta kinh ngạc - đó, đó là người thân của cô mà! Sao lại có thể sa sút đến mức này?
Hoàng Thường kinh ngạc nhìn, nhất thời không thốt nên lời. Ở Thượng Hải, dáng vẻ khoác áo choàng mặc tây phục của anh chợt hiện ra, mặt như ngọc cổ, tóc mai đen nhánh, trên chân đôi giày da sáng bóng như gương. Thái Trác Văn luôn luôn ăn mặc chỉnh tề đó, vị Thái tiên sinh ra thì xe hơi vào thì khách sạn đó, với "Chú Trác" để chân trần này, thực sự là cùng một người sao?
Trác Văn nhìn thấy Hoàng Thường, lại dường như không chút ngạc nhiên, mà chỉ cảm thấy dửng dưng. "Sao cô lại đến đây?" Anh nói. Trong mắt lạnh lẽo đến thế, lạnh đến mức khiến người ta run rẩy. Đã là mùa xuân, nước trong sông cũng tan rồi. Thế nhưng ánh mắt anh, vẫn đóng băng.
"Tôi đến thăm anh." Hoàng Thường một trận hoang mang, đồng thời lại vô cùng tủi thân, cô không ngờ lần gặp mặt này lại là thế này, sao lại có thể như vậy chứ? Cô trải qua muôn vàn khó khăn nguy hiểm để đến gặp anh, suýt chút nữa là chết rồi, vốn tưởng anh sẽ cảm động, sẽ bất ngờ, nhưng, lại là như thế này.
"Tôi không thể không biết bây giờ anh sống thế nào. Tôi không yên tâm. Thượng Hải đã ban lệnh truy nã. Tôi muốn biết anh có an toàn không." Cô như một nữ sinh làm sai chuyện, đang giải thích lỗi lầm của mình với thầy giáo, thế nhưng càng giải thích càng tối, càng giải thích càng tối, cuối cùng thật cũng thành giả, đỏ cũng thành đen.
"Lệnh truy nã?" Anh cười hì hì, giọng điệu kỳ quái mà âm u. "Lệnh truy nã..." Anh lặp lại, không có ý nghĩa thực tế gì, chỉ đơn thuần lặp lại. Ánh mắt anh, giọng nói anh, thấm vào bối cảnh này, khít khao không một kẽ hở. Cây sào tre dài phía sau anh treo vài món quần áo cũ đã giặt sạch, màu xám xanh, bị mặt trời phơi đến mỏng tang và trong suốt, đung đưa trong gió, như một lá cờ. Trên người anh cũng mặc một bộ quần áo xám xanh cùng chất liệu cùng màu, vạt trước mở rộng, để lộ một dải ngực dài hẹp, cũng như một lá cờ. Còn có tảng đá dưới chân anh, xanh xám tím nâu, mặt dương bị mài sáng bóng, mà mặt âm kết đầy rêu xanh, đều giống như những lá cờ. Những lá cờ này cùng lắc lư gào thét, không có âm thanh, thế nhưng sát khí đùng đùng.
Hoàng Thường ngây người nhìn tất cả những thứ này, mặt trời sưởi ấm xuống, thế nhưng trong lòng cô lại có một cảm giác lạnh lẽo nghiêm nghị. Cô đưa tay vào túi đeo mang theo, lấy ra một vật dài dài được gói bằng giấy dầu: "Tôi mang cái này cho anh. Trên đường gặp gió lớn, không biết có bị ướt không."
Trác Văn không đứng dậy, cứ ngồi xổm trên tảng đá nhận lấy, từng lớp từng lớp mở ra, giống như từng lớp từng lớp bóc trần trái tim của cô - đó là một hộp thuốc, xì gà loại lớn. Anh đặt chúng dưới mũi ngửi, dường như đang do dự bước tiếp theo nên làm gì.
Mùi hương quen thuộc của xì gà khiến anh chua xót, cũng càng cảm thấy bi ai. Bi ai khi gặp nhau trong hoàn cảnh như thế này. Anh vốn nghĩ, trái tim cô là sảng khoái thanh cao như bầu trời mùa thu, mà anh là một con nhạn vạch ngang bầu trời. Nhạn bay cao đến đâu, cuối cùng cũng phải đậu nơi hoang dã, đó là phương hướng mà bầu trời không cần phải biết. Bầu trời chỉ cần nhớ tiếng kêu của nhạn đã từng cất lên là được rồi.
Anh quay người rời đi, anh hy vọng để lại cho Hoàng Thường, là một bóng lưng anh hùng, sự bi tráng sâu sắc "Phong tiêu tiêu hề Dịch Thủy hàn, tráng sĩ nhất khứ hề bất phục hoàn". Thế nhưng bây giờ, cô lại tìm đến cố hương của anh hùng, vũng bùn nơi nhạn đậu.
Điều cô nhìn thấy, không phải là một anh hùng gặp nạn, mà chỉ là một người nông dân trở về nguyên bản, điều này không thể không khiến anh kinh nộ khó hiểu.
Lúc này rèm cửa khẽ vén, từ trong nhà bước ra bốn người, nhìn lướt qua liền biết, là vợ dìu mẹ chồng, anh kéo em, cái mùi vị máu mủ tình thâm sống chết có nhau đó mười dặm ngoài cũng ngửi ra được. Đều mặc quần áo xám xanh, màu gốc là nhạt, chỗ vá hơi đậm một chút - nhưng có lẽ màu miếng vá mới là màu gốc, lâu ngày giặt bạc đi, vì niên đại dán lên người khác nhau, nên đậm nhạt khác nhau - bốn người thấy Hoàng Thường đều ngẩn ra, người làm vợ lên tiếng chào trước: "Bố của bọn trẻ, nhà mình có khách đến à? Sao không bảo người ta ngồi xuống?" Người làm mẹ chồng rốt cuộc già dặn hơn, không vội thân thiết, mà hỏi thăm lai lịch của vị khách không mời mà đến: "Ôi, đây là cô gái nhà ai, trông thật chỉnh tề."
Trác Văn lúc này mới đứng dậy, tiện tay đặt bát cơm lên tảng đá, con chó vàng lớn lập tức nhảy nhót tiến tới. Trác Văn đành bưng lên, nhìn xuống đất lầm bầm nói: "Đây là Hoàng Thường, chính là người vợ tôi cưới ở Thượng Hải."
"Người vợ cưới ở Thượng Hải kia", câu nói này về mặt ngữ pháp có lẽ không có vấn đề gì, nhưng về mặt tình cảm, lại vô cùng phi lý. Hoàng Thường đột nhiên cảm thấy sợ hãi, "Người vợ cưới ở Thượng Hải", thì chỉ nên ở Thượng Hải thôi chứ? Sao lại chạy đến làng Thái gia ở Phong Đô rồi? Dường như nhân vật trong phim chạy vào trong hiện thực vậy, vô cùng lạc lõng. Làng Thái gia, như tên gọi, đều là người họ Thái ở, cô, tuy đã gả cho Thái Trác Văn, nhưng cô có được tính là người họ Thái không? Hơn nữa, vì anh phải nhấn mạnh đặc biệt "người vợ cưới ở Thượng Hải kia", tự nhiên phải có một vị "này" khác, có một vị "người vợ cưới ở trong làng" rồi. Là người vợ hiền dìu già dắt trẻ có thanh thế to lớn trước mặt này sao? Thế nhưng không phải anh đã ly hôn rồi sao? Sao cô ta còn ở đây? Còn gọi mẹ anh là mẹ, mà con của anh cũng gọi cô ta là mẹ?
Chưa kịp lý giải rõ ràng những mối quan hệ của những người này, bà lão Thái bà bà đã la oai oái lên: "Ôi, đó là quý khách rồi, sao không mau mời vào nhà đi?" Cố tình nhấn mạnh chữ "khách" rất nặng, sai khiến con dâu, "thật là, nhà nghèo khó, cũng không có gì đãi cô nương cả, Tú Mỹ, đi rửa mấy quả cho cô Hoàng nếm thử. Con dâu tôi cái gì cũng tốt, chỉ là không biết nhìn người, cũng không biết chiêu đãi khách." Lại mắng hai đứa trẻ, "Sao không gọi người đi? Gọi đi, gọi dì. Đây là đàn bà bố các con cưới ở bên ngoài, đặt ở ngày xưa, các con nên gọi là nhị nương, bây giờ không thịnh hành nữa, thì gọi dì đi. Gọi đi."
Hoàng Thường chỉ cảm thấy bà lão trước đầu sau đầu đều là mắt, khắp người toàn là miệng, bắn đinh bắn tên, khiến cô hoàn toàn khó chống đỡ, "đàn bà cưới ở bên ngoài", "vợ cưới ở Thượng Hải", ở đây cô không có tên, chỉ là một kẻ ngoại lai, một người "kế thất" danh không chính ngôn không thuận.
Bỗng chốc, lời cha phê bình Nguyễn Linh Ngọc năm đó trên giường hút thuốc lại ùa về trong tâm trí - "Cái tên Đào Quý Trạch kia cũng chẳng phải thứ tốt đẹp gì, ở quê vốn đã có vợ rồi. Cô Nguyễn Linh Ngọc này cũng vậy, làm ầm ĩ lên, rốt cuộc vẫn là làm vợ lẽ cho người ta" - nay nhớ lại, vô cùng nhói lòng. Cô nhìn Trác Văn: "Anh nói anh đã ly hôn rồi." Yếu ớt, dường như để xác nhận.
"Tôi không lừa cô, tôi quả thực đã ly hôn, nhưng cô ấy không chịu đi." Chỉ một câu này, không còn lời nào khác nữa.
Đây là sự thật. Thế nhưng trái tim cô vẫn bị đâm đau nhói, từng đợt từng đợt chìm xuống, chìm thẳng xuống vực sâu không đáy, xung quanh một mảnh đen tối, vĩnh viễn không có nơi bấu víu, ai sẽ cứu cô? Cô cầu cứu nhìn Trác Văn, thế nhưng trong mắt anh chỉ là vô tình, chỉ là khó xử, chỉ là xa cách mờ nhạt. Hơi thở của anh nghe rõ mồn một, thậm chí cô có thể cảm nhận được mái tóc mình phất qua áo anh, nhưng họ đã xa rồi, xa tận chân trời.
Cô đưa tay ra, vươn về hư không: "Trác Văn, cứu tôi."
Cô tưởng mình đang gào thét, nhưng thực tế không có lấy một chút âm thanh. Cô chợt ý thức được, từ nhỏ cô đã căm ghét kế thất, nhưng nay chính cô cũng đã làm kế thất của người ta rồi, mà còn không có được uy phong như Tôn Bội Lan năm đó, thậm chí không thể thực sự có được sự công nhận của gia đình người ta.
Cô còn muốn gọi nữa, lại đột nhiên há miệng, một ngụm máu tươi phun ra, ngất đi.