Mẹ của Soo Bin làm đầu bếp căng tin đã tám năm rồi.
Trường vừa phát thông báo mới. Soo Bin nghĩ đó là tờ rơi về định hướng thi lên đại học hay bạo lực học đường nên đã gập lại và kẹp vào quyển vở. Thế rồi cô nghe thấy ai đó bên cạnh đang lẩm bẩm:
“Lại đình công nữa sao? Chắc phải đi mua cơm nắm tam giác rồi.”
Tờ thông báo viết, do đầu bếp đình công nên vào hai ngày thứ Năm và thứ Sáu tuần sau, trường sẽ tạm ngưng phục vụ bữa ăn, khuyến khích mọi người tự chuẩn bị cơm hộp cho bữa trưa. Thật ra một bữa ăn cũng chẳng có gì quá khó khăn cả, nhưng mà phiền thì vẫn là phiền. Trong cuộc đình công lần trước, rất nhiều học sinh đã chen chúc nhau tại quán ăn Trung Quốc đối diện cổng trường. Mặc dù cáng tin cũng đã chuẩn bị một lượng lớn cơm cuộn và bánh sandwich nhưng chúng vẫn hết sạch chỉ trong nháy mắt. Mấy bạn trong lớp Soo Bin đều tỏ ra bực bội và bảo rằng chuyện này sẽ làm phiền tới mẹ của mình. Soo Bin cũng nghĩ đến mẹ. Trường của mẹ thì thế nào nhỉ? Bây giờ mẹ đang cảm thấy ra sao?
Trên thông báo không ghi rõ lý do của cuộc đình công. Soo Bin lấy điện thoại ra và thử tìm hiểu thêm thông tin.
Gần đây, Liên đoàn Lao động thời vụ trường học Hàn Quốc đã tuyên bố về việc tổ chức một cuộc tổng đình công nhằm giành lấy cho các lao động thời vụ những đãi ngộ tương đương vời lao động chính thức. Để cải thiện tình trạng đối xử tồi tệ vơi những lao động không chính thức tại các trường học, họ chuẩn bị một số biện pháp đối phó toàn diện như yêu cầu phải chi trả phụ cấp thâm niên với mức tối thiểu là 10.000 won và không có giới hạn tối đa...
Soo Bin tìm kiếm một lần nữa với những từ khóa “lao động không chính thức”, “lương tối thiểu”, “phụ cấp thâm niên”. Mặc dù những từ ngữ ấy không quá xa lạ, nhưng thật lòng cô không hiểu chính xác ý nghĩa và cũng chẳng nắm rõ các quy định liên quan. Soo Bin có hai tiết kinh tế mỗi tuần, trên lớp có nói về những nguyên tắc cần cân nhắc khi xác định tiền lương như trả lương công bằng, tính bình đẳng với các cơ quan tổ chức khác, tính bình đẳng nội bộ, chi phí sinh hoạt tối thiểu... Cô đã chăm chỉ học gạo để có thể hoàn thành tốt bài thi. Dù bây giờ vẫn có thể đọc trôi chảy lại, nhưng những nội dung đã thuộc lòng ấy lại chẳng liên quan gì tới thực tế cả.
Tối hôm đó, Soo Bin im lặng đặt tờ thông báo lên bàn và cố tình nói với giọng thản nhiên:
“Con quyết định ra ngoài ăn bánh gạo cay cùng bạn rồi. Mẹ đừng lo.”
“Đi với Jeong In thôi hả?”
“Đâu có, ngoài Jeong In có cả Hyo Kyung nữa, ba đứa bọn con sẽ đi ăn với nhau.”
Mẹ chậm rãi gật đầu.
Hồi Soo Bin học lớp 3 và em gái học lớp 1, mẹ cô đã bắt đầu làm việc tại trường tiểu học của hai chị em. Trong lúc lên trang chủ của nhà trường để xem ảnh buổi ngoại khóa của lớp Soo Bin, bà vô tình nhìn thấy thông báo tuyển dụng đầu bếp đăng trên đó. Một cuộc phỏng vấn đơn giản diễn ra tại phòng hiệu trưởng và mẹ Soo Bin cũng tự thấy rằng mình đã trả lời rất tốt.
“Hai đứa con gái của tôi đang theo học ở đây. Các học sinh khác cũng giống như con gái tôi vậy, vả lại chính các con tôi cũng sẽ ăn những món tôi nấu mà. Nếu vậy thử hỏi làm sao tôi có thể không cẩn thận và tận tâm trong lúc nấu nướng cơ chứ?”
Ban đầu, mẹ Soo Bin chỉ nghĩ đây là một công việc làm thêm ngắn hạn thôi. Nhưng vì vào những ngày lễ và kỳ nghỉ hè bà đều có thể nghỉ cùng con, nên quả thực công việc này lý tưởng không gì bằng. Tốt thì tốt vậy nhưng công việc cũng vất vả vô cùng. Thay đồng phục, đi ủng, đi găng tay và đội mũ xong thì mồ hôi đã đổ ròng ròng trên lưng bà. Đứng mấy tiếng đồng hồ trước bếp, vùng da bụng tiếp xúc với bếp gas bị ửng đỏ, có vài lần bà còn chóng mặt đến nỗi tưởng như ngất đi. May thay, mẹ Soo Bin chỉ bị bỏng nhẹ và bầm tím, nhưng nghe nói nhiều đầu bếp khác có trường hợp còn bị tật nguyền vĩnh viễn vì chấn thương nghiêm trọng.
Chuyên gia dinh dưỡng thường cố gắng mua những loại nguyên liệu giá rẻ và chưa được sơ chế. Với ngân sách hạn hẹp, các đầu bếp buộc phải làm việc vất vả hơn để học sinh có thêm các món ăn kèm. Các loại rau củ thường còn nguyên cả vỏ lẫn rễ và bám đầy bùn đất. Vào ngày thực đơn có món cà ri, mẹ Soo Bin phải dùng dao nạo để gọt vỏ cả một núi cà rốt, khoai tây xếp trong một chiếc chậu khổng lồ. Khi nấu món canh cá chạch, những con cá còn sống cứ nhảy khỏi thùng, trườn đi tứ phía rồi chui xuống cả cống thoát nước. Mỗi tuần như vậy là nhà bếp nhốn nháo cả lên để bắt cá. Món cá tẩm bột chiên cũng không sử dụng đồ đông lạnh chế biến sẵn. Nhà bếp phải tự làm tất cả mọi việc, từ làm sạch cá, lọc xương, lăn qua bột mì, trứng và bột chiên giòn rồi đem chiên lên; món nước xốt cũng phải tự mua vừng đen chưa rang về, sau đó rang lên và xay ra để làm.
Công việc càng lúc càng vất vả hơn. Khi phòng bếp và nhà ăn được nới rộng ra, khu vực phải quản lý cũng mở rộng theo, thế nhưng lượng đầu bếp lại giảm đi so với lượng học sinh khiến công việc càng ngày càng nặng nhọc. Không chỉ vậy, vì học sinh có kỳ vọng cao về bữa ăn ở trường, nên số lượng món ăn kèm phải tăng lên và các phương pháp nấu ăn cũng phải cầu kỳ hơn nữa. Mấy năm trước, vì số lượng nhân viên phát thức ăn giảm đi gần một nửa nên đầu bếp còn phải đảm nhiệm thêm cả nhiệm vụ này. Mặc dù vậy, mẹ Soo Bin lúc nào cũng nói công việc của mình rất vui vẻ.
“Nhìn bọn trẻ ngấu nghiến ăn, mẹ vừa thấy đáng yêu vừa tự hào vô cùng. Mấy bé lớp 1 cầm khay thức ăn trên tay xếp thành hàng, miệng thì nhanh nhảu nào là ‘Cô cho con một miếng kim chi thôi ạ’, ‘Nhưng cô cho con mười miếng thịt heo chiên được không cô?’, trông cực kỳ đáng yêu luôn. Dạo này còn có bé nói ‘Con hơi bự rồi, phải ăn kiêng thôi, cô cho con ít ít thức ăn thôi nha?’, cũng rất dễ thương nữa.”
“Vậy mẹ cho em ấy ít thức ăn hơn thật sao?”
“Mẹ bảo phải lớn thêm chút nữa rồi cho thức ăn như bình thường. Dù nó thốt lên ‘Ôi’ một tiếng tỏ vẻ thất vọng nhưng về sau vẫn ăn hết sạch phần thức ăn mẹ cho.”
Soo Bin học hành, ca hát, thể dục thể thao rồi từ từ trở thành một học sinh cấp ba như bây giờ, cũng là nhờ những bữa ăn của mẹ.
Sáng thứ Năm tuần kế tiếp, Soo Bin mở mắt trước cả khi đồng hồ báo thức kịp reo. Đánh thức cô là tiếng bật bếp gas, tiếng nước chảy trong bồn rửa và tiếng lách cách của những vật dụng va vào nhau. Khi cô ra khỏi phòng thì thấy mẹ đang xếp thức ăn vào hộp cơm vẫn hay dùng trong dịp gia đình đi dã ngoại với nhau.
“Mẹ nấu nhiều đồ lắm, con cứ chia với Jeong In và Hyo Kyung mà ăn cùng nhau nhé?”
“Bọn con mua bánh gạo cay ăn cũng được mà mẹ.”
“Ăn nhiều bột mì dễ buồn ngủ lắm. Ăn cơm no rồi lo mà học hành chăm chỉ.”
“Mẹ không cần phải vất vả thế đâu...”
“Ừ, chắc là các bà mẹ sẽ phải rất vất vả. Nhưng thể nào cũng vẫn có những đứa chỉ đành ăn uống qua loa đại khái.”
Mẹ thở dài. Trường học nơi mẹ làm việc cũng đình công hai ngày. Trong suốt tám năm qua, mẹ đã từng tham gia hai cuộc đình công và lần nào cũng rất mệt mỏi. Tất cả thành viên trong gia đình đều ăn sáng trong im lặng, nhưng rồi để thay đổi bầu không khí, mẹ lên tiếng:
“Dạo này học sinh tiểu học cái gì cũng biết hết đấy. Hôm qua lúc mẹ phát thức ăn, mấy đứa đã hỏi xem mẹ có tham gia đình công không, tại sao lại phải đình công để làm gì.”
“Rồi mẹ trả lời thế nào?”
“Mẹ nói, cô đình công là để sau này các con không phải sống cuộc đời giống như cô.”
“Sống cuộc đời như mẹ thì sao chứ?”
Soo Bin ăn sáng xong, trước khi ra khỏi nhà còn không quên cảm ơn mẹ đã chuẩn bị cơm hộp cho mình. Thế nhưng khi đứng trong thang máy, nước mắt cô lại trào ra. Rốt cuộc mẹ cô đang cảm thấy thế nào về cuộc sống của bản thân? Sau buổi lễ tốt nghiệp tiểu học của em gái Soo Bin, theo yêu cầu của bố, cả nhà đã đến một nhà hàng Trung Quốc ăn mừng bằng món mì tương đen. Khi mọi người đang thưởng thức món mì tương đen và thịt chua ngọt, Soo Bin đã hỏi mẹ:
“Từ giờ mẹ sẽ không nấu ăn ở trường với tấm lòng nấu ăn cho con gái nữa đúng không?”
“Trước giờ mẹ chưa từng có suy nghĩ đó.”
“Mẹ đã nói thế trong buổi phỏng vấn mà, rằng con gái mẹ cũng ăn những thức ăn mẹ nấu.”
“Mẹ nói thế là để qua vòng phỏng vấn thôi. Khi ở nhà mẹ nấu ăn bằng tấm lòng của người mẹ, còn lúc ở trường mẹ nấu bằng trái tim của một đầu bếp.”
Bình thường lúc nào mẹ cũng nói:
“Chỉ mong tiền lương sẽ được tăng thêm. Cho dù có kinh nghiệm nhiều đến đâu thì lương vẫn vô cùng ít ỏi. Giá họ tuyển thêm người mới nữa thì thật tốt. Công việc nhiều quá, lúc nào mẹ cũng vội vội vàng vàng nên mới hay bị bỏng, bị đứt tay hay bị va đập vào đâu đó. Lo lắng đến chết mất thôi.”
Hai bạn reo lên sung sướng khi Soo Bin mở nắp hộp cơm ra. Có đủ các món nào là viên mực xào chua ngọt, thịt bò xào, củ sen kho, khoai tây xào thịt heo muối, salad bông cải xanh rắc vừng, dưa chuột muối và kim chi.
“Mấy thứ này là mẹ cậu làm hết sao? Không phải đồ mua à? Mẹ cậu là đầu bếp chuyên nghiệp hả?”
“Ừ, cũng đại loại vậy. Mẹ tớ là đầu bếp ở trường học.”
Cứ mỗi lần ăn một món là bạn Soo Bin lại kêu lên: “Ngon quá! Ngon quá!” Ngon đến vậy cơ mà! Món ăn mẹ nấu được học sinh yêu thích đến thế cơ mà! Mẹ quả là một đầu bếp tài ba. Nếu những điều bà mong ước trở thành sự thật thì tốt biết bao. Dẫu không được thì ít nhất cũng mong bà không phải làm việc với tâm trạng “lo lắng đến chết” nữa. Cổ họng Soo Bin cứ nghẹn ứ lại, cô không thể nào nuốt trôi bữa trưa hôm đó.