Có một con phố ở thành phố Hamburg mang tên một vị thị trưởng của thành phố, Simon von Utrecht, nhưng hầu như không người dân nào biết cá nhân này là ai lẫn lý do khiến ông ta xứng đáng được tưởng nhớ như vậy. Tất cả những gì họ biết là ông ta đã hạ lệnh hành quyết một người đàn ông mà chính ông này mới là người luôn sống trong ký ức bất hảo của hàng trăm những bài hát và câu chuyện được kể bên bờ biển Bắc hoặc trong những quán cà phê ấm cúng của Weddel và Blankenesse.

Người đàn ông mà ta nhớ tới theo cách đó tên gọi Klaus Störtebeker và là một cướp biển. Cướp biển cửa sông Elbe.

Năm 1930, Liên minh Hanse [1] áp đặt một cách bạo lực sự thống trị hám lợi của mình trong vùng Bắc Đại Tây Dương và biển Baltic. Hiệp hội này lập ra các loại thuế phi lý, định những mức giá tùy tiện với thợ thủ công và nông dân, và trên hàng nghìn con tàu của họ, các thuyền trưởng của Liên minh đưa lên giá treo cổ trừng phạt mọi tội lỗi dù là nhỏ nhất.

Nhưng, như vẫn luôn diễn ra trong lịch sử, một nhóm thủy thủ do Klaus Störtebeker chỉ huy, một người vóc dáng khổng lồ với gương mặt hung dữ và bộ râu quai nón hung đỏ, đã đi đến việc nói không, quá đủ thuế khóa, roi vọt và xiềng xích, và sau một cuộc nổi loạn, họ chiếm một con tàu và bắt đầu ra khơi dưới lá cờ của tự do.

Năm 1392, trên đảo Gotland, người của Störtebeker đọc cho một cha xứ bản tuyên ngôn về nguyên tắc của họ, vị cha xứ này chuyên dịch sang tiếng La tinh những lời được nói bằng tất cả các phương ngữ Bắc Âu. Lời của họ tuyên rằng Chúa lựa chọn con người để hưởng hạnh phúc và rằng chỉ hạnh phúc mới ban phát sức sống cần thiết để cam chịu bất cứ sự thiếu thốn nào.

Ngay tiếp sau đó, họ quyết định xưng danh “Die Vitalienbrüder”, những Người anh em Cốt tử, và trở thành một tai họa của Liên minh Hanse.

Họ lục khám tàu bè chở hàng hóa, hỏi thủy thủ về những cực hình họ phải chịu gần đây nhẩt, rồi không ít sĩ quan và thuyền trưởng nhận thấu đến tận xương thịt những cú roi vuốt chín đuôi hoặc biết thế nào là không khí loãng ra trên giá treo cổ. Chiến lợi phẩm được chia ra, một nửa cho hội, nửa còn lại cho dân chúng sống dọc sông Elbe hoặc bờ biển Baltic. Sự xuất hiện của Störtebeker và những Người anh em Cốt tử được dân nghèo thời đó mong chờ như mong phép lành.

Như một lẽ đương nhiên, Liên minh Hanse treo giải cho cái đầu của tên cướp biển và hàng tá thuyền trưởng Đức, Thụy Sĩ, Đan Mạch lao vào cuộc truy đuổi.

Việc đó không phải là dễ, vì Klaus Störtebeker biết mọi ngóc ngách bí ẩn của Elbe và kháng cự được cho đến những tháng đầu năm 1400.

Một sáng mùa xuân năm đó, cả Hamburg đến Teuffelsbrücke, Cầu của Quỷ sứ, để tham dự buổi hành quyết tên cướp biển và khoảng một trăm người anh em của ông.

Simon von Utrecht, thị trưởng, tuyên án bằng một giọng cứng rắn: xử chém. Đao phủ mài kiếm sáng loáng và chờ nạn nhân đầu tiên, đáng lẽ là một thủy thủ bình thường, vì một phần hình phạt mà Störtebeker bị bắt chịu đựng là nhìn từng người của mình bị hành quyết.

Lúc đó tên cướp biển với bộ râu quai nón hung đỏ cất lời:

- Tôi muốn là người đầu tiên, và thêm nữa, ngài thị trưởng, tôi đề nghị một vụ giao kèo để cải thiện không khí buổi trình diễn.

- Nói đi, Simon von Utrecht ra lệnh.

- Tôi muốn lên đầu tiên. Tôi muốn bị chém đầu trong tư thế đứng và tôi muốn cứ mỗi bước chân tôi tiến lên sau khi đầu tôi rơi chạm đất, thì một người của tôi được đặc xá.

Cướp biển cửa sông Elbe muôn năm! Ai đó trong đám đông kêu lên, và ông thị trưởng, tin chắc rằng tất cả điều đó chỉ là khoe khoang khoác lác, đã đồng ý.

Lưỡi kiếm thép rít lên trong không khí ban mai, chém vào gáy và trở ra ở cằm tên cướp biển. Cái đầu rơi chạm ván đoạn đầu đài và, trước sự sửng sốt bao trùm, người bị chém tiến lên mười hai bước trước khi gục ngã.

Chuyện này xảy ra vào một buổi sáng mùa xuân năm 1400. Gần sáu trăm năm sau, tuần đầu tiên của tháng Bảy năm 1999, cảnh sát Hamburg bắt giữ một nhóm thanh niên muốn thử thay đổi tên một con phố sau không biết bao nhiêu lần. Họ mang những dải băng dính màu xanh dương với những chữ màu trắng viết trên đó: “Phố Klaus Störtebeker”, và họ dùng chúng phủ lên những tấm biển kim loại mang tên của một vị thị trưởng mờ nhạt Simon von Utrecht.

Các con tôi thích câu chuyện này và tôi hy vọng một ngày được kể cho các cháu của mình, vì dù chắc chắn rằng cuộc sống ngắn ngủi và mong manh, một điều cũng không kém chắc chắn là phẩm cách và lòng dũng cảm cho nó sức sống cần thiết cho phép chúng ta chịu đựng những cạm bẫy và bất hạnh của nó.

--------------------------------

❀ ❀ ❀

[1] 8*Liên minh Hanse là tên của các liên minh tồn tại từ giữa thế kỷ 12 đến thế kỷ 17 với mục đích cùng nhau đảm bảo an toàn hàng hải cho các con thuyền đi buôn và đại diện quyền lợi kinh tế chung. Đến giữa thế kỷ 14, liên minh thương gia này phát triển thành một liên minh thành phố, trong thời gian mở rộng nhất đã có gần 200 thành phố có cảng biển và cảng nội địa ở vùng phía Bắc châu Âu tham gia liên minh này.