Họ bắt taxi đến tận chân cầu thang nơi bà Sekine ngã xuống.

“Chân chú đau thế kia thì không leo lên nổi đâu,” Tamotsu nhận xét một điều hiển nhiên.

Chỉ cần nhìn qua cũng đủ. Hai dãy bậc thang bê tông dốc xuống như tấm ván trượt bằng phẳng. Quá dốc, lại không có đèn chiếu nên chỗ đó tối hù. Cầu thang có tay vịn, nhưng dựng không chắc chắn, các bậc thang nông choèn, người bước trên đó lại say bét nhè, chỉ cần hơi mất thăng bằng là ngã nhào xuống ngay, không có gì ngăn đỡ lại được.

“Ôi, nếu em phải chọn cầu thang làm vũ khí giết người,” Ikumi nói, và ho hắng, vội vàng xuống xe sau khi đã gài kỹ áo khoác. “Kể cả trước khi vụ việc xảy ra, mỗi lần bước ngang qua chỗ cầu thang này, cháu vẫn nghĩ tới lối cầu thang trong Thầy phù thủy.”

“Thầy phù thủy?”

Ikumi hoài nghi. “Chú chưa bao giờ đi xem phim ạ?”

Thang máy được bố trí bên hông tòa nhà. Bên trong lót thảm đỏ loại rẻ tiền, các bức tường đầy những vết xước và hình vẽ graffiti. Chiếc thang kẽo kẹt rồi khục khặc trên đường lên tầng ba. Nếu chân mình khá hơn, Honma nghĩ, đi bộ có khi còn nhanh hơn.

Lúc này Tawaga chỉ có một vị khách, một người đàn ông lớn tuổi ngồi bên cạnh cửa sổ lập tức đứng dậy khi thấy Tamotsu. Hóa ra đó là Sakai, cảnh sát địa phương. Thêm một lần nữa, Tamotsu đi trước Honma một bước.

Honma từng gặp những cảnh sát có ý thức cộng tác với cảnh sát thủ đô. Họ không hề khom lưng uốn gối hay ăn to nói lớn, không thích hư vinh. Thật may mắn khi ông Sakai là người như vậy. Ông đã chớm cận kề điểm cuối sự nghiệp, “Chỉ còn hai tháng nữa là tôi nghỉ hưu rồi”, nhưng vẫn gây ấn tượng mạnh.

“Tôi được nghe tin mật - dẫu sao thì cũng chỉ những điểm cốt lõi - từ cậu Honda đây. Có vẻ cậu đang gặp một vụ phức tạp?”

Có hai kiểu cảnh sát: những người không đời nào gạt bỏ tính cảnh giác trước mọi người, và những người cẩn trọng lựa chọn hoàn cảnh phù hợp. Sakai thuộc kiểu sau, và Tawaga là một trong những nơi được chọn làm điểm hẹn. Một chai rượu sake được hâm nóng đặt trước mặt ông.

“Về trường hợp cái chết của bà Yoshiko Sekine,” ông nói luôn không cần rào trước đón sau. “Nếu có trường hợp nghi vấn nào, điều ưu tiên trước nhất là tôi sẽ nhận vụ này?”

“Vâng, anh có toàn quyền quyết định mà.”

Sakai mỉm cười điềm tĩnh. Honma coi đó hẳn là một thứ vũ khí lợi hại của ông: không bao giờ để đối tượng bị tình nghi cảnh giác, ông xoa dịu kẻ đó rồi chỉ cần búng tay cũng đạt được thứ mình muốn. “Không ai giết bà ta cả. Tôi có thể đảm bảo như vậy.”

“Nhưng...”

Tamotsu góp lời, giọng quả quyết. “Cháu đã nói vậy, không chỉ một lần. Không ai có thể đẩy bác ấy xuống thang. Việc đó là bất khả thi.”

“Bất khả thi?” Honma nói. “Bởi vì không ai nghe thấy tiếng hét? Hay vì điều gì khác?”

“Sao chúng ta không ra ngoài, nhìn quanh một vòng? Như thế sẽ nhanh hơn.”

Để Ikumi ngồi lại - bên ngoài rất lạnh và “không an toàn lắm” - ba người đàn ông bước ra hành lang tầng ba: một lối đi bằng bê tông rộng chưa tới nửa mét chạy dọc mặt sau của tòa nhà, chỉ một phần được che phủ bởi mái hiên bằng xi măng. Nếu đứng quay lưng về phía quán Tawaga, thang máy sẽ ở bên phía phải còn cầu thang bộ ở bên trái. Tawaga nằm ở giữa trong số ba cửa tiệm; bên phải là một quán bar khác, bên trái là sàn nhảy mà Tamotsu đã nhắc tới. Không có cánh cửa nào khác. Không phòng chứa đồ, không nhà vệ sinh, không gì cả.

“Cậu thấy toàn bộ quang cảnh chưa?” Sakai tự tin nói trong khi ông tiến lại chỗ cầu thang bộ. “Không có chỗ nào để chạy trốn hay ẩn nấp. Nếu như có người làm việc đó. Sau khi xong việc, hắn sẽ chỉ có hai sự lựa chọn. Một là đi xuống lối thang máy. Hai là lẩn vào một trong hai quán bar - quán nào cũng được - và vờ như chẳng có việc gì xảy ra cả."

“Dù theo cách nào, hắn cũng phải rất can đảm và có khả năng diễn xuất cực tài,” Honma thừa nhận, khiến Sakai lại một lần nữa mỉm cười.

“Hiếm người có được khả năng như thế.”

Ba người đứng ở chiếu nghỉ trên cùng cầu thang, ông Sakai ở gần thang nhất, Tamotsu chỉ đứng ở rìa.

Chỗ chiếu nghỉ ở tầng hai chỉ rộng chưa đầy một mét vuông. Cũng là điểm dừng chân duy nhất. Ngoài chỗ này ra, chỉ có dãy bậc thang bằng bê tông dẫn thẳng xuống mặt nền xi măng xám xịt bên dưới. Chừng đó cũng đủ khiến đầu óc người ta quay mòng mòng rồi.

“Sau khi Yoshiko Sekine ngã xuống, hoàn toàn không có ai đi xuống theo lối cầu thang này. Vợ cậu đã quả quyết như thế, phải không Tamotsu? Và cũng không có ai đứng ở bậc trên cùng cầu thang.” Người cảnh sát già ngoái lại nói qua vai. “Tất nhiên, vẫn có một khả năng nữa. Kẻ đó đi xuống đến chiếu nghỉ tầng hai rồi thoát ra qua lối đi của ngân hàng. Nhưng như thế thì phải cực nhanh. Thêm nữa là toàn bộ nơi này bị khóa kín sau giờ làm việc, nếu không phải là người trong ngân hàng thì đánh vật khổ sở đến mấy cũng khó lòng vào được.”

Tamotsu gãi cổ, nhưng không nói năng gì.

“Thế còn thang máy thì sao?” Honma hỏi, cố nhịn cười.

“Các cỗ máy đồng nát ấy hả?” Sakai bật cười. “Chúng ta nói thẳng vào trọng tâm luôn nhé. Bà Sekine ngã xuống thang, Ikumi phát hiện ra và lập tức hét lên, mọi người xúm lại. Trong thời gian đó, tên giết người đi xuống theo lối thang máy và chạy trốn trước khi có người để ý? Liệu danh sách những kẻ tình nghi của chúng ta có tay diễn viên xiếc nào không? Bởi vì chúng ta đang nói đến thời gian tính bằng giây. Nhiều người khác lại đang có mặt ở đó.”

“Vậy còn khả năng tạt sang một quán bar, vờ như một vị khách thì sao ạ?” Tamotsu hỏi, nối tiếp chuỗi nghi vấn.

Sakai lắc đầu. “Như tôi đã nói lúc trước, không thể có trường hợp đó. Chúng tôi đã thẩm vấn những người có mặt tại hai quán bar đó suốt cả ngày trời.” Ông gõ nhẹ cánh cửa của quán bar ồn ào nhất. “Tất cả bọn họ đều khai không có ai ra ngoài và trở vào quanh khoảng thời gian nghi vấn, cũng không có vị khách nào mới tới. Mỗi quán đều có buồng vệ sinh và điện thoại ngay bên trong, vì vậy không cần phải ra ngoài.”

Tamotsu chỉ về phía cánh cửa nặng nề. “Nhưng bên trong rất ồn, chú nghĩ họ thực sự để mắt đến tất cả mọi người ạ? Chú không cho là có thể bọn họ nói bất cứ điều gì vừa nảy ra trong đầu ư?”

“Ừm, cũng có thể,” Sakai nói, chỉ để chiều lòng cậu ta. “Nhưng thử nghĩ xem, kẻ đẩy bà Sekine xuống thang đang ngồi đợi ở một trong hai quán bar, làm sao hắn theo dõi được nhất cử nhất động của bà ấy và biết được lúc nào bà ấy bước ra khỏi Tawaga? Có thể hắn ta ở bên ngoài chầu chực suốt cả buổi. Chắc chắn là được, nhưng những vị khách khác ra vào quán sẽ thấy lạ. Nếu hắn làm thế, dĩ nhiên sẽ có người nhớ ra. Vậy đấy. Lại giả sử hắn ở bên trong, hắn sẽ không bao giờ biết được bà Sekine ra về lúc nào. Còn khả năng nào nữa?”

Tamotsu bối rối. Bất chợt cậu cảm thấy lạnh nên đút sâu tay vào túi.

“Vậy còn chứng cứ ngoại phạm của cô con gái?” Honma hỏi.

“Đã kiểm chứng. Thời gian tử vong quãng mười một giờ đêm. Con gái bà ấy làm việc ở quán bar suốt cả buổi tối. Các đồng nghiệp của cô ta đã đứng ra làm chứng. Đó là tối thứ Bảy, quán đó vẫn mở cửa.”

“Chắc rồi. Đồng nghiệp của cô ấy.” Tamotsu miễn cưỡng nói.

Honma và Sakai nhìn nhau.

“Chuyện này không giống trên phim đâu, cậu hiểu chứ?” Sakai nói.

Trên thực tế cảnh sát coi trọng các chứng cứ ngoại phạm hơn mức người ta vẫn tưởng. Nếu một chứng cứ có sức thuyết phục, điều tra viên không còn lựa chọn nào khác ngoài loại bỏ đối tượng khỏi danh sách những kẻ tình nghi và chuyển hướng sang người khác. Những tay nghiệp dư lại thường ngoan cố hơn, muốn săm soi các chứng cứ ngoại phạm và những thứ tương tự. Họ cứ cố gắng đào xới động cơ gây án, cuối cùng không tìm được điều gì khả quan hơn.

Lẽ dĩ nhiên, ngay từ giây phút nghĩ rằng có thể Shoko giết bà mẹ, Tamotsu chẳng thể nghiêm túc xem xét các khả năng khác. Với cậu ta, món nợ của Shoko đáng quan tâm hơn bất cứ chứng cứ ngoại phạm nào. Tuy nhiên, Honma lại chưa bao giờ mảy may nghĩ có thể Shoko đã giết mẹ. Anh chỉ đang tìm kiếm cô nàng Shoko của Jun.

Vì Sakai kiên quyết yêu cầu nên Tamotsu trở vào bên trong quán Tawaga với vợ, để hai thanh tra cảnh sát ở lại với nhau.

Tai Honma sắp tê cóng. “Tôi có thể hiểu được vì sao anh loại bỏ khả năng bà ấy bị giết.” Anh nói.

“Nhưng cậu vẫn theo đuổi hướng ấy, tôi hiểu được,” Sakai nhìn thẳng vào mắt anh.

“Chỉ là suy đoán của tôi thôi. Có thể tôi nhầm.”

“Đúng vậy. Tôi cũng giống như cậu.”

“Cậu Honda có nói, anh nghĩ bà ấy tự sát?”

Sakai chỉnh lại cổ áo cho khỏi lạnh, gật đầu. Mắt ông ứa nước trước cơn gió quất mạnh.

“Tôi nghĩ anh đã thẩm vấn những người làm cùng và khách hàng hay đến Tawaga, những người quen biết bà ấy.”

Sakai nhìn thẳng xuống những bậc thang xám xịt.

“Trước đây bà ấy từng ngã xuống từ chỗ này. Ý tôi là, ngay trước khi bà ấy chết, chỉ tầm một tháng hoặc hơn. Lần đó bà ấy ngã ngửa, xuống bốn hay năm bậc thang.”

“Có ai thấy không ạ?”

“Có. Lần đó hình như bà ấy cố gắng hét lên. Có người vừa đến Tawaga nghe thấy và chạy ra liền.” Ông nhìn Honda đầy thấu hiểu. “Người giữ bà Sekine kể lại rằng đã bảo với bà ấy: ‘Cẩn thận đấy, bác Yoshiko, bác muốn tự sát sao?” Honma cảm nhận gió từng cơn táp lấy đôi môi anh.

“Tôi đoán là vì lo lắng về tương lai. Con gái bà ấy mắc kẹt trong nợ nần, con bé đã gần ba mươi mà vẫn chẳng có dấu hiệu gì đã tìm được đường hướng trong cuộc đời này. Làm việc ở một quán rượu rẻ tiền, có trời mới biết nơi đó có thứ gì. Bản thân bà Yoshiko hiểu được không phải lúc nào bà ấy cũng có thể ở bên để cứu con gái mình khỏi cảnh túng quẫn. Một người cùng làm với bà ấy ở quán ăn đã kể với tôi, ‘Yoshiko thường lộ vẻ tuyệt vọng, bà ấy thường tự hỏi mình còn có động lực gì để tiếp tục sống.”

“Khi qua đời, bà Sekine...”

“Năm mươi chín tuổi. Không quá già cả. Nhưng cũng đã sắp chạm đến ngưỡng hết tuổi lao động. Tôi đồng cảm với bà ấy về phương diện này.” Sakai đưa một tay ra sau xoa xoa chỗ thắt lưng. “Chuyện gì sẽ đến với tôi đây? Không một khoản tiền tiết kiệm, không một khoản trợ cấp cho hàng bao nhiêu năm tới, khi tôi không còn làm việc được nữa. Bà ấy phải đối mặt với những vấn đề này, nghiền ngẫm chúng, để rồi cuối cùng không thể chịu đựng hơn được nữa. Ít ra đó là những suy đoán của tôi.”

“Nhưng không hề có bản chúc thư nào.” Không phải là trường hợp bất thường trong các vụ tự tử.

Sakai hạ thấp giọng thành lời thì thào. “Nếu cậu hỏi tôi, tôi sẽ đáp là tự tử không chỉ có một biểu hiện duy nhất. Uống thuốc trừ sâu hay nhảy xuống từ một tòa nhà cao tầng là quá khủng khiếp, chắc chắn là thế, nhưng đều gặp nhau ở một điểm: hãy để số phận thực hiện sứ mệnh của nó.” Nói đến đó, ông quay người tiến về phía cầu thang. Honma dợm người định giữ tay ông lại, nhưng ngừng ngay khi thấy ông vịn vào lan can.

Sakai bước xuống một bậc. Bên dưới ông là một dãy dài các bậc thang màu xám ảm đạm.

“Mỗi lần tới Tawaga, bà Sekine đều uống say bét nhè và đi cầu thang bộ. Có thể bà ấy biết chẳng chóng thì chầy, bà sẽ trượt chân hoặc mất thăng bằng và hy vọng mình sẽ lộn nhào xuống tận bậc dưới cùng. Dù sao đó cũng là suy đoán khả dĩ nhất tôi nghĩ được.”

“Bà ấy... cô độc đến vậy sao?” Miệng Honma hé mở, hơi lạnh đã xộc vào đến tận họng.

“Theo như những gì tôi thu thập được thì đúng là như vậy.” Sakai đứng quay lưng lại phía anh, nhưng giờ ông xoay mặt lại, bước ngược lên cầu thang. “Cho đến trước khi chết, bà ấy vẫn tới đây, đều đặn hằng tuần. Mọi người ở Tawaga, cả người của quán lẫn khách hàng, đều biết bà ấy chỉ đi theo lối cầu thang bộ, kể cả khi say quên trời đất. Họ đã nhắc nhở bà ấy, đúng vậy, nhắc rất nhiều lần. Nhưng không có bạn nhậu nào đề nghị đưa bà ấy xuống một cách an toàn.”

Đôi lông mày màu xám của Sakai xuôi xuống. Đôi môi óng kéo lên thành một nụ cười, nhưng phần còn lại của khuôn mặt chẳng có nét cười nào. “Tôi cũng là một người trong số họ. Tôi thường ngồi trong quán bar đó, vờ hỏi han thân thiết trong vài lần gặp bà ấy.”

Cả hai người cùng trở vào gặp Ikumi.

Honma thuê phòng tại một khách sạn gần ga. Khi anh tới lấy chìa khóa ở quầy lễ tân, họ nói anh có lời nhắn.

Người nhắn là Makoto, tin nhận được lúc bảy giờ hai mươi lăm phút tối. Honma nhẹ cả người khi biết thằng bé định sang ở nhà Isaka cả đêm. Khi anh gọi tới chỗ họ, Makoto trả lời ngay lập tức. “Bố ạ? Con đợi bố mãi.”

“Bố xin lỗi, bố về trễ quá... Có chuyện gì vậy?”

“À, bác sĩ Machiko gọi cho bố đấy ạ.”

“Ai cơ?”

“Bác sĩ Machiko, bố biết mà.”

Tất nhiên là anh biết, nhà trị liệu người Osaka. Bác sĩ Machiko Kitamura. Cô ấy còn làm Makoto bắt chước âm vực Osaka. Không phải là bác sĩ mà là bác s...ĩ.

“Cô ấy gọi vì bố bỏ buổi tập hôm nay à?”

“Dạ.”

“Con thức đến tận giờ này chỉ để báo bố tin này thôi à?”

Giọng Makoto đầy tức giận. “Bố đang mắng con từ xa đấy ạ? Thật là phí tiền! Đây là điện thoại nhà bác Isaka, bố biết không?”

“Con lo chuyện này làm gì, chàng ngốc! Người gọi là bố, nên bố sẽ trả tiền.”

Một giọng khác vang lên trong điện thoại. “Nào, để bác dàn hòa cho hai bố con.” Hisae đón lấy ống nghe.

“A lô.”

“Shunsuke à? Này, cậu nghe kỹ nhé. Chuyện về tấm ảnh có mấy cột đèn ở sân bóng.”

“Đám đèn chiếu ra ngoài sân ấy hả chị?”

“Đúng rồi. Bọn tôi vẫn suy nghĩ về chúng, còn hỏi thăm vài người nữa. Hai chúng tôi nghĩ cậu sẽ không phiền đâu. Dầu sao thì cách này cũng hiệu quả hơn, càng nhiều người thì sẽ thu được càng nhiều thông tin, phải không nào?”

“Vậy...?”

“Cứ để tôi nói hết đã, được không? Hơn nữa Makoto cũng rất giỏi, nó nhớ chi tiết này. Thậm chí nó còn mải nghiền ngẫm các cột đèn đến độ quên cả làm bài tập.”

“Bác đừng mách bố cháu chuyện ấy,” giọng Makoto rền rĩ vọng vào điện thoại.

“Lần này chúng ta có thể gác bài tập sang một bên. Chị nói tiếp đi.”

“Vì vậy, hôm nay khi bác sĩ Machiko gọi tới bảo với Makoto rằng bố nó đã trốn tập và rằng nếu bố nó không phản hồi trong vòng ba ngày, lính quân cảnh sẽ tới bắt ông ấy, lúc đó thằng bé vẫn đang suy nghĩ, bèn tiện thể hỏi luôn cô ta. Là bác sĩ của một câu lạc bộ thể thao, có thể cô ta biết.”

Honma siết chặt ống nghe hơn. “Rồi sao? Cô ta có biết không?”

“Ừm, cô ta nói, ‘Sao cháu không hỏi cô ngay?’ Có thể tôi bắt chước giọng không giống, nhưng...”

“Vậy là cô ta biết?”

“Ừ, thế cậu nghĩ tôi kể cho cậu để làm gì?” Hisae cáu tiết. “Cậu sẵn sàng dỏng tai lên chưa, Shunsuke? Cái đám đèn chiếu lộn xộn ấy, thực ra chúng chẳng hề ngược đời chút nào. Chỉ có chúng ta nhìn nhận nó không đúng cách.”

“Hừm?”

“Mấy cây cột đèn trong ảnh, chúng là loại đèn thường gặp ở các sân vận động. Cũng giống như bất cứ sân vận động nào trên khắp cả nước. Chúng không chiếu nhầm hướng. Trên thực tế chúng còn không nhúc nhích gì nữa cơ.”

“Nhưng ở trong ảnh...”

Hisae ngắt lời anh. “Như tôi đã nói đấy, chúng ta đã nhìn sao cách. Cậu nói đó là một ngôi nhà ở gần sân bóng, phải không?”

“Đúng thế.”

“Khả năng này rất cao. Nhưng đây mới là phần trọng tâm. Cậu nói rằng vì đám đèn pha quay mặt về phía ngôi nhà, nên rất có thể chúng chiếu sáng cho khu vực bên ngoài sân bóng?”

“Rồi sao?”

“Cậu đã nhầm ở điểm này.”

Makoto cầm ống nghe trở lại, chất giọng hào hứng của nó lan truyền, “Bố ơi, bố nghe nhé! Bác sĩ Machiko bảo với con trên khắp cả nước chỉ có duy nhất một nơi có những ngôi nhà được dựng lên trong sân bóng. Bố hiểu chứ ạ? Các cột đèn đó chiếu đúng vị trí. Những ngôi nhà nằm ngay trong sân vận động.”

Honma mờ mịt trong giây lát, cuối cùng anh cũng bật ra được câu hỏi: “Và bác sĩ Machiko biết nó nằm ở đâu hả?”

“Vâng vâng. Cô ấy là bác sĩ thể thao ở Osaka, cô ấy cũng là một fan của môn bóng chày nữa.”

“Vậy là nó ở Osaka?”

“Chuẩn ạ,” Makoto nói. “Ở Osaka. Đó là một sân vận động không dành để chơi bóng, bố hiểu chứ? Năm 1988, đội Nankai Hawks được Daei mua lại và chuyển khỏi thị trấn. Vậy nên sân Osaka giờ để không. Nhưng họ không bỏ nó đi mà dùng tổ chức các buổi sự kiện lớn, các triển lãm xe hơi... Một lần họ làm nên những Ngôi nhà Vui nhộn này.”

“Ngôi nhà...?”

“Họ đã tổ chức lại, cách đây không lâu lắm, cô ấy kể vậy. Bố biết đấy, một buổi trình diễn các mô hình nhà. Bố hiểu chưa? Ngôi nhà trong bức ảnh là đồ giả, nó chỉ là mô hình thôi.”