Người chú đã nói tôi quá khắt khe với chính mình. Nói đấy là dấu hiệu của sự già cỗi. Cố chu toàn mọi việc. Tôi nghĩ có phần nào sự thật. Nhưng không phải là tất cả sự thật. Tôi đồng ý với người chú rằng không có nhiều điều tốt đẹp để nói về tuổi già. Ông nói ông biết một điều và tôi hỏi điều gì. Tôi chờ cho ông mỉm cười nhưng ông không cười. Tôi nói như thế thì nản quá! Ông bảo không nản hơn là chính sự việc buồn nản. Thế thì nội vụ là như thế nào? Dù sao chăng nữa, tôi biết ông ấy sẽ nói gì. Nói rằng ta phải quan tâm đến người khác và giúp đỡ đần gánh nặng cho họ. Ngay cả khi phải tự quyết. Có một điều khác trong tâm trí tôi mà tôi không bao giờ dứt bỏ được nhưng tôi nghĩ nó có liên quan, bởi vì tôi tin rằng trong cuộc đời con người ta làm việc gì thì việc đó sẽ quay lại vận vào mình. Nếu ta còn sống lâu thì nó sẽ vận vào ta. Và tôi không thể nghĩ ra lý do nào cái tên vô lại ấy muốn giết cô gái. Cô đã làm gì hắn? Sự thật là đáng lẽ tôi không nên đi lên đó. Bây giờ người ta đã bắt giam cái tên Mễ ở Huntsville vì tội bắn chết một hiến binh* và đốt cháy chiếc xe của ông ấy, mà tôi không tin hắn đã làm các việc này. Nhưng vì vụ này mà hắn sẽ bị án tử hình. Thế thì trách nhiệm của tôi là gì? Tôi nghĩ giống như mình đã chờ đợi cho chuyện như thế này qua đi bằng cách nào đấy, và dĩ nhiên nó không qua đi. Tôi nghĩ mình đã biết điều này khi nó mới khởi đầu. Tôi có linh cảm như thế. Giống như tôi đang mang ma túy vào một khu vực nơi mà đường về sẽ êm xuôi.
Hiến binh (Anh ngữ: State troop): lực lượng an ninh nội địa đặt dưới sở cảnh sát cấp bang, thường phụ trách trấn áp tội phạm, tuần tra những tuyến đường giao thông…
Khi ông ấy hỏi tôi tại sao sau nhiều năm, bây giờ chuyện này xuất hiện, thì tôi trả lời rằng nó đã hiện diện từ lâu. Chỉ có điều là tôi đã phớt lờ nó. Nhưng ông ấy nói đúng, nó không xuất hiện. Tôi nghĩ đôi lúc người ta muốn rằng thà có một câu giải đáp tồi tệ về sự việc hơn là không có câu giải đáp nào cả. Khi tôi nói nó đã định hình theo cách tôi đã không đoán ra, thì ông ấy cũng nói đúng. Đấy giống như là một cầu thủ bóng đá có lúc nói với tôi rằng nếu anh ta bị chấn thương nhẹ và anh không cảm thấy đau đớn lắm, thì thường anh chơi hay hơn. Tôi ghi nhớ điều này trong lòng để chú tâm vào một việc thay vì một trăm việc. Tôi có thể hiểu điều này. Không phải là nó thay đổi tất cả.
Tôi nghĩ nếu mình sống cuộc đời mình theo cách chặt chẽ nhất mà tôi biết lúc ấy, thì tôi sẽ không bao giờ bị dằn vặt như thế này. Tôi đã nói rằng lúc đó tôi hai mươi mốt tuổi và tôi được phép lầm lỗi một lần, đặc biệt nếu tôi có thể rút tỉa bài học từ việc này và trở thành một mẫu người theo ý tôi mong mỏi trong đầu. À, tôi đã sai lầm về điều này. Bây giờ tôi định thôi việc, và một phần lý do là vì tôi biết rằng mình sẽ không được điều động để săn lùng cái tên ấy. Tôi đoán hắn là đàn ông. Vì thế bạn có thể bảo tôi rằng tôi đã chẳng thay đổi tí nào, và tôi biết mình không được tranh luận về việc này. Ba mươi sáu năm. Quả là đau xót khi nhận ra.
Ông chú tôi còn nói đến một việc khác. Bạn hẳn nghĩ một người sau khi đã chờ đợi khoảng tám mươi năm để Chúa đến mang ông đi, thì Chúa sẽ đến. Nếu Chúa không đến, bạn hẳn sẽ nghĩ ra rằng Chúa biết mình phải làm gì. Tôi không biết diễn tả với bạn cách khác ra sao về Chúa. Thế là bạn lâm vào tình cảnh là những người được Chúa ban ơn lại là những người ít cần được ban ơn nhất. Đây là điều khó được chấp nhận. Đặc biệt khi nó áp dụng với một người như Loretta. Nhưng rồi có thể tất cả chúng ta đã cầu xin một cách sai lạc. Luôn là thế.
Những lá thư bà dì Carolyn viết cho người ông Harold. Lý do bà có được những lá thư này là vì người ông lưu giữ. Bà là người nuôi nấng Harold và bà giống như là mẹ của ông. Mấy lá thư này đã nhàu nát, các góc cong vểnh lên, phủ đầy bùn. Chuyện về các mấy lá thư này. À, một điều mà bạn có thể nhận ra, rằng họ chỉ là những người dân dã. Tôi nghĩ ông ấy chưa từng ra khỏi hạt Irion, đừng nói chi đến bang Texas. Một phần các lá thư này cho bạn biết rằng cái thế giới mà bà muốn ông ấy trở về thì không hiện hữu ở đấy. Bây giờ dễ thấy. Chừng sáu mươi năm đã qua. Nhưng họ đã không nhận ra gì cả. Bạn có thể nói mình ưa hay không ưa chuyện ấy, nhưng nó chẳng thay đổi gì cả. Hơn một lần tôi đã bảo những phụ tá của mình rằng họ cứ sửa đổi những gì có thể sửa đổi và để cho những chuyện khác qua đi. Nếu ta không thể làm gì được thì đấy không phải là vấn nạn. Đấy chỉ là một sự trầm trọng. Và sự thật là tôi không hiểu gì về cái thế giới đang thành hình ở đấy hơn là người ông Harold đã hiểu.
Dĩ nhiên là cuối cùng người ông Harold đã không bao giờ trở về nhà. Không có gì trong các lá thư ấy cho biết bà đã tính đến khả năng này.
Nhưng mà, bạn biết bà đã tính đến. Có điều bà không nói gì với người ông Harold.
Dĩ nhiên là tôi vẫn còn giữ tấm huân chương ấy. Nó được đựng trong một chiếc hộp hoa mỹ với dải băng và đủ thứ khác. Trong nhiều năm tôi giữ tấm huân chương ở văn phòng, rồi ngày nọ tôi mang nó ra đặt trong ngăn kéo ở bàn phòng ngủ để tôi không phải nhìn đến nó. Nó vẫn ở đấy. Nhưng người ông Harold không có huân chương. Ông ấy trở về nhà trong áo quan bằng gỗ. Tôi tin rằng không có những Mẹ Sao Vàng trong Thế chiến thứ Nhất*, nhưng nếu có thì bà Carolyn không được phong tặng như thế bởi vì bà không phải là mẹ ruột của ông bác Harold. Nhưng đáng lẽ bà phải được phong tặng. Bà cũng không hề nhận lương hưu chiến tranh của ông bác Harold.
Có lẽ tác giả chủ định kể đây là ý kiến riêng của Bell. Thật ra, như trên đã ghi, danh hiệu Mẹ Sao Vàng được trao tặng bắt đầu từ Thế chiến thứ Nhất.
Thế đấy. Tôi đã trở lại nơi chốn đó một lần nữa. Tôi bước trên mảnh đất ấy, và không có dấu hiệu nhiều cho thấy chuyện gì đã xảy ra ở đó. Tôi đứng ở đó một hồi lâu và tôi nghĩ về nhiều điều. Đấy là một ngày ấm áp thỉnh thoảng xảy ra trong mùa đông. Có một chút gió. Tôi vẫn hằng nghĩ hẳn là có cái gì đó về vùng đất này. Tương tự như cách chú Ellis đã nói. Tôi nghĩ về gia đình mình, về người chú ở nơi kia ngồi trên xe lăn trong ngôi nhà cũ kỹ, và tôi có cảm tưởng như đất nước này có một thứ lịch sử kỳ lạ và cũng là lịch sử nhuộm máu chết tiệt. Bất kỳ nơi nào bạn còn màng nhìn đến. Tôi có thể bước lùi lại và cười nhạo về những ý nghĩ ấy, nhưng tôi vẫn suy nghĩ. Tôi không biện minh cho cách suy nghĩ của mình. Không còn biện minh nữa. Tôi nói chuyện với con gái mình. Bây giờ nó ba mươi tuổi. Được thôi. Tôi không màng cái tuổi đó nói lên điều gì. Tôi biết rằng trong nhiều năm tôi đã cho con gái quả tim mà tôi luôn muốn dành cho mình, như thế là được. Vì thế mà tôi lắng nghe con gái. Tôi biết mình luôn nhận được điều tốt lành nhất từ con gái. Nó không bị vướng vào sự dốt nát của tôi hoặc tính hèn hạ của tôi. Tôi biết điều đó nói lên cái gì, và tôi phải nói rằng tôi không màng. Tôi không bao giờ kể cho vợ tôi nghe, tuy chúng tôi không giữ nhiều bí mật cho riêng mình. Tôi không nghĩ Loretta nói tôi điên rồ, nhưng người khác có thể nghĩ. Ed Tom? Ừ, họ đã phải tuyên thệ trên tờ cung khai điên rồ. Tôi nghĩ họ đã lén mớm cung cho anh kia. Được thôi. Tôi lắng nghe Loretta nói, và những gì vợ tôi nói đều đúng. Tôi ước chừng Loretta nói thêm. Tôi có thể vận dụng mọi sự giúp đỡ mình có. Nhưng mà, như thế đủ rồi.
