Tartuffe Hay Kẻ Đạo Đức Giả

Lượt đọc: 359 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Cảnh I

❊ ❊ ❊

CLEANTE: Phải, chuyện ấy đã trở thành đề tài bàn tán của khắp thị trấn, và gây xôn xao chẳng mấy vẻ vang cho ông đâu; và tôi gặp ông hôm nay, quả thật rất đúng lúc, để nói thẳng với ông một lời về ý kiến của tôi. Chẳng cần phải bới móc vụ bê bối này đến tận cùng, cứ cho là tình huống xấu nhất đi—rằng Damis quả thực đã phản trắc và buộc tội ông sai trái; lẽ nào một người theo đạo lại không thể tha thứ cho lỗi lầm ấy, và kìm nén mọi mong muốn trả thù trong lòng mình? Lẽ nào ông lại để cho một người con trai bị đuổi khỏi nhà cha mình chỉ vì một cuộc tranh cãi vặt vãnh? Tôi xin nói lại với ông, và nói một cách chân thành, rằng ai cũng vậy, dù cao hay thấp, đều cảm thấy kinh hãi trước vụ việc này; nếu nghe lời tôi, ông hãy làm hòa đi, đừng đẩy sự việc đến bước đường cùng. Hãy hy sinh lòng oán giận của mình cho Chúa; và trả lại vị thế của người con trai trong lòng người cha.

TARTUFFE: Than ôi! Về phần mình, tôi sẵn lòng làm điều đó biết bao! Tôi không hề giữ bụng dạ hẹp hòi với cậu ấy; tôi tha thứ tất cả, chẳng buộc tội gì, và hết lòng mong có thể phục vụ cậu ấy; nhưng đức tin của tôi không cho phép điều đó. Nếu cậu ấy trở về, thì tôi phải rời khỏi ngôi nhà này. Sau cách hành xử vô tiền khoáng hậu của cậu ấy, mọi sự giao thiệp giữa chúng tôi đều sẽ gây ra điều tiếng; Chúa biết người đời sẽ nghĩ gì đầu tiên! Họ sẽ cho rằng đó chỉ là những toan tính trên danh nghĩa của tôi—họ sẽ nói rằng, vì biết rõ mình có tội, nên tôi đã giả vờ dành tình yêu thương của một tín đồ cho kẻ buộc tội mình, trong khi thâm tâm lại sợ hãi, và chỉ hy vọng chiêu dụ cậu ấy để âm thầm buộc cậu ấy phải im lặng.

CLEANTE: Ông đang cố lảng tránh chúng tôi bằng những lời lẽ hoa mỹ; nhưng mọi lập luận của ông đều quá khiên cưỡng. Sao ông lại tự chuốc lấy trọng trách thay cho Chúa? Chẳng lẽ Chúa cần sự giúp đỡ của chúng ta để trừng phạt kẻ tội lỗi sao? Hãy để Chúa tự lo việc báo thù của Ngài, và hãy nhớ lấy lời tha thứ mà Ngài đã truyền dạy; hơn nữa, đừng bận tâm quá nhiều đến ý kiến của người đời, khi ông đang thực hiện ý muốn của Chúa. Chẳng lẽ nỗi sợ hãi vụn vặt về cách người đời nghĩ ngợi lại có thể ngăn cản việc thực hiện một nghĩa cử cao đẹp? Không!—chúng ta hãy luôn hành động theo ý Chúa, và đừng để đầu óc rối bời vì những câu hỏi thêm thắt.

TARTUFFE: Tôi đã nói với ông rồi, tôi tha thứ cho cậu ấy; và làm như vậy, thưa ông, chính là làm theo ý Chúa. Nhưng sau vụ bê bối và sự lăng mạ ngày hôm nay, Chúa không bắt buộc tôi phải sống chung với cậu ấy.

CLEANTE: Thế Ngài có ra lệnh cho ông phải lắng nghe những ý muốn bất chợt của cha cậu ấy, và chấp nhận món quà là điền trang của người ta, thứ mà về công lý, ông chẳng có quyền đòi hỏi?

TARTUFFE: Chẳng ai biết tôi, thưa ông, lại có thể nghĩ rằng tôi hành động vì tư lợi. Những của cải trên thế gian này chẳng có chút sức hút nào đối với tôi; tôi không bị lóa mắt bởi vẻ hào nhoáng giả tạo của chúng; và nếu tôi chấp nhận món quà mà ông ấy khăng khăng trao tặng, thì, nói thật, chỉ vì tôi sợ rằng toàn bộ điền trang này có thể rơi vào tay kẻ xấu, và những kẻ nhận được nó sẽ sử dụng sai mục đích thay vì dùng nó vào việc vinh danh Chúa và giúp đỡ tha nhân như dự định của tôi.

CLEANTE: Ồ, thưa ông, hãy bỏ những nỗi băn khoăn lương tâm giả tạo ấy đi, thứ rất dễ gây nên lời phàn nàn từ người thừa kế hợp pháp. Đừng tự cho mình quyền quyết định quá nhiều, hãy để cậu ấy sở hữu những gì thuộc về mình, dù cậu ấy có tự chuốc lấy rủi ro và nguy hiểm; hãy suy xét xem, thà rằng cậu ấy sử dụng sai còn hơn là ông bị buộc tội cướp đoạt của cậu ấy. Tôi kinh ngạc là ông lại có thể thản nhiên để những lời đề nghị như vậy được đưa ra! Hãy nói cho tôi nghe—liệu tôn giáo chân chính có giáo lý nào dạy chúng ta cướp đoạt của người thừa kế hợp pháp không? Nếu Chúa khiến cho việc ông và Damis cùng chung sống dưới mái nhà này trở nên bất khả thi, thì chẳng phải sẽ tốt hơn nếu ông lặng lẽ và đầy danh dự rút lui, thay vì để người con trai bị đuổi đi vì ông, trái ngược hoàn toàn với mọi lẽ phải ư? Làm vậy, thưa ông, tin tôi đi, sẽ là một tấm gương về sự chính trực của ông…

TARTUFFE: Thưa ông, đã ba giờ rưỡi rồi; một vài nghi lễ tôn giáo đang gọi tôi trở về phòng riêng; ông thứ lỗi cho tôi vì phải rời đi sớm thế này.

CLEANTE: A!

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 19 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

1 Trong Tổng Số 2 tác phẩm của Molière

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.