Tôi xin chân thành cảm ơn công chúng và các nhà phê bình vì sự đón nhận mà họ đã dành cho cuốn sách nhỏ này.
Vì đề tài của tác phẩm vốn tách biệt hoàn toàn với nhịp sống thường nhật nơi xứ Anh, nó tất yếu thiếu đi thứ sức hút tỏa ra từ việc khắc họa lý tưởng hóa những điều quen thuộc, và vì thế, sự đón nhận dành cho nó càng trở nên đáng quý hơn.
Một đôi lời giải thích là điều cần thiết. Có hai người lạ xuất hiện trong câu chuyện, và một số độc giả đã tưởng tượng rằng nhân vật thứ hai thực chất chính là người đầu tiên trở lại trong một diện mạo mới. Tại sao lại có suy nghĩ này thì chúng tôi không thể rõ; trừ khi có một tâm lý cho rằng một người khi đã bước lên sân khấu rồi biến mất thì không nên để lại đằng sau một dấu ấn mờ nhạt chẳng hơn gì một cuốn sách; rằng người ấy phải quay lại sau đó với tư cách là người chồng hoặc người tình, để đảm nhận một vai trò quan trọng hơn là kẻ chỉ khơi gợi những suy ngẫm.
Đời sống con người có thể được khắc họa theo hai phương pháp. Có phương pháp sân khấu. Theo cách ấy, từng nhân vật từ đầu đã được sắp xếp và dán nhãn đâu ra đấy; chúng ta biết chắc chắn với một niềm tin bất biến rằng vào những thời điểm then chốt, mỗi người sẽ lại xuất hiện và diễn tròn vai của mình, và khi hạ màn, tất cả sẽ cùng bước ra cúi chào trước tấm màn nhung. Điều đó mang lại cảm giác thỏa mãn và trọn vẹn. Nhưng lại có một phương pháp khác — phương pháp của chính cuộc đời mà tất cả chúng ta đang trải qua. Ở đó, chẳng có gì đoán định trước được. Có những bước chân đến rồi đi thật kỳ lạ. Con người xuất hiện, tác động qua lại lẫn nhau rồi lùi vào dĩ vãng. Khi cơn khủng hoảng ập đến, người lẽ ra phù hợp nhất lại chẳng trở về. Khi tấm màn hạ xuống, chẳng ai trong trạng thái sẵn sàng. Khi ánh đèn sân khấu rực rỡ nhất thì chúng bị thổi tắt; và vở kịch mang tên gì thì chẳng một ai hay biết. Nếu có một khán giả nào đó tường tận, thì người ấy ngồi ở vị trí cao đến mức các diễn viên dưới ánh đèn dầu không thể nghe thấy tiếng thở của họ. Cuộc đời có thể được vẽ nên theo bất kỳ phương pháp nào; nhưng hai phương pháp ấy hoàn toàn khác nhau. Những tiêu chuẩn phê bình áp dụng cho phương pháp này lại cấu xé tàn nhẫn phương pháp kia.
Một nhà phê bình tử tế từng gợi ý rằng ông sẽ thích cuốn sách nhỏ này hơn nếu nó là một câu chuyện lịch sử về những cuộc phiêu lưu hoang dã; về những đàn gia súc bị người Bushmen lùa vào các thung lũng hiểm trở; “về những cuộc chạm trán với sư tử dữ, và những phen thoát chết trong gang tấc.” Điều này là không thể. Những tác phẩm như thế tốt nhất nên được viết tại Piccadilly hoặc trên phố Strand: chính tại nơi đó, những món quà của trí tưởng tượng sáng tạo, không bị ràng buộc bởi bất kỳ thực tế nào, mới có thể thỏa sức chắp cánh bay xa.
Nhưng nếu một người ngồi xuống để tái hiện những khung cảnh nơi mình đã lớn lên, anh ta sẽ nhận ra rằng hiện thực cứ thế len lỏi vào tâm trí. Những hình ảnh và dáng vẻ rực rỡ mà trí tưởng tượng nhìn thấy ở những xứ sở xa xôi không phải là thứ dành cho anh ta miêu tả. Trong nỗi buồn bã, anh đành phải vắt cạn sắc màu trên chiếc cọ của mình và nhúng nó vào những gam màu xám xịt xung quanh. Anh buộc phải vẽ những gì đang bày biện trước mắt mình.
R. Iron.
“Chúng ta phải nhìn thấy những hình ảnh đầu tiên mà thế giới bên ngoài hắt lên chiếc gương tối trong tâm trí con người; hoặc phải nghe những lời đầu tiên đánh thức năng lực tư duy đang ngủ quên, và chứng kiến những nỗ lực đầu tiên của anh ta, nếu chúng ta muốn thấu hiểu những định kiến, thói quen và đam mê sẽ chi phối cả cuộc đời anh. Có thể nói rằng, toàn bộ con người được tìm thấy ngay trong chiếc nôi của thời thơ ấu.”
Alexis de Tocqueville.