Vào một buổi chiều u ám mùa thu năm sau, Hoán Chi nhận được một lá thư của Peizhang. Ở Thượng Hải người ta rất dễ quên đi các mùa, chỉ nhìn thấy giàn che nắng ở trường học được công nhân tháo dỡ là biết đã là mùa thu. Tiếng giảng bài của giáo viên trong phòng học vang lên trống trải, giống như phát ra từ một cái hang động. Thỉnh thoảng lại nghe thấy một hai tiếng cười hoặc tiếng gọi, có vẻ rất không điều hòa với bầu không khí bị bao trùm bởi hơi nước này, đó là những học sinh không có tiết học đang giết thời gian trong ký túc xá.
Rốt cuộc thì cũng từng có câu chuyện ba ngày thông thư một lần, hiện tại cũng không thay đổi quá nhiều, đại khái cứ cách mười mấy ngày thì hai bên lại viết cho nhau một bức thư. Những lời thủ thỉ tình cảm tất nhiên đã bị lược bỏ, đó là thứ trò lãng mạn của thời tuổi trẻ, mà hiện tại họ đã bước qua thời kỳ đó rồi. Kế hoạch cho tương lai gia đình cũng không nhắc đến nữa, tình trạng thực tế đã bày rõ trước mắt, còn lập kế hoạch gì nữa chứ? Huống chi phía Hoán Chi sớm đã coi thường đề tài này rồi. Thế là, những gì còn lại chỉ là báo cáo cho nhau tình hình trong mười ngày qua, vừa bình thường, vừa mộc mạc, y như những cặp vợ chồng trung niên tình cảm không tệ vẫn thường làm. Chỉ là trong thư của Hoán Chi, đôi khi cũng thuật lại một việc mà gần đây anh vẫn hằng suy ngẫm và nỗ lực; vì trong bưu điện có nhân viên chuyên trách kiểm tra thư từ, nên việc thuật lại không thể quá rõ ràng, nhưng thế là đủ rồi, Băng Như có thể từ những lời thuật lại giản lược ấy mà biết được tất cả những gì anh ám chỉ.
Thư của Băng Như thế này:
Hoán Chi như ngộ:
Thư đến đã đọc rõ. Các tiết mục đã thuật, không có gì để chê trách, con người mà có chí, vốn nên như thế. Duy chỉ có điều phải xử lý cho thật cẩn trọng, giống như buôn bán, không thể tính toán là chắc chắn thắng lợi, tuyệt đối chớ có đầu tư một cách liều lĩnh, bằng không chỉ uổng phí tư vốn, chẳng ích gì cho việc công, thật là vô vị. Gió thu dần lạnh gắt, mọi thứ mong anh đặc biệt giữ gìn sức khỏe, lời nói không hết ý, mong là thấu hiểu. ("dần lạnh gắt", "đặc biệt" bên cạnh đều đánh dấu hai vòng tròn) Bàn Nhi tập vở, cực kỳ không tốn sức. Cấu tạo bài văn ngắn, văn pháp không sai, lại còn có thể phỏng theo một đoạn mà thành nhiều đoạn. Khoa học tự nhiên là môn vô cùng say mê. Thu thập được một gói lớn hạt hoa bìm bìm, nói là năm sau sẽ làm cho trong sân có một bức bình phong hoa bìm bìm. Đi qua đồng ruộng, thì thỉnh thoảng quan sát tình hình sinh trưởng của hạt lúa. Đứa nhỏ này thành tựu tương lai thế nào vốn chưa thể nói trước, —— phàm là không phải kẻ tầm thường. Nó mỗi ngày đi về, vẫn do em đi kèm. Ở tiểu học thấy cảnh lũ trẻ chạy nhảy reo hò, không khỏi chóng mặt. Nhớ lại những năm xưa, cũng từng mưu sinh ở chốn này, nay thì trông mà chùn bước, buồn cười lại vừa đáng nhớ. Mẫu thân an kiện, em cũng bình an vô sự, có thể an ủi.
Chữ ký của Băng Như
Đọc xong bức thư này, dường như vừa ăn phải một loại trái cây không tươi, Hoán Chi cảm thấy có một vị chua chát mục nát. "Không thể tính toán là chắc chắn thắng lợi, tuyệt đối chớ có đầu tư một cách liều lĩnh", quả thật người làm ăn cũng không đến nỗi nhát gan như thế, chẳng lẽ người trên mức làm ăn lại cần loại khuyên răn này sao? Nhìn từ tình thế hiện tại, cách mạng thành công vốn dĩ là chuyện có thể dự đoán trước, nhưng người dấn thân vào cách mạng tuyệt đối không vì dự đoán có thể thành công mới đến tham gia cách mạng. Giả sử ai nấy đều ôm ấp cái tâm lý thương nhân ấy, không đến lúc nhất định thành công thì quyết không chịu nhúc nhích, thế thì chỉ đành chìm đắm trong cảnh nô lệ suốt đời, ngọn cờ cách mạng vĩnh viễn không dựng lên được. Nhưng anh liền đó nghĩ một cách khách quan: Giống như Băng Như, hoàn toàn đứng ngoài bầu không khí của thời đại, giữ thái độ bàng quan là chuyện đương nhiên; cô ấy lại không muốn trái ý chồng, cho nên mới thốt ra những lời khen ngợi mà mang theo sự khuyên răn này. Khi anh đọc lại nửa đầu bức thư này giống như chấm bài, tâm trạng thấu hiểu đã vượt qua ý niệm phê phán, liền cảm thấy vị mục nát vơi đi không ít.
Nói là thấu hiểu, tự nhiên không có nghĩa là hài lòng. Anh đối với Băng Như quả thực có rất nhiều điểm không hài lòng, chỉ có điều giống như món nợ của bạn tốt, từ trước đến nay lười đi thanh lý, bởi vì sau khi thanh lý, có lẽ vì quan niệm lợi ích thực tế, sẽ làm rạn nứt tình bạn của nhau, mà tình bạn đó thì anh lại không hề muốn nó bị phá hủy. Anh quy trách nhiệm tạo ra những sự bất mãn này cho vận mệnh, vận mệnh quá vội vàng để cho đứa trẻ xộc vào gia đình họ. Đứa trẻ vừa đến, liền cướp đi chí khí của cô ấy, chiếm đoạt tâm tư và năng lực của cô ấy! Nhìn cô ấy mỗi ngày đưa đón con đi về, hoàn toàn không cảm thấy chán nản, lại còn thể nghiệm mọi sở thích và hành động của con, cô ấy cứ như thể sống vì con vậy.
"Nếu đến lúc này mà vẫn chưa có con, tình hình có lẽ sẽ hoàn toàn khác. Cô ấy đã có nguyện vọng hướng về cải cách giáo dục, chưa chắc đã không thể ngộ ra cuộc cải cách nào khác ngoài giáo dục chứ. Vậy thì cô ấy bây giờ nên là: Mái tóc cắt ngang dái tai, chiếc áo dài bằng vải thô ôm sát cơ thể, trên mặt phảng phất sắc đỏ phấn khích, lúc đi bộ, bước chân tạo thành một thứ nhịp điệu thú vị; lúc viết thư, là thứ văn xuôi bạch thoại ngắn gọn, tuyệt đối không có chuyện lằng nhằng không dứt cái này cái nọ..."
Anh dường như cảm thấy một trận hổ thẹn, khép hờ đôi mắt lại; chuyên nghĩ ngợi từ những bề nổi này, chẳng phải là quá phù phiếm quá vô vị hay sao? Thế là anh càng nghĩ một cách đứng đắn hơn:
"Nếu như... cô ấy bây giờ nên có một thứ tinh thần ngẩng đầu không khuất phục, một thứ sinh lực chịu đựng được mọi khốn khổ, nên là một típ phụ nữ mới phá vỡ kỷ lục, giống như mấy người phụ nữ trước mắt vậy. Cô ấy có thể ra vào khu ổ chuột giống như địa ngục, mà mày cũng không nhíu lấy một cái; cô ấy có thể tham gia đủ loại đại hội lớn, phát biểu những ý kiến làm say đắm lòng người. Tôi và cô ấy, vừa là vợ chồng vừa là đồng chí, đó là niềm kiêu hãnh biết bao, là niềm hân hoan biết bao!"
Thế nhưng con người thật của cô ấy ở hiện tại lập tức hiện về trong tâm trí: Làn da lỏng lẻo nhiều mỡ, trên mặt thoa chút phấn hồng, không cách nào tươi tắn bằng sắc máu thật, tóc mái ngố, búi tóc dài hình quả trám vắt sau gáy; dắt con, kể cho nó nghe những câu chuyện về hoa cỏ chim cá; lại cùng với cụ già hoặc hàng xóm nói chuyện không đầu không cuối về giá củi gạo, sự thay đổi của thời tiết, cũng như tin tức trong trấn; hoàn toàn là bản mẫu của một thiếu phu nhân gia đình.
Anh bỗng thấy trống vắng hụt hẫng. Nhìn qua khung cửa sổ ra ngoài, khoảng trời hình chữ nhật lộ ra trên mái nhà của người ta, chất đống những đám mây xám trắng, giống như một chiếc gương chuyên soi chiếu tâm trạng ảm đạm của cõi người ta. Anh không muốn nhìn khoảng trời ấy nữa, chán nản nhìn lại bức thư của Băng Như để trên bàn. "Phàm là không phải kẻ tầm thường", như thể lần đầu tiên nhìn thấy câu này, anh gối đầu vào lưng ghế tựa, lại khơi mào cho dây dưa tưởng tượng lan man:
"Không phải kẻ tầm thường, đương nhiên là tốt; giữa số lượng loài người đông đúc thế này, thêm vào một kẻ tầm thường, thì có ý nghĩa gì nữa! Chỉ là tôi cũng không mong nó thành anh hùng, thành hào kiệt. Anh hùng hào kiệt hiện ra sừng sững ở trên cao, là phải có rất nhiều người chất đống dưới chân họ để làm nền móng. Đây là sự thật vĩnh cửu; cho dù ở tương lai xa nhất, nếu có anh hùng hào kiệt đi nữa, hiện tượng này vẫn sẽ không thay đổi. Tôi sao có thể mong con trai mình đạp lên nhiều người chất dưới chân, mà bản thân nó lại nổi bật sừng sững ở phía trên họ chứ? Tôi chỉ mong nó tiếp nhận ngọn cờ của tôi. Con đường trải ra trước mắt chúng ta, thoạt nhìn hình như không xa lắm, nhưng nói không chừng lại là một con đường rất dài; một người không thể chạy hết một con đường rất dài, thì đành phải luân phiên nhau chạy. Tôi chỉ mong khi tôi chạy đến sức cùng lực kiệt, nó có thể lao đến tiếp lấy ngọn cờ trong tay tôi, rồi không ngoảnh đầu lại mà cắm cổ chạy về phía trước!"
Những ý nghĩ này chẳng khác gì chén rượu nồng đượm, đã giải tỏa được sự chán nản nhất thời. Giống như những ông bố đi vắng xa nhà khác, anh bỗng nhớ nhung Bàn Nhi ở nhà. Anh nghĩ đến đôi bàn tay nhỏ nhắn đáng yêu của nó, nghĩ đến tư thế lanh lẹ xoay người chạy mất của nó, nghĩ đến giọng nói nũng nịu trong trẻo dễ nghe của nó, đặc biệt nghĩ đến đôi mắt trong trẻo không tì vết giống hệt mẹ nó.
Cửa phòng bị đẩy ra. Anh quay đầu nhìn lại, đứng dậy chào đón và nói: "Cậu đến rồi, tớ không ngờ tới đấy. Đến thật đúng lúc, lúc này không có việc gì, đang muốn có người trò chuyện đây."
Người bước vào nhẹ nhàng là Tưởng Băng Như, đầy vẻ phong trần mệt mỏi; chiếc mũ nỉ sụp xuống mi mắt, đôi vai hơi nhô lên, càng làm lộ ra một vẻ lạnh lẽo. Anh mệt mỏi ngồi xuống một chiếc ghế, nói: "Vừa từ trường đại học của chúng nó đến; xe kéo, xe điện, lại xe kéo, ngồi mệt chết đi được."
Anh thở phào một hơi, tiếp tục nói: "Định ngày mai đưa chúng về quê rồi. Nhìn tình hình thế này, cho dù phong trào có tạm thời lắng xuống, thì cũng chẳng qua là nghỉ ngơi lấy sức, ấp ủ phong trào lần thứ hai thôi, tuyệt đối không có chuyện lên lớp đàng hoàng đâu!"
"Vì chuyện này mà cậu đặc biệt đến Thượng Hải sao?" Hoán Chi ngồi trên chiếc ghế cũ, như thể không tin mà trừng trừng nhìn khuôn mặt Băng Như.
"Không thì sao? Cậu biết tớ ở dưới quê mỗi ngày đọc báo lo lắng thế nào không? Trường học này bao nhiêu học sinh bị bắt, trường học kia bao nhiêu học sinh bị đuổi học; thế rồi, trường này nổi phong trào, trường kia nổi phong trào. Hai đứa nhà tớ thì sẽ không hòa lẫn vào trong đó đâu, tớ biết rõ lắm; nhưng, cái cục diện lộn xộn thế này, ai dám chắc là không bị liên lụy? Tớ không chịu nổi nữa, lập tức vội vã chạy đến. Bọn họ nói với tớ, phong trào có vẻ có thể lắng xuống rồi, tuần sau đại khái là sẽ lên lớp. Tớ nghĩ, lên lớp chỉ là cái tên, lại bùng lên một phong trào dữ dội hơn mới là thực tế; thà dứt khoát về nhà ôn tập lại cho rồi. Cho nên ngày mai đưa chúng về."
Hoán Chi cười với vẻ hơi bí hiểm, gật đầu nói: "Lại bùng lên một phong trào dữ dội hơn, ngược lại là chuyện rất có khả năng xảy ra. Bọn nhà cầm quyền trường học, lúc này đã tuyên bố phá sản, tuyệt đối không còn giữ được trái tim học sinh nữa; học sinh chạy ở phía trước, đối mặt với ánh sáng, nhà cầm quyền trường học lại tụt lại phía sau, tụt lại rất xa rất xa, chỉăm chăm muốn ném thừng ra để trói chân học sinh. Ngã cho thật nặng một cú, chính là phần thưởng mà bọn họ đáng phải nhận!"
"Theo ý cậu, nhà cầm quyền trường học phải thế nào mới đúng đây?" Băng Như cởi mũ, gãi trán, lộ ra vẻ mặt bối rối.
"Nên lãnh đạo học sinh chứ! Trách nhiệm của nhà giáo dục vốn dĩ là lãnh đạo học sinh. Học sinh chạy về phía trước, con đường không hề sai; nhà giáo dục nên chạy ở phía trước bọn họ, đồng thời cổ vũ họ."
"Việc này dù thế nào cũng không làm được. Đối với nhà cầm quyền trường học, ai cũng có thể trách mắng được, huống chi là cục diện chính trị thế này. Tớ thấy bọn họ cẩn thận như vậy, thực sự rất có thể tha thứ."
"Tớ thấy điều không thể tha thứ nhất, chính là sự cẩn thận của bọn họ. Bọn họ đã tiếp nhận sự kỳ vọng và phó thác của giới trẻ, kết quả lại vứt bỏ giới trẻ!"
"Còn một tầng nữa," Băng Như hình như bắt được một ý quan trọng, cướp lời nói, "Học sinh gác lại việc học, chuyên lo chuyện chính trị, tớ thấy cũng không phải là đạo lý."
Hoán Chi cười đầy phấn khích nói: "Giáo sư đại học không chịu gác lại thù lao ba đồng bốn đồng một tiếng đồng hồ của họ, ông chủ thương gia giàu có không chịu gác lại việc kinh doanh mỗi ngày kiếm được vạn lượng vàng của họ, thì đành phải để học sinh gác lại việc học của mình vậy. Còn có công nhân, nông dân, cũng chẳng tiếc gác lại bổn phận của họ, để dấn thân vào sự nghiệp vĩ đại. Một số kẻ phê bình vô trách nhiệm lại nói học sinh Mỹ thế này, học sinh Pháp thế nào, tóm lại là hoàn toàn khác với học sinh Trung Quốc, giống như học sinh Trung Quốc bởi vì không giống học sinh nước ngoài, cho nên sẽ không thành học sinh nữa vậy. Bọn họ làm sao có thể hiểu được tư tưởng của học sinh hiện đại Trung Quốc! Làm sao có thể nhận thức được trái tim của học sinh hiện đại Trung Quốc!"
Băng Như không nói gì, trong lòng nghĩ bây giờ Hoán Chi càng lúc càng cấp tiến, đến Thượng Hải chưa đầy hai năm, giống như cái gọi là "chạy về phía trước" của anh ấy, quả thực đã chạy rất xa rồi. Khoảng cách giữa mình và anh ấy tuy chưa đến mức không thể hiểu nổi, nhưng về mặt tình cảm vẫn thấy anh ấy viết những bài văn mang tính lệch hướng.
Hoán Chi thấy Băng Như không lên tiếng, liền tiếp lời mình, trên khuôn mặt lộ ra thần thái sinh động, "Học sinh hiện đại Trung Quốc có một trái tim vĩ đại. So với thời kỳ Ngũ Tứ, bọn họ đã có tư tưởng rõ ràng. Bọn họ không cam chịu nói nói nghĩ nghĩ là thôi đâu, bọn họ sẵn sàng làm một viên gạch bình thường, chất đống trong tòa kiến trúc cao cả, không được biết tên, nhưng lại hoàn thành trọn vẹn bổn phận của mình. Đi về phương Nam! Đi về phương Nam! Những năm gần đây đã trở thành khẩu hiệu của giới học sinh. Trên sông Trường Giang mỗi một con tàu ngược dòng, thế nào cũng có một nhóm lớn thanh niên nam nữ đi nhờ, bọn họ thoạt đầu nằm bẹp, co ro, giống như bị bệnh vậy, đợi vừa qua khỏi ranh giới trinh sát, người này cũng nhảy dựng lên, người kia cũng nhảy dựng lên, hỏi ra thì hóa ra là người cùng chí hướng, liền cao giọng hát bài «Bài ca cách mạng», tinh thần phơi phới. Cứ như thể là một nhóm người khác vậy. Cậu thử nghĩ xem, đó là một loại cảnh tượng thế nào!"
Băng Như hơi xúc động, chân thành nói: "Chuyện này trên báo cũng đại khái có thể nhìn thấy."
"Tớ thấy đừng gọi Tự Hoa Triệu Hoa về nữa. Sóng gió thời đại, trốn tránh chưa chắc đã có lợi. Để bọn họ tiếp xúc, để bọn họ rèn luyện, tớ cho rằng mới là biện pháp đúng đắn." Hoán Chi nghĩ đến hai người thanh niên tú lệ đáng yêu này, trong lòng trào dâng niềm thương cảm muốn tranh đấu tự do thay cho họ.
"Nói thì nói vậy. Chỉ là tớ hình như vẫn có chút không yên tâm. Giống như cái danh từ đang thịnh hành kia, tớ sợ mình sắp thành kẻ lạc ngũ của thời đại mất thôi." Băng Như dùng điệu bộ tự trào của mình, để che giấu vết tích không muốn tiếp thu ý kiến của Hoán Chi.
Bên ngoài một hồi tiếng chuông vang lên, tiếng cười nói của thiếu nữ, tiếng bước chân hỗn độn, liền nối tiếp nhau vang lên; tiết học cuối cùng đã kết thúc. Hoán Chi nhìn bầu trời ngoài cửa sổ, thân thiết nói: "Chúng ta vẫn đi uống rượu thôi."
Hai người bọn họ gặp nhau ở Thượng Hải, thường đến một quán rượu Thiệu Hưng để uống rượu. Quán rượu đó tuy ở bên cạnh con đường lớn náo nhiệt, nhưng quy mô không lớn, việc làm ăn không mấy thịnh vượng, những người hay đến chỉ là mấy vị khách uống rượu tiết kiệm; ngồi lên lầu sát vách tường, thong thả uống rượu, vô cùng thích hợp cho những buổi trò chuyện thân tình.
Dưới ánh đèn điện lờ mờ mới tỏ, hai người bọn họ mỗi người cầm một bình rượu, trò chuyện một lúc, rồi nâng chén rượu nhấp một ngụm. Đề tài tất nhiên không thể tách rời thời thế, tình thế giao tranh, lòng dân hướng về đâu, đan xen giữa những lời thuật lại là những lời bình luận. Sau đó Hoán Chi nhắc đến những người đang nỗ lực ở chốn này, tình cảm dần trở nên phấn khích; tuy âm thanh không cao, nhưng từng chữ đều kẹp theo sinh lực, giống như trong khe suối tĩnh lặng, phun trào ra một dòng suối sôi sục.
Anh lúc đầu miêu tả cảnh tượng tụ họp: Đại khái là căn nhà trong ngõ nhỏ, giường ngủ, bàn ghế, cùng với tất cả đồ đạc tạp nhược, chen chúc đến mức ít có chỗ trống, nhưng lại tập trung hơn chục người; bọn họ không phải đến để giết thời gian, mưu cầu thoải mái, nói chuyện phiếm, căn nhà cho dù chật chội cũng không cảm thấy có gì. Bọn họ phân tích cục thế gần đây, quy định công việc trước mắt, lại chuyền tay nhau xem một số sách báo bí mật. Vẻ mặt của bọn họ rất nghiêm túc, nhưng ẩn giấu bên trong sự nghiêm túc là ánh sáng của hy vọng; tâm trạng của bọn họ rất trầm tĩnh, nhưng gợn sóng bên trong sự trầm tĩnh là nhịp đập mãnh liệt. Đặc biệt thú vị là cặn bã trược khí còn sót lại, cùng với khói thuốc lá do mấy người nhả ra, khiến cho căn phòng có vẻ mờ ảo, nhờ có ánh sáng của ngọn đèn chiếu rọi, trong sự mờ ảo ấy đặc biệt hiện rõ mấy khuôn mặt đầy thần thái kích động, hoặc là từ góc khuất đến mức hầu như không nhìn rõ mà bùng nổ ra một bài thuyết lý thiết thực có lực; những thứ này đều khiến người ta liên tưởng đến cảnh tượng trong những cuốn tiểu thuyết miêu tả đảng viên cách mạng Nga mà trước đây từng đọc. Cuối cùng buổi tụ họp tan rã, mỗi người đi ra, câu "mai gặp lại" cũng không nói một tiếng; trái tim bọn họ liên kết với nhau, trong lúc lặng lẽ tản đi, tự có sự thân thiết vượt qua bình thường, những lời khách sáo thông thường là không dùng đến.
Sau đó anh lại nhắc đến một người và nói: "Vương Nhạc Sơn, không phải đã từng kể cho cậu nghe rồi sao? Cậu ấy có thể tính là một người kiên cường tột độ lại vô cùng gan dạ. Trong cục thế vô cùng nghiêm trọng thế này, cậu ấy vẫn thản nhiên làm việc của mình. Bị bắt, tra tấn, chém đầu, cậu ấy đều xem nhẹ; nếu không may đụng phải, cậu ấy liền không chút tiếc nuối mà dừng tay; không đụng phải ư, cậu ấy vẫn sẽ làm tiếp. Trong một đại hội lớn, cậu ấy đã nói thế này trên đài: Người cách mạng không sợ thám tử. Người cách mạng tự khắc sẽ chiến thắng tất cả thám tử. Lúc này trong số rất nhiều người có mặt ở đây, nói không chừng đang ngồi một hai tên thám tử đấy! Các ngài thám tử ơi, tôi nhắc nhở các vị, các vị không thể làm hại chúng tôi dù chỉ một chút xíu!" Mấy câu này nói ra khiến mọi người có chút ngỡ ngàng; nhưng nhìn thần thái của cậu ấy thì giống như một ngọn núi sừng sững, không ai có thể lay chuyển được, cho nên mọi người ngược lại càng dâng trào thêm sự dũng cảm. Cậu ấy là bệnh nhân lao phổi thời kỳ thứ hai, người ta bảo bệnh của cậu ấy đáng sợ lắm, nên tìm cách tĩnh dưỡng. Cậu nghe cậu ấy nói thế nào không? Cậu ấy nói: Trong đầu tôi chưa từng nghĩ đến hai chữ tĩnh dưỡng. Vừa làm sự nghiệp, vừa để bệnh lao phổi từ thời kỳ thứ hai chuyển sang thời kỳ thứ ba, mà hủy hoại sinh mệnh của tôi; sinh mệnh của tôi bị hủy hoại, rất nhiều người sẽ bị lay động mà nỗ lực gấp bội cho sự nghiệp: Đây là điều tôi nghĩ hiện tại. Cậu xem, nhân vật như thế này thế nào?"
Dưới ánh đèn, khuôn mặt vương hơi men của Hoán Chi hiện lên vẻ tái nhợt nhưng ửng đỏ; giọng nói càng về sau càng trầm uất; chén rượu được đặt thảnh thơi trên bàn.
Băng Như nuốt một ngụm nước bọt, giống như đem tất cả những gì nghe được nuốt trọn một cách trang trọng vậy, xúc động nói: "Thật sự đáng khâm phục! Nhân vật thế như vậy, không cần diễn thuyết, không cần viết bài luận, bản thân cậu ấy chính là ấn phẩm tuyên truyền có hiệu lực nhất." Trầm ngâm một lát, nhấp một ngụm rượu, anh lại khẳng định nói: "Sự việc quả thực nên làm như vậy; ngoài cách làm này ra, làm gì có con đường thứ hai? —— Chỉ tiếc là tớ không làm được gì, tham gia hay không tham gia cũng như nhau!"
Ánh mắt Hoán Chi đảo một vòng trên khuôn mặt ửng đỏ vì rượu của Băng Như, trong lòng pha trộn giữa sự tiếc nuối và sự thấu hiểu, thầm nghĩ: "Cậu ấy già rồi!"