
Nhớ ngày còn bé ở quê có lần mình bị lên sởi. Cái bệnh này bây giờ không còn đáng sợ nữa. Nhưng ngày ấy thuốc thang còn khan hiếm, nhất lại là ở nơi xa tỉnh xa huyện thì càng hiếm, nên đứa trẻ nào mắc sởi được coi là bệnh trọng. Ở làng, chỉ có thuốc dân gian.
U mình dặn: “Con ở nhà nhớ u dặn hai điều: Thứ nhất, tuyệt đối không mở cửa ra ngoài ngộ nhỡ bị gió; thứ hai, tuyệt đối không được nghịch nước. Kiêng được hai thứ như thế chỉ vài hôm là khỏi thôi. Ở nhà, u ra đồng quàng một cái là về ngay. Ngoan rồi u mua cá trê về cho mà ăn nhé”. Mình là đứa nhát gan, biết sợ, ở nhà nghe lời răm rắp. Anh lớn đi bộ đội. Chị lớn và anh lớn nữa đến trường. Mấy em sau cũng đến trường hết lượt. Nghĩ đến phần thưởng món cá trê mà náo nức.
Ngày ấy ở nhà quê nghèo lắm. Phương tiện giải trí duy nhất chỉ là chiếc đài (radio). Cả xóm may ra mới có một hai chiếc, thường là của mấy ông cán bộ thôn, xã. Tối tối, người lớn, trẻ con tụ tập đến quanh chiếc đài nghe tin tức, nghe diễn viên trong đài hát vọng ra.
Dĩ nhiên nhà mình không có đài. Ở nhà một mình chả biết làm gì. Nhòm đến sách vở thì ngại. Truyện lèo tèo vài quyển đã đọc rồi. Ngồi trong lòng chiếc nhà gỗ cổ năm gian thấy rộng rinh. Thỉnh thoảng tiếng mấy con thạch sùng đuổi nhau trên trần nhà. Tiếng mọt nghiến gỗ ở chỗ nào đó đều đều vọng lại.
Ngoài sân, đám gà cục tác gọi đàn. Tiếng mấy chú lợn ủn ỉn ngoài chuồng. Tiếng chim sẻ, chim chìa vôi, chim sâu, chim sáo… đủ giọng ngoài vườn. Giá như được bước chân ra ngoài vườn vào giờ này thì tuyệt! Nhưng mình là một đứa nhát, lại nghĩ đến phần thưởng món cá trê, nên tự nhủ cố gắng ở yên trong nhà, khi u về, u thấy, chắc u vui lắm…
Cậu bé nhìn qua khe cửa bức bàn, ôi đã nắng khắp sân. Chắc cũng đã sắp trưa rồi. U chắc cũng sắp về rồi. Cậu bé cứ dán mắt vào khe cửa. Cái khe cửa bé tí thế này thì không lo gió lọt vào. Cậu bé cứ đứng đó, kiên nhẫn chờ u, thỉnh thoảng đổi chân cho đỡ mỏi. Thời gian trôi đi cùng tiếng mọt nghiến gỗ đều đặn, kiên nhẫn. Thỉnh thoảng trong đầu lại tưởng tượng món cá trê nướng vàng hươm, không khỏi nuốt nước miếng.
Sao u lâu về thế nhỉ? Chắc u đang đi tìm mua cá trê. Đâu dễ muốn mua là có ngay. Phải đi khắp xóm, nhằm vào mấy nhà hay kiếm cá bán may ra. Mà nếu trong xóm không có, chắc u lại phải ra xóm Chùa, xóm Trại. Nếu thế thì còn lâu u mới về…
Bỗng có tiếng gọi. Lại thấy trán mình mát rượi. Thì ra bàn tay mát của u. Mình biết là u, nhưng làm bộ, không lên tiếng. À, hoá ra mình đã ngủ từ đời nảo đời nào rồi. U bảo: “Con ngoan quá. Con cứ ngủ lúc nữa, u đi nấu quàng một tí là xong. Mà u mua được mấy con cá trê cho con rồi đấy, to to là…”. Thằng bé cảm thấy sung sướng biết bao. Nghĩ đến món cá trê thơm lừng mà hết cả mệt luôn.
Chừng tiếng sau, u mang cơm lên tận giường. Thằng bé bảo: “Cho con xuống nhà dưới ăn u nhé”. “Ấy chết”, u vội gạt đi, “Ra gió làm sao được con. Con phải kiêng gió kiêng nước vài ba ngày nữa. Chịu khó kiêng cho khỏi hẳn rồi còn đi học. Ăn nào, cá trê nướng là lành lắm đấy. Mà lạ, cái giống bệnh sởi này chỉ có ăn được cái món cá trê này thôi”. Thằng bé ngoan ngoãn ngồi trên giường ăn cơm cá trê nướng. Duy nhất chỉ có cá trê nướng chấm với nước mắm, không canh không rau, bên cạnh là bát nước ấm, nếu khô họng thì nhấp ngụm. U gỡ cho từng miếng thịt thơm nức bỏ vào bát giục ăn. U bảo: “Trăm đám cưới không bằng hàm dưới cá trê đấy. Con chịu khó ăn đi cho mau khoẻ”. Mình ăn nhỏ nhẻ. Bất chợt mình hỏi u: “Thế nếu có đám cưới nhà ai, lại có cá trê ở nhà, thì u ở nhà ăn cá trê hay đi đám cưới?”. U cười tít bảo: “Nếu có cá trê, u thèm vào đi đám cưới. Con không thấy hàm dưới cá trê toàn những thịt nạc, không xương, béo ngậy đấy thôi”.
Thằng bé hơi nghi nghi về cái lý sự của u. Nhưng mà u đã nói thì phải đúng chứ…
Cái thằng bé ấy bây giờ đã ngoại ngũ tuần. Mỗi lần có cá trê, nó vẫn háo hức như ngày nhỏ dại. Nó vẫn nhớ như in những lần chẳng may bị ốm, nghỉ học nằm nhà, nó dán mắt vào khe cửa, chờ u đi làm đồng rồi mang cá trê về cho nó…
Hà Nội, những ngày nắng nóng 18/6/2016