Triệu Đức Lương vẫy vẫy bản thảo trên tay, nói: "Đảng ủy đã chuẩn bị cho tôi một bài phát biểu, tôi sẽ không nói theo bản thảo này đâu. Các anh có thể phát bản thảo này xuống dưới, tôi kiến nghị các học viên hãy đọc thật kỹ. Còn về cá nhân tôi, hay nói cách khác, với tư cách là một đảng viên lão thành, tôi muốn nhân dịp này "xả pháo" một chút."

Sau đại hội đảng năm ngoái, các bài phát biểu của Triệu Đức Lương không còn khiêm tốn như trước nữa, ngay cả khi cầm bản thảo, ông ấy cũng thường ngẫu hứng phát huy. Đường Tiểu Chu vẫn luôn không thể suy ngẫm thấu đáo nguyên nhân của sự thay đổi này. Chính vì vậy, đối với mỗi bài phát biểu của Triệu Đức Lương, cậu đều chú ý hơn bất cứ lúc nào. Cậu luôn cảm thấy, đằng sau sự thay đổi này dường như ẩn chứa triết lý quan trường sâu xa hơn.

Triệu Đức Lương nói, Đảng Cộng sản có thể đạt được thành công và thắng lợi trong cuộc cách mạng Trung Quốc, có một kinh nghiệm quan trọng, đó chính là chú trọng công tác xây dựng Đảng. Trong lịch sử cận đại Trung Quốc, công tác xây dựng Đảng có một số sự kiện mang tính biểu tượng. Nếu không có xây dựng Đảng, không thể có sự hợp tác lần thứ nhất giữa Quốc dân Đảng và Đảng Cộng sản. Khi Tôn Trung Sơn cải tổ Quốc dân Đảng, đã tham khảo kinh nghiệm làm công tác xây dựng Đảng của người cộng sản. Tiếc là, người của Quốc dân Đảng không nhận thức được tầm quan trọng của xây dựng Đảng, cũng không có kinh nghiệm xây dựng Đảng, về sau thậm chí còn bỏ hẳn công tác này. Nếu Quốc dân Đảng làm tốt việc này, làm tốt như Đảng Cộng sản, thì cuối cùng ai giành thắng lợi, thực sự là chuyện khó nói.

So với Quốc dân Đảng, công tác xây dựng Đảng của Đảng Cộng sản không những không lơi lỏng, mà ngược lại còn được tăng cường hơn nữa. Tháng 9 năm 1927, đồng chí Mao Trạch Đông dẫn đầu quân đội Khởi nghĩa Thu Thu đến thôn Tam Loan, huyện Vĩnh Tân, tỉnh Giang Tây, tiến hành cải biên quân đội tại đây, lúc đó quân đội không đầy một nghìn người. Đây chính là "Tam Loan Cải Biên" nổi tiếng trong lịch sử Đảng. Tại sao Tam Loan Cải Biên lại nổi tiếng? Vì nó thay đổi cơ cấu tổ chức của Đảng, lần đầu tiên đề xuất "chi bộ xây dựng trên đại đội", và về sau vẫn luôn kiên trì cơ cấu này. Đây là một cột mốc trong công tác xây dựng Đảng. Sự phát triển của mọi sự vật đều là biến đổi dần dần chứ không phải biến đổi đột ngột, sự phát triển quan trọng của công tác xây dựng Đảng thời Tam Loan Cải Biên, chính là một trong những điều kiện tất yếu để sự biến đổi dần dần này xảy ra, cũng là một trong những nền tảng quan trọng để Đảng Cộng sản Trung Quốc đạt được thắng lợi cuối cùng.

Triệu Đức Lương chuyển giọng, nói: "Cuối những năm bảy mươi thế kỷ trước, do kinh tế xây dựng lạc hậu nghiêm trọng, Đảng ta đã chuyển trọng tâm công tác, chuyển sang lấy xây dựng kinh tế làm trung tâm. Quyết sách này là anh minh, là đúng đắn. Nhưng, khi triển khai ở cấp dưới lại xuất hiện tranh cãi. Tranh cãi chuyện gì? Tranh cãi xem ai lãnh đạo cuộc biến chuyển này. Đảng ủy nói, Đảng lãnh đạo tất cả, đương nhiên là Đảng ủy lãnh đạo. Chính phủ nói, xây dựng kinh tế là việc trong phạm vi chức năng của chính phủ, đương nhiên là chính phủ lãnh đạo. Phát triển đến sau này, hai bên xuất hiện tình trạng tranh giành địa bàn, có nơi thậm chí còn như nước với lửa, làm như kẻ thù của nhau vậy."

"Cải cách mở cửa đến nay đã hơn ba mươi năm, hơn ba mươi năm qua, cải cách kinh tế đạt được thành tựu to lớn và huy hoàng, còn cải cách chính trị thì sao? Vẫn dừng lại ở giai đoạn giằng co đùn đẩy giữa Đảng ủy và Chính phủ, cho đến tận hôm nay vẫn chưa làm rõ được. Các đồng chí à, các người đều là người nghiên cứu công tác xây dựng Đảng, các người nên hiểu rằng, Đảng ủy và Chính phủ không phải là đối lập, càng không phải là mâu thuẫn địch ta. Những năm này, xây dựng kinh tế của chúng ta đã lên cao, nhưng công tác xây dựng Đảng lại đi xuống, xuất hiện rất nhiều hiện tượng tham nhũng. Nhắc đến tham nhũng, mọi người đều cho rằng đó là tham ô nhận hối lộ. Tôi nói không phải, hoặc nói không hoàn toàn là vậy. Chính sách lười biếng, thái độ vô trách nhiệm, đùn đẩy trách nhiệm, cát cứ quyền lực cũng là tham nhũng. Nếu để tôi nói, nghiêm trọng nhất chính là cát cứ quyền lực. Quyền lực là của Đảng và nhân dân, vì vậy có một từ gọi là 'công quyền'. Thế nào gọi là công quyền? Quyền lực thuộc về xã hội, quyền lực thuộc về nhân dân, không thuộc về bất cứ cá nhân nào. Đảng ủy và chính phủ các cấp giằng co, giằng co cái gì? Chính là giằng co quyền lực, nói cho cùng là muốn giành quyền, tranh quyền, cướp quyền. Hoặc có thể nói theo cách khác, mọi người đều muốn tập quyền cao độ. Đây chính là nguồn gốc của tham nhũng."

Triệu Đức Lương uống một ngụm nước, nói tiếp: "Mô hình cơ cấu quyền lực của chúng ta không phải là mô hình tập quyền cao độ, mà ngược lại, đó là mô hình phân quyền, mô hình kiểm soát lẫn nhau. Ở cấp độ Đảng ủy, chúng ta thực hiện chế độ tập thể phụ trách, cơ quan quyết sách là một tập thể, chứ không phải cá nhân. Không ai có thể đứng trên tập thể quyết sách, bao gồm cả tôi, Bí thư Tỉnh ủy này. Tôi cũng phải tuân thủ nguyên tắc kiểm soát quyền lực của Đảng, phục tùng và tuân thủ quyết nghị của Đảng một cách không điều kiện."

Triệu Đức Lương theo thói quen lật lật bản thảo trước mặt, nói: "Trong lòng mọi người chắc chắn có một thắc mắc, đã nói chế độ của chúng ta là tốt nhất, khoa học nhất, tại sao nạn tham nhũng lại cứ cấm không dứt, thậm chí còn có xu hướng ngày càng nghiêm trọng? Tôi nói cho các người kết quả suy nghĩ của tôi, tôi cho rằng, mấu chốt nằm ở chỗ công tác xây dựng Đảng lạc hậu, thậm chí là đình trệ. Thời kỳ cách mạng, tổ chức Đảng cấp trên của chúng ta đóng vai trò quyết sách, tổ chức Đảng cấp trung đóng vai trò kế thừa và phát huy, tổ chức Đảng cấp cơ sở đóng vai trò trụ cột. Mọi người đều đã xem phim "Đại Quyết Chiến", đúng không? Dùng một bộ phim phản ánh một trận quyết chiến, sức biểu hiện rõ ràng là yếu, nhưng có một điểm làm rất tốt. Đó chính là ba vai trò mà tôi vừa nói, thể hiện cực kỳ đầy đủ. Khi Chiến dịch Liêu Thẩm diễn ra, Trung ương Đảng ta ở rất xa vùng Đông Bắc, Trung ương Đảng tập thể quyết định đánh Cẩm Châu, thể hiện là quyết sách tập thể. Lâm Bưu mãi không hạ được quyết tâm, đây có phải là nói Lâm Bưu từ lúc đó đã có dấu hiệu không phục tùng Trung ương? Không phải, đây chính là minh chứng cho tính khoa học và tiên tiến trong cơ cấu tổ chức của Đảng ta. Một khi Lâm tổng đã quyết định, toàn bộ quân đội Đông Bắc, từ bộ chỉ huy đến đại đội, thể hiện năng lực thực thi cực mạnh, điều này lại một lần nữa chứng minh, vai trò của cơ cấu tổ chức Đảng là rất to lớn."

Nói đến đây, Triệu Đức Lương chuyển giọng: "Tuy nhiên, nhìn vào tình trạng hiện nay của chúng ta, đến cấp trung và cấp cơ sở, cơ cấu tổ chức khoa học tiên tiến này hoàn toàn bị làm loạn. Loạn thế nào? Đảng ủy không chỉ quyết sách mà còn nhúng tay vào thực thi. Cho dù chỉ có một chút lợi ích nhỏ cũng phải nắm chặt trong tay. Lấy một ví dụ, kinh tế Trung Quốc hiện nay đã phát triển, các nơi đều đang dốc sức xây dựng. Xây dựng cái gì, những dự án lớn liên quan đến quốc kế dân sinh, quyền quyết sách chắc chắn ở Đảng ủy, các dự án khác quyền quyết sách ở chính phủ. Thế nhưng khi thao tác thực tế, hoàn toàn không phải như vậy, ngay cả một phương án đấu thầu cũng phải mang cho Bí thư xem xét, chưa nói đến thao tác đấu thầu, Bí thư mà không lên tiếng thì đấu thầu chắc chắn không thành. Anh là một bí thư, có bao nhiêu việc lớn cần quyết sách? Ngay cả đấu thầu cũng muốn kiểm soát trong tay, tay anh có phải đã quá dài rồi không? Nói lại về chính phủ, đã biết quyền quyết sách ở Đảng ủy, chính phủ chẳng lẽ chỉ còn lại thực thi, không cần quyết sách nữa sao? Không phải, chính phủ cũng cần quyết sách. Quyết sách của Đảng ủy chỉ ở hai phương diện, có làm hay không, làm cái gì, còn quyết sách của chính phủ là làm thế nào. Tình hình hiện nay lại là, người phụ trách chính phủ ở phía trên thì muốn tranh giành quyền quyết sách của Đảng ủy, muốn tranh giành quyền nhân sự. Ở phía dưới thì muốn độc đoán chuyên quyền. Tôi nói như vậy không phải nói người phụ trách chính phủ phải đứng ngoài quyền quyết sách và quyền nhân sự. Không phải, Đảng ủy là một tập thể, anh thực hiện chức trách trong tập thể đó là đúng, cho dù anh muốn thể hiện tầm ảnh hưởng của mình, chỉ cần trong khuôn khổ tập thể thì cũng là bình thường. Sau khi tập thể quyết sách xong, chính phủ đi thực thi. Đảng ủy nếu nhúng tay vào khâu thực thi, chính phủ có thể nói không, cá nhân tôi kiên quyết ủng hộ chính phủ nói không. Chúng ta thường bàn về nguyên tắc tổ chức, nguyên tắc tổ chức là gì? Đây chính là một phần của nguyên tắc tổ chức, hơn nữa còn là phần cực kỳ quan trọng. Thực tế là, phần này hiện đang loạn. Nguồn gốc của cái loạn nằm ở đâu? Nằm ở chỗ xây dựng tổ chức bị suy yếu, bị suy yếu thậm chí bị thay thế dưới danh nghĩa xây dựng kinh tế hoặc danh nghĩa gì đó. Sự phá hoại cơ cấu tổ chức là sự phá hoại mang tính gốc rễ, là sự phá hoại triệt để."

Chúng ta tổ chức lớp học xây dựng Đảng lần này, chính là muốn nghiên cứu những vấn đề tồn tại trong công tác xây dựng Đảng, đưa ra phương pháp giải quyết, và tích cực nỗ lực làm tốt công tác xây dựng Đảng.

Triệu Đức Lương cũng đặt ra hy vọng cho lớp xây dựng Đảng lần này, ông hy vọng thông qua lớp học này, trong toàn tỉnh Giang Nam sẽ dấy lên một làn sóng nghiên cứu xây dựng Đảng, nghiên cứu lịch sử xây dựng Đảng, cho ra đời một loạt bài viết lý luận chất lượng cao. Không chỉ tạp chí lý luận của Trường Đảng phải dành chuyên mục đặc biệt để đăng tải loại bài viết này, tạp chí lý luận "Tiền Tuyến" của Tỉnh ủy cũng phải mở chuyên mục đặc biệt, tập trung giới thiệu một loạt bài viết như vậy. Các phương tiện truyền thông khác của tỉnh cũng phải mở chuyên mục, giới thiệu những kinh nghiệm tiên tiến và cá nhân tiên tiến trong công tác xây dựng Đảng. Đồng thời, Tỉnh ủy và Trường Đảng Tỉnh ủy phải dốc sức về nhân lực, tài lực, vật lực... về mọi phương diện cho công việc này.

Ông nói, Tỉnh ủy có một ý kiến cơ bản, từ nay về sau, Bí thư Chiêu Võ sẽ chủ trì công việc này, thành lập bộ máy, xây dựng đề cương phát triển công tác xây dựng Đảng, phải lượng hóa công tác xây dựng Đảng. Trong vài năm tới, công tác xây dựng Đảng sẽ là trọng tâm của trọng tâm công tác Tỉnh ủy.

Triệu Đức Lương quả thực có rất nhiều đề xuất mới, những đề xuất này cần phải nghiền ngẫm tiêu hóa thật tốt. Tuy nhiên, Đường Tiểu Chu không có thời gian nghe nữa, điện thoại của cậu rung lên từng hồi, có những cuộc gọi cậu có thể không nghe, nhưng có những cuộc gọi cậu nhất định phải nghe. Ngô Tam Hữu gọi đến một cuộc, cậu không nghe. Mạnh Tiểu Ba phụ trách thành phố Nhạc Hành, hiện đang tích cực thúc đẩy một việc, đó là triệt huyện kiến khu, tức là xóa bỏ huyện Nhạc Hành cũ, thành lập khu Nhạc Hành. Đây là một việc nhìn có vẻ không quan trọng, chỉ là điều chỉnh phân chia hành chính cho hợp lý hơn một chút. Thế nhưng, chính việc này lại gặp trở lực rất lớn, có một nhóm người đang hoạt động khắp nơi để ngăn cản việc này. Nếu nói triệt huyện kiến khu liên quan đến tái phân chia quyền lực, những người trong cơ cấu quyền lực không đồng tình thì còn dễ hiểu. Ngô Tam Hữu là một chủ doanh nghiệp, anh ta cũng hăng hái tham gia vào, Đường Tiểu Chu cảm thấy anh ta đúng là "chó cậy gần nhà, gà cậy gần chuồng", lo chuyện bao đồng. Những năm nay, Đường Tiểu Chu vì quỹ đen của văn phòng mà nhờ vả Ngô Tam Hữu không ít, bề ngoài thì hai người dường như là bạn bè, nhưng trong thâm tâm, cậu vẫn đầy cảnh giác và chán ghét đối với Ngô Tam Hữu. Không bao lâu sau, điện thoại lại rung lên một lần nữa, cầm lên xem, là Tiêu Tư Ngôn.