Lý Hiên đích thân trao danh hiệu viện sĩ cho hơn tám mươi người là những nhân vật hàng đầu của Viện Khoa học Đế quốc hiện nay. Việc này một lần nữa thể hiện sự coi trọng của triều đình đối với khoa học kỹ thuật, khiến cho ngày càng nhiều học tử dùi mài kinh sử, để rồi có thể đạt được vinh hoa phú quý mà đa số người hằng mơ ước.

"Trong sách tự có nhan như ngọc, trong sách tự có hoàng kim ốc."

Câu nói này vẫn còn nguyên giá trị trong Đại Đường Đế quốc đương thời, thậm chí xét ở góc độ nào đó, nó còn áp dụng được nhiều hơn cả các vương triều trước đây.

Chỉ cần bạn đủ thông minh và đủ cần cù, thì xuất thân bần hàn tuyệt đối sẽ không trở thành rào cản ngăn bước bạn vươn lên. Bởi lẽ Đại Đường Đế quốc có một loạt học bổng đủ để bạn không tốn một xu, thậm chí còn có thể nhận tiền sinh hoạt phí để nuôi sống gia đình trong suốt quá trình học tập.

Một khi công thành danh toại, vinh hoa phú quý là chuyện hiển nhiên, dù kém cỏi nhất cũng có thể có được một cuộc sống đàng hoàng.

Những học tử tinh anh đã qua giáo dục bậc cao từ cao đẳng trở lên thì không cần phải bàn, ngay cả học sinh dự bị hay trung cấp chuyên nghiệp, dù họ không thể tiếp tục thi đại học hoặc cao đẳng, thì bằng cấp này cũng đủ để họ có một tương lai rộng mở. Bởi vì trong chế độ khoa cử hiện nay của Đại Đường Đế quốc, yêu cầu về học vấn đối với các học tử tham gia thi cử đã được hạ thấp xuống mức dự bị hoặc trung cấp chuyên nghiệp.

Thậm chí ngay cả học sinh trung học phổ thông bình thường cũng vậy, bằng cấp đó đủ để họ tìm được một công việc tử tế.

Đọc sách, ở Đại Đường Đế quốc là một việc vô cùng chính thống. Dù là con em gia đình bần hàn hay con cháu nhà quyền quý, đều coi việc đọc sách là con đường tốt nhất để thay đổi cuộc đời. Cho dù học tử còn nhỏ, bản thân chưa hiểu chuyện, nhưng cha mẹ chắc chắn sẽ hiểu.

Vì vậy, ngay cả những gia đình có gia cảnh vô cùng bần hàn, khi con cái lên bảy, tám tuổi cũng sẽ cắn răng gửi con đến trường tiểu học để học tập.

Bởi vì họ đều biết, nếu con nhà mình đủ thông minh, thể hiện xuất sắc trong năm đầu, năm thứ hai, thì các khoản chi phí học tập và sinh hoạt phí sau này họ hoàn toàn không cần phải lo lắng, quan phủ sẽ bao trọn gói.

Ừm, với điều kiện là đứa trẻ phải đủ thông minh!

Nếu chỉ có tư chất trung bình, thì nhiều nhất cũng chỉ học được một năm, hai năm rồi họ sẽ bỏ cuộc. Dù sao nếu không giành được học bổng, gia đình bần hàn cũng không đủ khả năng cho con nhỏ đi học.

Đọc sách có thể thay đổi vận mệnh, điều này ở Đại Đường là rất thực tế, thậm chí còn là lối thoát duy nhất để con em gia đình bần hàn vươn lên hiện nay.

Những con đường khác về cơ bản đều không mấy đáng tin cậy, tính ngẫu nhiên quá lớn.

Trong bối cảnh xã hội như vậy, đã dẫn đến việc giáo dục cơ sở của Đại Đường thực tế rất phát triển. Theo thống kê của Bộ Giáo dục thuộc Lễ bộ, hiện nay trong phạm vi lãnh thổ chính quốc, tỷ lệ nhập học của trẻ em nam trong độ tuổi đi học đã đạt đến con số đáng kinh ngạc là chín mươi phần trăm.

Chỉ là trong số đó, một bộ phận đáng kể do nhiều hạn chế khác nhau mà không thể hoàn thành chương trình giáo dục tiểu học sáu năm, họ sẽ lần lượt bỏ học trong giai đoạn sáu năm tiểu học.

Cuối cùng có thể tốt nghiệp tiểu học, đại khái chỉ khoảng năm mươi phần trăm mà thôi.

Đến giai đoạn trung học, thì về cơ bản tình trạng bỏ học giữa chừng khá ít, thường thì họ sẽ học xong ba năm giáo dục trung học, tỷ lệ tốt nghiệp cao tới hơn chín mươi phần trăm.

Bởi vì những người có thể vào trung học, hoặc là học tử ưu tú được miễn học phí, hoặc là con em gia đình trung lưu trở lên, những người không thi đỗ hoặc không học nổi đều đã bị đào thải ở giai đoạn chuyển cấp rồi.

Đến giai đoạn dự bị thì khỏi phải nói, trừ khi là trường hợp cực kỳ đặc biệt, nếu không thì rất ít học tử bỏ học giữa chừng.

Điều đáng chú ý là tỷ lệ từ giai đoạn dự bị lên đại học vẫn khá cao, đạt khoảng tám mươi phần trăm. Trong số những người vào đại học, khoảng ba mươi phần trăm học hệ đại học chính quy bốn năm, bảy mươi phần trăm học các trường cao đẳng ba năm.

Tỷ lệ trúng tuyển tám mươi phần trăm cơ bản có nghĩa là chỉ cần bản thân bạn đừng tự gây họa, thì cơ hội vào đại học vẫn rất lớn.

Lý do giai đoạn dự bị có tỷ lệ chuyển cấp cao như vậy, không phải vì đại học của đế quốc rất dễ thi, mà thuần túy là do trong chế độ giáo dục của Đại Đường, học sinh đã được sàng lọc ngay từ giai đoạn trung học và dự bị.

Trường dự bị, cái tên này có nghĩa là "dự bị vào đại học", thuần túy tồn tại để đào tạo sinh viên đại học, cho nên số lượng tuyển sinh của trường dự bị Đại Đường thực ra rất ít, về cơ bản đều được quy định dựa trên số lượng tuyển sinh hiện có của các trường đại học.

Mà các trường đại học của Đại Đường ít, nên trường dự bị tự nhiên cũng ít theo.

Vì thế trong Đại Đường Đế quốc hiện nay, đối với những học tử đó mà nói, ngưỡng cửa quan trọng nhất trong đời không phải là thi đại học, mà là thi vào trường dự bị sau khi tốt nghiệp trung học.

Thi đỗ thì là vinh hoa phú quý, thi không đỗ thì cuộc đời coi như xong...

Chế độ giáo dục hiện nay của Đại Đường cũng là nguyên nhân khiến các trường tiểu học ở Đại Đường Đế quốc rất nhiều.

Những năm đầu chỉ có huyện, trấn mới lập trường tiểu học, đến nay về cơ bản một số thôn lớn cũng sẽ thiết lập trường tiểu học công lập, cộng thêm số lượng lớn hơn, phân tán hơn, hầu như thôn nào cũng có các trường tiểu học tư thục được cải biên từ các tư thục truyền thống.

Thực tế, giáo dục tiểu học của Đại Đường Đế quốc vô cùng phổ biến.

Hơn nữa, các trường tư thục trong đó ít nhất đã gánh vác hơn ba mươi phần trăm nhiệm vụ giảng dạy.

Xuất hiện tình trạng này thuần túy là vì truyền thống của Hoa Hạ.

Những địa chủ sĩ phu đó, bất kể là vì tương lai của con em cùng thôn cùng tộc, hay là vì hư danh, hoặc là vì cái gì khác, từ xưa đến nay đều khá tâm huyết với giáo dục.

Dù sao thứ này thực ra cũng không tốn kém gì nhiều, hơn nữa còn có thể giành được mỹ danh thanh lưu.

Giai cấp sĩ phu của Đại Đường Đế quốc tuy đã chuyển hướng sang kinh doanh, nhưng vẫn giữ lại rất nhiều truyền thống, ví dụ như thích sống ở nông thôn, đồng thời thích làm đủ loại việc thiện ở quê nhà như sửa đường bắc cầu, mở trường học, v.v.

Ở bên ngoài, có lẽ họ là những quan lại tham ô, gian thương, thậm chí tội phạm mà ai cũng ghét bỏ, nhưng ở quê nhà, thường thì họ sẽ giả vờ như một sĩ phu nho nhã lễ độ, quyên góp tiền của để cầu danh tiếng, đó là thao tác tiêu chuẩn.

Bất kể trong lòng họ nghĩ gì, nhưng sự thật là giai cấp sĩ phu ở nông thôn Đại Đường vẫn đóng vai trò thúc đẩy rất lớn đối với việc xây dựng khu vực nông thôn của đế quốc.

Đây cũng là yếu tố trực tiếp thúc đẩy sự phát triển của giáo dục cơ sở của Đại Đường, nếu không, chỉ dựa vào phía chính phủ muốn trong vòng hơn hai mươi năm ngắn ngủi mà nâng tỷ lệ nhập học của trẻ em nam trong độ tuổi đi học trên toàn quốc đạt hơn chín mươi phần trăm thì vẫn không thể nào thực hiện được.

Tuy nhiên, Lý Hiên đối với tình trạng tỷ lệ nhập học cao hiện nay nhưng tỷ lệ bỏ học cũng cao vẫn cảm thấy chưa hài lòng lắm.

Ông cho rằng, dù là một người nông dân, dù là một công nhân, ít nhất cũng phải có trình độ văn hóa tiểu học, ít nhất phải biết đọc biết viết, biết làm toán cơ bản, sau đó có nhận thức cơ bản về thế giới, không thể để quá ngu muội.

Nhắm vào vấn đề tỷ lệ bỏ học ở giai đoạn tiểu học hiện nay còn quá cao, Lý Hiên cũng đã chuẩn bị giải quyết trong vòng hai năm tới.

Giải quyết thế nào?

Thực ra rất đơn giản, tiếp tục giảm học phí là được.

Hiện nay, một gia đình nông dân bình thường nuôi một đứa con đi học tiểu học đã phải cắn răng gồng mình.

Vậy điều Lý Hiên cần làm chính là biến tình trạng này thành việc các gia đình nông dân bình thường có thể nuôi con học xong tiểu học mà không cần phải quá chật vật.

Giảm bớt gánh nặng cho các gia đình bình thường khi cho con đi học, tự nhiên cũng có thể khiến tỷ lệ bỏ học giảm xuống.